Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/16666 E. , 2021/3870 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/16666
Karar No : 2021/3870
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullanıldığından bahisle hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2009/3 dönemine ilişkin olarak re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 353/1 maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; ihtilaf konusu dönemde davacıya fatura düzenleyen Şişli Vergi Dairesi mükellefi … hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporunda yer verilen tespitlerin tek başına davacıya düzenlenen faturaların sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olduğunu ortaya koymaya yeterli bulunmadığından re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ve kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da zorunludur.
Sözü edilen mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacı şirket adına fatura düzenleyen, Şişli Vergi Dairesi Mükellefi … hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunun incelenmesinden; anılan mükellefin … Mah. … Merkezi … Blok Kat:… No:… …/… adresinde 01/04/2008 tarihinde elektrik malzemeleri toptan ticareti faaliyetiyle iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis edildiği, 04/04/2008 tarihli işe başlama yoklamasında, iş yerinin kiralık olduğu, iş yeri büyüklüğünün 50 m² olduğu, ücretli çalışanının bulunmadığı, faaliyet konusunun elektrik malzemelerinin toptan satışı olduğu, iş yerinde muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, adı geçen mükellefin nakil bildirimi üzerine 10/11/2009 tarihinde yapılan yoklamada, anılan adrese 15/10/2009 tarihinde taşındığı, iş yerinin 50 m² olduğu, iş yerinin mülkiyetinin …'a ait ve iş yeri kirasının aylık 300-TL olduğu, elektrik malzemeleri, kablo alım- satım işine devam edildiği, iş yerinde muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, … adlı şahsın ücretli olarak çalıştığı, mükellefin bu şahsı, … tarih ve ..sayılı vekaletname ile her türlü temsile yetkilendirdiği, bu şahsın %60 hisseli ve kanuni temsilcisi olduğu …Elektrik Elektronik Güvenlik Sistemleri San. Dış. Tic. Ltd. Şti. hakkında komisyon karşılığı sahte fatura düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirildiğine yönelik vergi tekniği raporu bulunduğu, adı geçen mükellefin bağlı olduğu vergi dairesine … tarih ve …sayılı dilekçe ile 30/12/2009 tarihi itibariyle işi bıraktığının bildirdiği, aynı adrese 28/01/2010 tarihinde … Elektrik Elektronik Güvenlik Sistemleri San. Dış. Tic. Ltd. Şti.'nin taşındığı, 2008 yılı 09. ay katma değer vergisi matrahının 358.301,40 TL ve diğer aylar için beyanlarının 0,00 TL olduğu, 2009 yılı katma değer vergisi matrahının 4.702.257,61 TL olduğu, ödenecek katma değer vergisinin çok cüzi olduğu, 2008 yılında BA-BS bildiriminde bulunmadığı, 2009 yılı BA bildirimi ile BS bildirimi arasında uyumsuzluklar bulunduğu, mükellefin 2009 yılındaki alımlarının, %68'ini hakkında sahte fatura düzenleme nedeniyle VTR bulunan firmalardan olduğu, muhtasar beyannamelerinde ücretli çalışan bildiriminde bulunmadığı, rapor tanzim tarihi itibariyle vadesi geçmiş toplam vergi borcunun 16.358,42 TL olduğu, anılan mükellefin gerçek bir faaliyetinin olmadığı, komisyon karşılığı sahte belge ticareti yapmak üzere mükellefiyet tesis ettirdiği tespitlerine yer verilmiştir.
Bütün bu tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, adı geçen mükellefin, m² olarak aynı büyüklükteki kapasiteye sahip farklı bir adreste, aynı ticari yapı ve donanımla bir önceki yıla göre 2009 yılı satış hasılatında büyük artış olmasının ticari teknik icaplara uygun olmadığı, ilgili dönemdeki alımlarının büyük bir kısmını hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle vergi tekniği raporu bulunan şirketlerden olduğu, muhtasar beyannamelerinde ücretli çalışan bildirimi olmadığı ancak; 10/11/2009 tarihinde yapılan yoklamada, … adlı şahsın ücretli olarak çalıştığının tespit edildiği, bu şahsa 09/09/2009 tarihinde adı geçen mükellef tarafından genel vekaletname verildiği ve aynı şahsın ortak olduğu şirketin, mükellefin faaliyetini sona erdirdiği tarihten kısa bir süre sonra aynı faaliyet konusunda iştigal etmek üzere aynı adrese taşındığı, sahte belge düzenlemek amaçlı iş ve işlemlerin gerçek mahiyetini gizlemek amacıyla yapılmış fiktif bir hareket olduğu anlaşıldığından, adı geçen mükellef tarafından davacıya düzenlenen söz konusu faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmış olup, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan, yeniden yapılacak olan yargılamada ulaşılacak sonuca göre 213 sayılı Kanun'un 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezası hakkında bir karar verileceği de tabiidir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07/07/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.