Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2016/2243 E. , 2021/1755 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2016/2243
Karar No:2021/1755
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1. … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
2. ... Valiliği - ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Taşımacılık Maden Petrol Ürünleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: "Niğde-Kayseri Karayolu, ... km. Ovacık/NİĞDE" adresinde bulunan davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda yapılan denetimde, 1 numaralı tankın içerisinde üç ayrı bölme oluşturulduğu ve bu tankın içerisinde yer alan gizli düzenekten çıkan boruların krokide B olarak belirtilen satış pompasına ulaştığının tespit edildiğinden bahisle istasyonunun mühürlenmesine ilişkin 28/09/2013 tarihli işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; istasyonda yapılan denetimler sonucunda düzenlenen tutanaklar ile Mersin Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı fezlekesinde, 1 nolu tank olarak adlandırılan ve dalgıç pompa ve bölmelere sahip tanktan çıkan boru hattının 2 nolu tanktan gelen boru hattı ile B pompası altında birleştirilmek suretiyle B pompasına ait 5 ve 7 nolu tabancalara irtibatlandığı, devamında 1 nolu tanktan gelen hattın A nolu pompada tekrar irtibatlandırıldığı, C ve D pompalarına ilişkin olarak ise herhangi bir tespit yapılmaksızın söz konusu istasyona ait bütün pompa ve bu pompalarda bulunan tabancaların mühürlendiği görüldüğünden, sadece kaçak akaryakıt satışının yapıldığına ilişkin şüphe altında bulunulan pompa ve tankın mühürlenmesi gerekirken, bütün pompaların mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından, davacı şirkete ait istasyonda yapılan denetimde yer altında bulunan tank içerisinde gizli düzenek tespit edildiği, seyyar kontrol cihazı ile yapılan ölçümlerde ulusal marker seviyesinin geçersiz çıktığı ve istasyonda bulunan otomasyon sisteminin mevzuata uygun olarak çalışmadığının tespit edilmesi üzerine tesis edilen mühürleme işleminin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir. Davalı Niğde Valiliği tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, 5067 sayılı Kaçakçılık Kanunu'nda belirtilen fiillerin işlendiğinin tespit edilmesi nedeniyle istasyonda lisansa tâbi tüm faaliyetin durdurulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
ESAS YÖNÜNDEN:
MADDİ OLAY :
"Niğde-Kayseri Karayolu, ... km. Ovacık/NİĞDE" adresinde bulunan davacı şirkete ait akaryakıt istasyonunda, Niğde Cumhuriyet Başsavcılığı'nın … tarih ve … Soruşturma numaralı kararına istinaden ... Sulh Ceza Mahkemesi'nin … tarih ve … D.İş. sayılı kararı ile 26-28/09/2013 tarihlerinde Mersin Gümrük Muhafaza Kaçakçılık ve İstihbarat Müdürlüğü ile Gümrükler Muhafaza Genel Müdürlüğü emrinde görevli personelin katılımıyla yapılan aramada, istasyonun arka kısmında bulunan 1 numaralı tankın içerisinde yapılan incelemede tankın ortasından yatay bir bölme ile alt ve üst kısım olmak üzere ortadan ikiye bölündüğü, üst kısmının da dikey bir bölme ile ortasından ikiye bölündüğünün ve üç ayrı bölme oluşturulduğunun tespit edilmesi üzerine kazı çalışması başlatılmış, yapılan çalışmalarda tankın dikey olarak bölünen kısmında iki adet dalgıç pompanın olduğu, bunlardan birincisinin tankın yatay olarak bölünmüş alt kısmındaki gizli bölmeden çıkan plastik boruyu yine tankın altındaki gizli bölmeye ilettiği, bunun amacının baz yağı ve solvent karşımını burada devir daim ederek karışım elde etmek olduğu, ikinci pompadan çıkan plastik borunun ise gizli bölmede bulunan ve birinci pompa ile karışımı yapılan akaryakıtı satışı pompalarının olduğu yöne iletmekte kullanıldığı, ikinci pompadan çıkan söz konusu borunun 2 nolu yasal tanktan gelen boru ile B nolu pompanın altında birleşerek 5 ve 7 nolu tabancalarla irtibatlandırıldığı, ayrıca bir boru ile de A nolu pompa istikametine giden düzenek oluşturulduğu, bu düzenek ile istenildiğinde kaçak akaryakıtın istenildiğinde yasal akaryakıtın pompalara bağlı tabancalardan satışının sağlandığı ve olası bir denetimde markersız akaryakıtın tespitinin engellenmesinin amaçlandığı tespit edilmiştir.
Söz konusu tespitler dikkate alınarak istasyonun mühürlenmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun "İdari Yaptırımlar" başlıklı 20. maddesinin 8. ve 9. fıkralarının dava konusu mühürleme işleminin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte bulunan hâlinde, "5607 sayılı Kanun'da belirtilen kaçakçılık fiillerinin işlendiği tespit edilen rafineri hariç her türlü tesiste lisansa tâbi tüm faaliyetler kovuşturmaya yer olmadığına dair karar veya mahkeme kararı kesinleşinceye kadar Kurum tarafından geçici olarak durdurulur ve bu süre içinde söz konusu tesis için başka bir gerçek veya tüzel kişiye de lisans verilmez. Kesinleşmiş mahkeme kararına göre lisans sahiplerinin lisansı iptal edilir. Lisans sahibine verilen idari para cezası ödenmeden lisansa konu tesis için lisans verilmez.
Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda, geçici durdurma kararı akredite laboratuvar analiz sonucuna göre verilir. Akredite laboratuvar analiz sonucunun bildirilmesine kadar kaçak akaryakıt satışını engelleyecek idari tedbirler Kurum tarafından alınır." kuralı yer almıştır.
5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nun "Kaçakçılık suçları" başlıklı 3. maddesinin 11. fıkrasında, "Ulusal marker uygulamasına tâbi olup da, Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun belirlediği seviyenin altında ulusal marker içeren veya hiç içermeyen akaryakıtı;
a) Ticari amaçla üreten, bulunduran veya nakleden,
b) Satışa arz eden veya satan,
c) Bu özelliğini bilerek ve ticari amaçla satın alan,
Kişi iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır. Ancak, marker içermeyen veya seviyesi geçersiz olan akaryakıtın kaçak olarak yurda sokulduğunun anlaşılması hâlinde, onuncu fıkra hükmüne istinaden cezaya hükmolunur.", 14. Fıkrasında ise, "Kaçak akaryakıt veya sahte ulusal marker elde etmeye, satmaya ya da herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulunduranlar iki yıldan beş yıla kadar hapis ve yirmi bin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan kurallar uyarınca, kaçak akaryakıtı herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmek için lisansa esas teşkil eden belgelerde belirlenenlere aykırı olarak sabit ya da seyyar tank, düzenek veya ekipman bulundurmanın kaçakçılık suçları kapsamında değerlendirildiği anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, istasyonun arka kısmında bulunan 1 numaralı tankın üst kapağı açılarak içerisinde yapılan incelemede, tankın yatay olarak iki bölmeye bölündüğü, üst kısmın da dikey olarak iki bölmeye bölündüğü ve üç ayrı bölme oluşturulduğu, tankın üst kısmındaki bölümlerinden birinde, alt kısımdaki gizli bölümde bulunan akaryakıtı devir daim etmek ve satış pompasına ulaştırmak amacıyla kullanılan iki adet dalgıç pompa ele geçirildiği, tankın içerisindeki ikinci dalgıç pompadan çıkan boruların da satış pompalarına ulaştığı görülmektedir.
Kaçakçılık fiilinin sadece ulusal marker seviyesi ile ilgili olması durumunda önce ulusal marker seviyesinin geçersiz çıktığı tank ve düzeneklerin mühürleneceği, alınan numunelerin analiz için akredite laboratuvarlara gönderileceği, bu numunelerin analizi sonucunda ulusal marker seviyesinin geçersiz çıkması durumunda, akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği; ancak kaçakçılık suçu bakımından 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrasındaki fiillerin varlığına ilişkin tespitlerin bulunması hâlinde akaryakıt istasyonunun tamamının geçici olarak mühürleneceği açıktır.
Bu durumda, istasyonun arka kısmında bulunan 1 numaralı yer altı tankının içerisinde üç ayrı bölme bulunması, bu bölmelerden birinde iki adet dalgıç pompa ele geçirilmesi ve tankın içindeki gizli bölmelerde yer alan söz konusu düzenekten çıkan boruların istasyondaki satış pompaları ile bağlantılı olduğunun tespit edilmesi nedeniyle, 5607 sayılı Kanun'un 3. maddesinin 14. fıkrası uyarınca kaçakçılık suçu kabul edilen kaçak akaryakıt satmaya ve herhangi bir piyasa faaliyetine konu etmeye yarayacak şekilde sabit tank, düzenek ve ekipman bulundurma fiiline ilişkin tespit edilen aykırılıklar üzerine 5015 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca tesis edilen istasyonun mühürlenmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık, işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise, hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalıların temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 18/05/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.