Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/17396 E. , 2021/1727 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/17396
Karar No : 2021/1727
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Metal Hırdavat İnşaat Malzemeleri Elektrik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle katma değer vergisi beyanlarının düzeltilmesi neticesinde tarh edilen 2011/2 ila 5, 7 ila 12 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının ilgili dönemde fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefi … Met. Köm. İşl. Tem. Kon. Teks. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. ile … Vergi Dairesi mükellefi … Boya Hırd. İnş. Taah. Dek. Gıd. Bi. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında yapılan tespitlerin davacıya düzenlenen faturaların sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olduğunun ortaya koyulması için yeterli olmadığı anlaşıldığından cezalı tarhiyatlarda hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı adına yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü ve Mahkeme kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Vergi Mahkemesi kararının … Met. Köm. İşl. Tem. Kon. Teks. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının bozulması, diğer kısmının ise onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davalı idarenin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar, temyize konu edinilen kararın … Boya Hırd. İnş. Taah. Dek. Gıd. Bi. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, kararın … Met. Köm. İşl. Tem. Kon. Teks. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata dair kısmına ilişkin temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefi … Met. Köm. İşl. Tem. Kon. Teks. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; şirketin inşaat malzemesi toptan satışı ile iştigal etmek üzere 26/09/2011 tarihinde faaliyete başladığı, 31/07/2014 tarihinde re'sen terkin edildiği, ortaklarının … ve … olduğu, defter belge isteme yazısının şirket müdürüne tebliğ edilmesine rağmen defter ve belgelerin incelemeye ibraz edilmediği, 2011 yılı yasal defter tasdik bilgilerine ulaşıldığı ancak 2012, 2013 ve 2014 yıllarına ait defter tasdik bilgilerine rastlanılmadığı, iş yeri adresinde yapılan 04/10/2011 tarihli yoklamada; anılan şirketin 26/09/2011 tarihinde işe başladığı, faaliyet konusunun inşaat malzemesi toptan satışı olduğu, aynı adreste …Metal Hırd. İnş. Malz. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin olduğu; 27/04/2012 tarihli yoklamada, firmanın aynı adreste faaliyetine devam ettiği, iş yerinin 400 m2 olduğu, 100 m2'lik üst kat ve 100 m2'lik giriş katında faaliyette bulunduğu, iş yerinde üretim yapılmadığı, aylık kirasının 400 TL olduğu, kiranın çek ile ödendiği, firmanın şubesinin ve kayıtlı aracının bulunmadığı, 4 işçi çalıştırdığı; 30/05/2012 tarihli yoklamada, ödevlinin faaliyetine devam ettiği, aynı adreste 04/08/2010 tarihinden itibaren … Metal Hırd. İnş. Malz. Mak. San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin ve 26/09/2011 tarihinde itibaren …. Tek. Hırd. Med. Otom. Yedek Parça San. Ltd. Şti.'nin faaliyette bulunduğu, 2 adet büro tipi ofis mobilyasının ve dolapların mevcut olduğu, iş yerinde muhtelif hırdavat ve inşaat malzemelerinin bulunduğu; 30/07/2012 tarihli yoklamada, şirketin faal olduğu, bir önceki yoklamada tespit edilen şirketlerinde aynı adreste bulundukları, satışların toptan olduğu, iş yerinin yapılan ticaretin niteliklerine uygun büyüklükte olduğu, şirketin depo, irtibat bürosu, imalathane ve şubesinin bulunmadığı, şirket adına kayıtlı motorlu taşıt, makine vb. demirbaşın ve gayrimenkulün olmadığı, iş yerinde 4 işçi çalıştığı, satışa arz edilecek ortalama 80.000 TL ile 100.000 TL tutarında hırdavat ürünün bulunduğu; 26/08/2014 tarihli yoklamada, bahse konu adreste 04/10/2013 tarihinden itibaren … Beton Eleme Makine İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin faaliyet gösterdiği, adreste başka bir mükellefin bulunmadığı ve şirketin muhataplarına ulaşılamadığı hususlarının tespit edildiği, şirketin katma değer vergisi matrahları toplamının 2011/11,12 döneminde 2.518.711,03 TL; 2012/1 ila 8 döneminde 4.590.633,03 TL; 2014/2 ila 7 döneminde de 5.526.046,77 TL olduğu, 2013 yılına ilişkin beyan edilmiş katma değer vergisi matrahının bulunmadığı, şirketin Ba bildirimi ile 2011 yılında 2.163.851,00 TL tutarında, 2012 yılında 3.528.819,00 TL tutarında mal ve hizmet alışı yaptığını bildirdiği, 2013 yılına ve 2014/1 ila 8 dönemine ait Ba bildirimlerini boş verdiği, şirketin 2011 yılında mal ve hizmet alımı yaptığını bildirdiği mükelleflerin tamamı hakkında; 2012 yılında mal ve hizmet alımı yaptığını bildirdiği mükelleflerin ise %98,4'ü hakkında sahte belge düzenleyicisi oldukları yönünde tanzim edilmiş vergi tekniği raporları ve olumsuz tespitler bulunduğu, şirketin 2013 ve 2014 yıllarında mal ve hizmet alımına ilişkin herhangi bir bildirimde bulunmamasına rağmen Ba-Bs analizlerinde toplam 9.512.679,00 TL tutarında mal ve hizmet satışı yaptığının görüldüğü, şirketin sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge kullanma, düzenleme ve olumsuz tespit durumu nedeniyle 10 defa özel esaslara alındığı, şirketin ortağı ve aynı zamanda müdürü olan …'ın 20 şirkette daha ortaklığının bulunduğu, bu şirketlerden 12'sinde şirket müdürü olduğu, diğer ortak …'in 8 şirkete daha ortak olduğu ve bu şirketlerin 4'ünde müdürlük yaptığı, bu şirketlerin büyük çoğunluğu hakkında da sahte fatura düzenledikleri yönünde tanzim edilmiş vergi tekniği raporları ve olumsuz tespitler bulunduğu, şirketin muhtasar beyannamelerine göre 2011 yılında işçi çalıştırmadığı, 2012 yılının ilk altı ayında ortalama 5 işçi çalıştırdığı, 2014 yılının ilk üç ayında 9 işçi çalıştırdığı, çalıştırıldığı bildirilen işçilerle ilgili olarak bugüne kadar herhangi bir ödemede bulunulmadığı ve ödeme yapılmaması nedeniyle tüm borçlarının icra safhasında olduğu, Sosyal Güvenlik Denetmeni … ve Sosyal Güvenlik Denetmen Yardımcısı … tarafından düzenlenen … tarih ve … sayılı İnceleme Raporunda iş yerinin sahte olduğu, iş yerinden yapılan sigortalı bildirimlerin gerçek olmadığı, çalışanların söz konusu iş yerinde aslında çalışmadığı hususlarının tespit edildiği, anılan inceleme raporu kapsamında şirkette çalıştığı belirtilen işçilerin ifadelerine başvurulduğunda söz konusu kişilerin şirkette çalışmadıklarını ifade ettikleri, şirketin inceleme tarihi itibariyle vadesi geçmiş ve ödenmesi gereken 29.837,71 TL vergi borcunun bulunduğu ve işe başlama tarihinden itibaren düzenlenen faturaların gerçek bir ticari faaliyeti yansıtmadığı, sahte belge niteliğinde olduğu sonucuna varıldığı tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, söz konusu mükellefin yüksek tutarlı katma değer vergisi matrahları beyan etmesine rağmen, anılan hasılatları yapabilecek ticari organizasyonunun olmadığı, ilgili dönemdeki mal alışlarının ve çalışan işçi bilgilerinin gerçeği yansıtmadığı, şirket ortaklarının ortak oldukları diğer şirketler hakkında da sahte fatura düzenledikleri yönünde tanzim edilmiş raporlar ve olumsuz tespitler bulunduğu, şirketle aynı adreste faaliyet gösterdiği tespit edilen mükelleflerin de bu şirketlerden olduğu, şirketin defter ve belgelerinin incelemeye ibraz edilmediği ve vergi borçlarının ödenmediği hususları göz önünde bulundurulduğunda, mükellefin uyuşmazlık konusu dönemde davacıya düzenlediği faturaların sahte belge niteliğinde olduğu sonucuna ulaşıldığından, bu faturalar nedeniyle davacı adına yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık, aksi yönde verilen Vergi Mahkemesi kararının buna ilişkin kısmında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. Temyize konu ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, … Boya Hırd. İnş. Taah. Dek. Gıd. Bi. Elek. San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Mahkeme kararının … Met. Köm. İşl. Tem. Kon. Teks. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 18/03/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.