Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/2201 E. , 2021/3814 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/2201
Karar No : 2021/3814
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul ili, Eyüp ilçesi, …, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 25/761 hissesinin satışına ilaveten 176 m² lik kısmının, 4706 sayılı Kanun uyarınca rayiç bedelle satılması istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; dava dışı ... tarafından, İstanbul ili, Eyüp İlçesi, … Mahallesi, … Caddesi, … ada, … parselde bulunan taşınmazın, 70m²'lik kısmında tek katlı bir işyeri yaparak kullandığından bahisle, 2981 sayılı Kanun gereği tapu tahsis belgesi verilmesi istemiyle davalı idareye başvurulduğu, bu başvurunun reddine dair … tarih ve … sayılı ve … tarih ve … sayılı davalı idare işlemlerinin iptali istemiyle ... İdare Mahkemesi'nin … esasına kayden dava açıldığı, açılan davada, anılan Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; "davacıya ait binanın konut değil işyeri olduğu, davacının imar affı müracaatı üzerine binanın konut olmayıp işyeri olması nedeniyle işlem yapılmadığı ayrıca davacının aynı bölgede ikinci bir gecekondusunun bulunduğunun tespit edildiği, 2981 sayılı Kanun kapsamında Eyüp Belediye Başkanlığı'na yapılmış bir müracaat bulunmasına rağmen, konut yerine işyeri için müracaat edilmiş olduğu, aynı bölgede davacıya ait ikinci bir gecekondunun bulunduğu dolayısıyla tapu tahsis belgesi alabilmek için yerine getirilmesi gereken prosedür tamamlanmadığından ve hali hazırda işyeri olarak kullanılmakta olan bina için hak sahibi olunamayacağı, davacıya ait işyeri niteliğindeki gecekondu hakkında tesis edilen dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı," gerekçesiyle anılan Mahkemenin, … tarih ve E: … , K: … sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, dosyanın temyiz aşamasında olduğunun görüldüğü, bu durumda; dava konusu taşınmaz üzerinde bulunan tek katlı 70 m² büyüklüğünde ve işyeri niteliğindeki taşınmazın, ... tarafından yapıldığının mahkeme kararı ile subuta erdiği anlaşılmakla; davalı idarelerce, dava konusu parselin 176/761 m² büyüklüğündeki hissesinin davacıya satışına ilişkin başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği, diğer taraftan; davacı tarafından, İstanbul İli, Eyüp İlçesi, …, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 25/761 hissesinin satışına ilişkin olarak 14/09/2014 tarihinde imzalanan satış sözleşmesinin iptaline ilişkin … tarih ve … sayılı Eyüp Belediye Encümen kararının iptali istemiyle ... İdare Mahkemesi'nin … esasına kayden açılan davada; anılan Mahkemenin, … tarih ve E:…, K: … sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği; dava konusu parselin 176/761 m² büyüklüğündeki hissesinin davacıya satışına ilişkin başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından, ... İdare Mahkemesi dosyasında yapı sahibinin ... olduğu hususunun sadece onun beyanına dayandığı, davalının bu dosyada söz konusu yapının ...'ye ait olduğunu kabul etmediği ve binanın … ada … parselde kalmadığını belirttiği, bu dosyada keşif yapılmadığı, bu sebeple karar gerekçesinde yapı sahipliği hususu sübuta erdiği yönündeki değerlendirmenin kabul edilemeyeceği, yapının önceden Vakıflar İdaresine ait olduğu, Vakıflar Bölge Müdürlüğünden sorulması halinde yapı sahipliğinin belirlenebileceği, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin … D.İş sayılı dosyası getirilmeden eksik inceleme ile karar verilmesinin hukuka aykırı olduğu iddialarıyla temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının gerekçeli olarak onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Dava, davacı tarafından, İstanbul ili, Eyüp ilçesi, …, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 25/761 hissesinin satışına ilaveten 176 m² lik kısmının, 4706 sayılı Kanun uyarınca rayiç bedelle satılması istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
18/07/2001 tarih ve 24466 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun'un 5. maddesinin 6. fıkrasında " Belediye ve mücavir alan sınırları içinde olup, Bakanlıkça tespit edilen, Hazineye ait taşınmazlardan, 30/3/2014 tarihinden önce üzerinde yapılanma olanlar; Hazine adına tescil tarihine bakılmaksızın öncelikle yapı sahipleri ile bunların kanunî veya akdi haleflerine satılmak ya da genel hükümlere göre değerlendirilmek üzere ilgili belediyelere bedelsiz olarak devredilir..." hükmü yer almaktadır.
Davacı tarafından İstanbul ili, Eyüp ilçesi, …, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmazın, 25/761 hissesinin satışına ilişkin olarak 14/09/2014 tarihinde imzalanan satış sözleşmesinin iptaline ilişkin … tarih ve … sayılı Eyüp Belediye Encümen kararının iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K: … sayılı davanın reddine ilişkin kararı Danıştay Onuncu Dairesinin 05/07/2021 tarih ve E:2016/1883, K:2021/3813 sayılı kararı ile; "Dosyanın incelenmesinden; dava konusu işlemle, dava dışı ...'nin de yapı sahibi olduğuna ilişkin davacı ile eş değer belgeler sunması nedeniyle yapı sahibinin kim olduğu hususunda var olan tereddütün giderilmesi için davacıya yapılan satışın iptal edildiği anlaşılmıştır. 4706 sayılı Kanun kapsamında Hazine taşınmazının satışında idarenin öncelikle yapı sahibinin kim olduğu hususunu açıkça ortaya koyması gerektiğinden, olayda da dava konusu işlemle, birbirine eş değer belgeler sunulması sonucu yapı sahibinin tereddüte yer vermeyecek şekilde ortaya konulamaması nedeniyle satış iptal edildiğinden, anılan Kanun kapsamında Hazine taşınmazının satışının idarenin takdir yetkisi kapsamında bulunduğu da göz önüne alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmış olup; Mahkeme kararının açıklanan gerekçeyle onanması gerekmektedir." gerekçesiyle onanmıştır.
Bu durumda, 4706 sayılı Kanun kapsamında Hazine taşınmazının satışında idarenin öncelikle yapı sahibinin kim olduğu hususunu açıkça ortaya koyması gerektiğinden, olayda, idarenin, birbirine eş değer belgeler sunulması sonucu yapı sahibinin tereddüte yer vermeyecek şekilde ortaya konulamadığını dikkate alarak, anılan Kanun kapsamında Hazine taşınmazının satışında var olan takdir yetkisini de kullanarak, davacının 25/761 hissesinin satışına ilaveten 176 m² lik kısmın, 4706 sayılı Kanun uyarınca rayiç bedelle satılması istemiyle yaptığı başvurusunun reddi yolunda tesis ettiği dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığından, temyize konu İdare Mahkemesi kararının da aynı gerekçe ile onanması gerekmektedir.
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar sonucu itibarıyla usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararının yukarıda açıklanan gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 05/07/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.