Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/17834 E. , 2021/2678 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/17834
Karar No : 2021/2678
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, bir kısım alışlarını sahte fatura ile belgelendirdiğinden bahisle resen tarh eden 2010/4,5,6,7,8,9,10 ve 12. dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; takdir komisyonlarının görevinin; 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca, yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmak ile vergi kanunlarında yazılı fiyat, ücret veya sair matrah ve kıymetleri takdir etmek olduğu, 3065 sayılı Yasada öngörülen indirim mekanizmasının ise, vergilendirme tekniği açısından, matrah takdirinden farklı bir müessese olduğu, mükelleflerin; gerek sahte fatura kullanmaları, gerekse de defter ve belgelerini ibraz etmemeleri gibi durumlarda, matrah takdirini gerektiren bir husus bulunmaması nedeniyle, bu tür fiillerin, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. ve 34. maddelerinde düzenlenen, indirim mekanizması içinde değerlendirilmek suretiyle, katma değer vergisi indirimleri yönünden ve beyan dışı bırakılan hasılat yönünden yapılacak vergi incelemesi ile bir sonuca bağlanması gerektiği, bu gibi hallerde, mükelleflerin matrah takdiri için takdir komisyonlarına sevk edilmesi ve kendisine matrah, servet ve kıymet takdiri görevi verilmiş olan ve katma değer vergisi indirim reddi yetkisi bulunmayan takdir komisyonlarınca takdir edilen matrah üzerinden cezalı tarhiyat yapılmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının ilgili dönemler için sahte belge düzenleyicisi olan firmalardan fatura almasının matrah takdiri için yeterli bir sebep olduğu, davacının Ba formlarında … Metal Yapı Malz. San. Tic. Ltd. Şti.'den mal aldığının sabit olduğu, bu şirket hakkında sahte belge düzenlemek sebebiyle vergi tekniği raporu düzenlendiği, sahte faturaların hangi amaçla kullanıldığının ortada olduğu ve matrah takdirinin varsayıma dayalı olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, "İspat: vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti esastır. Vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyeti yemin hariç her türlü delille ispatlanabilir. Şu kadar ki, vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii ve açık bulunmayan şahit ifadesi ispatlama vasıtası olarak kullanılamaz. İktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfeti bunu iddia eden tarafa aittir." düzenlemesine yer verildiği, aynı Kanunun 30. maddesinde, re'sen vergi tarhının, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlandığı, vergi beyannamesinin kanuni süresi geçtiği halde verilmemesi durumunda, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitinin mümkün olmayacağının kabul edildiği, Kanunun 72. maddesinde, takdir komisyonunun illerde defterdarın, ilçelerde mal müdürünün veya bunların vekil olarak atayacağı memurların başkanlığı altında, ilgili vergi dairesinin yetkili iki memuru ile seçilmiş iki üyeden kurulacağı, 74. maddesinde ise, takdir komisyonlarının yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmak konusunda görevli oldukları hüküm altına alınmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, 2010 yılına ilişkin olarak mükellef tarafından verilen Form Ba bildirimlerinde, hakkında sahte ve muteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediği tespit edilen … Metal Yapı Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'den alım yaptığını beyan etmesi nedeniyle, takdir komisyonunca takdir edilen matrah farkları üzerinden cezalı katma değer vergisi tarhiyatı yapıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, Vergi Mahkemesince, davacının Form Ba'da bildirilmiş olduğu … Metal Yapı Malzemeleri San. ve Tic. Ltd. Şti.'den aldığı faturalara ilişkin KDV'leri indirim konusu yapıp yapmadığı ve adı geçen mükellef hakkındaki sahte fatura düzenlediği yönünde tanzim edilmiş olan vergi tekniği raporu incelenerek ve bu mükellefin düzenlediği faturaların sahte olup olmadığı araştırılarak bir karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeye dayalı olarak verilen Vergi Mahkemesi kararında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının … ve …'in karşı oyu ve oyçokluğuyla BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 20/05/2021 tarihinde karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Takdir komisyonlarınca mükelleflerin dönem matrahlarının takdirinde her türlü araştırma ve inceleme yapmaları ve idarece veya denetim elemanlarınca düzenlenen raporları dayanak almaları mümkün ise de, mükelleflerin dönem matrahlarının takdir komisyonlarınca takdir edilebilmesi için tarh dosyasının takdir komisyonuna sevki öncesinde re'sen takdir nedeninin var olmasının gerektiği açıktır.
Uyuşmazlıkta ise; idarenin savunmasında mükellef şirketin sahte fatura kullandığından takdire sevk edildiğinin anlaşıldığı, davacı şirkete ilişkin re'sen takdir nedeni olduğuna dair bir tesbit, tutanak ya da hakkında düzenlenmiş bir vergi inceleme raporu olmaksızın, tutulması zorunlu olan defterlerin veya verilen beyannamelerin gerçek durumu yansıtmadığından bahisle takdire sevk edildiği ve takdir komisyonunca da kendisine verilen inceleme yetkisinin kullanılmadığı, hiçbir inceleme ve araştırma yapılmadığı, takdirin dayanağı gösterilmeden ve deliller ortaya konulmadan, hangi mükelleften ne kadar sahte olduğu iddia edilen fatura kullandığı ve bu faturaları katma değer vergisi indirimlerinde kullanıp kullanmadığı araştırılmadan soyut ve genel ifadelerle matrah takdirinde bulunulduğu anlaşılmaktadır.
Bu nedenle; takdir komisyonunun katma değer vergisi indirimlerini kabul etmeyerek matrah belirleme ve katma değer vergisi indirim ret yetkisi ortada olduğuna ilişkin Dairemiz çoğunluk kararına katılmakla birlikte, davanın kabulü yönündeki Vergi Mahkemesi kararının yukarıda açıklanan gerekçelerle onanması gerektiği görüşüyle karara katılmıyoruz.