Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/7146 E. , 2021/2997 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/7146
Karar No : 2021/2997
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, kanuni temsilci sıfatıyla düzenlenen … tarih ve …-…-…-…-…-…-…-… ve … sayılı ödeme emirlerinin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; dava konusu ödeme emirlerinin, davacı adına … Otomotiv Teks. Tic. Ltd. Şti.'nin kanuni temsilcisi olduğundan bahisle düzenlendiği, kesinleşen amme alacağının şirketten takip ve tahsili için gerekli ve yeterli bir araştırmanın yapılmadığı, şirket hakkında yapılan malvarlığı araştırmasına ilişkin tüm bilgi belgelerin istenilmesi üzerine gönderilen belgelerden, Tapu Kadastro bilgileri ile deniz taşıtlarının sorgusunun sunulduğu, şirket adına kayıtlı araç sorgusu ile bankalar açısından, mevduat araştırmasına ilişkin yeterli bilgi ve belgenin sunulmadığı, bu haliyle şirket hakkında yeterli bir mal varlığı araştırması yapılıp amme alacağının şirketten tahsil edilemeyeceği hususu ortaya konulmadan kanuni temsilci adına düzenlenen ödeme emirlerinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından vergi mahkemesi kararının hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir. Davalı idare ek beyan dilekçesi ile davacının malvarlığının tüm bankalar nezdinde araştırıldığı, motorlu taşıtı da bulunmadığına dair evrakları dosyaya sunarak kararın bozulması gerektiğini belirtmiştir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 7 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı; 58/1. maddesinde de, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde görevli yargı yerlerinde dava açabileceği kurala bağlanmış, aynı kanunun mükerrer 35. Maddesinde tüzel kişilerin mal varlığından tamamen veya kısmen tahsil edilemeyen veya tahsil edilemeyeceği anlaşılan amme alacaklarının kanuni temsilcilerin şahsi mal varlıklarından tahsil edileceği düzenlenmiştir.
213 sayılı Vergi Usulü Kanunu'nun "Tebliğ Esasları" başlıklı 93. maddesinde, tahakkuk fişinden gayri vergilendirmeyle ilgili olup hüküm ifade eden bilimum vesikalar ve yazıların adresleri bilinen gerçek ve tüzel kişilere posta vasıtasıyla ilmühaberli taahhütlü olarak tebliğ edileceği kuralı; 102. maddesinde, "Tebliğ olunacak evrakı muhtevi zarf posta idaresince muhatabına verilir ve keyfiyet muhatap ile posta memuru tarafından taahhüt ilmühaberine tarih ve imza konulmak suretiyle tesbit olunur. Muhatabın zarf üzerinde yazılı adresini değiştirmesinden dolayı bulunamamış olması halinde posta memuru durumu zarf üzerine yazar ve mektup posta idaresince derhal tebliği yaptıran daireye geri gönderilir. Muhatabın geçici olarak başka bir yere gittiği, bilinen adresinde bulunanlar veya komşuları tarafından bildirildiği takdirde keyfiyet ve beyanda bulunanın kimliği tebliğ alındısına yazılarak altı beyanı yapana imzalatılır. İmzadan imtina ederse, tebliği yapan bu ciheti şerh ve imza eder ve tebliğ edilemiyen evrak çıkaran mercie iade olunur. Bunun üzerine tebliği çıkaran merci tarafından tayin olunacak münasip bir süre sonra yeniden tebliğ çıkarılır. İkinci defa çıkarılan tebliğ evrakı da aynı sebeple tebliğ edilemiyerek iade olunursa tebliğ ilan yolu ile yapılır. Muhatap imza edecek kadar yazı bilmez veya her hangi bir sebeple imza edemiyecek durumda bulunursa sol elinin baş parmağı bastırılmak suretiyle tebliğ olunur. Muhatap tebellüğden imtina ederse tebliğ edilecek evrak önüne bırakılmak suretiyle tebliğ edilir. Yukarıdaki fıkralarda yazılı işlemler komşularından bir kişi veya muhtar veya ihtiyar heyeti üyelerinden biri veyahut bir zabıta memuru huzurunda icra ve keyfiyet taahhüt ilmühaberine yazılarak tarih ve imza vaz'edilmek ve hazır bulunanlara da imzalatılmak suretiyle tesbit olunur." kuralı; 103. maddesinde de, posta ile tebliğ yapılamaması halinde tebliğin ilan yoluyla yapılacağı kuralı hükme bağlanmıştır.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının kanuni temsilcisi olduğu … Otomotiv Tekstil Ve Tic. Ltd. Şti. adına 2002, 2004, 2005, 2006 ve 2007 yıllarına ilişkin olarak tahakkuk eden katma değer vergisi, damga vergisi, kurumlar vergisi, gelir stopaj vergisi, usulsüzlük cezalarınına ilişkin ödeme emirlerinin şirkete tebliğ edilmesine rağmen vadesinde ödenmediği ve yapılan mal varlığı araştırması sonucunda şirketin mal varlığının bulunamaması nedeniyle tahsil imkansızlığının gerçekleştiğinden bahisle amme alacaklarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına davaya konu ödeme emirlerinin tanzim edildiği anlaşılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacıya gönderilen ödeme emri içeriğindeki kamu alacakların asıl borçlu şirketten tahsiline yönelik şirket adına düzenlenmiş olan …, …, …, …, ,…, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, …, … sayılı ödeme emirlerinin şirkete tebliğ edildiğini gösteren belgelerin dosyaya ibraz edilmediği, …,…, …, … sayılı ödeme emirlerinin şirketi adreste bulunmaması nedeniyle vergi dairesine iade edildiği ancak şirketin adreste bulunmadığına dair bir tutanak düzenlenmediği, … sayılı ödeme emrinin, 18/12/2008 tarihinde … (…) imzasıyla tebliğ edildiği, ancak tebliğ alındısı üzerinde herhangi bir adres bilgisinin bulunmadığı, tebligatın şirket adresinde şirket muhasebecisine mi, yoksa başka adreste şirketin muhasebe kayıtlarını tutan serbest muhasebeci mali müşavire mi yapıldığı anlaşılamadığından ve davalı idare tarafından dosyaya çelişkinin giderilmesi açısından herhangi bir bilgi ya da belge ibraz edilmediğinden şirketin takibi usulünce tamamlandığı kanıtlanamayan kamu alacağının şirket ortağı olarak davacıdan tahsili için düzenlenen dava konusu ödeme emrinin bu kısmında açıklanan gerekçe ile hukuka uyarlık görülmediği, …,…, …, …, … …,… sayılı ödeme emirlerinin asıl borçlu şirkete ilanen tebliğ edildiği fakat asıl borçlu şirket adına düzenlenen ödeme emirlerinin posta vasıtasıyla tebliğe çıkarılmasına yönelik tebliğ zarfının tutanak haline getirilmeden iade edilmek suretiyle ilanen tebliğe çıkarıldığı, dolayısıyla şirketin takibi usulünce tamamlandığı kanıtlanamayan kamu alacağının şirket ortağı olarak davacıdan tahsili için düzenlenen dava konusu ödeme emirlerinde hukuka uyarlık görülmediği sonucuna varılmıştır.
Limited şirketin vergi borcunun kanuni temsilciden tahsili için işlem yapılabilmesi için, öncelikle borçlu şirketin takibinin usulünce yapılması, bunun için de şirkete usulünce ödeme emri tebliğ edilmiş olması gerektiği, dava konusu olayda ödeme emirleri asıl borçlu mükellefe usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğinden, bir sonraki aşamaya geçilerek, asıl borçlu şirket hakkındaki mal varlığı araştırmasının yeterli olmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmesinde hukuka uyarlık bulunmamakla beraber, Vergi Mahkemesi kararında sonucu itibariyle hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle, …'in karşı oyu ve oyçokluğuyla ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07/06/2021 tarihinde karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Dava konusu ödeme emirlerinin, davacı adına … Otomotiv Teks. Tic. Ltd. Şti.'nin kanuni temsilcisi olduğundan bahisle düzenlendiği, Vergi Mahkemesince verilen kararda; kesinleşen amme alacağının şirketten takip ve tahsili için gerekli ve yeterli bir araştırmanın yapılmadığı, şirket hakkında yapılan malvarlığı araştırmasına ilişkin tüm bilgi belgelerin istenilmesi üzerine gönderilen belgelerden, Tapu Kadastro bilgileri ile deniz taşıtlarının sorgusunun sunulduğu, şirket adına kayıtlı araç sorgusu ile bankalar açısından, mevduat araştırmasına ilişkin yeterli bilgi ve belgenin sunulmadığı, şirket hakkında yeterli bir mal varlığı araştırması yapılmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır.
Davalı idare tarafından temyiz aşamasında dosyaya, asıl borçlu şirket adına kayıtlı araç bulunmadığına ilişkin belge ile bankalar açısından, mevduat araştırmasına ilişkin belgelerin sunulduğu dolayısıyla yeterli mal varlığı araştırması yapıldığı hususunun ortaya konulduğu, asıl borçlu şirket hakkındaki ödeme emirlerinin usulüne uygun tebliğ edilip edilmediği hususundaki incelemenin ilk derece mahkemesi tarafından yapılması gerektiği, vergi mahkemesi kararının bozulması gerektiği görüşüyle karara katılmıyorum.