Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2016/5550 E. , 2021/577 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/5550
Karar No : 2021/577
Temyiz İsteminde Bulunan (Davalı) : … Odası
Vekili : Av. …)
Karşı Taraf (Davacı) : …
İstemin Özeti : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının hukuka aykırı olduğu öne sürülerek, 2577 sayılı Kanunun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hakimi : …
Düşüncesi : İstemin kabulü ile Mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Sekizinci Dairesince işin gereği görüşüldü:
Dava, 1986 tarihinde Kara Harp Okulu Makine Bölümünden mezun olan davacının, TMMOB Makine Mühendisleri Odası'na kayıt olmak üzere yaptığı 08.01.2015 tarihli başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı TMMOB Makine Mühendisleri Odası ... Şubesi işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, 2547 sayılı Kanun'un 43/b maddesi uyarınca Üniversitelerarası Kurul'un görüşü de dikkate alınarak, 05.02.2014 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında davacının mezun olduğu Kara Harp Okulu Makine Bölümünde görülen öğrenimin Makine Mühendisliği Bölümü ile eşdeğer olduğuna karar verildiği, Kurul tarafından eşdeğer olduğu kabul edilen bir öğretim konusunda davalı Odanın değerlendirme yapmasına imkan bulunmadığı, davalı İdarenin ancak belgenin gerçek olup olmadığı hususunda sınırlı bir inceleme yapabileceği, dolayısıyla davacının Makine Mühendisleri Odasına kayıt başvurusunun reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu'nun "Odalar Birliği" başlıklı 1. maddesinde, "Türkiye sınırları içinde meslek ve sanatlarını icraya kanunen yetkili olup da mesleki faaliyette bulunan yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis ve mimarları teşkilatı içinde toplayan tüzel kişiliğe sahip Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği kurulmuştur. Kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olan Birliğin ve Odaların merkezi Ankara’dadır." hükmü yer almış; 15.03.2002 tarih ve 24696 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Makina Mühendisleri Odası Ana Yönetmeliği'nin "Kuruluş" başlıklı 4. maddesinde, "(...) 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanununa göre kurulmuş, kamu tüzel kişiliğine sahip TMMOB Makina Mühendisleri Odası bu Ana Yönetmelik hükümlerine bağlıdır. TMMOB Makina Mühendisleri Odası Anayasa'nın 135 inci maddesinde tanımlanan, kamu kurumu niteliğinde bir meslek kuruluşudur." şeklinde tanımlanmış; "Merkez" başlıklı 5. maddesinde ise, "Oda'nın merkezi Ankara'dadır. Yetkili organların kararı ile şube ve temsilcilikler açılabilir." hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı idari Yargılama Usulü Kanununun 32. maddesinde; "Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir." kuralına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, 05.02.2014 tarihli Yükseköğretim Yürütme Kurulu toplantısında, 2547 sayılı Kanun'un 43/b maddesi uyarınca Üniversitelerarası Kurul'un görüşü de dikkate alınarak, Kara Harp Okulu Makine Bölümünde görülen öğrenimin Makine Mühendisliği Bölümü ile eşdeğer olduğuna karar verildiği, anılan kararın davacının başvurusu üzerine … tarih ve … sayılı yazı ile kendisine bildirilmesi üzerine, 1986 tarihinde Kara Harp Okulu Makine Bölümünden mezun olduğundan bahisle Yükseköğretim Yürütme Kurulu kararı doğrultusunda TMMOB Makine Mühendisleri Odası'na kaydının yapılması istemiyle yapmış olduğu 08.01.2015 tarihli başvurusunun TMMOB Makine Mühendisleri Odası Edirne Şubesi tarafından … tarih ve … sayılı işlemle reddedilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Olayda, ayrı bir tüzel kişiliği bulunmayan TMMOB Makine Mühendisleri Odası Edirne Şubesinin işlemlerini TMMOB Makine Mühendisleri Odası adına tesis ettiği, Oda merkezinin ise Ankara'da bulunduğu anlaşıldığından, işleme karşı açılan davanın görüm ve çözümü yukarıda yer verilen genel yetki kuralı uyarınca dava konusu işlemi tesis eden Oda merkezinin bulunduğu yer idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesi'nin yetkisinde bulunmaktadır.
Buna göre, uyuşmazlığın çözümünde yetkili olmayan Edirne İdare Mahkemesi tarafından karar verilmesi usul hukuku kurallarına aykırılık oluşturmaktadır.
Açıklanan nedenlerle; … İdare Mahkemesinin temyize konu kararının bozulmasına, dosyanın yeniden bir karar verilmek üzere anılan Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (onbeş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 02/02/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.