Danıştay 2. Daire Başkanlığı 2016/14763 E. , 2020/3406 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
İKİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/14763
Karar No : 2020/3406
DAVACI : … adına … Sendikası
VEKİLİ : Av. …
DAVALILAR : … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
DAVANIN KONUSU :
1. (Mülga) Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Kütahya İl Müdürlüğü emrinde mühendis olarak görev yapan davacının, eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen atanma talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin,
2. Yukarıda belirtilen işlemin dayanağı olan ve 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in (Değişik: RG-30/04/2015-29342) 23. maddesi, 6. fıkrasının,
iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI :
Davacının, İstanbul ili, (mülga) … Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nde mühendis olarak görev yapmakta iken, talebi üzerine … tarihli işlem ile karşılıklı yer değiştirme suretiyle (mülga) Kütahya Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü'ne aynı unvanla atandığı, daha sonra … tarihli dilekçe ile eş durumu mazereti sebebiyle eşinin görev yaptığı Bursa iline atanma talebinde bulunduğu,
Söz konusu talebin, davalı idare tarafından, 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, 6. fıkrasında yer verilen; "Bu madde gereğince atanan personel, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler dışında atandıkları ilde/ilçede/birimde en az iki yıl, kuruluşta ise en az üç yıl çalışmadan atanma talebinde bulunamaz." hükmü uyarınca karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandığı Kütahya ilinde (2) yıllık çalışma süresini tamamlamadığından bahisle reddedildiği,
Davacının eşinin Gelir Uzman Yardımcısı olarak Bursa iline atandığı, Gelir Uzmanlığı Yönetmeliği'nin 17. maddesi, 4. fıkrası uyarınca ilk defa atanan gelir uzman yardımcılarının (5) yıl süreyle atandıkları yerde çalışma zorunluluklarının bulunduğu,
Dava konusu düzenlemenin Anayasa'nın 41. ve 657 sayılı Kanun'un 72. maddesi, 2. fıkrası hükümlerine aykırı olduğu, keza Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in 12. maddesinde, aile birliği mazeretinin belgelenmesi halinde, naklen atama için hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma sürelerinin tamamlanması koşulunun aranmayacağının belirtildiği,
Dava konusu düzenleyici işlem ile bu düzenlemeye dayanılarak tesis edilen bireysel işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı ileri sürülmüştür.
SAVUNMANIN ÖZETİ :
Davacının görev yaptığı Kütahya iline becayiş yoluyla naklen atandığı, dava konusu düzenleme gereğince, karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandığı Kütahya ilinde en az (2) yıllık çalışma süresini doldurmadığı için eş durumu nedeniyle Bursa iline atanma talebi hakkında bir işlem yapılmadığı,
657 sayılı Kanun'un 73. maddesinde karşılıklı yer değiştirmenin düzenlendiği, bu düzenlemeyle işlem bütünlüğü oluşturulması bakımından dava konusu Yönetmelik hükmünün hazırlandığı, hizmetin devamlı, etkin ve verimli şekilde ifa edilmesi ve uygulanan projeler ile yapılmakta olan iş ve işlemlerin aksamaması amacıyla karşılıklı yer değiştirme suretiyle atanan personelin tekrar atanma talepleri bakımından belli bir süre görev yapmaları yönünde kısıtlama getirildiği,
Dava konusu işlemlerin hukuka ve mevzuata uygun tesis edildiği belirtilerek, davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, 6. fıkrasının ve bu düzenlemeye dayalı olarak tesis edilen bireysel işlemin iptaline karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ :Dava; davacı tarafından, eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen tayin talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … günlü, … sayılı işlem ile bu işlemin dayanağı olan ve 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in 23. maddesinin (Değişik: RG-30/04/2015 -29342) 6. fıkrasının iptali istemiyle açılmıştır.
657 sayılı "Devlet Memurları Kanunu"nun "Yer değiştirme suretiyle atanma" başlıklı 72. maddesinin 1. fıkrasında; "Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiyenin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır." hükmüne, 2. fıkrasında; "Yeniden veya yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda; aile birimini muhafaza etmek bakımından kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanarak memur olan diğer eşin de isteği halinde ataması, atamaya tabi tutulan memurun atandığı yere 74 ve 76 ncı maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır. Yer değiştirme suretiyle atanmaya tabi memurun atandığı yerde eşinin atanacağı teşkilatın bulunmaması ya da teşkilatı olmakla birlikte niteliğine uygun münhal bir görev bulunmaması ve ilgilinin de talebi halinde, bu personele eşinin görev süresi ile sınırlı olmak üzere aşağıdaki şartlarda izin verilebilir." şeklindeki hükme yer verildikten sonra takip eden fıkralarda verilecek iznin koşulları ve süresine ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir.
657 sayılı Kanun'un 2. ve anılan 72. maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanan ve 25/06/1983 tarihli, 18088 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler" başlıklı (Değişik: 30/6/2014-2014/6578 K.) 12. maddesinde, "Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılabilir.
Sağlık ve aile birliği mazeretlerine dayalı olarak yer değiştirmeye tabi tutulan memur, mazeretinin devam ettiğini her yıl Ocak ayında alacağı belgeyle belgelendirmek zorundadır. Zorunlu çalışma süresini sağlık veya aile birliği mazeretine dayalı olarak tamamlamamış olan memur mazeretinin sona ermesi durumunda, zorunlu hizmet süresinin eksik kalan kısmını tamamlamak zorundadır.
Sağlık ve can güvenliği mazeretlerine dayalı olarak yapılacak yer değiştirme suretiyle atamalar, atanma dönemine tabi değildir." ile, aynı Yönetmelik'in "Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği" başlıklı (Değişik:30/6/2014-2014/6578 K.) 14. maddesinde;
"Aile birliği mazeretine dayanarak yer değişikliği memurun;
a) Kamu personeli olan eşinin, kurum içi yer değiştirme suretiyle atanma imkânının olmaması veya mevzuatı uyarınca eşin zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan bir görevde bulunması durumunda bu kapsamdaki eşin bulunduğu yere,
b) Eşlerin her ikisinin de aynı kurumda çalışıyor olması halinde, kurumun daha fazla hizmet ihtiyacı duyduğu yere,
c) Eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere,
d) Kamu personeli olmayan eşinin, talep edilen yerde başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak çalışmış ve halen çalışıyor olması halinde bu durumda olan eşin bulunduğu yere,
e) Milletvekili, belediye başkanı, muhtar veya noter olan eşlerinin bulunduğu yere, atanması suretiyle yapılabilir.
Aile birliği mazeretine dayanarak yer değiştirme isteğinde bulunan memur, eşinin kamu kurum ve kuruluşlarında kamu personeli olarak çalıştığına veya atanmayı talep ettiği yerde eşinin başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak halen çalıştığına ya da birinci fıkranın (e) bendinde sayılan görevlerde bulunduğuna ilişkin belgeyi kurumuna ibraz etmekle yükümlüdür. Ayrıca yer değiştirme başvurusuna, evlilik durumunu kanıtlayan belgenin de eklenmesi gerekir. (Ek fıkra: 8/8/2016-2016/9097 K.) Genel sağlık bakımından önemi haiz sağlık personeli hakkında özel yönetmelikte düzenleme yapılması kaydıyla birinci fıkranın (d) bendine ilişkin farklı usul ve esaslar belirlenebilir." hükümlerine yer verilmiştir.
12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesinin (Değişik: RG-30/04/2015-29342) 6. fıkrasında, "Bu madde gereğince atanan personel, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler dışında atandıkları ilde/ilçede/birimde en az iki yıl, kuruluşta ise en az üç yıl çalışmadan atanma talebinde bulunamaz." hükmü yer almıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden, davacının, İstanbul Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü … İlçe Müdürlüğü'nde Gıda Mühendisi olarak görev yapmakta iken, talebi üzerine … tarihli işlem ile karşılıklı yer değiştirme suretiyle Kütahya Gıda Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü'ne Gıda Mühendisi olarak atandığı, daha sonra … tarihli dilekçe ile eş durumu mazereti sebebiyle eşinin görev yaptığı Bursa iline atanma talebinde bulunduğu; söz konusu talebinin davalı idarece, 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesinin 6. fıkrasında yer verilen, "Bu madde gereğince atanan personel, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler dışında atandıkları ilde/ilçede/birimde en az iki yıl, kuruluşta ise en az üç yıl çalışmadan atanma talebinde bulunamaz." hükmü uyarınca karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandığı Kütahya ilinde iki yıllık çalışma süresini tamamlamadığından bahisle reddedildiği anlaşılmıştır.
Normlar hiyerarşisi kuralı uyarınca alt hukuk normlarının dayanakları olan üst hukuk normlarının kapsamını daraltıcı ya da genişletici düzenlemeler içeremeyeceği, onlara aykırı olamayacakları açıktır.
Dava konusu işlemin dayanağı Yönetmelik hükmününde yer verilen düzenleme karşılıklı olarak yer değiştiren personelin tekrar tayin talebinde bulunabilmesi için karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandıkları yerde belli bir süre çalışma kaydı getirilmesi, bu şekilde atanan personelin kısa sürede tekrar yer değişikliğine giderek personel ihtiyacına sebep olunmaması bakımından hizmet gereklerine uygun ise de; iptali istenilen yönetmelik hükmündeki süre kaydının sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler yönünden dikkate alınmayacağı yönünde getirilen istisnanın eş durumu mazereti yönünden tanınmadığı, böylelikle eş durumu mazereti ile yapılacak tayin başvurularının yerine getirilmesini engellemekte, bu durum ise; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler" başlıklı (Değişik: 30/06/2014-2014/6578 K.) 12. maddesinde düzenlenen, sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle atamasının yapılabileceği yönündeki hükme aykırılık oluşturmaktadır.
Buna göre, dava konusu düzenlemenin ve buna dayanılarak tesis edilen davacının, eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen tayin talebinin reddine ilişkin işlemin hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle; davacının, eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen tayin talebinin reddine ilişkin işlem ile söz konusu işlemin dayanağı olan ve 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in 23. maddesinin (Değişik: RG-30/4/2015-2015-29342) 6. fıkrasının iptaline karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İkinci Dairesi'nce, 10/07/2018 günlü, 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren (1) sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın, Tarım ve Orman Bakanlığı adı altında yeniden yapılandırılmış olduğu anlaşıldığından, mülga Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı yerine Tarım ve Orman Bakanlığı hasım mevkiine alınmak suretiyle, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, İstanbul ili, (mülga) … Gıda, Tarım ve Hayvancılık İlçe Müdürlüğü'nde mühendis olarak görev yapmakta iken, talebi üzerine … tarihli işlem ile karşılıklı yer değiştirme suretiyle (mülga) Kütahya Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürlüğü'ne aynı unvanla atandığı, daha sonra … tarihli dilekçe ile eş durumu mazereti sebebiyle eşinin görev yaptığı Bursa iline atanma talebinde bulunduğu, söz konusu talebin, davalı idare tarafından, 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, 6. fıkrasında yer verilen, "Bu madde gereğince atanan personel, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler dışında atandıkları ilde/ilçede/birimde en az iki yıl, kuruluşta ise en az üç yıl çalışmadan atanma talebinde bulunamaz." hükmü uyarınca karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandığı Kütahya ilinde (2) yıllık çalışma süresini tamamlamadığından bahisle reddedilmesi üzerine, davacı tarafından, söz konusu başvurusunun reddine ilişkin işlem ile 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, 6. fıkrasında yer alan düzenlemenin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "Yer değiştirme suretiyle atanma" başlıklı 72. maddesi, 1. fıkrasında; "Kurumlarda yer değiştirme suretiyle atanmalar; hizmetlerin gereklerine, özelliklerine, Türkiyenin ekonomik, sosyal, kültürel ve ulaşım şartları yönünden benzerlik ve yakınlık gösteren iller gruplandırılarak tespit edilen bölgeler arasında adil ve dengeli bir sistem içinde yapılır." hükmüne, 2. fıkrasında; "Yeniden veya yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda; aile birimini muhafaza etmek bakımından kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanarak memur olan diğer eşin de isteği halinde ataması, atamaya tabi tutulan memurun atandığı yere 74 ve 76 ncı maddelerde belirtilen esaslar çerçevesinde yapılır. Yer değiştirme suretiyle atanmaya tabi memurun atandığı yerde eşinin atanacağı teşkilatın bulunmaması ya da teşkilatı olmakla birlikte niteliğine uygun münhal bir görev bulunmaması ve ilgilinin de talebi halinde, bu personele eşinin görev süresi ile sınırlı olmak üzere aşağıdaki şartlarda izin verilebilir." şeklindeki hükme yer verildikten sonra takip eden fıkralarda verilecek iznin koşulları ve süresine ilişkin düzenlemelere yer verilmiştir.
657 sayılı Kanun'un 2. ve anılan 72. maddesi hükümlerine dayanılarak hazırlanan ve 25/06/1983 günlü, 18088 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler" başlıklı (Değişik:30/6/2014-2014/6578 K.) 12. maddesinde; "Sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle ataması yapılabilir.
Sağlık ve aile birliği mazeretlerine dayalı olarak yer değiştirmeye tabi tutulan memur, mazeretinin devam ettiğini her yıl Ocak ayında alacağı belgeyle belgelendirmek zorundadır. Zorunlu çalışma süresini sağlık veya aile birliği mazeretine dayalı olarak tamamlamamış olan memur mazeretinin sona ermesi durumunda, zorunlu hizmet süresinin eksik kalan kısmını tamamlamak zorundadır.
Sağlık ve can güvenliği mazeretlerine dayalı olarak yapılacak yer değiştirme suretiyle atamalar, atanma dönemine tabi değildir." ile, aynı Yönetmelik'in "Aile Birliği Mazeretine Bağlı Yer Değişikliği" başlıklı (Değişik:30/6/2014-2014/6578 K.) 14. maddesinde;
"Aile birliği mazeretine dayanarak yer değişikliği memurun;
a) Kamu personeli olan eşinin, kurum içi yer değiştirme suretiyle atanma imkânının olmaması veya mevzuatı uyarınca eşin zorunlu yer değiştirmeye tabi tutulan bir görevde bulunması durumunda bu kapsamdaki eşin bulunduğu yere,
b) Eşlerin her ikisinin de aynı kurumda çalışıyor olması halinde, kurumun daha fazla hizmet ihtiyacı duyduğu yere,
c) Eşlerin farklı kurumda çalışıyor olması halinde kurumlar arasında gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle her iki kurumun da öncelikli hizmet ihtiyacının bulunduğu yere,
d) Kamu personeli olmayan eşinin, talep edilen yerde başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak çalışmış ve halen çalışıyor olması halinde bu durumda olan eşin bulunduğu yere,
e) Milletvekili, belediye başkanı, muhtar veya noter olan eşlerinin bulunduğu yere, atanması suretiyle yapılabilir.
Aile birliği mazeretine dayanarak yer değiştirme isteğinde bulunan memur, eşinin kamu kurum ve kuruluşlarında kamu personeli olarak çalıştığına veya atanmayı talep ettiği yerde eşinin başvuru tarihi itibarıyla son iki yıl içinde 360 gün sosyal güvenlik primi ödemek suretiyle kendi adına veya bir hizmet akdi ile işverene bağlı olarak halen çalıştığına ya da birinci fıkranın (e) bendinde sayılan görevlerde bulunduğuna ilişkin belgeyi kurumuna ibraz etmekle yükümlüdür. Ayrıca yer değiştirme başvurusuna, evlilik durumunu kanıtlayan belgenin de eklenmesi gerekir. (Ek fıkra: 8/8/2016-2016/9097 K.) Genel sağlık bakımından önemi haiz sağlık personeli hakkında özel yönetmelikte düzenleme yapılması kaydıyla birinci fıkranın (d) bendine ilişkin farklı usul ve esaslar belirlenebilir." hükümlerine yer verilmiştir.
12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, (Değişik:RG-30/04/2015-29342) 6. fıkrasında; "Bu madde gereğince atanan personel, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler dışında atandıkları ilde/ilçede/birimde en az iki yıl, kuruluşta ise en az üç yıl çalışmadan atanma talebinde bulunamaz." hükmü yer almıştır.
DAVA KONUSU DÜZENLEYİCİ İŞLEMİN İNCELENMESİ:
Normlar hiyerarşisi kuralı uyarınca, alt hukuk normlarının, dayanakları olan üst hukuk normlarının kapsamını daraltıcı ya da genişletici düzenlemeler içeremeyeceği ve onlara aykırı olamayacakları açıktır.
Dava konusu işlemin dayanağı Yönetmelik hükmünde yer verilen düzenleme ile karşılıklı olarak yer değiştiren personelin tekrar tayin talebinde bulunabilmesi için, karşılıklı yer değiştirme suretiyle atandıkları yerde belli bir süre çalışma kaydı getirilmesi, bu şekilde atanan personelin, kısa sürede tekrar yer değişikliğine giderek personel ihtiyacına sebep olunmaması bakımından hizmet gereklerine uygun ise de; iptali istenilen Yönetmelik hükmündeki süre kaydının, sağlık ve can güvenliğinden kaynaklanan mazeretler yönünden dikkate alınmayacağı yönünde getirilen istisna, eş durumu mazereti yönünden tanınmadığından, eş durumu mazereti ile yapılacak tayin başvurularının yerine getirilmesini engellemekte, bu durum ise; Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Memurun İsteği Üzerine Yapılabilecek Yer Değiştirmeler" başlıklı (Değişik: 30/06/2014-2014/6578 K.) 12. maddesinde düzenlenen, sağlık, aile birliği ve can güvenliği mazeretlerinin belgelendirilmesi halinde, hizmet bölgelerindeki ve/veya hizmet alanlarındaki zorunlu çalışma süreleri tamamlanmadan memurun isteği üzerine yer değiştirme suretiyle atamasının yapılabileceği yönündeki hükme aykırılık oluşturmaktadır. Bu bağlamda, üst hukuk normlarına ve kamu yararına uygun olmayan dava konusu düzenlemede hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
DAVA KONUSU BİREYSEL İŞLEMİN İNCELENMESİ:
12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in "Karşılıklı yer değiştirme suretiyle atama" başlıklı 23. maddesi, (Değişik:RG-30/04/2015-29342) 6. fıkrası hükmü yukarıda belirtilen gerekçe ile hukuka uygun görülmediğinden, söz konusu düzenlemeye dayanılarak tesis edilen, davacının eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen atanması talebinin reddine ilişkin … günlü, … sayılı davalı idare işleminde de hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1- 12/08/2009 günlü, 27317 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Taşra Teşkilatı Personelinin Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmelik'in (Değişik: RG-30/04/2015-29342) 23. maddesi, 6. fıkrasının İPTALİNE,
2-Davacının, eş durumu nedeniyle Bursa iline naklen atanma talebiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … günlü, … sayılı işlemin İPTALİNE,
3-Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderlerinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca …-TL vekalet ücretinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine,
5- Artan posta gider avanslarının kararın kesinleşmesinden sonra taraflara iadesine,
6-Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'na temyiz yolu açık olmak üzere, 17/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.