Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/6575 E. , 2021/868 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/6575
Karar No : 2021/868
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle hazırlanan vergi inceleme raporu uyarınca re'sen tarh edilen 2009/8 ila 12 ve 2010/5 ila 9 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının ihtilaflı dönemde faturalarını alarak kayıtlarına intikal ettirdiği Kağıthane Vergi Dairesi mükellefi T.H. … Prodüksiyon Ses ve Işık Sistemleri Kiralama Montaj Ltd. Şti. Hakkında idarece düzenlenen vergi tekniği raporunun incelenmesinden söz konusu faturaların sahte olduğunun somut bir biçimde ortaya konulamadığı dolayısıyla yapılan cezalı tarhiyatta ve kanunda aranılan şartların olayda gerçekleşmediği gerekçesiyle kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, idarece yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu aksi yöndeki kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
İhtilaflı yılda davacı şirket adına fatura düzenleyen T.H. … Prodüksiyon Ses ve Işık Sistemleri Kiralama Montaj Ltd. Şti. hakkında tanzim edilen … gün ve … sayılı vergi tekniği raporunda;17/07/2009 tarihinde sinema, film, video ve tv yapım programları faaliyeti yapmak üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, 09/12/2011 tarihi itibariyle tasfiyeye girdiği, 31/03/2013 tarihi itibariyle adreslerinde bulunmadıkları gerekçesiyle mükellefiyetin re’sen terkin edildiği, 23/07/2009 tarihinde yapılan yoklamada işyerinde herhangi bir faaliyetin olmadığı, 06/08/2009 tarihinde yapılan yoklamada işyeri büyüklüğünün 60 m² olduğu, faaliyet konusunun ses ve ışıklandırma hizmeti olduğu, demirbaş olarak 1 adet masa, 3 adet koltuk ve muhtelif ebatta ve sayıda ekipmanın olduğu, 20/04/2010 tarihinde yapılan yoklamada şirket yetkilisinin işyerinde olmaması nedeniyle tespit yapılamadığı, 26/04/2010 tarihinde yapılan yoklamada işyeri büyüklüğünün 80 m² olduğu, 23 adet çalışan işçisinin olduğu, işyerinin aylık kirasının 450,00-TL olduğu, faaliyet konusunun ses ve ışık sistemlerinin kiralanması olduğu, 4 adet masa, 3 adet bilgisayar, 1 adet yazıcı, 4 adet evrak dolabı, 10 adet koltuk olduğu, şube ve deposunun olmadığı, aylık ortalama cirolarının 750.000-TL olduğu, 17/12/2010 tarihli yoklamada işyeri büyüklüğünün 80 m2 olduğu, çalışan işçi sayısının 14 olduğu, işyerinin aylık kirasının 600,00-TL olduğu, 4 adet masa, 3 adet bilgisayar, 1 adet fax, 1 adet yazıcı, 2 adet evrak dolabı, 10 adet koltuk olduğu, şube veya deposunun bulunmadığı, aylık ortalama cirolarının 500.000-TL olduğu, 19/08/2011 tarihli yoklamada işyerinde 12 adet işçinin çalıştığı, işyerinin aylık kirasının 600,00-TL olduğu, demirbaş olarak 15-20 adet ışık malzemesi olduğu, 09/12/2011 tarihli yoklamada ödevlinin 08/12/2011 tarihi itibariyle adresten taşınmış olduğu, tasfiye memuru … 'ın 07/05/2013 tarihinde alınan ifadesinde, kendisinin şirkette sigortalı sekreter olarak çalışmaya başladığı, bir takım belgeler imzalatılarak tasfiye memuru yapıldığını beyan ettiği, mükellef kurum tarafından verilen beyanda 2009 yılı kurumlar vergisi matrahının 45.825,58 TL olmasına rağmen ödenecek kurumlar vergisinin olmadığı, 2010 yılı kurumlar vergisi matrahının 85.070,00 TL olmasına rağmen ödenecek kurumlar vergisinin olmadığı, 2011 yılı kurumlar vergisi matrahının 102.735,70 TL olmasına rağmen ödenecek kurumlar vergisinin olmadığı, 2009/Temmuz-Aralık dönemleri katma değer vergisi matrah toplamının 2.636.189,50 TL, 2010 yılı katma değer vergisi matrah toplamının 7.571.807,52 TL olduğu, 2011 yılı katma değer vergisi matrah toplamının 5.933.389,30 TL olduğu, mükellefin 2009 yılında Ba formu ile 4 belge karşılığı 1.689.949,00 TL mal ve hizmet alımında bulunduğunu beyan ettiği, buna karşılık mükellefe mal satanların 13.500,00-TL'lik satış yaptığını beyan ettiği, Bs formu ile 2.528.281,00 TL’lik bildirimin yapıldığı, buna karşılık mükelleften mal alanların 3.574.472,00 TL'lik alım yaptığını beyan ettiği, 2010 yılında Ba formu ile 7.075.070,00 TL mal ve hizmet alımında bulunduğunu beyan ettiği, buna karşılık mükellefe mal satanların 11.757,00-TL'lik satış yaptığını beyan ettiği, Bs formu ile 7.545.268,00 TL’lik bildirimin yapıldığı, buna karşılık mükelleften mal alanların 13.182.980,00 TL'lik alım yaptığını beyan ettiği, 2011 yılında Ba formu ile 5.683.662,00 TL mal ve hizmet alımında bulunduğunu beyan ettiği, buna karşılık mükellefe mal satanların 4.149.101,00-TL'lik satış yaptığını beyan ettiği, Bs formu ile 5.909.788,00 TL’lik bildirimin yapıldığı, buna karşılık mükelleften mal alanların 12.460,165,00 TL'lik alım yaptığını beyan ettiği, mükellef kurum tarafından 2009, 2010 ,2011 yıllarına ilişkin olarak yüksek tutarlı alışlarının Ba formlarıyla beyan edilmesine rağmen, Bs formlarıyla satıcı durumundaki mükellefler tarafından bu satışların beyan edilmediği, mükellefin Ba formlarıyla bildirdiği alışlarının büyük çoğunluğunun haklarında sahte belge düzenleyicisi olduklarına dair vergi tekniği raporu bulunan mükelleflerden yapıldığı, 126.112,85 TL vadesi geçmiş vergi borcu bulunduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Mükellefin alışlarının çok yüksek tutarlı olması ve Ba formlarıyla beyan edilmesine rağmen, Bs formlarıyla satıcı durumundaki mükellefler tarafından bu satışların beyan edilmediği, beyannamelerinde yer alan satış hasılatı ile uyumlu bir ticari organizasyonunun olmadığı, tasfiye memuru olarak atanan kişinin durumdan haberdar dahi olmadığı dikkate alındığında, bu firma tarafından davacı adına düzenlenen cezalı tarhiyatın mesnedi faturaların, herhangi bir mal teslimi ve hizmet ifasına dayanmayan sahte belgeler olduğu sonucuna varılmış olup anılan faturalardan kaynaklı tarhiyatlara ilişkin aksi gerekçe ile verilen Vergi Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, özel usulsüzlük cezası yönünden yeni oluşan hukuki durum uyarınca yeniden bir karar verilmesi gerektiği tabidir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 09/02/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.