Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/9053 E. , 2021/3012 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/9053
Karar No : 2021/3012
TEMYİZ EDEN TARAFLAR :1- …Akaryakıt Nakliye Turizm Taahhüt İnşaat Gıda Ticaret Limited Şirketi
2- …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına sahte fatura kullandığından bahisle re'sen tarh edilen 2011/1 ve 11 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; uyuşmazlık konusu dönemde davacının fatura aldığı …İnşaat Elektrik Ltd. Şti ve …Nakliyat İnşaat) tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmayan faturalar olduğu anlaşıldığından, bu mükelleflerden alınan faturalar sebebiyle tarh edilen katma değer vergilerinde hukuka aykırılık, Başkent Vergi Dairesi mükellefi …İnş. Nak. ve Tic. Ltd. Şti tarafından düzenlenen faturaların ise sahte fatura olarak nitelendirilmesine yetecek tespit bulunmadığı gerekçesiyle alınan faturalara isabet eden kısmı bakımından ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI :Vergi inceleme raporunda, inceleme elemanı tarafından ayrıntılı, objektif, esaslara dayanan tarhiyat yerine, genel ifadelerle ve yüzeysel tespitlerle re'sen tarhiyatın yapıldığı, tarhiyatın dayandırıldığı gerekçelerin yasal dayanaktan yoksun olduğu belirtilerek, kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davacı mükellef adına düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 30/4 maddesine göre kullanılan sahte faturalar nedeniyle tarh edilen katma değer vergilerinde yasal isabetsizliğin söz konusu olmadığı, yapılan tarhiyatın yasal ve yerinde olduğu belirtilerek, kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :Davacı temyiz isteminin kısmen kabulü, kısmen reddi ile davalı temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü iddialar temyize konu Mahkeme Kararının BNA İnşaat Elektrik Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklı tarhiyata lişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davacının kararın …ve davalı idarenin …İnşaat Nak. ve Tic. Ltd. Şti'den alınan faturalara isabet eden tarhiyata ilişkin temyiz istemlerine gelince,
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlık konusu dönemde davacının fatura aldığı Başkent Vergi Dairesi mükellefi …İnşaat Nakliyat ve Tic. Ltd. Şti hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; zemin ve arazi hazırlama, alan temizlemesi ile kazı ve hafriyat işleriyle uğraşan şirketin adres değişikliğiyle 24/10/2008 itibariyle Başkent Vergi Dairesine nakil olduğu, defter belge isteme yazılarının şirkete 28/07/2012, 13/06/2012 ve 05/11/2012 tarihlerinde tebliğ edildiği, 2007 yılı defterlerinin boş olarak, 2011 yılı defterlerinin 30/04/2011 tarihine kadar kayıt tutulmuş olarak, 2010 yılı defterlerinin kayıt tutulmuş halde ibraz edildiği, 2008, 2009 ve 2012 yıllarına ait defterlerinin ise ibraz edilmediği, 2008 ve 2009 yılı defter tasdik bilgilerinin mevcut olmadığı, şirketin %90 ortağı ve müdürü olan … ün, …Hafriyat Nakliyat İnşaat Teks. San. Tic.Ltd.Şti.'de de ortaklığının bulunduğu, anılan şirket hakkında sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediğine ilişkin vergi tekniği raporunun düzenlendiği, ayrıca …hakkında da 17/07/2012 tarihli vergi suçu raporunun düzenlendiği, şirketin 2007 yılı alışlarının 2 ayrı firmadan yapıldığı, bu iki firma hakkında da sahte ve muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlemek nedeniyle vergi tekniği raporunun bulunduğu, 2008 yılına ait 1.799.489,00 TL tutarındaki alışın yapıldığı 5 firmadan 4'ü hakkında vergi tekniği raporu düzenlendiği, anılan yılda şirket alışının %96,3'ünün sahte faturalarla belgelendirildiği, 2009 yılında şirket tarafından yapılan 2.708.988,00 TL lik alışın %93,79'unun, 2010 yılında ise 3.460.038,00 TL lik alışların %98,76'sının sahte belge ile belgelendirildiğinin tespit edildiği, şirketin katma değer vergisi, kurumlar vergisi, geçici vergi ve muhtasar beyannamelerini verdiği, 04/09/2007 tarihli yoklama tutanağı ile şirketin bilinen adresinde 2006 tarihinden itibaren başka bir şirketin faaliyet gösterdiği tespitinin yapıldığı, 10/01/2008 tarihinde şirketin muhasebecisi nezdinde yapılan yoklamada şirketin gayri faal durumda olduğu, beyannamelerini matrahsız verdiği, herhangi bir işyerlerinin olmadığı, şirketin bir hafta sonra başka bir adrese taşınacağı hususlarının tespit edildiği, 13/02/2008 tarihinde yapılan yoklamada, adreste …Temizlik Ltd. Şti.'nin bulunduğu, aynı işyerinin bir odasının davacı şirket tarafından büro olarak kullandığı, mükellefin aktifinde iş makinası, araç ve demirbaşın olmadığı hususlarının şirket müdürü …nezdinde tespit edildiği, 01/09/2008 tarihli yoklama tutanağında ise şirketin bilinen adresinin sürekli kapalı olduğu, ara sıra açıldığı, genelde akşamları mesken olarak kullanıldığı, şirket ve mensuplarının tanınmadığı, 13/10/2008 tarihli yoklama ile şirketin adresten 05/09/2008 tarihinden itibaren ayrıldığı, aynı adreste başka bir firmanın faaliyet gösterdiği hususunun tespit edildiği, 31/01/2012 tarihli yoklamada ise şirketin işyerini büro olarak kullandığı, aynı adreste … İnş. Nak. Tic. Ltd. Şti.'nin faaliyet gösterdiği tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer alan tespitlerin değerlendirilmesinden, yapılan yoklamalarda herhangi bir faaliyeti olmadığı, düzenlediği faturalar tutarında iş yapabilecek organizasyon ve kapasitesinin bulunmadığı anlaşılan söz konusu şirket tarafından davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşıldığından vergi ziyaı cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, aksi yöndeki Vergi Mahkemesi kararının bu kısmında yasal isabet görülmediği sonucuna varılmıştır.
Davacının ilgili dönemde eleştiri konusu faturaları aldığı Yıldırım Beyazıt Vergi Dairesi mükellefi …hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporu'nun tetkikinden; mükellefin harfiyat işi yapmak üzere 05/10/2006 tarihinde faaliyete başladığı,10/10/2006 tarihli yoklama fişi ile, harfiyat işi yapacağı, işyerinin kira olduğu, bu iş haricinde emekli olduğunun tespit edildiği, 22/10/2008 tarihli yoklamada, muhtarlık kayıtlarının da kontrolü ile ilgili şahsın bu adreste bulunmadığının tespit edildiği, 11/2/2009 tarihli mernis adresinde yapılan yoklamada tanınmadığı, adreste başkasının bulunduğu, mahalle muhtarlığından nakil almadan ayrıldığının tespit edildiği, Kızılırmak Vergi Dairesi tarafından yaptırılan 06/07/2010 tarihli yoklamada, …Sok. …adresinde işyeri açtığı, kirasının 250 TL olduğunun tespit edildiği, …tarafından 03/05/2011 tarihinde verilen dilekçe ile 31/12/2010 tarihinde şubenin kapatıldığı bilgisinin verildiği, 2007,2008,2009 ve 2010 yıllarına ait defterlerin tasdikli olduğu, 2007,2008,2009,2010, 2011,2012 yılları gelir vergisi, geçici vergi, KDV beyannamelerinin verildiği, 2007 KDV matrahının 1.207.666,18-TL, 2008 KDV matrahının 1.254.817,41-TL,2009 KDV matrahının 2.072.536,45-TL, 2010 KDV matrahının 3.653.075,00-TL, 2011 KDV matrahının 432.525,00-TL, 2012 KDV matrahının 1.279.725,00-TL olduğu, mükellefin 2010 yılında 3.609.443,00-TL, 2011 yılında 636.907,00-TL, 2012 yılında 1.060.636,00-TL tutarında mal ve hizmet aldığını beyan etmesine karşın aynı dönemde mükellefe mal ve hizmet satışı yaptığını bildiren mükellef bulunmadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Bu durumda anılan rapor ve ekli belgelerden; mükellef hakkında olumsuz tespitler bulunmakla beraber, …hakkında düzenlenen rapora istinaden davacıya verilen faturaların sahte olduğu hususunun her türlü şüpheden uzak bir şekilde ortaya konulamadığı anlaşıldığından, kararın …'ndan temin edilen faturalardan kaynaklanan tarhiyata ilişkin kısmında isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının …İnşaat Elektrik Ltd. Şti.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının oybirliğiyle ONANMASINA,
3. Mahkeme kararının …İnşaat Nakliyat ve Tic. Ltd. Şti'den alınan fatıuralar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlara ilişkin kısmının oybirliğiyle, … tarafından düzenlenen faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlara ilişkin kısmının Üyeler …ve …'in karşı oyları ile oyçokluyla BOZULMASINA,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
5. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve …TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
6. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 07/06/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının …'dan alınan faturalara ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından davacının buna yönelik temyiz isteminin de reddi gerektiği görüşüyle Daire kararının buna ilişkin kısmına katılmıyoruz.