Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2016/140 E. , 2018/4026 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2016/140
Karar No:2018/4026
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... Ltd. Şti.
VEKİLİ: ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR): 1. ...
VEKİLİ: ...
2. ...
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nce 12/08/2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2014-2015 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı Eğitim (İlkokul-Ortaokul) Kapsamında 6 Taşıma Merkezine 55 Mahalleden Toplam 562 Öğrencinin 180 Gün 42 Araç İle Taşıma Hizmeti Satın Alınması” ihalesi üzerinde bırakılan davacı şirket tarafından, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olmalarına rağmen idare tarafından sözleşmeye davet yazısının usulüne uygun olarak kendilerine gönderilmediği, bu kapsamda ihalenin diğer istekliye bırakıldığı ve geçici teminatının hukuka aykırı olarak gelir kaydedildiği belirtilerek 07/11/2014 tarihinde yapılan itirazen şikâyet başvurusunun kabul edilerek düzeltici işlem belirlenmesine dair 28/11/2014 tarih ve ... sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının ve geçici teminatının irat olarak kaydedilmesine dair işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce; davacı şirketin ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olmalarına rağmen idare tarafından sözleşmeye davet yazısının usulüne uygun olarak kendilerine gönderilmediği, bu kapsamda ihalenin diğer istekliye bırakıldığı ve geçici teminatlarının gelir kaydedilmesinin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla itirazen şikâyet yoluyla 'na (Kurum) yaptığı başvuru üzerine Kurul tarafından, "davacı şirkete gönderilen davet yazısının mevzuata aykırı olduğu, bu kapsamda davacı şirketin geçici teminatının gelir kaydedilmesinin de mevzuata aykırı olduğu, ancak mevzuata aykırılığı belirlenen ihale işlemlerinin düzeltici işlemle giderilebilecek nitelikte işlemler olduğu, davacıya bildirimlerin mevzuata uygun şekilde yenilenmesi ve bu aşamadan sonraki ihale işlemlerinin mevzuata uygun olarak yeniden gerçekleştirilmesi gerektiği" ifade edilerek düzeltici işlem belirlenmesi kararı alındığı, söz konusu kararın davacı lehine bir karar olduğu, Kurul'un 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun 54. maddesinde belirtilen "ihale iptali", "düzeltici işlem belirleme" ve "başvurunun reddi" dışında bir karar alamayacağı, davacı şirketin, Kurul'un düzeltici işlem belirlemesi kararı çerçevesinde yapılacak davet yazısına icabet ederek irat kaydedilen geçici teminatını geri alabileceği, tesis edilen dava konusu işlemin bu aşamada davacı yararına olduğu ve iptalinin istenilmesinde menfaat ihlâli bulunmadığı gerekçesiyle davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, uyuşmazlığa konu ihalenin 2014/2015 eğitim öğretim dönemini kapsadığı, dava konusu Kurul kararına kadar idarenin başka bir istekli ile sözleşme imzaladığı, kararın işlevselliği bulunmadığı, geçici teminatın gelir kaydedilmesi işleminin iptalinin istenildiği, ancak dava konusu Kurul kararı sonrasında ihaleyi yapan idarenin davacı şirkete uygulanması mümkün olmayan 22 Aralık 2014 tarihli “sözleşmeye davet” yazısı gönderdiği, kararının idareye ulaşmasına kadar ihalenin kapsadığı 2014/2015 eğitim-öğretim yılının ilk yarısının bittiği, sözleşmenin tekrar kendilerince imzalanmasının mümkün olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: ... tarafından, Kurul'un alabileceği kararların kanunda tahdidi olarak sayıldığı, davacının iddiaları üzerine düzeltici işlem kararı alındığı, bu karara karşı dava açmakta davacının herhangi bir menfaatinin bulunmadığı, davacının iddiasının aksine diğer istekli ile sözleşme imzalanmış olmasının davacı ile sözleşme imzalamaya engel olmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur. ... tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
... İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü'nce 12/08/2014 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan “2014- 2015 Eğitim-Öğretim Yılı Taşımalı Eğitim (İlkokul-Ortaokul) Kapsamında 6 Taşıma Merkezine 55 Mahalleden Toplam 562 Öğrencinin 180 Gün 42 Araç İle Taşıma Hizmeti Satın Alınması” ihalesi üzerinde bırakılan davacı şirket tarafından, ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklif sahibi olmalarına rağmen idare tarafından sözleşmeye davet yazısının usulüne uygun olarak kendilerine gönderilmediği, geçici teminatının hukuka aykırı olarak gelir kaydedildiği belirtilerek idareye yapılan şikâyet başvurusunun cevap verilmeyerek reddi üzerine aynı iddialarla 07/11/2014 tarihinde itirazen şikâyet başvurusunda bulunulduğu, itirazen şikâyet başvurusunun incelenmesi neticesinde verilen düzeltici işlem belirlenmesine dair 28/11/2014 tarih ve ... sayılı Kurul kararının ve geçici teminatının irat olarak kaydedilmesine dair işlemin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, iptal davaları idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan davalar olarak tanımlanmış olup, iptal davası açılabilmesi için, gerçek ya da tüzel kişiler ile dava konusu edilen işlem arasında makûl ve ciddi bir alâkanın, başka bir anlatımla menfaat ilgisinin bulunması gerekmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Menfaat ihlâli, iptal davalarının kabulü ve dinlenilmesi için aranılan şartlardan biri olup, gerek doktrinde gerekse yargı içtihatlarında bu şart, subjektif ehliyet şartı olarak kabul edilmekte, ancak ne tür bir menfaat ihlâlinin gerçek ve tüzel kişilere iptal davası açma yeterliğini sağladığını gösterecek kesin bir ölçü ortaya konulamamakta ve bu alâka kural olarak iptal davasına konu olan kararın niteliğine göre belirlenmektedir.
Genelde meşru, kişisel ve güncel bir menfaatin varlığı ve bunların ihlâli menfaat alâkasının kurulmasında yeterli sayılmakta ve bu husus davanın niteliğine ve özelliğine göre idari yargı mercilerince belirlenmekte, davacının idari işlemle ciddi ve makûl, maddî veya manevî bir alâkasının varlığı dava açma ehliyeti için gerekli görülmektedir.
Bu durumda, davacının 'na başvurusu üzerine alınan davacı şirkete ilişkin Kurul kararı ile davacı şirket arasında menfaat ilgisi bulunduğunun kabulü gerekmekte olup, davanın ehliyet yönünden reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararında usul hükümlerine uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 14/12/2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.