Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2016/1586 E. , 2016/6810 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/1586
Karar No : 2016/6810
Davacı :
Davalı :
Vekili :
İstemin Özeti : ... İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nde sivil savunma uzmanı olarak görev yapan davacı tarafından, 31.08.2013 tarihli ve 28751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin EK-1 sayılı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Listesinin ''B) Taşra Teşkilatı'' başlıklı bölümünün 1. maddesinin d) fıkrasında; sivil savunma uzmanının birinci disiplin amirinin ''İlgili İl Müdür Yardımcısı'' olarak belirlenmesine ilişkin düzenlemenin, sivil savunma uzmanlarının, kurum ve kuruluşların sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonundan sorumlu olduğu ve bu hizmeti yerine getirirken taşra teşkilatlarında teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak çalıştığı, sivil savunma uzmanlarının görevlerini yerine getirmelerinde sorumlu olmadıkları ilgili il müdür yardımcılarına disiplin yönünden bağlı olmalarının hukuka ve mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla iptali istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : 17.06.2009 tarihli ve 27261 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 25. maddesinin beşinci fıkrasında, "...Sivil savunma uzmanlarının eğitimleri, idari statüleri, çalışma usul ve esasları Başkanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verildiği, Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığınca 05.08.2010 tarihli ve 27663 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkındaki Yönetmeliğin 5. maddesinin birinci fıkrasında ise, "...Sivil savunma uzmanları kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahiptir." düzenlemesine yer verildiği, Bakanlığın taşra teşkilatında şube müdürlerinin disiplin amirlerinin il müdür yardımcısı ve il müdürü olarak düzenlendiğinden sivil savunma uzmanları da aynı statüde değerlendirilerek Bakanlığın Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin anılan hükümlere bağlı kalınarak hazırlandığı ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hâkimi :
Düşüncesi : 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 25. maddesinin beşinci fıkrasında, "...Sivil savunma uzmanlarının eğitimleri, idari statüleri, çalışma usul ve esasları Başkanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir." hükmü bulunmaktadır. Anılan Kanun maddesine dayanılarak hazırlanan 5.8.2010 tarihli, 27663 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonunun; kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütüleceği, sivil savunma uzmanlarının kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahip olduğu düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıdaki düzenlemelere göre, kurumların taşra teşkilatlarında görev yapan sivil savunma uzmanlarının, görevlerini yerine getirirken doğrudan teşkilatın üst yöneticisine bağlı olarak çalışacağı hükmü karşısında, yalnızca şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahip olmalarından dolayı, davalı idare bünyesinde taşrada görev yapan şube müdürlerinin disiplin amirlerinin ilgili il müdür yardımcısı olarak düzenlendiği için şube müdürlerinden ayrı ve sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri gibi hususilik taşıyan hizmetlerin koordinasyonu görevini yerine getiren bu kişilerin, yerine getirdiği görevleriyle ilgili yetkiye sahip olmayan il müdür yardımcılarına disiplin yönünden bağlı olmalarında, hizmetin sağlıklı olarak işlemesi bakımından hukuka uygunluk bulunmadığından dava konusu düzenlemenin iptali gerektiği düşünülmektedir.
Danıştay Savcısı :
Düşüncesi : Personelin çalıştığı birimlere göre genel durum ve davranışları bakımından olumlu ve olumsuz nitelikleri, kusur ve eksiklikleri ile disiplin yönünden tecziye edilip edilmeyecekleri hakkında değerlendirme yapabilecek en yakın üstlerin disiplin amirlerinin tespitinde esas alınması gerekeceği kuşkusuzdur.
Bu durumda merkez ve taşra teşkilatı yapısına uygun olarak ve davacının görev yaptığı birim itibarıyle hiyerarşik kademelenme dikkate alınmak suretiyle ... İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünde Sivil Savunma Uzmanı olarak görev yapan davacının birinci disiplin amirinin "İl Müdür Yardımcısı" olarak tesbiti hukuka uygun bulunduğu gibi, sivil savunma uzmanlarının İdari statülerinin belirlendiği Yönetmelikte, adı geçen uzmanların kurum ve kuruluşlarda "şube müdürü" nün görev yetki ve sorumluluklarına sahip olduğunun belirtildiği, şube müdürlerinin birincil disiplin amirlerinin de İl Müdür Yardımcısı olduğu gözönünde bulundurulduğunda dava konusu düzenlemede hizmet gereklerine de aykırılık görülmediğinden davanın reddine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava; ... İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünde sivil savunma uzmanı olarak görev yapan davacı tarafından, 31.8.2013 tarihli ve 28751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin EK-1 sayılı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Listesinin ''B) Taşra Teşkilatı'' başlıklı bölümünün 1. maddesinin d) fıkrasında ''Sivil Savunma Uzmanı''nın disiplin amirinin ''İlgili İl Müdür Yardımcısı'' olarak belirlenmesine ilişkin düzenlemenin iptali istemiyle açılmıştır.
5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 1. maddesinde; ''(1) Bu Kanunun amacı, afet ve acil durumlar ile sivil savunmaya ilişkin hizmetleri yürütmek üzere, Başbakanlığa bağlı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının kurulması, teşkilatı ile görev ve yetkilerini düzenlemektir. Başbakan, Başkanlıkla ilgili yetkilerini bir bakan aracılığı ile kullanabilir. (2) Bu Kanun; afet ve acil durumlar ile sivil savunmaya ilişkin hizmetlerin ülke düzeyinde etkin bir şekilde gerçekleştirilmesi için gerekli önlemlerin alınması ve olayların meydana gelmesinden önce hazırlık ve zarar azaltma, olay sırasında yapılacak müdahale ve olay sonrasında gerçekleştirilecek iyileştirme çalışmalarını yürüten kurum ve kuruluşlar arasında koordinasyonun sağlanması ve bu konularda politikaların üretilmesi ve uygulanması hususlarını kapsar.'' hükmü yer almış, aynı Kanun'un 22. ve 24. maddesi ile getirilen düzenlemelerle İçişleri Bakanlığı Sivil Savunma Genel Müdürlüğü tarafından kamu kurum ve kuruluşlarına atanan ve bu kurumlarda sivil savunma uzmanı olarak görev yapan personelin kadroları görev yaptıkları kurum ve kuruluşların kendi kadrolarına aktarılmıştır.
Söz konusu Kanun'un 25. maddesinde; sivil savunma uzmanlarının eğitimleri, idari statüleri, çalışma usul ve esaslarının Başkanlıkça çıkarılacak bir yönetmelikte düzenleneceği hükmüne yer verilmiştir.
05.08.2010 tarihli ve 27663 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri, Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 1. maddesinde; bu yönetmeliğin amacının; kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma uzmanlarının, idari statüleri, görevleri, denetimleri ve eğitimlerine ilişkin usul ve esasları belirlemek olduğu, 2. maddesinde; bu Yönetmeliğin; kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan sivil savunma uzmanlarını kapsadığı, 3. maddesinde; bu Yönetmeliğin; 29.05.2009 tarihli ve 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 25. maddesinin beşinci fıkrasına dayanılarak hazırlandığı, 5. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonunun; kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütüleceği, sivil savunma uzmanlarının kurum ve kuruluşlarda şube müdürü görev, yetki ve sorumluluklarına sahip olduğu, 6. maddesinde ise; sivil savunma, afet, acil durum, seferberlik ve koruyucu güvenlik hizmetlerinin düzenli ve etkili bir şekilde yürütülmesinde kurumun üst yöneticisinin yetkili olduğu, üst yöneticinin bu görevleri sivil savunma uzmanları eliyle yerine getireceği belirtilmiştir.
31.08.2013 tarihli ve 28751 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin EK-1 sayılı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Listesinin ''B) Taşra Teşkilatı'' başlıklı bölümünün 1. maddesinin d) fıkrasında ''Sivil Savunma Uzmanı''nın disiplin amiri ''İlgili İl Müdür Yardımcısı'' olarak belirlenmiştir.
5902 sayılı Kanun'un 25. maddesi uyarınca hazırlanarak yürürlüğe konulan Sivil Savunma Uzmanlarının İdari Statüleri, Görevleri Çalışma Usul ve Esasları ile Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin 5. maddesinde; kamu kurum ve kuruluşlarının sivil savunma, seferberlik ve savaş hali hizmetleri ile afet ve acil durum hizmetlerinin koordinasyonunun; kurum ve kuruluşların taşra teşkilatlarında teşkilatın üst yöneticisine doğrudan bağlı olarak sivil savunma uzmanlarınca yürütüleceği, 6. maddesinde ise; sivil savunma, afet, acil durum, seferberlik ve koruyucu güvenlik hizmetlerinin düzenlenmesi ve etkin bir şekilde yürütülmesinde kurum üst yöneticisinin yetkili olduğu, üst yöneticinin bu görevleri sivil savunma uzmanları eliyle yerine getireceği belirtildiğinden, il müdürlüklerinde görev yapan sivil savunma uzmanlarının üst yönetici konumunda olan il müdürüyle koordineli olarak birlikte görev yapacakları, birlikte yürütülecek iş ve işlemlerde oluşabilecek olumsuz durumlarda sorumluluğun müşterek olarak il müdürü ile sivil savunma uzmanlarına ait olduğu açıktır.
Sivil savunma uzmanlarının afet, acil durum, seferberlik ve savaş hali hazırlıkları, koruyucu güvenlik ile ilgili planlama, eğitim, denetim, koordinasyon ve müdahale ile ilgili önemli ve kritik görevleri bulunduğu, sivil savunma uzmanlarınca yürütülecek bu görevlerle ilgili olarak il müdür yardımcısının doğrudan bir sorumluluğunun bulunmadığı anlaşılmış olup; il müdürlüklerinde görev yapan sivil savunma uzmanlarının görev yönüyle doğrudan bağlı olmadığı il müdür yardımcısına disiplin yönüyle bağlanmasının görevin yerine getirilmesinde aksamalara neden olabileceği, sivil savunma uzmanlarının çalışma usul ve esaslarını düzenleyen Yönetmelik ile sivil savunmaya ilişkin olarak yürütülecek iş ve işlemlerin sorumluluğunun kurum üst yöneticisine verildiği, taşra teşkilatında kurum üst yöneticisi olan il müdürleri ile sivil savunma uzmanlarının görev ve sorumluluğu paylaştığı ve daha yakın bir hiyerarşik bağ içerisinde olduğu dikkate alındığında taşra teşkilatında görev yapan sivil savunma uzmanının disiplin amirinin ''İlgili İl Müdür Yardımcısı'' olarak belirlenmesinde hizmet gereklerine, üst hukuk normlarına ve hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, Disiplin Amirleri Yönetmeliği'nin EK-1 sayılı Disiplin Amirleri ve Üst Disiplin Amirleri Listesinin ''B) Taşra Teşkilatı'' başlıklı bölümünün 1. maddesinin d) fıkrasında; sivil savunma uzmanının birinci disiplin amirinin ''İlgili İl Müdür Yardımcısı'' olarak belirlenmesine ilişkin düzenlemenin iptaline, aşağıda dökümü yapılan ...TL yargılama giderinin davalı idareden alınarak davacıya verilmesine, artan ... TL posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine, davalı idare tarafından yapılan ... TL yargılama giderinin davalı idare üzerinde bırakılmasına, artan ... TL posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davalı idareye iadesine, kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 30 (otuz) gün içinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 22.12.2016 tarihinde oybirliği ile karar verildi.