Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/19548 E. , 2021/2936 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/19548
Karar No : 2021/2936
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle vergi inceleme raporuna istinaden re'sen tarh edilen 2010/ 04, 06, 07, 08, 11, 12. dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ve 213 sayılı Kanun'un 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacıya ihtilaflı dönemde fatura düzenleyen … Vergi Dairesi mükellefi … Grup Elek. Taah. İnş. Mühen. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ile … Vergi Dairesi mükellefi … Demir Çelik İnş. Taah. Elek. Hırdavat İş. Mak. San. Tic. Ltd. Şti.'leri hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerden, adı geçen firmaların şirketlerin düzenlediği belgelerin sahte olduğu hususunun somut olarak ortaya konulmadığı anlaşıldığından cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Belirtilen gerekçeler ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, … Grup Elek. Taah. İnş. Mühen. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. ile … Demir Çelik İnş. Taah. Elek. Hırdavat İş. Mak. San. Tic. Ltd. Şti.'leri hakkında düzenlenen vergi tekniği raporları ile bu şirketlerin asıl amacının sahte belge ticareti yapmak olduğunun somut veriler ile tespit edildiği, defter belge ibrazı için düzenlenen yazıların adı geçen mükelleflerin iş yerlerine tebliğ edilemediği, sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belgelerin indirim konusu yapılamayacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacı adına fatura düzenleyen, … Vergi Dairesi mükellefi … Grup Elek. Taah. İnş. Mühen. Nak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunda; 16/03/2010 tarihinde mükellefiyet tesis edildiği, bağlı bulunduğu vergi dairesince 31/03/2011 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin edildiği, 200.000,00 TL kuruluş sermeyesinin %99.5 hisselik kısmının …'ya, %0,05 lik hissenin ise …'e ait olduğu, … tarafından şirketteki hisselerinin tamamını …'a, 06/04/2011 tarihinde … tarafından şirketteki hisselerinin tamamını …'a, %0.05 lik hisse sahibi … tarafından şirketteki hisselerinin tamamının, …'e devir edildiği, şirketin kuruluştan itibaren ortağı olan kişilerin ortaklığı bulunan şirketler ile ilgili vergi tekniği raporlarının tanzim edildiği ve özel esaslara alındığı, 19/03/2010 tarihli depo iş yeri açılış yoklamasında, deponun aylık kirasının 500-TL olduğu, belirtilen adresin depo olarak kullanılacağı, aynı adreste … Vergi Dairesi Mükellefi … Demir Çelik İnş. Taah. Elektrik. Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti' nin de faaliyet gösterdiği, şirketin kurucu ortağının ve müdürünün … olduğu, 18/02/2011 tarihli yoklamada, mükellefin … Mah. … Sok … … Çankaya/ ANKARA adresinden … Mah. … Cad. No: … … Çankaya/ ANKARA adresine nakil olduğu, iş yerinin kiralık olduğu, aylık kirasının 700- TL olduğu, mükellefin inşaat malzemeleri pazarlama faaliyeti ile iştigal ettiği, bu adrese defter belge isteme yazısının tebliğ edilmek üzere gönderildiği, adresin kapalı olması, mükellefin tanınmaması nedeniyle tebligat yapılamadığı, şirket kanunu temsilcisi …'in noterde beyan ettiği adresine defter belge isteme yazsının tebliğ edilmek üzere gönderildiği, 28/ 08/2011 tarihli adres tespit tutanağında, anılan adreste …'ın ikamet ettiği, mahalle muhtarı ile yapılan görüşmede …'in muhtarlık kayıtlarında olmadığının beyan edilmesi üzerine tebligatın yapılamadığı, 2010/ 03 ila 12. ve 2011/ 01-02-03. dönemlerine ait katma değer vergisi matrahının sırasıyla, 5.229.758,93 TL, 2950.652,97 TL olduğu, Nisan 2011 döneminden itibaren katma değer vergisi beyannamesi verilmediği, rapor tanzim tarihi itibariyle vadesi geçmiş ödemesi gereken vergi borcu toplamının 54.708,48 TL olduğu, mükellefin BA formuyla bildirimleri ile mükellefe emtia veya hizmet satımında bulunan firmaların BS bildirimleri arasında uyumsuzluk bulunduğu, mükellefin 19/03/2010 tarihinden itibaren düzenlediği belgelerin sahte olarak değerlendirilmesi gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.
Davacı adına fatura düzenleyen, … Vergi Dairesi mükellefi … Demir Çelik İnş. Taah. Elek. Hırdavat İş. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporunda; adı geçen mükellefin 28/01/2010 tarihinde … Bulvarı … Yapı Kooperatifi … Yenimahalle/ ANKARA adresinde metalden prefabrik Yapıların, köprü parçalarının, kulelerin, kafes direklerin, konstrüksiyon elemanlarının, diğer yapıların ve yapı elemanlarının toptan ticareti faaliyeti ile iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis edildiği, 200.000,00 TL kuruluş sermeyesinin %99 hisselik kısmının …'ya, %1 lik hissenin ise, …'e ait olduğu,19/07/2010 tarihi itibariyle şirketin ortağı ve müdürü olan … tarafından, şirketteki hisselerinin tamamını …'a, 25/04/2011 tarihinde … tarafından şirketteki hisselerinin tamamını …'a, %1 hisseye sahip … tarafından şirketteki hisselerinin tamamının, …'e devir edildiği, şirketin kuruluştan itibaren ortağı olan kişilerin, ortaklığı bulunan şirketler ile ilgili vergi tekniği raporlarının tanzim edildiği ve özel esaslara alındığı, mükellefin bağlı bulunduğu vergi dairesine faaliyetini bıraktığına veya adres değişikliği yaptığına dair herhangi bir bildirimde bulunmadığı, 13/02/2010 tarihli işe başlama yoklamada, iş yerinin büro şeklinde olduğu, faaliyete 28/01/2010 tarihinde işe başladığı, iş yerinde emtianın bulunmadığı, 01/03/2010 tarihli yoklamada, mükellefin adreste inşaat malzemesi elektrik taahhüt toptan alım satım faaliyetine başladığı, iş yerinde muhtelif büro malzemelerinin yanında yaklaşık dört kamyonluk çimento, kireç, kalekim alçı ile kurulu düzende bulunduğu, aynı adresi … Vergi Dairesi mükellefi … Grup Elek. Taah. İnş. Mühen. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.'nin depo iş yeri olarak kullandığı, her iki şirketin müdürü ve ortağının … olduğu, mükellefin ticaret odasına ilişkin levha fotokopisi ve telefonun şirket müdürü adına kayıtlı olduğu, 2010/ 03 ila 12. ile ve 2011/ 01-02-03. dönemlerine ait katma değer vergisi matrahının sırasıyla, 5.911.892,53 TL, 2.053.051,63 TL olduğu, Nisan 2011 döneminden itibaren katma değer vergisi beyannamesi verilmediği, mükellefin BA formuyla bildirimleri ile mükellefe emtia veya hizmet satımında bulunan firmaların BS bildirimleri arasında uyumsuzluk bulunduğu, mükellefin emtia hizmet alımında bulunduğu şirketler hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle olumsuz tespitlerin bulunduğu, 28/02/2010 tarihinden itibaren düzenlenen faturaların sahte olduğu sonucuna varıldığı görülmüştür.
Yukarıdaki tespitlerin değerlendirilmesinden, adı geçen her iki mükellefin ortaklarının ve yöneticilerinin aynı olduğu, dolayısıyla aralarında organik bir bağ bulunduğu, ortaklarının ve ortaklarının ortaklığı bulunan firmalar hakkında vergi tekniği raporlarının olduğu, mal alındığı beyan edilen mükellefler hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı olumsuz tespitlere yer verildiği, ortak ve yöneticilere ulaşılamadığı hususları dikkate alındığında, adı geçen mükellefler tarafından davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir ticari faaliyete dayanmadığı sonucuna varılmış olup, Vergi Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan davacı dilekçesinde, 213 sayılı Kanun'un 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiş ise de; Mahkemece bu hususun değerlendirilmediği görülmekte olup; yeniden verilecek kararda özel usulsüzlük cezasına karşı da hüküm kurulması gerektiği tabiidir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 03/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.