Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2016/8807 E. , 2020/4124 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2016/8807
Karar No : 2020/4124
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı … / …
VEKİLİ : Av. … / Aynı yerde
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : ….
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E: … , K: … sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul ili, Esenyurt ilçesi, … Mahallesi, … Bulvarı, … , No: … adresinde oto lastik ve jant satışı faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan davacı tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatının, yakınında bulunan üniversitede öğrenim gören öğrencilerin can güvenliği bakımından sakıncalı olduğundan bahisle, iptal edilmesine ilişkin … tarih ve …. sayılı Esenyurt Belediye Encümen kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E: … , K: … sayılı kararıyla; davacıya ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının, 2013 yılında kurulan İstanbul Esenyurt Üniversitesinin kurulmasından önce 05/05/2011 tarihinde düzenlendiği, davalı idarece davacıya ait işyerinin işyeri açma ve çalışma ruhsatına ilişkin mevzuat kapsamında denetimlerinin yapılarak herhangi bir noksanlık veya aykırılık tespit edilmeden ve giderilmesi için davacıya süre verilmeden doğrudan ruhsatın iptal edilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işyerinin tahliye edildiği dolayısıyla davanın konusuz kaldığı ileri sürülerek İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının, gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliğinin Birinci Kısmının Ortak Hükümler alt başlıklı İkinci Bölümünde yer alan İşyerlerinin açılması başlıklı 6. maddesinin 2. fıkrasında; "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." düzenlemesine yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacının … tarih ve … sayılı oto lastik ve jant satışına ait işyeri açma ve çalışma ruhsatına istinaden faaliyet yürüttüğü işyerinin yakınında kurulan İstanbul Esenyurt Üniversitesinin mütevelli heyeti başkanlığınca, söz konusu işyerinin öğrencilerin can güvenliğini bakımından sakıncalı olduğunun ve kaldırılması gerektiğinin idareden talep edilmesi üzerine, davacıya ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının Esenyurt Belediye Encümen kararıyla iptali üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İdare Hukukunun temel prensiplerinden biri olan yetki ve usulde paralellik ilkesi uyarınca, yasada aksine bir düzenleme veya değişiklik yapılmadıkça, bir işlemin tesisinde uygulanan yetki ve usul koşullarının aynı işlemin geri alınması ve kaldırılması işlemlerinde de aynen uygulanması zorunludur.
Bu durumda, belediye başkanı veya görevlendirdiği kişi tarafından imzalanarak verilen işyeri açma ve çalışma ruhsatının yetkide paralellik ilkesi uyarınca yine belediye başkanı ya da görevlendireceği bir yetkili tarafından iptal edilmesi (geri alınması) gerekirken, belediye encümenince ruhsatın iptali yönünde tesis edilen işlemde yetki unsuru yönünden hukuka uygunluk bulunmamakta olup, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuki isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki … İdare Mahkemesinin … tarih ve E: … , K: … sayılı temyize konu kararının yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/10/2020 tarihinde oy çokluğuyla karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
14/07/2005 tarihli ve 2005/9207 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesinin ikinci fıkrasında; "İşyeri ruhsatları yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından bu Yönetmelikte öngörülen sürede imzalanır; ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmaz." hükmüne yer verilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanununun 33 üncü maddesinde "belediye encümeni" belediye başkanının başkanlığında; il belediyelerinde ve nüfusu 100.000'in üzerindeki belediyelerde, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından seçeceği üç üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından seçeceği iki üye olmak üzere yedi kişiden, diğer belediyelerde, belediye meclisinin kendi üyeleri arasından seçeceği iki üye, malî hizmetler birim amiri ve belediye başkanının birim amirleri arasından seçeceği bir üye olmak üzere beş kişiden oluşacağı öngörülmüş olup, belediye başkanının katılamadığı toplantılarda, belediye başkanının görevlendireceği başkan yardımcısı veya encümen üyesinin belediye encümenire başkanlık edeceği hükme bağlanmıştır.
İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesinde düzenlenmiş olan "işyeri ruhsatlarının yetkili idarelerin en üst amiri veya görevlendireceği yetkili tarafından imzalanacağı, ruhsat için ayrıca, meclis veya encümen tarafından bir karar alınmayacağı" hususundaki düzenleme, işyeri açma ruhsatlarının kısa bir süre içinde alınabilmesi için işlemlerin hızlandırılmasına matuf bir düzenleme olup, anılan Yönetmelikte ruhsatın iptalini gerektiren hallerin varlığı halinde ruhsatı iptale yetkili makam konusunda herhangi bir düzenlemeye yer verilmemiştir.
Bu durumda, encümen başkanı vekilinin başkanlık ettiği belediye encümenin aldığı karar ile işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilebileceğinden, dava konusu işlemde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından, Dairemizce işin esasına yönelik incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerektiği oyuyla çoğunluk kararına katılmıyoruz.