Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2016/8862 E. , 2021/2239 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2016/8862
Karar No : 2021/2239
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü) …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: …Kimya Yağ Sanayi Ticaret İnşaat Gıda Limited Şirketi'nin 2011 ilâ 2013 yıllarına ait muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih … ilâ … takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti: Asıl borçlu …Kimya Yağ Sanayi Ticaret İnşaat Gıda Limited Şirketi'nin 15/04/2010 tarihinde kurulduğu, ticaret siciline tescil edilen ortaklar kurulu kararına göre 15/04/2010 tarihinde şirket müdürü olarak seçilen davacının, anılan tarihten itibaren şirket borçlarından kanuni temsilci sıfatıyla sorumlu olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Kanuni temsilcilerin takip edilebilmesi için, öncelikle borcun şirketten tahsilinin olanaksız hale geldiğinin ortaya konulması gerektiği, ödeme emirlerinin yasal dayanağı olarak hem Vergi Usul Kanunu'nun 10. maddesinin hem de 6183 sayılı Kanun'un mükerrer 35. maddesinin gösterilmiş olması nedeniyle savunma haklarının kısıtlandığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Asıl borçlu şirket tarafından dava konusu ödeme emri içeriği tarhiyatların farklı mahkemelerce dava konusu edildiği, mahkemelerce kısmen kabul, kısmen ret kararlarının verildiği, bir kısmının Danıştay Üçüncü ve Yedinci Dairelerinin, bir kısmının ise Bölge İdare Mahkemesinin incelemesinden geçtiği görülmüş olup, şirket hakkında kesinleşen bir kamu alacağının bulunup bulunmadığı, kanuni temsilcinin takip edilebileceği aşamaya gelip gelmediği hususu ortaya konulmaksızın verilen mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Hüküm veren Danıştay Üçüncü ve Yedinci Dairelerince, 2575 sayılı Danıştay Kanunu'na 3619 sayılı Kanunla eklenen Ek 1. madde hükmü uyarınca birlikte yapılan toplantıda Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… Kimya Yağ Sanayi Ticaret İnşaat Gıda Limited Şirketi'nin 2011 ilâ 2013 yıllarına ait muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla kanuni temsilci sıfatıyla davacı adına düzenlenen … tarih … ilâ … takip numaralı ödeme emirlerinin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun "Kanuni Temsilcilerin Ödevi" başlıklı 10. maddesinde, tüzel kişilerin mükellef veya vergi sorumlusu olmaları halinde bunlara düşen ödevlerin kanuni temsilcileri tarafından yerine getirileceği, temsilcilerin bu ödevleri yerine getirmemeleri yüzünden mükelleflerin veya vergi sorumlularının varlığından tamamen veya kısmen alınamayan vergi veya buna bağlı alacakların, kanuni ödevleri yerine getirmeyenlerin varlıklarından alınacağı hükme bağlanmıştır.
6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 511. maddesinin 7. bendinde, limited şirket müdürlerinin ad ve soyadları ikametgahları ve tabiyetlerinin tescil ve ilan edileceği, aynı Kanun'un 33. maddesinin 1. fıkrasında, tescil edilmiş hususlarda vukuu bulacak her türlü değişikliklerin tescil ve ilan olunacağı, 38. maddesinin 1. fıkrasında ise, ticaret sicili kayıtlarının nerede bulunurlarsa bulunsunlar, üçüncü kişiler hakkında kaydın gazete ile tescil ve ilan edildiği tarihten itibaren hüküm ifade edeceği kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen yasal düzenlemelerin birlikte değerlendirilmesinden, temsil ve ilzam yetkisinin başladığı tarihten itibaren şirket borçlarından dolayı kanuni temsilcilere başvurulabilmesi için öncelikle alacağın şirket adına kesinleştirilmesi ve usulüne uygun tüm takip yollarının tüketilmesine karşın, borcun şirketin malvarlığından kısmen ya da tamamen tahsil edilememesi veya edilemeyeceğinin ortaya konulmasından sonra ilgililerin kanuni temsilci sıfatıyla sorumlu tutulup tutulmayacağı hususunun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Dosyanın UYAP kayıtlarıyla birlikte incelenmesinden, dava konusu ödeme emirleri muhteviyatı tarhiyatlara karşı asıl borçlu şirket tarafından açılan davaların bulunduğu tespit edilmiş olup, söz konusu davaların sonucunun araştırılması, vergi alacağının şirketten tahsil edilmesinin mümkün bulunup bulunmadığının ortaya konulmasından sonra kanuni temsilci hakkında düzenlenen ödeme emirlerinin hukukiliğinin değerlendirilmesi suretiyle karar verilmesi gerekirken, anılan hususlarda hiçbir araştırma ve değerlendirme yapılmaksızın sadece davacının şirket müdürü olarak seçildiği tarihten itibaren şirket borçlarından sorumlu olduğu gerekçesiyle verilen temyize konu kararda hukuki isabet bulunmadığından bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine,
5. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 26/04/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.