Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2016/6704 E. , 2020/11065 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2016/6704
Karar No : 2020/11065
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Ankara İli, Altındağ İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın Altındağ Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile kamulaştırılmasına ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; Ankara İli, Altındağ İlçesi, … Mahallesi, … ada, … parsel sayılı taşınmazın kentsel sit alanı içerisinde kaldığı, ancak sit alanında bulunmasına rağmen bölgedeki binaların büyük çoğunluğunun yapı kalitesi düşük, metruk, harabe, özgün haline göre yenilenmek üzere ivedi yıkılması gereken yapılar olduğu, Altındağ ilçesi kentsel sit alanı içinde; Cumhuriyet Döneminin, 1. T.B.M.M. milletvekillerinin ve Cumhuriyetimizin kuruluşunda önemli rol oynayan kişilerin yaşadığı bir bölge olması itibariyle tarihi ve sosyal öneme sahip olduğu, ancak bu taşınmazlarda bulunan yapıların bir kısmının yıkılmış olması, geceleri girilemeyen ve kentin çöküntü bölgesi haline gelmesi sebebiyle bölge halkından yoğun şikayet alındığı, tarihi dokuyu oluşturan yapıların bulunduğu taşınmazların parsel sınırları içerisinde, avlu kısmında ya da boş olması gerekli alanlarda sonradan yapılmış ruhsatsız, mevcut dokuya aykırı ve dokuya zarar veren, niteliksiz yapılar olduğu, başkent Ankara'nın merkezinde Cumhuriyetin kurulduğu alan içerisinde Ankara'nın ve Türkiye'nin en önemli turizm bölgelerinden birisi olan bu bölgede idarece yapılan analiz çalışmaları sonucu hazırlanan raporlar doğrultusunda dava konusu kamulaştırma işleminin tesis edildiği anlaşıldığından bu durumda, kentsel sit alanı içerisindeki uyuşmazlığa konu taşınmazı da kapsayan bir bölgede tarihi dokuyla bağdaşmayan taşınmazların kamusal menfaatler doğrultusunda bir proje uygulanmak suretiyle kamulaştırılmasında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Uyuşmazlığa konu taşınmazın kendileri tarafından restore edilmesi için Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığının … tarihli, … sayılı izin alındığı dolayısıyla kamulaştırmaya ihtiyaç duyulmadığı, kamulaştırmanın amacının açıklanmadığı, kamulaştırma sonrasında taşınmazın hangi işlevde kullanılacağının açıklanmadığı, bu sebeple dava konusu işlemin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Ankara'nın merkezinde Cumhuriyetin kurulduğu alan içerisinde Ankara'nın ve Türkiye'nin en önemli turizm bölgelerinden birisi olan Altındağ İlçesi Ulus bölgesinde idarece yapılan analiz çalışmaları sonucu hazırlanan raporlar doğrultusunda Altındağ Belediye Encümeninin … tarih ve … sayılı kararı ile kamulaştırma işleminin tesis edildiği, davacıya ait taşınmazın Altındağ Belediye Başkanlığının 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesi uyarınca kamulaştırma bedelinin tesbiti ve taşınmaz malın idare adına tescili için … Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada 09.03.2015 gününde davacıya yapılan tebligat üzerine 18.03.2015 tarihinde anılan kamulaştırma işleminin iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesinin 1.fıkrasında, "Kamulaştırmanın satın alma usulü ile yapılamaması halinde idare, 7 nci maddeye göre topladığı bilgi ve belgelerle 8 inci madde uyarınca yaptırmış olduğu bedel tesbiti ve bu husustaki diğer bilgi ve belgeleri bir dilekçeye ekleyerek taşınmaz malın bulunduğu yer asliye hukuk mahkemesine müracaat edeceği ve taşınmaz malın kamulaştırma bedelinin tesbitiyle, bu bedelin, peşin veya kamulaştırma 3 üncü maddenin ikinci fıkrasına göre yapılmış ise taksitle ödenmesi karşılığında, idare adına tesciline karar verilmesini ister." hükmüne,
Aynı Kanunun "Dava Hakkı" başlıklı 14.maddesinin 1.fıkrasında ise, "Kamulaştırmaya konu taşınmaz malın maliki tarafından 10 uncu madde gereğince mahkemece yapılan tebligat gününden, kendilerine tebligat yapılamayanlara tebligat yerine geçmek üzere mahkemece gazete ile yapılan ilan tarihinden itibaren otuz gün içinde, kamulaştırma işlemine karşı idari yargıda iptal ve maddi hatalara karşı da adli yargıda düzeltim davası açılabilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlığa konu olayda, davacıya ait taşınmazın davalı idarenin 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun 10.maddesi uyarınca kamulaştırmaya konu taşınmazın bedelinin tesbiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istemiyle ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada kamulaştırmaya konu taşınmazın bedelinin yatırılması için verilen süre içerisinde davalı idare tarafından kamulaştırmaya konu taşınmaz malın bedelinin yatırılmadığı görüldüğünden ... Asliye Hukuk Mahkemesince … tarih ve E:…, K:… sayılı davanın reddine karar verilmiş, tarafların temyiz etmemesi üzerine anılan karar kesinleşmiştir.
Dava dosyasındaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davalı idarenin kamulaştırmaya konu taşınmazın bedelinin tesbiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istemiyle … Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan davada kamulaştırmaya konu taşınmazın bedelinin davalı idare tarafından yatırılmaması üzerine davanın reddi yolunda verilen karar göz önünde bulundurulduğunda idarece kamulaştırma kararından vazgeçildiği anlamına geldiği açıktır.
Bu durumda, İdare Mahkemesince gelişen durum karşısında incelenen uyuşmazlığın konusuz kaldığı anlaşıldığından konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerekmektedir.
Diğer taraftan, İdare Mahkemesince bozma kararı üzerine verilecek kararda, davalı idarece davanın açılmasına sebebiyet verildiği anlaşıldığından vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı idare üzerinde bırakılması gerektiği tabiidir.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin temyize konu İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 18/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.