Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2017/10516 E. , 2021/2049 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/10516
Karar No : 2021/2049
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … / …
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Manisa Celal Bayar Üniversitesi bünyesinde araştırma görevlisi olarak görev yapan davacının, 675 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararname'nin ekli listesinde ismine yer verilerek başkaca bir işleme gerek kalmaksızın kamu görevinden çıkarılmasının iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faizi ile birlikte ödenmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; davacının olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükmü uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleme karşı dava açtığı, ancak söz konusu Kanun Hükmünde Kararname’nin Anayasal hükümler çerçevesinde bir yasama faaliyeti niteliğinde olduğu, idari bir makam tarafından düzenlenmiş olsa bile maddi anlamda kanun niteliğinde olduğu, söz konusu Kanun Hükmünde Kararname ve eklerinin idari yargı yerlerinde idari davalara konu olamayacağı, ayrıca Kanun Hükmünde Kararnamede kamu görevinden çıkarma konusunda idareye herhangi bir değerlendirme yapma ya da başka yönde işlem kurma olanağı tanınmadığı, bu bağlamda davacı hakkında davalı idarelerce kurulmuş idari davaya konu olabilecek bir işlemin varlığından söz edilemeyeceği, davacının kamu görevinden çıkarılmasına dair kesin ve yürütülmesi zorunlu bir idari işlem olmadığından davanın esasını inceleme olanağı bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davacının istinaf başvurusunda bulunması üzerine …. Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından; her ne kadar Kanun Hükmünde Kararname ile kamu görevinden çıkarılmış olsa da idarenin tamamıyla bağlı yetki içerisinde bulunduğundan söz edilemeyeceği, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, savunma hakkı tanınmadan disiplin cezası verilemeyeceği, dava konusu işlemin kanunilik ilkesine aykırı olduğu, FETÖ/PDY silahlı terör örgütü ile hiçbir irtibatının bulunmadığından Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacının Kanun Hükmünde Kararname hükmü uyarınca kamu görevinden çıkarılmış olduğu, Kanun Hükmünde Kararname eklerinin idari yargı yerlerinde davalara konu olmasının hukuken olanaksız olduğu, 690 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 56.maddesi gereğince dava dosyasının OHAL İnceleme Komisyonuna gönderilmesi gerektiğinden temyiz talebinin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesi uyarınca, … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla adli yardım talebinin kabul edildiği görülen davacının, temyiz aşamasındaki adli yardım talebi hakkında aynı Kanun'un 335. maddesinin 3. fıkrasında yer alan "adli yardım, hükmün kesinleşmesine kadar devam eder." düzenlemesi gereğince karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten, 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlaması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 218. ve 219. maddeleri uyarınca kapatılan davalı Başbakanlık yerine Cumhurbaşkanlığı hasım mevkine alındıktan sonra ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Celal Bayar Üniversitesinde araştırma görevlisi olarak görev yapan davacı, 675 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmıştır.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline ve bu işlem nedeniyle yoksun kalınan parasal hakların yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Davacı, anılan Kanun Hükmünde Kararname'nin ekli listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleme karşı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuruda bulunmuş ve başvurusunun reddedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davanın … İdare Mahkemesinin E:… sayılı esasına kayden derdest olduğu anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
08/03/2018 tarih ve 30354 sayılı (mükerrer) Resmi Gazete'de yayımlanan 7075 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun'un ''Komisyonun oluşumu'' başlıklı 1. maddesinde, "Anayasanın 120. maddesi kapsamında ilan edilen ve 21/7/2016 tarihli ve 1116 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Kararıyla onaylanan olağanüstü hal kapsamında, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti, aidiyeti, iltisakı veya bunlarla irtibatı olduğu gerekçesiyle başka bir idari işlem tesis edilmeksizin doğrudan kanun hükmünde kararname hükümleri ile tesis edilen işlemlere ilişkin başvuruları değerlendirmek ve karara bağlamak üzere Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu kurulmuştur." hükmü; ''Komisyonun görevleri'' başlıklı 2. maddesinde, "(1) Komisyon, olağanüstü hal kapsamında doğrudan kanun hükmünde kararnameler ile tesis edilen aşağıdaki işlemler hakkındaki başvuruları değerlendirip karar verir.
a)Kamu görevinden, meslekten veya görev yapılan teşkilattan çıkarma ya da ilişiğin kesilmesi.
...'' kuralı; "Geçiş hükümleri" başlıklı geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında, "Komisyonun görev alanına giren konularda daha önce herhangi bir yargı merciine başvurmuş veya dava açmış olanlar için de 7 nci maddedeki usul ve süreler uygulanır. Bu dosyalar hakkında yargı mercilerince karar verilmesine yer olmadığına ve tarafların yaptıkları masrafların üzerlerinde bırakılmasına dosya üzerinden kesin olarak karar verilir, vekâlet ücretine hükmedilmez. Bu dosyalar, yeni bir başvuru şartı aranmaksızın incelenmek üzere Komisyona gönderilir." düzenlemesi yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri uyarınca, Komisyonun görev alanına giren uyuşmazlık konusu işleme dair dava dosyasının, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek Komisyona gönderilmesi gerekmekte ise de, Dairemizin karar verdiği tarih itibarıyla UYAP ortamında yapılan inceleme sonucunda, davacı tarafından, Kanun Hükmünde Kararname'nin ekli listesinde ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleme karşı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna başvuruda bulunulduğu, başvurunun reddedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açmış olduğu davanın ise ,… İdare Mahkemesinin E:… sayılı esasına kayden görülmekte olduğu ve söz konusu dava ile ilgili yargılama sürecinin devam ettiği anlaşıldığından, mükerrer başvuruya sebebiyet vermemek için işbu dava dosyasının Komisyona gönderilmesine yer olmadığının kabulü gerekmektedir.
Bu itibarla, İdare Mahkemesince verilen davanın incelenmeksizin reddine ilişkin karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki Bölge İdare Mahkemesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle incelenmeksizin reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda belirtilen gerekçeyle ONANMASINA,
3. Davacının adli yardım istemi kabul edildiğinden, temyiz aşamasında tahsil edilmeyen …-TL temyiz başvuru harcı ile …-TL temyiz karar harcının ve kullanılacak posta giderinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 339. maddesinin 1. fıkrası uyarınca davacıdan tahsili için Mahkemesince ilgili merciine müzekkere yazılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/06/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.