Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/15845 E. , 2020/5277 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/15845
Karar No : 2020/5277
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Grup Metal Mak. Hırd. İnş. Malz.
San. Tic. Ltd. Şti.
2- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı hakkında sahte fatura kullandığından bahisle, vergi inceleme raporuna istinaden 2010/1,2,4,5,6,7,8,9,10,11 ve 12. dönemler için re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; … Vergi Dairesi mükellefi … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından düzenlenen faturaların sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olarak nitelendirilemeyeceği, bu faturalarda yer alan katma değer vergisi indirimlerinin reddinde, dolayısıyla re'sen yapılan vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatında hukuka uyarlık bulunmadığı, …Vergi Dairesi mükellefi … Metal İnş. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., … Vergi Dairesi mükellefleri …, … Madeni Yağ Dekorasyon Hıd. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Hırdavat Plast. Met. ve Kauçuk İnş. Gıda Mak. San. Tic. Ltd. Şti., … Boya Hır İnş. Taah. Dek.Gıda ve Ticaret Limited Şirketi tarafından düzenlenen faturalara isabet eden KDV indirimlerinin reddi suretiyle yapılan tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, davacı şirket hakkında 2010 yılı için uyuşmazlığa konu matrahın dayanağı olan inceleme raporunda, yine 2010 yılı için daha önceki tarihte tanzim edilen vergi inceleme raporunun dikkate alınması suretiyle katma değer vergisi beyan tablosunun yeniden oluşturulduğu, daha önceki bir tarihte tanzim edilen 19/03/2013 tarih ve 2013-A-2148/16 sayılı Vergi İnceleme Raporu doğrultusunda tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerine karşı …Vergi Mahkemesi nezdinde görülen dava neticesinde Mahkemenin … tarih ve E:… K;… sayılı kararı ile davanın reddine hükmedildiği ve tarhiyatın bu kısmı yönünden de hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, alt firmalar hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının tebliğ edilmediği, savunma haklarını kullanamadıkları, sahte olduğu iddia edilen faturalara ilişkin mal ve hizmetlerin gerçekten alındığı hususunun vergi inceleme elemanı tarafından da kabul edildiği, ödemelerin banka, çek ve kredi kartı ile yapıldığı, sahte fatura ticareti yapan firmaların düzenlediği tüm faturaların sahte olarak kabul edilemeyeceği, mükellef olarak mal aldıkları firmaların vergi dairesindeki dosyalarını inceleme yetkilerinin bulunmadığı ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : .Davalı idare tarafından, … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.'nin düzenlediği faturaların gerçek bir ticari alım satım işlemine dayanmadığı hususunda yeterli tespitin olduğu, kararın aleyhe olan kısımlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının ve davalı idarenin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar temyize konu mahkeme kararının, … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti., …, … Hırdavat Plast. Met. ve Kauçuk İnş. Gıda Mak. San. Tic. Ltd. Şti., … Madeni Yağ Dekorasyon Hıd. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti tarafından düzenlenen faturalara ilişkin tarhiyatlara ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.
Davacının ilgili dönemde, … Metal İnş. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve …Boya Hır. İnş. Taah. Dek.Gıda ve Ticaret Limited Şirketi'nden temin ettiği faturalardan kaynaklanan tarhiyata ilişkin temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 2010 yılı hesap ve işlemlerinin sahte fatura kullanımı yönünden incelenmesi sonucu düzenlenen 18/03/2015 tarih ve 2015-A-2943/10 sayılı Vergi İnceleme Raporunda; davacı şirketin, hakkında sahte fatura düzenlediği yönünde vergi tekniği raporu bulunan … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti, …, …. Hırdavat Plast. Met. ve Kauçuk İnş. Gıda Mak. San. Tic. Ltd. Şti., … Boya Hır İnş. Taah.Dek.Gıda ve Ticaret Limited Şirketi, …Madeni Yağ Dekorasyon Hıd. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti., … Metal İnş. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den 2010 yılında temin ettiği sahte faturaları yasal defterlerine kaydederek indirim konusu yaptığından bahisle, söz konusu faturalara ait katma değer vergisi indirimleri reddedilerek, yine 2010 yılı için daha önceki tarihte tanzim edilen vergi inceleme raporunun dikkate alınması suretiyle yeniden düzenlenen katma değer vergisi tablosuna göre; davacı adına 2010/1,2,4,5,6,7,8,9,10,11 ve 12. dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarının yapıldığı anlaşılmıştır.
… Metal İnş. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen 20/03/2014 tarih ve 2014-A-206/22 sayılı Vergi Tekniği Raporunun tetkikinden, şirketin demir cevheri toptan ticareti ile ilgili olarak 12/03/2009 tarihinde faaliyete başladığı, 31/07/2013 tarihinde mükellefiyet kaydının re'sen terkin edildiği, 08/03/2013 tarih ve 21/03/2013 tarihli yoklamalar ile … Mh. … Sk. No: … …'ne gidildiği, sitede 16 daire ve bir işyeri bulunduğu, adresin iş yerinin boş olduğu ve kiralık yazısının bulunduğu, çevrede şirketi tanıyan ve bilenin olmadığı, adreste şirketten kimse bulunmadığı için şirketin nakil işleminin yapılmadığı; bunun üzerine şirketin eski merkezi olan … Sanayi Sitesi … Sk. No: … …/… adresinde 26/04/2013 tarihinde yapılan yoklamada, adreste 01/03/2013 tarihinden itibaren … Aydınlatma San. Tic. Ltd. Şti'nin depo faaliyetinde bulunduğu, adı geçen şirketin tanınmadığı; şirket müdürü ve ortağı …'ın yerleşim yerinde yapılan 02/08/2013 tarihli yoklamada dairenin boş ve kapalı olduğu, site sakinlerinden …'ın taşındığı yönünde malumat alındığı, muhtarlık kaydının olmadığı, adres değişikliği yapılmadığı, 2009 KDV matrahının …-TL, 2010 KDV matrahının ise …-TL olmasına rağmen anılan dönemlerde ödenecek KDV çıkmadığı, beyannamelere göre 2009-3/2010-7 dönemlerinde 4 ile 9 işçi çalıştırdığı, işyeri ile ilgili kamyon ve kamyonet gibi taşıma araçlarının bulunmadığı bir adet binek otomobil kaydına rastlandığı, şirketin 2009 ve 2010 yıllarında beyan ettiği vergilerini ödemediği , …-TL ödenmesi gereken vergi borcunun bulunduğu, 2009 Ba bildiriminin …-TL, mükellefe mal satanların bildiriminin …-TL, 2009 Bs bildiriminin …-TL, mükelleften mal alanların bildiriminin …-TL olduğu, 2010 Ba bildiriminin …-TL, mükellefe mal satanların bildiriminin …-TL, 2010 Bs bildirminin …-TL, mükelleften mal alanların bildiriminin …-TL olduğu, şirketin 2009 yılında emtia aldığı 7 firma hakkında sahte belge düzenleme fiilinden dolayı VTR düzenlendiği, 5 firma hakkında ise sahte belge düzenleme nedeniyle olumsuz tesbit bulunduğu, şirketin 2010 yılında emtia aldığı 12 firma hakkında sahte belge düzenleme fiilinden dolayı VTR düzenlendiği, 4 firma hakkında ise sahte belge düzenleme nedeniyle olumsuz tesbit bulunduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Anılan rapor ve ekli belgelerden mükellef hakkında olumsuz tespitler olduğu anlaşılmakla beraber davacıya fatura düzenlediği 2010 dönemine ilişkin yoklama bilgilerinin olmadığı dolayısıyla mükellefiyeti süresince bildirmiş olduğu yüksek tutarlı KDV matrahının tespit edilen ticari kapasitesi ile orantılı olup olmadığına ilişkin bir tespit yapılamaması bu nedenle özellikle dava konusu tarhiyatlara ilişkin dönemde mükellefin gerçek ticari muamele gerçekleştirmeyip münhasıran sahte fatura ticareti ile iştigal ettiği sonucuna ulaşılamadığından, bu mükelleften yapılan alışlar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyat yönünden davanın reddine ilişkin karar kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
…Boya Hır İnş. Taah. Dek.Gıda ve Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen 10/10/2014 tarih ve 2014-A-4012/21 sayılı Vergi Tekniği Raporunun tetkikinden; şirketin boya ve hırdavat işiyle iştigal etmek üzere 28/05/2007 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 2007 ila 2010 yılları arasında sahte fatura kullanma fiillerinden dolayı özel esaslara alındığı, 2009 KDV matrahının yaklaşık 1.3 milyon TL, 2010 KDV matrahının yaklaşık … milyon TL, 2011 KDV matrahının yaklaşık … milyon TL, 2012 KDV matrahının yaklaşık …-TL olduğu, 2009, 2010, 2011 ve 2012 yılında emtia alışında bulunduğu bir çok firma hakkında sahte fatura kullanma fiilinden dolayı olumsuz tesbitlerin bulunduğu (2009'da 7 firma, 2010'da 15 firma 2011'de 21 firma, 2012'de 3 firma), Eylül 2014 tarihli sorgu sonuçlarına göre ise vadesi geçmiş borcun … TL olduğu, şirketçe kurulduğu tarihten itibaren yüksek tutarlı cirolar yapmasına rağmen ödenecek KDV lerin beyan edilen ciroya göre düşük tutarlı olduğu, bir kısım dönemlerde ise ödenecek KDV çıkmadığı, 10 Nisan 2014 tarihli sorgu sonuçlarına göre ödenen toplam vergi aslı tutarının sadece … TL olduğu, 4 yıl boyunca toplam …-TL satış beyan edilmesine rağmen Kurumlar vergisi beyannamelerine göre binde 37 oranında karlılık beyan edilmesinin ve ödenmiş sermayesi …-TL olan firmanın tahsilatlarının %80 nin kasadan yapmış olmasının iktisadi icaplara uymadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Anılan rapor ve ekli belgelerden mükellef hakkında olumsuz tespitler olduğu anlaşılmakla beraber davacıya fatura düzenlediği 2010 dönemine ilişkin yoklama bilgilerinin olmadığı dolayısıyla mükellefiyeti süresince bildirmiş olduğu yüksek tutarlı KDV matrahının tespit edilen ticari kapasitesi ile orantılı olup olmadığına ilişkin bir tespit yapılamaması bu nedenle özellikle dava konusu tarhiyatlara ilişkin dönemde mükellefin gerçek ticari muamele gerçekleştirmeyip münhasıran sahte fatura ticareti ile iştigal ettiği sonucuna ulaşılamadığından, bu mükelleften yapılan alışlar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyat yönünden davanın reddine ilişkin karar kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, vergi mahkemesi kararında, davacı hakkında 2010 yılı için daha önceki tarihte tanzim edilen vergi inceleme raporunun dikkate alınması suretiyle katma değer vergisi beyan tablosunun oluşturulduğu, daha önceki bir tarihte tanzim edilen 19/03/2013 tarih ve 2013-A-2148/16 sayılı Vergi İnceleme Raporu doğrultusunda salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerine karşı …Vergi Mahkemesi nezdinde görülen dava neticesinde Mahkemenin … tarih ve E:… K;… sayılı kararı ile davanın reddine hükmedildiği ve tarhiyatın bu kısmı yönünden de hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilmekle beraber, … Vergi Mahkemesi'nin … tarih ve E:… K;… sayılı kararında davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verildiği, söz konusu kararın Danıştay Dördüncü Dairesi'nin 15/03/2019 tarih ve E.2015/3111, K.2019/1994 sayılı kararı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Davacı hakkında 2010 yılı için daha önceki tarihte tanzim edilen vergi inceleme raporuna karşı açılan davanın kısmen kabulüne karar verildiği, buna göre görülmekte olan davadaki katma değer vergisi tablosunun da değişeceği dikkate alındığında, tarhiyatın bu kısmı yönünden davanın reddine karar verilmesinde isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne, davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2.Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının … Çelik Hırdavat Metal Makina Elek. Otom. San. Tic. Ltd. Şti., …, … Hırdavat Plast. Met. ve Kauçuk İnş. Gıda Mak. San. Tic. Ltd. Şti., … Madeni Yağ Dekorasyon Hıd. İnş. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti tarafından düzenlenen faturalara ilişkin tarhiyatlara ilişkin kısmının ONANMASINA,
3.Mahkeme kararının … Metal İnş. Taş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. ve … Boya Hır. İnş. Taah. Dek.Gıda ve Ticaret Limited Şirketi'nden temin ettiği faturalardan kaynaklanan tarhiyatlara ve daha önceki bir tarihte tanzim edilen 19/03/2013 tarih ve 2013-A-2148/16 sayılı Vergi İnceleme Raporu doğrultusunda salınan vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.