Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/17399 E. , 2021/2055 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/17399
Karar No : 2021/2055
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Kömür Toptan Elektrik Enerji Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacı tarafından 2014 yılına ilişkin kurumlar vergisi beyannamesinin süresinde verildiği, ancak beyannamede sehven geçmiş yıl zararlarının düşülmesi unutulduğundan 03/11/2015 tarihinde verilen düzeltme beyannamesinde geçmiş yıla ait zararlara yer verildiği, 5520 sayılı sayılı Kanun'un 9. maddesinde; geçmiş yıl zararlarının indirim konusu yapılabilmesi, her yıla ilişkin tutarın kurumlar vergisi beyannamesinde ayrı ayrı gösterilmesi ve beş yıldan fazla nakledilmemesi şartlarına bağlandığı, davacı tarafından her ne kadar indirim konusu yaptığı zararı bir önceki yıl beyannamelerinde gösterilmemiş ise de, söz konusu zararın varlığı ve tutarı konusunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, söz konusu indirimin kabul edilmemesinin şekli bir şarta bağlanması sonucunu doğurduğu, bunun da gerçek gelirinin vergilendirilmesi ilkesine uygun olmadığı, bu durumda, 2009, 2010, 2011 yıllarına ilişkin kurum zararları 2014 takvim yılı kurumlar vergisinden indirim konusu yapılabileceğinden, düzeltme beyannamesinde indirim konusu edilen geçmiş yıl zararlarının kabul edilmemek suretiyle, beyan edilen matrah üzerinden kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının geçmiş yıl zararlarının 2010,2011,2012 ve 2013 yıllarına ilişkin beyannamelerde ayrı ayrı gösterilmediğinden dolayı 2014 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin düzeltme yoluyla indiriminin söz konusu olmadığı, davalı idare tarafından yapılan işlemlerin yasal ve yerinde olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un olay tarihinde yürürlükte olan 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, Kanunun 58. maddesinde de, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı iddiası ile tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait davalara bakan vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği hükmüne yer verilmiştir.
213 sayılı Kanun'un 25 ila 28. maddelerinde, beyannameye dayanan tarhiyatlara ilişkin düzenlemelere yer verilmiş olup tarh ve tahakkuk usulünü düzenleyen 25. maddesi 1. fıkrasında, vergi kanunlarına göre beyan üzerinden alınan vergilerin "Tahakkuk fişi" ile tarh ve tahakkuk ettirileceği, 3. fıkrasında, lüzum görülen hallerde beyana dayanan vergilerin tahakkuk fişi yerine ihbarname ile tebliğ olunabileceği, tahakkuk fişinin kesinliği başlıklı 27. maddesinde ise, vergi beyannamesini ilgili vergi dairesine tevdi eden kimsenin kendisine verilen tahakkuk fişini almaması, beyannamede yazılı matrah üzerinden tarhı gereken verginin tahakkukuna engel olmayacağı hüküm altına alınmıştır.
Mevzuat hükümlerine göre, dava konusu edilmeksizin kesinleşmiş idari işlemler sonrası tesis edilen yeni idari işlemlere karşı açılan davalarda, ancak bu yeni işlemin hukuka uygunluğu incelenebileceğinden, kesinleşmiş hukuksal durumların yeniden incelenmesine olanak yoktur. 6183 sayılı Kanunun 58. maddesinde de, bu yüzden, ödeme emrine itiraz nedenleri; borcun bulunmadığı, kısmen ödendiği veya zamanaşımına uğradığı yönündeki iddiaları kapsamak üzere sınırlandırılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı şirket tarafından 2014 yılına ilişkin olarak verilen 13/04/2015 tarihli beyannamede 80.461,55-TL tutarında kurumlar vergisi beyan edildiği, 29/04/2015 tarihinde verilen ikinci beyannamede sehven geçmiş yıl zararlarının düşülmediğinin belirtildiği, 03/11/2015 tarihli düzeltme beyannamesinde ise, daha önceki beyannamelerde gösterilmeyen geçmiş yıla ait zararlara yer verildiği, aynı tarihte Yahya Galip Vergi Dairesi Müdürlüğüne verdiği dilekçe ile düzeltme beyannamesi kabulü ile ilk tahakkuk üzerine ödenecek kurumlar vergisinin terkini istenildiği, yapılan başvurunun … tarih ve … sayılı yazı ile reddedildiği, davalı idarece geçmiş yıl zararların 2010,2011,2012 ve 2013 yıllarına ilişkin beyannamelerde ayrı ayrı gösterilmediği bu nedenle, 2014 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde düzeltme yoluyla indirimin söz konusu olmadığından bahisle beyan edilen matrah üzerinden kesinleşen amme alacağının tahsili amacıyla dava konusu ödeme emrinin düzenlendiği anlaşılmaktadır.
Olayda, ödeme emirleri dayanağı vergi borcunun şirket tarafından verilen beyan üzerine tahakkuk eden amme alacaklarından kaynaklandığı, davacı tarafından düzeltme beyannamesinin kabul edilmemesine ilişkin davalı idare işlemlerine karşı süresinde dava açılması gerekirken bu yönde bir dava açılmadığı görülmüştür.
Bu durumda, dava konusu ödeme emri içeriği amme alacağı usulüne uygun olarak kesinleşmiş olup, ödeme emrine karşı açılan davalarda, ödeme emri içeriği vergi ve cezalara karşı vergilendirme aşamasında süresinde açılmış davalarda ileri sürülebilecek türdeki iddiaların incelenemeyeceği hususu da göz önünde bulundurulduğunda, beyanname üzerine tahakkuk eden ancak ödenmeyen amme alacağının tahsili amacıyla düzenlenen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 06/04/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının onanması gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum