Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/13588 E. , 2021/2748 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/13588
Karar No : 2021/2748
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
2- … Aydınlatma Sanayi İç ve Dış Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle vergi inceleme raporuna istinaden re'sen tarh edilen 2010/1 ila 12 dönemleri üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefleri …, …, …, … Vergi Dairesi mükellefi …, … Vergi Dairesi mükellefi …, … Vergi Dairesi mükellefi …, … Vergi Dairesi mükellefi …, … Vergi Dairesi mükellefleri …, …, … Vergi Dairesi mükellefi … hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının tetkikinden, adı geçen mükellefler tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmadığı anlaşıldığından, söz konusu faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, … Vergi Dairesi mükellefi … Kablo ve Elektrik Malz. Mak. San. Tic. Ltd. Şti., … Vergi Dairesi mükellefi Tasf. Hal. … Met. Hırd. İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti., … Vergi Dairesi mükellefi … Metal Plastik İmal. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve diğer bir firma hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarındaki tespitlerden, düzenlenen faturaların sahte olduğu ortaya konulamadığından söz konusu faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatlar ile kesilen özel usulsüzlük cezasında ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı tarhiyatın hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek kararın redde ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, sahte belge kullanımı yönünden incelenen davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu ile davacının uyuşmazlık konusu tarhiyata neden olan sahte faturaları alarak defterlerine kaydettiği ve faturalarda yer alan katma değer vergilerini indirim konusu yaptığı hususlarının somut tespitlerle ortaya konulduğu, yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Vergi Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde temyiz konusu kararın redde ilişkin kısmı ile davalı idarenin diğer bir firmadan alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyata ve kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin hüküm fıkraları yönünden ileri sürdüğü iddialar kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, temyiz konusu kararın … Kablo ve Elektrik Malz. Mak. San. Tic. Ltd. Şti., Tasf. Hal. … Met. Hırd. İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile … Metal Plastik İmal. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı … Kablo ve … Malz. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; 05/04/1996 tarihinde elektrik malzemeleri toptan ticareti faaliyetinde bulunmak üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, 22/06/2010 tarihinde ortaklık yapısının tamamen değiştiği, 08/03/2012 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin yaklaşık 2 yıl önce adresten ayrıldığının tespit edildiği, yasal defter ve belgelerine ulaşılamadığı, kurumlar vergisi beyannamesini vermediği, 2011/1,2,3 dönemlerine ilişkin katma değer vergisi beyannnamelerini verdiği ve toplam 999.706,05 TL matrah bildirdiği, buna karşın diğer mükelleflerce 1.484.943,00 TL tutarında mal alımı bildirildiği, mal ve hizmet satın aldığı mükellefler hakkında olumsuz tespitler bulunduğu, vergi borçlarını ödemediği, mükellef kurumun 21/06/2010 tarihinden itibaren düzenlediği faturaların sahte belge niteliğinde olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Davacının fatura aldığı Tasf. Hal. … Met. Hırd. İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; 09/04/2010 tarihinde plastik inşaat malzemeleri imalatı işi ile iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, 31/01/2013 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terk ettirildiği, 15/04/2010 tarihinde yapılan yoklamada, adreste şirket yetkilileri ile görüşülemediği, 19/04/2010 tarihinde yapılan açılış yoklamasında, işyerinde büro malzemelerinin yanında 1 adet su kulesi, 1 adet kompresör ve muhtelif el aletlerinin bulunduğu, 17/01/2011 tarihinde yapılan yoklamada, şirket merkezinin atölye imalathane olarak kurulu olduğu, işyerinde 1 adet boru çekme makinesi, 1 adet plastik kırma makinesi, 1 adet agromel (kasa dirsek yapma) makinesi mevcut olduğu, şirket merkezi dışında şube ve depo ve ardiyesinin bulunmadığı, 24/01/2013 tarihinde yapılan yoklamada, adresi 2012/9 itibariyle terk ettiği, yeni adresinin bilinmediği, 2012 yılı katma değer vergisi matrahının 8.839.969,88 TL olduğu, 2012 dönemine ilişkin olarak Bs formlarına göre 61 farklı mükellefe 365 adet belge karşılığında 8.749.527,00 TL satış bildirimi yapmış olduğu, kendisinden Ba formu ile alış bildiren mükelleflerin 2012 yılı için 396 adet belge karşılığı 9.348.749,00 TL bildirim yapmış oldukları, mal alımında bulunulan firmaların çoğu hakkında olumsuz tespitler bulunduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Davacının fatura aldığı … Metal Plastik İmal. İth. San. Ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; 12/09/2008 tarihinde fason tekstil paketleme ve metal hurda toptan alım satımı faaliyetinde bulunmak üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, 30/09/2010 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin edildiği, şirket müdürünün adresine gönderilen defter ve belge isteme yazısının bilinen adresinde bulunamadığından tebliğ edilemediği, 19/09/2008 ve 23/09/2008 tarihlerinde yapılan yoklamalarda iş yerinin fiilen faaliyette olmadığı, tadilat işlerinin devam ettiği, iş yerinde 3 adet pres ütü, 1 adet ütü kazanının olduğu, 07/10/2008 tarihli yoklamada, adreste fason ütü ve paketleme işinin 06/10/2008 tarihinden itibaren faaliyette olduğu, diğer iştigal alanının hurda alım satımı olduğu fakat bu alanda faaliyete başlanmadığı, 06/11/2008, 09/07/2009 ve 28/09/2009 tarihlerinde yapılan yoklamada, ütü ve paketleme işinin faaliyete geçmediği, hurda alım satımıyla ilgili emtianın bulunmadığı, 24/12/2009 tarihinde yapılan yoklamada, 3 işçi çalıştığı, şirket ortağı …'un şirketin faaliyet alanının her türlü hurda alım satımı olduğu, fason ütü ve paketlemenin hiç yapılmadığını beyan ettiği, 01/06/2010 ile 07/07/2010 tarihlerinde yapılan yoklamalarda, 3 adet işçi çalıştığı, 40 çuval plastik gravürün bulunduğu, yaklaşık değerinin 1.500,00 TL olduğu, şirket ortaklarının iş yerinde bulunmadığı, 12/01/2011 tarihinde yapılan yoklamada, şirketin adreste faaliyette olmadığı, 20/09/2010 tarihinden itibaren farklı bir şirketin faaliyette olduğunun tespit edildiği, şirket müdürlerinin adreslerinde yapılan yoklamalarda muhtarlık kayıtlarının bulunduğunun fakat nakil almadan taşındıkları, bu nedenle ikamet adreslerinin tespit edilemediği, şirket defterlerinin noter tasdiklerinin yapılmadığı, 2010 yılı katma değer vergisi beyannamelerinde 14.652.382,00 TL matrah beyan edildiği, aynı döneme ilişkin olarak diğer mükelleflerin Ba-Bs formlarında 17.531.922,00 TL mükelleften mal alışı, 3.665.155,00 TL mükellefe mal satışı yapıldığı, mükellefin mal alışı bildirdiği 17 firmadan 13'ü hakkında sahte fatura düzenlediği yönünde vergi tekniği raporları bulunduğu, şirket ortaklarının ortaklığı bulunan diğer şirketler hakkında sahte fatura düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporları bulunduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, söz konusu mükelleflerin düzenlenen fatura tutarları kadar iş yapabilecek organizasyon ve kapasiteye sahip olmadığı, mal alımı yapılan firmalar hakkında olumsuz tespitlere yer verildiği hususları dikkate alındığında, adı geçen mükellefler tarafından davacı şirkete düzenlenen ve inceleme raporunda eleştiri konusu edilen faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşıldığından, Vergi Mahkemesi kararının bu mükelleflerden alınan faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ilişkin kısmında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
2. Temyize konu ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının redde ilişkin kısmı ile diğer bir firmadan alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyata ve kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Mahkeme kararının … Kablo ve Elektrik Malz. Mak. San. Tic. Ltd. Şti., Tasf. Hal. … Met. Hırd. İnş. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti. ile … Metal Plastik İmal. İth. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve … TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 24/05/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.