Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/2252 E. , 2021/3030 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/2252
Karar No : 2021/3030
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü / …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Aydın ili, Nazilli ilçesi, … Mahallesinde bulunan ve DSİ 21.Bölge Müdürlüğü tarafından yapılan İsabeyli Sulama Göleti'nin işletmesinin davacı İdare'ye devri talebiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve …sayılı işlemin ve söz konusu sulama göletinin Nazilli Belediyesi'ne devrine ilişkin … tarih ve … sayılı Orman ve Su İşleri Bakanlığı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davalı İdare tarafından inşası devam eden İsabeyli Sulama Göleti'nin, davacı … Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü'ne devri hususunda yargı kararıyla zorlanamayacağı, idarenin takdir yetkisi kapsamında devir talebini reddetmesine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, 5216 sayılı Kanun'un 7. maddesinde ilçe belediyelerinin tarım faaliyetleri desteklemek amacıyla faaliyette bulunabileceklerinin düzenlendiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı tarafından, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun uyarınca sulama ile ilgili her türlü işlemi tesis etme görev ve yetkisinin idarelerinde olduğu, ilçe belediyelerinin su ve kanalizasyon hizmetleri ile ilgili herhangi bir görev ve yetkisinin bulunmadığı belirtilerek İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI:Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :Davacının temyiz isteminin kabulü ile İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Aydın Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü tarafından davalı idareye gönderilen 08/06/2015 tarihli yazıyla, DSİ 21. Bölge Müdürlüğü tarafından yaptırılan İsabeyli Sulama Göleti'nin işletme ve bakım faaliyetlerinin devrinin talep edildiği, söz konusu talebin DSİ 21.Bölge Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısıyla reddedildiği, aynı yazıda söz konusu inşası devam eden sulama göletinin işletme, bakım ve onarım faaliyetlerinin 10/03/2015 tarihli Bakanlık oluruyla Nazilli Belediye Başkanlığı'na devredildiğinin bildirilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 2.maddesinde, "Devlet Su İşleri Umum Müdürlüğünün vazife ve salahiyetleri şunlardır: a) Taşkın sular ve sellere karşı koruyucu tesisler meydana getirmek; b) Sulama tesislerini kurmak, sulama sahalarında mevcut parsellerin tamamını veya aksamını gösterir harita ve planları yapmak veya yaptırmak ve icabı halinde kadastrosunu yaptırmak; ...k) Umum Müdürlüğün yaptığı veya devraldığı tesislerden işletmelerini bizzat deruhte etmediklerinin işlemelerini sağlamak üzere işletmeler kurmak ya doğrudan doğruya veyahut da işletmeler marifetiyle ortaklıklar teşkil etmek ve lüzumu halinde tesisleri hakiki ve hükmi şahıslara devretmek üzere Vekalete teklifte bulunmak" hükmü yer almaktadır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun, büyükşehir ve ilçe belediyesinin görev, yetki ve sorumluluklarını düzenleyen 7. maddesi, 1. fıkrası (r) bendinde, "Su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bunun için gerekli baraj ve diğer tesisleri kurmak, kurdurmak ve işletmek; derelerin ıslahını yapmak; kaynak suyu veya arıtma sonunda üretilen suları pazarlamak" hükmü, aynı maddenin ilçe belediyelerinin görev ve yetkilerini düzenleyen 3. fıkrasının (a) bendinde "Kanunlarla münhasıran büyükşehir belediyesine verilen görevler ile birinci fıkrada sayılanlar dışında kalan görevleri yapmak ve yetkileri kullanmak" düzenlemesine yer verilmiştir.
Diğer taraftan 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 1.maddesinde, ''İstanbul Büyük Şehir Belediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek ve bu amaçla gereken her türlü tesisi kurmak, kurulu olanları devralmak ve bir elden işletmek üzere İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü kurulmuştur.''; 2.maddesinde, ''İSKİ'nin görev ve yetkileri şunlardır: a) İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yer üstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için; kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek''; Ek: 5. maddesinde de, ''Bu Kanun diğer büyükşehir belediyelerinde de uygulanır.'' hükümleri yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı İdare tarafından devri talep edilen İsabeyli Göleti ve Sulama Tesisi'nin, DSİ tarafından tarımsal sulama amacıyla 24/02/2015 tarihinde inşa edilmeye başlandığı ve 2017 sulama mevsiminden itibaren fiilen işletmeye açılacağının belirtildiği, 10/03/2015 tarihli Bakanlık oluruyla, İsabeyli Göleti ve Sulama Tesisi'nin Nazilli Belediyesi'ne devredildiği, davacı idare tarafından 08/06/2015 tarihinde davalı idareye yapılan başvuru ile anılan tesisin devrinin talep edildiği, bu talebin DSİ 21.Bölge Müdürlüğü'nün … tarih ve … sayılı yazısıyla reddedildiği, aynı yazıda söz konusu inşası devam eden sulama göletinin işletme, bakım ve onarım faaliyetlerinin 10/03/2015 tarihli Bakanlık oluruyla Nazilli Belediye Başkanlığı'na devredildiğinin bildirildiği, bunun üzerine İsabeyli Göleti ve Sulama Tesisi'nin Nazilli Belediyesi'ne devrine dair işlem ile davacı idarenin devir talebinin reddi işleminin iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
Dava konusu uyuşmazlığın temelini İsabeyli Göleti ve Sulama Tesisi'nin Devlet Su işleri Genel Müdürlüğü'nce Nazilli Belediyesi'ne devredilip devredilemeyeceği oluşturmaktadır.
6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanun'un 2. maddesi, (k) bendinde Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından inşa edilen tesislerin devri hususunda takdir yetkisinin bulunduğu açıktır. Ancak, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü sulama tesislerinin devri hususunda takdir yetkisini kullanırken kanunlarda yer alan emredici nitelikteki hükümleri de dikkate alması gerekmektedir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun Büyükşehir Belediyeleri ile ilçe belediyelerinin görev ve sorumluluklarını düzenleyen 7. maddesi, 1. fıkrasında Büyükşehir Belediyelerinin görev ve yetkileri sayılmış, 3. fıkrasında ise Büyükşehir Belediyelerinin görev ve yetkileri dışından kalan görev ve yetkilerin ilçe belediyelerinin görev ve yetkileri kapsamında olduğu belirtilmiş, 1. fıkrasının (r) bendinde "Su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek, bunun için gerekli baraj ve diğer tesisleri kurmak, kurdurmak ve işletmek; derelerin ıslahını yapmak; kaynak suyu veya arıtma sonunda üretilen suları pazarlamak" görevleri Büyükşehir Belediyelerine verilmiş, 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 2. maddesinin (a) bendinde "İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yer üstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için; kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek" görev ve yetkileri Büyükşehir Belediyelerine bağlı su ve kanalizasyon idarelerine verilmiştir.
Temyiz incelemesine konu İdare Mahkemesi kararında, salt 6200 sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'nce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanun kapsamında değerlendirme yapıldığı, 5216 sayılı ve 2560 sayılı Kanunlar kapsamında değerlendirme yapılmadan karar verildiği, İdare Mahkemesince 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ile 2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun kapsamında da araştırma yapılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından eksik incelemeye dayalı davanın reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın reddine ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş (15) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 07/06/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.