Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2016/4327 E. , 2020/13284 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2016/4327
Karar No : 2020/13284
TEMYİZ EDENLER: 1- (DAVALI) … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- (DAVALI) …Belediye Başkanlığı-İSTANBUL
VEKİLİ : Av. …
3- (DAVALI YANINDA MÜDAHİL)
… Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA DİĞER MÜDAHİL: …İnş. San. Ve Dış Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR): 1- …2- …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: İstanbul İli, Zeytinburnu ilçesi, …Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmaza ilişkin düzenlenen … tarihli, … sayılı yapı ruhsatı ile dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planının kabulüne ilişkin … tarihli, … sayılı Zeytinburnu Belediye Meclisi kararı ile … tarihli, … sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dosyanın ve yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlığa konu taşınmazın bulunduğu yapı adasının 1/1000 ölçekli uygulama imar planında bitişik nizam, H:12,50 metre yapılaşma koşullarında yerleşik konut alanında kaldığı, arka cephe yaklaşma çizgileri ile blok düzenlemesi öngören dava konusu uygulama imar planının farklı geometrideki parsellere verilecek imar durumunu çözmede yetersiz kaldığı, taşınmaza verilecek imar durumunda 1/1000 ölçekli uygulama imar planında yer alan arka cephe çizgisinin değil, İstanbul İmar Yönetmeliğinde yer alan arka bahçe hükümlerinin uygulanması gerektiği, yapı ruhsatı ve dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı … Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve … Belediye Başkanlığı tarafından; davacılara ait yapının imar mevzuatına aykırı olduğu, davacının kendi taşınmazında inşa ettiği yapı ile hem bahçe alanını hem de ışıklık bölgesini ihlal ettiği ileri sürülmektedir.
Davalı İdareler Yanında Müdahil …Genel Müdürlüğü tarafından; davalı idareler yanında müdahil olmasına karşın İdare Mahkemesi kararında davalı idare olarak gösterildiği, yargılama giderleri ve vekalet ücretine mahkum edildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ: Dosyanın ve yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden, davacılar tarafından açılan pencerelerin imar mevzuatına aykırı olarak açıldığı, korunmasının mümkün olmadığı, bilirkişi raporunda da yer verildiği üzere, uyuşmazlığa konu taşınmazın bulunduğu yapı adasında 1/1000 ölçekli uygulama imar planında blok istikameti çizildiğinden, yapı ruhsatının 1/1000 ölçekli uygulama imar planına uygun olarak düzenlendiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, davanın reddi yolunda karar verilmesi gerekirken dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
İstanbul İli, Zeytinburnu ilçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, … parsel sayılı taşınmaza düzenlenen … tarihli, … sayılı yapı ruhsatı ile dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planının kabulüne ilişkin … tarihli, … sayılı Zeytinburnu Belediye Meclisi kararı ile … tarihli, … sayılı İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi kararının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan halinde, uygulama imar planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
Aynı Kanunun 21.maddesinde, "Bu Kanunun kapsamına giren bütün yapılar için 26 ncı maddede belirtilen istisna dışında belediye veya valiliklerden yapı ruhsatiyesi alınması mecburidir. Ruhsat alınmış yapılarda herhangi bir değişiklik yapılması da yeniden ruhsat alınmasına bağlıdır." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve İdare Mahkemesince yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden; uyuşmazlığa konu taşınmaza komşu olan davacı taşınmazında bulunan yapıda her katta iki daire olduğu, bu dairelerden sadece kuzeye bakan cephedeki dairlerden pencere açıldığı, güneydeki dairelerin ise doğu, batı ve güney yönünde bitişik düzen nedeniyle pencere açılacak cephesinin kalmadığı, dairelerin dışarıyla bağlantısının sadece daire kapısında sağlandığı, davacılara ait yapıda dairelerin ışık alan bir oturma odası veya yatak odasının bulunmadığı, bu durumun İstanbul İmar Yönetmeliğinin Işıklıklar başlıklı 7.04. maddesine aykırı olduğu, davacıların da uyuşmazlığa konu taşınmaza düzenlenen yapı ruhsatı nedeniyle taşınmazlarının tek ışık alan cephesinin kapanacağı iddiasıyla bu davayı açtığı, bununla beraber davacıların mevzuata aykırı olarak dairelerinin ışık alması amacıyla …,… ve … sayılı bağımsız bölümlerde muvafakat alınmaksızın uyuşmazlığa konu taşınmaza bakan cephede pencere açtıkları, dava devam ederken davalı … Belediye Başkanlığı tarafından açılan pencere ve diğer projeye aykırılıklar nedeniyle … tarihli, … sayılı yapı tatil tutanağının tanzim edildiği, 3194 sayılı İmar Kanununun 42. maddesinin uygulanması yönünde … tarihli, … sayılı belediye encümeni kararının alındığı, ... sayılı bağımsız bölümde açılan pencerenin kapatıldığı ancak diğer bağımsız bölümlerde tespit edilen aykırılıklar giderilmediğinden 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi doğrultusunda … tarihli, … sayılı belediye encümeni kararının alındığı, davacılar tarafından mevzuata aykırı olarak uyuşmazlığa konu taşınmaza bakan cephede pencere açıldığı, daha sonrasında ise uyuşmazlığa konu taşınmaza düzenlenen yapı ruhsatı nedeniyle taşınmazlarına gelen ışığın kapandığı iddiasıyla bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davacılara ait yapının da imar mevzuatına uygun teşekkül etmediği, ancak davacılara düzenlenen yapı ruhsatının üzerinden 14 yıl geçmesi nedeniyle uygun olmayan yapılaşma koşulları nedeniyle davacıların yapısı açısından yapılacak bir işlemin bulunmadığı, uyuşmazlığa konu taşınmazda 1/1000 ölçekli uygulama imar planı hükümleri yerine İstanbul İmar Yönetmeliğinin arka bahçe mesafeleri hükümlerinin uygulanmasıyla davacılara ait pencerelerin korunmasının ve ışık almasının sağlanabileceği, 1/1000 ölçekli uygulama imar planının davacıya ait farklı geometrideki parseller için ışıklık ve arka bahçe mesafelerini düzenleyen plan notları yönünden yetersiz kaldığı belirtilmiş ise de, davacılar tarafından açılan pencerelerin imar mevzuatına aykırı olarak açıldığı, bu nedenle korunmasının mümkün olmadığı, yapı ruhsatının, dayanağı 1/1000 ölçekli uygulama imar planında yer alan blok istikametine uygun olarak düzenlendiği görüldüğünden davanın reddi yolunda karar verilmesi gerekirken dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, …Genel Müdürlüğünün davada davalı idareler yanında müdahil olmasına karşın İdare Mahkemesi kararında sehven davalı idare olarak belirtildiği, bu nedenle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulduğu görülmüştür. İdare Mahkemesince yeninden karar verilirken bu hususunda düzeltilmesi gerektiği açıktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalıların temyiz isteminin kabulüne,
2.Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 22/12/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.