Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2016/14533 E. , 2020/441 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/14533
Karar No : 2020/441
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …
VEKİLİ : ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : ...
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem : Dava; ... ili, ... ilçesi, ... İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak olarak görev yapan davacı tarafından, 2013 yılı Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme Yazılı Sınavında 80 puan alarak başarılı olmasından sonra girdiği sözlü sınavda da 71,20 puanla başarılı olması üzerine yazılı ve sözlü sınavda aldığı puanların aritmetik ortalamasına göre şube müdürü olarak atanması isteğiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin 27/11/2015 günlü, … sayılı işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin temyize konu kararıyla; Danıştay İkinci ve Beşinci Daireleri tarafından verilen yürütmenin durdurulması kararları uyarınca, yönetmeliklerde yapılan yazılı puanı ile sözlü puanın aritmetik ortalamasının alınarak başarı düzeyinin belirlenmesi yönündeki düzenleme doğrultusunda, adayların yazılı ve sözlü puanının aritmetik ortalaması esas alınmak suretiyle belirlenecek başarı durumuna göre davacının şube müdürü olarak atanıp atanamayacağının saptanması gerekirken, yazılı ve sözlü sınavın aritmetik ortalamasına göre şube müdürü olarak atanması istemiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle anılan işlem iptal edilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından; 16/04/2014 tarihinde puan üstünlüğü ve tercihler dikkate alınarak 1709 şube müdürünün atamasının yürürlükte bulunan mevzuata uygun olarak yapıldığı, sonradan meydana gelen değişikliklerin yapılan atama işlemlerini sakatlamayacağı, hukuki denetimin işlem tarihinde geçerli olan mevzuat düzenlemelerine göre yapılması gerektiği ileri sürülerek Mahkeme kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN CEVABI : Cevap verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemi kabul edilerek Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; ... ili, ... ilçesi, ... İlkokulunda sınıf öğretmeni olarak görev yapan davacının, 29/12/2013 tarihinde yapılan Taşra Teşkilatı Şube Müdürlüğü Görevde Yükselme yazılı sınavından 80 puan alarak sözlü sınava katılmaya hak kazandığı, bilahare girdiği sözlü sınavdan da 71,20 puan alarak tercih yapma hakkı elde ettiği; ancak, herhangi bir tercihte bulunmadığı; daha sonra 26/11/2015 tarihli başvuru dilekçesi ile, münhal olan şube müdürlüğü kadrolarından birine atanma talebinde bulunduğu ve davacının bu talebinin reddedilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT :
Anayasamızın 138. maddesinin son fıkrasında, “Yasama ve yürütme organları ile idare, mahkeme kararlarına uymak zorundadır; bu organlar ve idare, mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.” kuralına yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 28. maddesinin 1. fıkrasında, “Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının icaplarına göre idare, gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur. Bu süre hiçbir şekilde kararın idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez. ...” hükmü yer almaktadır.
12/10/2013 günlü, 28793 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliğin -dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibariyle, 10/12/2014 tarihli Yönetmelik ile değişik hali- 21. maddesinde "(1) Bu Yönetmelikte belirtilen görevlere ilişkin boş kadrolara; şube müdürü, tesis müdürü ve basımevi müdürleri bakımından yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalaması ile tercihler, diğer görevler bakımından ise yazılı sınav sonuçları ile tercihler esas alınarak puan üstünlüğüne göre atama yapılır. Başarı puanlarının eşitliği hâlinde, sırasıyla; hizmet süresi fazla olanlara, daha üst öğrenimi bitirmiş olanlara, üst öğrenim mezuniyet notu yüksek olanlara öncelik verilmek suretiyle, en yüksek puandan başlamak üzere başarı sıralaması belirlenir.
(2) Atamaları yapılanlardan, yasal süresi içinde görevine başlamayanların atamaları iptal edilir. Bu durumda olanların görevde yükselme suretiyle atanabilmeleri için, bu Yönetmelikte öngörülen usul ve esaslar çerçevesinde görevde yükselme sınavına yeniden girmeleri ve başarılı olmaları gerekir.
(3) Duyurulan kadrolardan;
a) Atama şartlarını taşımadıkları için sınavların geçersiz sayılması veya bu sebeple atamaların iptal edilmesi, atanılan göreve geçerli bir mazeret olmaksızın süresi içinde başlanılmaması ya da atanma hakkından vazgeçilmesi,
b) Emeklilik, ölüm, memurluktan çekilme veya çıkarılma, başka unvanlı kadrolara ya da başka bir kuruma naklen atanma
sebepleriyle boşalan kadrolara, görevde yükselme veya unvan değişikliği sınavlarına ilişkin başarı listesinin kesinleştiği tarihten itibaren altı aylık süreyi aşmamak üzere başarı listesindeki sıralamaya göre atama yapılabilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Yukarıda yer verilen Yönetmelik hükmünün incelenmesinden de anlaşılacağı üzere, bu Yönetmelik kapsamında, boş olan şube müdürlüğü kadrolarına, yazılı ve sözlü sınav puanlarının aritmetik ortalaması ile tercihler esas alınarak puan üstünlüğüne göre atama yapılacağı, duyurulan kadroların, belirtilen sebeplerle boşalması halinde boşalan kadrolar için, görevde yükselme veya unvan değişikliği sınavlarına ilişkin başarı listesinin kesinleştiği tarihten itibaren altı aylık süreyi aşmamak üzere başarı listesindeki sıralamaya göre atama yapılabileceği açıktır.
Uyuşmazlıkta, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin 12/B maddesinde şube müdürlüğü kadrolarına sözlü sınav puanına göre atamayı öngören düzenlemenin Danıştay Beşinci Dairesinin 06/03/2014 günlü, E:2013/8367 sayılı kararıyla yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği; yine aynı şekilde Personelinin Görevde Yükselme, Unvan Değişikliği ve Yer Değiştirme Suretiyle Atanması Hakkında Yönetmeliğin 21. maddesinde şube müdürlüğü kadrolarına sözlü sınav puanına göre atama yapılmasını öngören düzenlemenin de Danıştay İkinci Dairesinin 29/04/2014 günlü, E:2013/10363 sayılı kararıyla yürütülmesinin durdurulduğu, Danıştay İkinci ve Beşinci Daireleri tarafından verilen yürütmenin durdurulması kararlarında yazılı sınavın devre dışı bırakılarak sadece sözlü sınava göre atama yapılmasının hukuka aykırı olduğu hususunun belirtildiği, yargı kararları doğrultusunda anılan yönetmeliklerde değişikliğe gidilerek şube müdürlüğü kadrolarına atanmalarda yazılı ve sözlü sınavın aritmetik ortalamasının alınacağı şeklinde düzenleme yapıldığı; diğer taraftan, ... İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla, dayanağını teşkil eden yönetmelik hükümlerinin yargı kararıyla yürütülmesinin durdurulmasına karar verildiği gerekçesiyle, sadece sözlü sınav puanı esas alınmak suretiyle 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen taşra teşkilatı şube müdürlüğü atama işlemlerinin tamamının iptaline karar verildiği, Danıştay İkinci Dairesinin 10/11/2015 günlü, E:2015/5968, K:2015/8730 sayılı kararı ile onandığı, karar düzeltme isteminin ise reddedilerek kesinleştiği anlaşılmaktadır.
İdarenin yargı kararlarına uyması ve bu kararların gereklerine göre gecikmeksizin işlem yada eylemde bulunmak zorunda olması aynı zamanda “Hukuk Devleti” ilkesinin de bir gereğidir. Anayasanın 2. maddesinde yer alan bu ilke uyarınca idarenin mahkeme kararlarını “aynen” ve “gecikmeksizin” uygulamakla yükümlü olduğu açıktır.
Yukarıda yer verilen hususlar çerçevesinde, şube müdürlüğü kadrolarına sadece sözlü sınav puanına göre atama yapılmasını öngören yönetmelik maddelerinin Danıştay tarafından yürütülmesinin durdurulmasına karar verilmesi, yargı kararı uyarınca şube müdürlüğü kadrolarına yapılacak atamalarda yazılı ve sözlü sınav puanının aritmetik ortalamasına göre atama yapılacağına ilişkin yönetmelik değişikliğine gidilmesi ve sadece sözlü sınav puanına göre 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen taşra teşkilatı şube müdürlüğü atama işlemlerinin tamamının yargı kararı ile iptal edilmiş olması hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, şube müdürlüğü kadrolarına yapılacak atamaların yazılı ve sözlü sınav puanları birlikte değerlendirilmek suretiyle gerçekleştirilmesi gerektiğinde kuşku bulunmamaktadır.
Dava konusu olayda ise; sadece sözlü sınav puanına göre 16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen atamalarda davacının herhangi bir tercih yapmadığı ve bu sebeple şube müdürü olarak atanmadığı anlaşılmış olup; diğer taraftan, duyurulan kadroların, belirtilen sebeplerle boşalması halinde boşalan kadrolar için, görevde yükselme veya unvan değişikliği sınavlarına ilişkin başarı listesinin kesinleştiği tarihten itibaren altı aylık süreyi aşmamak üzere başarı listesindeki sıralamaya göre ikinci bir atama yapılabileceği, ancak ikinci bir atama yapılması halinde bunun da münferiden değil, davacı ile aynı durumda olan diğer adaylarla birlikte toplu bir değerlendirmeye göre yapılabileceği açıktır.
Bu durumda; yazılı sınavda 80,00 puan, sözlü sınavdan ise 71,20 puan alan ancak tercih yapma hakkı elde etmiş olmasına rağmen (16/04/2014 tarihinde gerçekleştirilen atamalarda) tercihte bulunmayan ve hakkında atanmasını gerektiren bireysel bir mahkeme kararı olmayan davacının, 26/11/2015 tarihli başvuru dilekçesi ile, münhal bulunan şube müdürlüğü kadrolarından birine münferiden yapılan atanma talebinin reddine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE;
2. … İdare Mahkemesince verilen … günlü, E:…, K:… sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun temyize konu kararın verildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 49. maddesinin 1/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA,
3. Aynı maddenin 3622 sayılı Kanun'la değişik 3. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkeme'ye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesi, 1. fıkrası uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen (15) onbeş gün içinde Danıştayda karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16/01/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.