Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/12300 E. , 2021/3171 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/12300
Karar No : 2021/3171
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Ürünleri İnşaat Gıda Sanayi Ticaret limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle hazırlanan vergi inceleme raporu uyarınca re'sen tarh edilen 2011/ 4 ve 10 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının faturalarını alarak kayıtlarına intikal ettirdiği Ümraniye Vergi Dairesi mükellefi …ve İlyasbey Vergi Dairesi mükellefi …Petrol Maden İnş. Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkındaki tespitlerin söz konusu faturaların sahte olduğunu ortaya koymak için yeterli olmadığı dolayısıyla yapılan cezalı tarhiyatta ve kanunda aranılan şartların olayda gerçekleşmemiş olduğu gerekçesiyle kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, idarece yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu aksi yöndeki kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Ümraniye Vergi Dairesi mükellefi Bahtiyar Kandemir'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyat ile özel usulsüzlük cezasının kaldırılmasına ilişkin hüküm fıkraları, aynı gerekçe ve nedenlerle uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, sözü edilen hüküm fıkralarının bozulmasını sağlayacak durumda bulunmamıştır.
Mahkeme kararının, İlyasbey Vergi Dairesi mükellefi …Petrol Maden İnşaat Taahhüt Nakliyat San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyata yönelik temyiz istemine gelince; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu; 134. maddesinin birinci fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış; 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da zorunludur.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının ilgili dönemde fatura aldığı İlyasbey Vergi Dairesi mükellefi …Petrol Maden İnş. Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim edilen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporu'nun incelenmesinden özetle; mükellefin Gebze/Kocaeli adresinde belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda motorlu kara taşıtı ve motorsiklet yakıtının (…akaryakıt bayiliği) perakende ticareti faaliyetinde bulunmak üzere 09/09/2009 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 26/10/2011 tarihinde tasfiye işlemine başladığı ve 06/11/2013 tarihi itibariyle tasfiyenin sonuçlandığı, 28/09/2009 tarihinde yapılan yoklamada; 01/10/2009 tarihi itibariyle işyerinde 8 işçinin sigortalı olarak istihdam edileceği, 03/09/2009 tarihi itibariyle akaryakıt istasyonu faaliyetine başlandığı, …akaryakıt istasyonu olduğu, iş yerinde 1 gaz 3 akaryakıt pompası olduğu ayrıca içerde market işi de yapıldığı, 1 jeneratör, 1 adet tanker olduğu, 21/03/2010 tarihinde yapılan yoklamada; faaliyetine devam ettiği, faaliyet konusunun akaryakıt istasyonu olduğu, iş yerinde 3 adet akaryakıt satış pompası, 1 adet otogaz satış pompası bulunduğu, akaryakıt istasyonunda 1 adet market işyeri,1 adet oto yıkama bölümü bulunduğu, firmanın kendine ait tankeri bulunmadığı, iş yerinde 11 çalışan personel bulunduğu, firmanın toptan satışı bulunmadığı, satışların ödeme kaydedici cihaz yoluyla belgelendirildiği, firmanın ayrıca inşaat malzemeleri satışı yaptığı, 21/06/2010 tarihinde yapılan yoklamada; mükellefin akaryakıt istasyonu (…) işletmeciliği faaliyetine devam ettiği, işyerinde 6 işçinin istihdam edildiği, şirketin başka şubesinin olmadığı, işyerinin açık ve faaliyette olduğu, 05/10/2011 tarihinde yapılan yoklamada; ilgili adreste bulunan akaryakıt istasyonu'nun (…) kapalı durumda olduğu, hizmet vermediği, 11/01/2012 tarihinde yapılan yoklamada; mükellefin adreste bulunmadığı, 4 ay önce adresten taşındığı, mükellef kurumun 2009 yılında kurumlar vergisi ve katma değer vergisi için 6111 sayılı Kanundan yararlandığı, 2011, 2012 ve 2013 yılları için kurumlar vergisi beyannameleri ile 2009, 2012 ve 2013 yılları için Ba-Bs bildirim formu vermediği, mükellefin form Ba bildiriminde bulunduğu 2010 ve 2011 yılına ait mal ve hizmet alışında bulunduğu mükelleflerin Bs formu vermediğinin görüldüğü, mükellefin 24/11/2014 tarihi itibariyle vadesi geçmiş ve bugün ödenmesi gereken toplam borcunun 274.330,85 TL olduğu, mükellefin 2010 dönemi KDV matrahının 12.457.609,46 TL, toplam Bs-Ba bilgisinin 155.441.573,66 TL, 2011 dönemi KDV matrahının 10.888.573,13 TL olduğu, toplam Bs-Ba bilgisinin 13.766.932,00 TL olduğu mükellefin 01/02/2010 tarihinden itibaren düzenlemiş olduğu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan, komisyon karşılığında düzenlenen sahte belgeler olduğu tespitlerine yer verildiği görülmüştür.
Yukarıda belirtilen tespitler ile davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunun bir bütün halinde değerlendirilmesinden, adı geçen mükellefin kurulmasından kısa süre sonra yüksek miktarlı fatura düzenlemesinin olağan olmadığı, düzenlediği fatura tutarları kadar iş yapabilecek organizasyon ve kapasiteye sahip olmadığı, Ba-Bs formlarında bildirimlerin uyumsuz olduğu, vergi ödevine ilişkin ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmediğinin görüldüğü, buna göre anılan mükellef tarafından davacı şirkete düzenlenen ihtilaf konusu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmış olup, belirtilen gerekçeyle verilen Mahkeme kararının buna ilişkin kısmında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. Temyize konu …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, İlyasbey Vergi Dairesi Müdürlüğü mükellefi …Petrol Maden İnş. Taah. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan tarhiyata ilişkin kısmının oybirliğiyle BOZULMASINA,
3. Mahkeme kararının …Petrol Maden İnşaat Taahhüt Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyat ile özel usulsüzlük cezasına ilişkin hüküm fıkralarının Üye …ile Üye …'in karşı oyları ile oyçokluğuyla ONANMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 15/06/2021 tarihinde karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Ümraniye Vergi Dairesi mükellefi …(…) hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporunda özetle; mükellefin uzmanlaşmış grafik tasarımcılarının faaliyetleri (marka ve alametifarika tasarımı dahil) için 07/10/2010 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 31/03/2011 tarihi itibariyle faaliyetine son verdiği, 2010-2011 dönemi yasal defter ve belge isteme yazısının, işi terk nedeniyle mükellefin MERNİS adresi olan, …Mah. …Sokak No:…adresine tebliğe gönderildiği ancak adreste bulunmadığından tebligat yapılamadığı, …Mah. …Cad.No:…adresinde 08/10/2010 tarihinde yapılan yoklamada; adresin kapalı olması koşullarına ilişkin tespitin yapılamadığı, aynı adreste 21/10/2010 tarihinde yapılan yoklamada; iş yerinin 90 m² civarında daire tipi bir yer olduğu, aylık 150,00- TL kirasının olduğu, şubesinin ve çalışan işçisinin olmadığı, aynı adreste mükellefin oturduğu, evinin bir odasında grafik tasarımı işine başlayacağı(tabela-afiş),ürünleri değişik matbaalara yaptıracağını beyan ettiği, 1'er adet masa, bilgisayar, evrak dolabı, 3 adet koltuk bulunduğunun tespit edildiği, aynı adrese 12/04/2011 tarihinde gidildiğinde mükellefe ulaşılamadığından herhangi bir tespitin yapılamadığı, belirtilen adresin konut olduğu, mükellefin 2010 ve 2011 dönemi gelir, gelir geçici ve 01/2010-12/2010 gelir vergisinin 528,39, 01/2011-12/2011 gelir vergisinin 220,84, mükellefin 2010 ve 2011 yılları gelir vergisi, gelir geçici vergisi ve gelir stopaj vergisi beyannamelerini verdiği, mükellefin 2010 ve 2011 KDV beyannamelerinde yer alan KDV indirimleri tutarı 69.607,19-TL iken bu dönemlerde mükellefin Ba bildirimi, satıcıların ise Bs bildiriminin bulunmadığı, mükelleften mal veya hizmet satın aldığını beyan eden mükelleflerden 2010 yılında 14 mükelleften 10 tanesi hakkında, 2011 yılında 50 mükelleften 16 tanesi hakkında sahte belge kullanmaktan vergi inceleme raporları tanzim olunduğu, mükellefin 2010 ve 2011 takvim yıllarında beyan ettiği vergiler dolayısıyla, 59,73-TL asıl ve 3,00-TL fer'i olmak üzere toplam 62,73-TL tutarında ödeme yaptığı, vadesi geçmiş ve bugün ödenmesi gereken toplam vergi borcunun 2.209,87 olduğu, 2010 yılında toplam 168.640,50-TL tutarında KDV matrahına karşılık mükelleften mal ve/veya hizmet satın aldığını beyan edenlerin bildirdiği tutarın 432.444,00-TL olduğu, mükellefin 2010 ve 2011 yıllarında düzenlediği belgelerin sahte olduğu gerçek bir mal veya hizmet teslimine dayanmadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıdaki tespitlerin değerlendirilmesinden; açılışından itibaren kısa süre içerisinde ulaşılamaz hale gelen, ticari organizasyonu bulunmadığı halde uyumsuz ekonomik verileri bulunan, vergisel ödevlerini yerine getirmeyen söz konusu mükelleften alınan faturaraların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varıldığından bu faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenle; Mahkeme kararının, …'den alınan faturalardan kaynaklanan cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının da bozulması gerektiği görüşüyle aksi yöndeki kararın buna ilişkin kısmına katılmıyoruz.