Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2016/2546 E. , 2021/2454 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2016/2546
Karar No:2021/2454
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Bira Alkollü Alkolsüz İçecek Gıda Tarım Kuyumculuk Otomotiv İnşaat Emlak Turizm Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, … Mah., … Cad., … Apt., No:… Muratpaşa/ANTALYA adresinde bira üretim tesisi kurmak için yaptığı tesis kurma izni başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; tesis kurma izni verilmesi için bazı şartların yerine getirilmesinin zorunlu olduğu, izin verip vermeme hususunda ilgili mevzuatı, toplum sağlığı gereklerini, işin rasyonel ölçütlerini, ürün ve piyasaya sunum kalitesini ve diğer ticarî değerlendirmeleri gözetmek suretiyle idarenin takdir yetkisinin bulunduğu, idarenin takdir yetkisini ortadan kaldıracak biçimde yargı kararı verilemeyeceği, ancak idarenin takdir yetkisinin de mutlak olmadığı, takdire dayalı işlemin hukuka uygunluğu bakımından yargı denetimine tâbi bulunduğu, dava konusu işlemin gerekçesi olarak davalı idare tarafından somut bilgi ve belge sunulamadığı, gerekçe olarak kamu sağlığı ve alkol piyasası güvenliği gösterilmişse de, bu hususa ilişkin herhangi bir tespitin yapılmadığı, öte yandan, 10/12/2012 tarihli uzman raporunda tesis kurma izni verilmesinin uygun olacağının belirtildiği, bu itibarla, ilgili Daire Başkanlığı'nın uygunluk görüşü ve mahalli tespit tutanağı göz önünde bulundurulduğunda takdir yetkisinin hukuka uygun olarak kullanılmadığı anlaşıldığından, dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, takdir yetkisini ortadan kaldıracak nitelikte yargı kararı verilemeyeceği, Kurul'un üretim izni konusunda teknik ve hukukî bakımdan takdir yetkisine sahip olduğu, dava konusu işlem tesis edilirken sadece konunun teknik yönünün değil, sosyal yönünün de dikkate alındığı, tesis kurma izni istenilen iş yerinin konut olarak kullanılan bir binanın girişinin alt katında bulunduğu, bu nitelikte bir alana alkollü içki üretim izni verilmesi hâlinde kamu sağlığının tehlike altında kalacağı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, ilgili mevzuat gerekleri yerine getirilerek üretim izni başvurusu yapıldığı, harhangi bir gerekçe gösterilmeden konunun sürekli olarak ertelendiği ve nihayetinde ise teknik ve hukukî yönüyle uygun olan başvurunun reddedildiği, Kurul karar metninde ve yargı sürecinde işlemin gerekçesinin açıklanamadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
24/12/2017 tarih ve 30280 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesinde, "Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte kapatılmıştır. Kurum'un taraf olduğu davalar ve icra takiplerinde devir durumuna göre ilgili idare kendiliğinden taraf sıfatını kazanır." kuralı ile 78. maddesinde, "Bu Kanun hükümleri çerçevesinde aşağıda belirtilen görevler Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından yürütülür." kuralına yer verildiğinden, kapatılan Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun yerine Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın davalı sıfatıyla bakılan davada taraf olduğu, ancak 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın, Tarım ve Orman Bakanlığı adı altında yeniden yapılandırıldığı anlaşıldığından, mülga Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı yerine Tarım ve Orman Bakanlığı'nın hasım mevkiinde olduğu görülerek dosyanın incelenmesine geçildi.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihaî kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 24/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.