Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2016/4170 E. , 2022/700 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2016/4170
Karar No:2022/700
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Kurulu
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Yayıncılık A.Ş.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : .... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şiirkete ait "..." logosuyla yayın yapan kanalda 04/12/2013 tarihinde yayınlanan "...(...)" isimli sinema filminde geçen ifadelerin, 6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 8. maddesinin 1. fıkrasının (h) bendindeki; "Alkol, tütün ürünleri ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı madde kullanımı ile kumar oynamayı özendirici nitelikte olamaz." yayın ilkesini ihlal ettiğinden bahisle aynı Kanun'un 32. maddesinin 2. fıkrası uyarınca "uyarı" yaptırımı uygulanması; 4250 sayılı İsptirto ve İspirtolu İçkiler İnhisari Kanunu'nun 6. maddesindeki; "Televizyonlarda yayınlanan dizi, film ve müzik kliplerinde alkollü içkileri özendirici görüntülere yer verilemez." yayın ilkesini ihlal ettiğinden bahisle de 5.000,00 TL idari para cezası verilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (Üst Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; davacı şirkete ait ...logosuyla yayın yapan televizyon kanalında yayınlanan ve bir müzisyenin (...) Çernobil patlaması öncesinde yaşadıklarını anlatan "...(......)" isimli sinema filminde, genel olarak, alkol tüketiminin teşvik edildiği, müzisyenin arkadaşlarıyla ve eğlence ortamının özellikle ön plana çıkarıldığı, CD saatiyle 09.17.31'de başrol ...'in arkadaşlarıyla beraber, eğlence sonrası yaptıkları kutlama verildiği, kutlamanın içkiyle yapıldığı, sarhoş olan bir arkadaşlarının görüntülerine yer verilerek içmeyen bir arkadaşlarını içki içmeye zorladıkları, aynı şekilde, CD saatiyle 09.34.50 ile 09.42.29 saatleri arasında gösterilen eğlence sahnesinde de, kişilerin öpüşme görüntülerine, dans görüntülerine ve içki içtikleri görüntülere yer verildiği, böylesine uzun bir sahnenin içinde, içkinin eğlence aracı olarak gösterildiği ve bu tip ortamların bilhassa gençler tarafından ilgi çekecek şekilde, dans ve mutluluk yeri olarak lanse edildiği, bu şekilde de alkol tüketiminin özendirildiği tespit edilmesi üzerine, Kurul kararıyla uyarı ve 5.000,00 TL idari para cezası verilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı;
Uyuşmazlığın çözümlenmesi, bilimsel ve teknik bilgi sahibi olmayı gerektirdiğinden Mahkemelerinin 22/05/2015 tarihli ara kararı ile bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş, oluşturulan üç kişilik Bilirkişi Kurulu tarafından hazırlanan ve 29/12/2015 tarihinde Mahkemelerinin kayıtlarına giren bilirkişi raporu ile 23/03/2016 tarihli ek raporda özetle; "filmde bütünüyle içki içme sahneleri ile karakterlerin iletişim biçimleri ve yaşadıkları ortam açısından son derece olumsuz bir çerçeve çizildiği, bu sahnelerin özendirici olmaktan çok, içki içmenin itici olduğu yönünde (örneğin özellikle CD saatiyle 09:38-09:39 arasında gösterilen eğlence sahnesinde, içkiyle birlikte tiksindirici yemek yeme sahnesi gibi) mesajlar vermekte olduğu, davaya konu olan filmdeki içkili sahnelerde, içki içen bireylerin daha çok kontrolsüz, zavallı ve rezil bir görüntü çizdikleri dikkate alındığında, filmde içki içme davranışının en azından görsel anlamda ceza niteliğinde sonuçlara yol açtığının söylenebileceği, netice itibariyle söz konusu sahnelerde, içkinin özendirici olmaktan çok, karakterleri zavallı, perişan ve çaresiz durumlara düşürdüğünün gösterildiği tespitlerine yer verilerek, sonuç olarak dava konusu yayının 6112 sayılı Kanun'un 8/1-h ve 4250 sayılı Kanun'un 6. maddesini ihlal eder nitelikte olmadığı yönünde görüş bildirildiği, anılan rapora davalı idare tarafından yapılan itiraz yerinde görülmeyerek rapor hükme esas alınabilecek nitelikte bulunduğundan dava konusu yayında 6112 sayılı Kanun'un 8/1-h ve 4250 sayılı Kanun'un 6. maddelerinin ihlal edilmediğinin alınan bilirkişi raporuyla yeterli gerekçe ile ortaya konulduğu göz önüne alındığında, davacı şirkete 5.000,00 TL idari para cezası verilmesi ile uyarı yaptırımı uygulanmasına ilişkin dava konusu Kurul kararında hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davaya konu yayında kişilerin öpüşme sahnelerine, dans görüntülerine ve içki içtikleri görüntülere yer verildiği, içkinin bir eğlence aracı olarak gösterildiği, söz konusu yayında alkollü içkilerin tüketiminin özendirildiği, tesis edilen cezaların niteliğinin farklı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki .... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 28/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.