Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/14179 E. , 2021/134 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/14179
Karar No : 2021/134
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Birliği(…)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına tarh edilen, vergi ziyaı cezalı 2008/3,4,5,6,7,8,10,11,12 dönemi katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacı Birliğin, ortakları haricinde üçüncü kişilere gayrimenkul sattığı ve satışlara ilişkin katma değer vergisi beyannamelerini vermediği gerekçesiyle, takdir komisyonu kararlarına istinaden 2008/3,4,5,6,7,8,10,11,12 dönemine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarının yapıldığı, Kooperatiler Kanunu geçici 28. maddesine göre, kooperatiflerin, bina ruhsatının 03/07/2009 tarihinden önce alınmış olması koşuluyla üyelere yapılan teslimlerde katma değer vergisinden muaf olduğu, davalı idarenin kanunda öngörülen muafiyet şartlarının yerine getirilip getirilmediği hususunda herhangi bir araştırma yapmadığı ayrıca davacı birliğin defter ve belgeleri üzerinde de herhangi bir inceleme yapılmadan, sırf üçüncü kişilere yapılan satışlar nedeniyle birlik hakkında mükellefiyet tesis edildiği, satış yapılan üçüncü kişilerin birliğin veya birliğe üye olan kooperatiflerin temsilcisi veya üyesi olup olmadığı, söz konusu kooperatiflerin muafiyet şartlarını taşıyıp taşımadıkları yönünde herhangi bir araştırma yapılmadan eksik incelemeye dayalı olarak yapılan ihtilaf konusu cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının birden fazla vergilendirme döneminde çok sayıda gayrimenkul alım satımında bulunduğu, bu faaliyetten elde edilen kazancın ticari faaliyet olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği ayrıca dava konusu tarhiyatların zamanaşımına uğradığı savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Vergi Mahkemesi kararının onanması gerektiği, ayrıca 2008 yılı vergilerine ilişkin takdir komisyonuna sevk tarihi 2013 olduğundan, zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının …'in karşı oyu ve oyçokluğuyla ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 13/01/2021 tarihinde karar verildi.
(X) KARŞI OY :
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun, verginin konusunu teşkil eden işlemleri belirleyen l. maddesinin 1. fıkrasında; ticari faaliyetler çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisinin konusunu oluşturduğu, 10.maddesinin (a) fıkrasında; mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde, malın teslimi veya hizmetin yapılması anında, vergiyi doğuran olayın meydana geleceği hükme bağlanmıştır. Aynı Kanunun geçici 8. maddesi; "Net alanı 150 m2 ye kadar konutların teslimi ile ilgili konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri; 31/12/1997 tarihine kadar katma değer vergisinden istisnadır." hükmünü, geçici 15. maddesi; "Bu kanunun yayımlandığı tarihten önce (22/07/1998) bina inşaat ruhsatı alınmış olan inşaatlara ilişkin olarak, konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işleri....katma değer vergisinden müstesnadır." hükmünü ihtiva etmektedir. Geçici 28. maddesine göre ise, kooperatiflerin, bina ruhsatının 03/07/2009 tarihinden önce alınmış olması koşuluyla üyelere yapılan teslimlerde katma değer vergisinden muaf olduğu düzenlenmiştir. 24.12.2007 tarih ve 2007/13033 sayılı Kararname gereğince net alanı 150 m²'ye kadar konut teslimleri %1 oranında katma değer vergisine tabidir.
Bahse konu hükümlerden, 150 m2 ye kadar konutların teslimi ile ilgili konut yapı kooperatiflerine yapılan inşaat taahhüt işlerinin; 31/12/1997 tarihine kadar katma değer vergisinden istisna olduğu, kooperatiflerin, bina ruhsatının 03/07/2009 tarihinden önce alınmış olması koşuluyla üyelere yapılan teslimlerde katma değer vergisi ödenmeyeceği, bina ruhsatının 03/07/2009 tarihinden sonra alınmış olması halinde ise net alanı 150 m²'ye kadar konut teslimlerinin %1 oranında katma değer vergisine tabi olacağı düzenlenmiştir.
Davacı Birliğin, ortakları haricinde üçüncü kişilere gayrimenkul sattığı ve satışlardan elde ettiği kazancını beyan etmediğinden bahisle 2008 hesap dönemine ilişkin takdir komisyonu kararları ile %18 oranında katma değer vergisi tarhiyatı yapıldığı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarına karşı da iş bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bina ruhsatı 03/07/2009 tarihinden sonra alınan taşınmazlara ilişkin satışlarıın karşılığı tutarlarının katma değer vergisi matrahına esas alınacağı açıktır. Ancak takdir komisyonunca tüm satışlara %18 oranı üzerinden katma değer vergisi matrahı takdir edildiği anlaşılmaktadır. Bu halde, satım konusu taşınmazlara ilişkin bina ruhsatının 03/07/2009 dan sonra alınıp alınmadığı, bu tarihten sonra alınmış ise, 150m2 altındaki binalar için %1, 150 m2 üstündekileri için %18 üzerinden belirleme yapılması gerekmekte olup, Mahkemece satışlara konu gayrimenkullerin niteliği tek tek belirlenerek ve net konut alanının 150 m2 'nin altında olup olmadığı da araştırılarak yeniden bir karar verilmesi gerektiği görüşüyle karara katılmıyorum.