Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/21119 E. , 2021/3080 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/21119
Karar No : 2021/3080
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, şirket ortağı sıfatıyla; … Hafriyat İnş. Oto ve Gıda San. Ltd. Şti'nin vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen … tarih ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; asıl borçlu şirket hakkında usulüne uygun yeterli bir takibin yapılmadığı; şirket adına kayıtlı dört adet kamyonun ve şirkete ait banka hesaplarında 3.022,53 TL para olduğunun malvarlığı araştırmasıyla saptanmasına rağmen kamu alacağının karşılanıp karşılanmayacağı ortaya konulmadan şirket adına usulüne uygun sonuçlandırılmış bir takibin bulunmadığı, borcun asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyeceği açıkça ortaya konulmadığından davacı adına borcun tahsili için ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davaya konu edilmeden kesinleşmiş idari işlemlerin uygulanmasını sağlamak üzere tesis edilen yeni işlemler nedeniyle açılan davalarda kesinleşmiş hukuki durumların yeniden ele alınarak incelenmesinin mümkün olmadığı, idarelerince yapılan işlemlerin yasal ve yerinde olduğundan davanın reddi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un “Kanundaki Terimler” başlıklı 3. maddesinde, amme borçlusu veya borçlu teriminin, amme alacağını ödemek mecburiyetinde olan hakiki ve hükmi şahısları ve bunların kanuni temsilci veya mirasçılarını ve vergi mükelleflerini, vergi sorumlusunu, kefili ve yabancı şahıs ve kurumlar temsilcilerini ifade ettiği belirtilmiş, tahsil edilemeyen amme alacağı terimi, amme borçlusunun bu Kanun hükümlerine göre yapılan mal varlığı araştırması sonucunda haczi kabil herhangi bir mal varlığının bulunmaması, haczedilen mal varlığının satılarak paraya çevrilmesine rağmen satış bedelinin amme alacağını karşılamaması gibi nedenlerle tahsil edilemeyen amme alacakları olarak, tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağı terimi ise amme borçlusunun haczedilen mal varlığına bu Kanun hükümlerine göre biçilen değerlerin amme alacağını karşılayamayacağının veya hakkında iflas kararı verilen amme borçlusundan aranılan amme alacağının iflas masasından tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması gibi nedenlerle tahsil dairelerince yürütülen takip muamelelerinin herhangi bir aşamasında amme borçlusundan tahsil edilemeyeceği ortaya çıkan amme alacakları şeklinde tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 35. maddesinde, limited şirket ortaklarının, şirketten tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacağından sermaye hisseleri oranında doğrudan doğruya sorumlu olacakları ve bu Kanun hükümleri gereğince takibe tabi tutulacakları, 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere, (7061 sayılı Kanunla değişmeden önceki şekli) 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, “ödeme emrine itiraz” başlıklı 58. maddesinde de, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hususlarında (7061 sayılı Kanunla değişmeden önceki şekli) 7 gün içinde dava açabileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, asıl borçlu şirket hakkında yapılan malvarlığı araştırması neticesinde şirket adına kayıtlı dört adet kamyon ve bunun yanında şirkete ait banka hesaplarında 3.022,53 TL parasının bulunduğu, mevcut malvarlığının şirketin borcunu karşılayamayacağının anlaşılması üzerine davacı adına şirket ortağı sıfatıyla dava konusu ödeme emirlerinin düzenlendiği anlaşılmıştır.
Mahkemece her ne kadar asıl borçlu şirkete ait …, …, …, … plakalı dört adet kamyonun haczedilerek kamu alacağını karşılayıp karşılamadığın ortaya konulmadığı ve banka hesaplarındaki 3.022,53 TL paranın da göz önünde bulundurulduğunda hali hazırda asıl vergi borçlusu şirketin tahsil edilebilecek malvarlığı olduğu, bu nedenle şirket adına usulüne uygun sonuçlandırılmış bir takip bulunmadığından davacı adına şirket ortağı sıfatıyla ödeme emri düzenlenmesinde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş ise de, söz konusu araçların üçü üzerinde rehin kaydı olduğu, vergi dairesinin haciz kaydının ise 3. ve 5. sıralarda yer aldığı, yalnızca … plakalı aracın takdiyat sıralamasında vergi dairesinin 1.sırada bulunduğu; bu itibarla şirketin 8.546.424,17 TL tutarındaki vergi borcunun kendi malvarlığından tahsil edilemeyeceğinin açık olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda asıl borçlu şirketten tahsil edilemeyen kısmı alacağının tahsili amacıyla ortak sıfatıyla davacı adına düzenlenen ödeme emrinde yasal isabetsizlik bulunmadığından aksi yönde verilen mahkeme kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 10/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.