Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2016/936 E. , 2021/2190 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2016/936
Karar No : 2021/2190
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle hazırlanan vergi tekniği raporu dayanak alınarak takdir komisyonu kararı uyarınca re'sen tarh edilen 2008/ 6, 7, 8, 9,11,12. dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergilerinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacıya fatura düzenleyen M. Karagüzel Vergi Dairesi mükellefleri …Yapı Boya İnş. Yağ. Kimyevi. Mad. San. Ltd. Şti. ve …Madeni Yağ Boya Pet. Ür. Kim. Mad. İlt. Amb. San. Ltd. Şirketi hakkındaki tespitlerin davacıya düzenlenen faturaların emtia teslimi ve hizmet ifası karşılığı olduğu sonucuna varıldığından faturaların sahte kabul edilmesi suretiyle yapılan dava konusu vergi ve kesilen vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, katma değer vergisi indirimi yapılabilmesi için her şeyden önce indirimin yasal bir şekilde belgelendirilmesinin gerektiği, 3065 sayılı Kanun'un 29. ve 34. maddeleri ile 213 sayılı Kanun'un 30/4 maddesi uyarınca düzenlediği faturaların muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge olduğu kabul edilen mükellefe ait faturalarda yer alan katma değer vergilerinin indirim konusu yapılamayacağı belirtilerek temyiz isteminin kabulü ile Vergi Mahkemesi kararının bozulması gerektiğ ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacı adına fatura düzenleyen M. Karagüzel Vergi Dairesi mükellefi … Yapı Boya İnş. Yağ. Kimyevi. Mad. San. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporu'nda özetle; şirketin 03/01/1996 tarihinde … Sok No : … … adresinde, boya ve hırdavat malzemeleri alım satım işinde faaliyet göstermek üzere … Boya ve Hırdavat San. Tic. Ltd. Şti. unvanı ile mükellefiyet tesis ettirdiği, haklarında sahte belge kullanmaktan dolayı vergi tekniği raporu bulunan 17 değişik firma ile olan fatura alış verişi nedeniyle şirket hakkında çeşitli dönemlere ilişkin inceleme talepleri bulunulduğu, mükellef hakkında 15/01/1996 ve 13/01/1998 tarihlerinde yoklamalar yapıldığı , mükellefin hırdavat ve ambalaj malzemeleri toptan alım satım işi ile iştigal ettiği, 16/04/2004 tarihli yoklamada, şirketin faaliyette olmadığı, söz konusu adreste mükellef …'ün 6 yıldır faaliyet gösterdiği ve hırdavat malzemeleri satışı yaptığının görüldüğü, 16/04/2007 tarihli yoklamada, şirketin 13/03/2007 tarihinden itibaren itibaren … Cad. No:.. adresine taşındığı ve iş yerinin kira olduğu, mükellefin şirket unvanını 04/03/2008 tarihinde tescil edilen kararla … Yapı Boya İnşaat Yağ Kimyevi Maddeler San. Tic. Ltd. Şti. olarak değiştirdiği, 21/07/2007 tarihli yoklamada, adresin kapalı ve kilitli durumda olduğu, iş yerinin içinde üst üste yığılmış tenekeler, mobilya aksamı ve muhtelif malzemeler mevcut olduğu, faal bir yeri durumunda olmadığı, adres mahallinde yapılan sorgulamada mükellefin ismen tanınmadığı, adresin sürekli kapalı olduğu bilgilerinin verildiği, 26/02/2008 tarihli yoklamada, şirketin faaliyetine devam ettiği, faaliyetinin hırdavat malzemeleri satışı işi olduğu, şirket ortakları … ile …'ün hisselerini … ve …'e devrettiği, 12/03/2008 tarihinde iş yeri adresinin … Mah. … Sokak No:.. adresine taşındığının 006699 sayılı dilekçe ile vergi dairesine bildirildiği, 18/03/2008 tarihinde bildirilen yeni adreste yapılan yoklamada, iş yerinin boş olduğunun görüldüğü, 14/04/2009 tarihinde yapılan yoklamada, iş yerinin faal olduğu, dört işçinin çalıştırıldığı, işyerinin 100 m2 büyüklüğünde bulunduğu, kiralık olduğu, aylık kirasının 128,00 TL olduğu, içerisinde muhtelif hırdavat, boya ve hammadde malzemelerinin konulduğu, 02//12/2009, 10/12/2009, 12/12/2009 tarihlerinde yapılan yoklamalarda ise, şirketin adreste faal olmadığı , iş yerinin kapalı ve boş olduğu, kiralık iş yeri levhasının asılı olduğu, Ticaret Sicil Memurluğunun 21/12/2009 tarihli yazısında, şirketin halen faal olduğu ve ortaklarının … ve … olduğu, ortak ... ... in ikamet adresinde 16/12/2009 tarihinde yapılan yoklamada, adresin boş ve kapalı olduğu, muhtarlık kaydının bulunduğu, …'in batık şirketleri üzerine almayı meslek edindiğinin mahalle muhtarınca ifade edildiği, 11/02/2010 tarihinde diğer ortak …'ın ikamet adresinde de benzer tespitlere yer verildiği, 12/03/2010 tarihinde iş yeri malikince vergi dairesine verilen dilekçe ile, iş yerinin bir yıldır boş olduğununun, 2009 yılı başında bir şahsa kiraladığını, şahsın üç ay sonra işyerini terkettiğini, "…" veya "…" isimli şirketleri duymadığını ve hukuki bir ilişkisinin olmadığını bildirdiği, mükellef kurumun müdürü ve ortağı olan …'ın 22 şirkette, diğer ortak …'in 8 şirkette ortak ve yönetici olduğu, bu şirketlerin 10 tanesi hakkında sahte belge düzenlemekten raporu bulunduğu, mükellefin 2006-2007-2008-2009 yılları emtia alımı veya hizmet ifası bildirimlerinin sırasıyla, 774.551,00 TL, 4.541.571,00 TL, 9.201.113,00 TL , 16.942.476,00 TL olduğu, mükellefin 2006-2007-2008-2009 yıllarında emtia aldığı firmaların BS bildiriminde bulunmadığı, mükellefin 2008 yılında emtia alımı yaptığı firmalardan üç tanesi hakkında sahte belge düzenleme nedeniyle vergi tekniği raporu bulunduğu, mükellefin 2006 yılı emtia satış bildiriminin 570.641,00 TL olduğu, aynı yıl mükelleften emtia alan diğer mükelleflerin bildirimlerinin 533.245,00TL olduğu, mükellefin 2007 yılı emtia satış bildirimin 3.796.763,00 TL olduğu, aynı mükelleften emtia alan diğer mükelleflerin bildirimlerinin 5.433.598,00 TL olduğu, mükellefin 2008 yılı emtia satış bildirimin 9.492.074,00 TL olduğu, aynı yıl mükelleften emtia alan diğer mükelleflerin bildirimlerinin 16.913.490,00 TL olduğu, mükellefin 2009 yılı emtia satış bildiriminin 17.322.770,00 TL olduğu, aynı mükelleften emtia alan diğer mükelleflerin bildirimlerinin 39.659.445,00 TL olduğu, mükellefin 2006-2007-2008-2009 yıllarında beyan ettiği KDV matrahının sırasıyla , 666.266,66 TL, 4.288.472,80 TL, 9.939.865,68 TL, 17.999.406,31 TL olduğu, yüksek miktarlarda KDV matrahı beyan edilmesine rağmen ödenecek verginin çıkmadığı, muhtasar beyannamelerinin verildiği ve 2008 yılında 1 ila 8 işçi beyan edildiği, ödenmesi gereken vergi borcunun 326.641,01 TL olduğu, mükellefin 21/07/2009 tarihinde vergi mükellefiyetinin re'sen terk olunmasına rağmen 2010/02. döneme kadar (bu dönem dahil) yüksek tutarlı fatura düzenlemeye ve KDV matrahı beyan etmeye devam ettiği tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda verilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, mükellefin beyan ettiği ciroları karşılayacak düzeyde ticari emtiasının bulunmaması, ödenecek vergilerin ödenmemesi, şirket ortaklarına adreslerinde ulaşılamaması, ortaklar ve ortakların hissedarı olduğu şirketler hakkında sahte fatura düzenleme fiiline ilişkin olumsuz tespitlerin bulunması, sık sık adres değişikliği yapılması ve adreslerin boş ve kapalı olduğunun tespit edilmesi, mükellefin BS bildirimleri ile beyan edilen KDV matrahlarının uyumsuz olması, şirket hakkında adreste bulunamama nedeniyle gerçekleştirilen re'sen terk işleminden sonra dahi yüksek tutarlı fatura düzenlenmeye devam edilmesi, öte yandan davacının da mükellefin düzenlemiş olduğu 21 adet faturayı kayıp ettiğini beyan etmesi hususları dikkate alındığında adı geçen mükellef tarafından davacı şirkete düzenlenen ihtilaf konusu faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmış olup, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.
Davacı adına fatura düzenleyen, M. Karagüzel Vergi Dairesi mükellefi … Madeni Yağ Boya Pet. Ür. Kim. Mad. İlt. Amb. San. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı vergi tekniği raporu'nda özetle; mükellefin 1998 yılında kimyevi madde ve boya alım satım işini yapmak üzere …Madeni Yağ Boya Ltd. Şti (… Solvent) ismiyle kurulduğu, 28/03/2007 tarihinden itibaren .. Madeni Yağ Boya Pet. Ür. Kim. Mad. İlt. Amb. San. Ltd. Şti. ünvanını kullanmaya başladığı, 31/01/2010 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin edildiği, haklarında sahte belge kullanmaktan dolayı vergi tekniği raporu düzenlenen 12 değişik firmayla olan fatura alış verişleri ve 23/12/2009 tarihli ihbar dilekçesi nedeniyle hakkında 14 adet inceleme talebinde bulunulduğu, şirket ortaklarının … (%98 hisse, müdür) ve … (%2) olduğu, 20.03.2009'da …'un şirketteki tüm hisselerini …'a devrettiği, ..'ın 24, …'in 8 ayrı şirkette ortaklığının bulunduğu, …'ın ortağı olduğu 9, …'ın ortağı olduğu 5 ayrı şirket hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu düzenlendiği, mükellef kurum ortaklarının MERNİS adreslerine tebligat yapılamadığı, 2008 yılı yevmiye ve envanter defterinin tasdikli Defter-i Kebir'in ise tasdiksiz olduğu, 03/04/2007 tarihli yoklamada, şirketin boya imalatı toptan satış faaliyetine devam ettiği, 04/03/2008 tarih ve 7012 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi'ndeki ilana göre 13/02/2008 tarih ve 19 sayılı kararla … ve …'in şirket hisselerini devraldığı ve …'un şirket müdürü olarak atandığı hususlarına yer verildiği, 13/03/2008 tarihli yoklamada, şirket müdürü …'un 28/02/2008 tarihinde adres değişikliği, hisse devri ve unvan değişikliği yaptıklarını ve iş yerinde henüz fiili faaliyetlerinin olmadığı, şu an için işçi çalışmadığını beyan ettiği, 11/06/2009 ve 07/12/2009 tarihli yoklamalarda, iş yerinin sürekli kapalı olduğunun ve bir ticari faaliyet bulunmadığının tespit edildiği, mükellefin 2005, 2006, 2007, 2008 yıllarında kurumlar vergisi beyannamelerini verdiği halde 2009, 2010 yılları için kurumlar vergisi beyannamelerini vermediği, mükellefin katma değer vergisi beyanlarında yüksek tutarlı matrahlar beyan ettiği halde genelde devreden katma değer vergisi beyan ettiği, mükellefin BA bildirimlerinde yer alan mükelleflerin bazıları hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu düzenlendiği,mükellef adına tarh edilen Y.Galip Vergi Dairesi bazında toplam 2.278.594,99 TL vergi bulunduğu halde sadece 1.145,91 TL' sinin ödendiği, M.Karagüzel Vergi Dairesi bazında ise 199.474,72 TL vergi aslı borcunun bulunduğu, bu tutarın 1.793,41 TL'sinin ödendiği, 2010 takvim yılının muhtelif tarihlerinde ortakların adreslerine gidildiği ancak, bunlara adresin kapalı olması nedeniyle ulaşılamadığının tespit edildiği, 01/07/2010 tarihinde ... ...'in adresinde düzenlenen tutanakta, adresin gecekondu olduğu, mahalle muhtarı tarafından şahsın batık şirketleri üzerine aldığı yönünde beyanda bulunulduğu, mükellefin 01/01/2005 tarihinden itibaren düzenlemiş olduğu faturaların gerçek bir emtia teslimi ve hizmet ifasını yansıtmayan sahte faturalar olarak değerlendirilmesi gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda verilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, yapılan yoklamaların büyük kısmında şirketin faal olmaması, herhangi bir emtia stoğuna rastlanılmaması, yüksek KDV matrahı beyan edilmesine rağmen ödenecek KDV 'nin çıkmaması, mükellefin emtia aldığı diğer firmalar hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu bulunması, mükellef kurum hakkında 12 değişik firmayla olan fatura alış verişlerine ilişkin ihbar olması nedeniyle iş emirlerinin bulunması, mükellef kurumun ortaklarına ulaşılamaması, ortaklar ve ortakların hissedarı olduğu şirketler hakkında sahte fatura düzenleme fiiline ilişkin olumsuz tespitlerin olması hususları dikkate alındığında adı geçen mükellef tarafından davacı şirkete düzenlenen ihtilaf konusu faturaların gerçek bir emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmış olup, aksi yöndeki Mahkeme kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Mahkemesine gönderilmesine,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen onbeş (15) gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 13/04/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.