Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2017/1270 E. , 2021/4104 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/1270
Karar No : 2021/4104
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVACI) …Spor Malzemeleri
Satış ve Pazarlama Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av.…
2 - (DAVALI) …Bakanlığı adına
…Gümrük Müdürlüğü …
VEKİLİ: Av. …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı adına 2015 yılında tescilli muhtelif tarih ve sayılı 37 adet serbest dolaşıma giriş beyannamesi muhteviyatı eşyanın kıymetinin satın alma komisyonunun eklenmesi suretiyle ihtirazi kayıtla beyanı üzerine tahakkuk ettirilerek ödenen gümrük ve katma değer vergilerinin ihtirazi kayda konu kısmına vaki itirazın, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 211. maddesi çerçevesinde "geri verme ve kaldırma başvuru formu" kullanılarak itirazın ilgili gümrük idaresine yapılması gerektiğinin belirtilmesi suretiyle reddedilmesine dair işlemin iptali ile fazladan ödenen tutarın yasal faiziyle birlikte iadesine hükmedilmesi istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla, davacı şirket ile aracı/acente …B.V. arasında imzalanan satın alma acentelik sözleşmesine göre; acenteye verilen yetkiler arasında, iş sahibi adına sözleşme yapma yetkisinin bulunduğu, bu hizmet karşılığı her bir işlem değerinin %8,25'inin acenteye ödeneceğinin belirlendiği hususlarında ihtilaf bulunmadığı, öte yandan, satın alma komisyonu olarak ödenen tutarın, alıcı veya satıcıdan bağımsız üçüncü tarafa yapılması gerekirken, her iki şirketin de merkezi Almanya'da bulunan …'nin grup şirketlerinden olmalarının ve davacı şirketin tüm hisselerinin …B.V.'ye ait bulunmasının gümrük mevzuatı uyarınca ilişkili firmalar olduklarını ortaya koyduğu, normal bir satın alma komisyoncusunun, vermiş olduğu hizmetten dolayı alacağı hizmet bedelini satışın gerçekleşmesi şartına bağlı olmaksızın tahsil etmesine rağmen yapılan ödemelerin ithal eşyasının satış koşuluna bağlı olarak gerçekleştirilmesi, ithalatlara ilişkin siparişlerin doğrudan üreticilere değil …B.V. firmasının sistemine girilmesi ve siparişlerin bu firma tarafından doğrudan üreticilere tekrar iletilmesi hususlarının firma yetkilileri tarafından kabul edilmesi ve üreticiler tarafından faturaların …B.V. firmasına kesildiğinin anlaşılması karşısında, ihtirazı kayıt kabul edilmeyerek yapılan tahakkukta ve vaki itirazın reddine dair işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Olayda, her ne kadar, davalı idarece, ihtirazi kaydın beyanın bağlayıcılığı üzerinde herhangi bir etkisinin bulunmadığı, davacının verginin iadesini geri verme ve kaldırmaya ilişkin hükümler uyarınca ilgili gümrük müdürlüğünden istemesi gerektiğinden bahisle itiraz isteminin esası incelenmeksizin reddedilmiş ise de; ihtirazi kayıtla beyan edilen vergilere karşı idari itiraz yoluna başvurulması mümkün olup, tahakkuka vaki itirazın esası hakkında bir inceleme yapılarak karar verilmesi gerekirken, davacının koşulları daha ağır bir hukuki sürece yönlendirilmesi yolunda tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından mahkeme kararının, tahakkuk ettirilen vergilerin hukuka uygunluğunun irdelenmesi suretiyle davanın reddi yolundaki hüküm fıkrasında hukuki isabet görülmediği; ihtirazi kayıtla beyan üzerine tahakkuk ettirilen vergilere vaki itirazın esası hakkında idarece verilmiş bir karar bulunmadığından, ödenen tutarların yasal faiziyle birlikte iadesi isteminin incelenmeksizin reddinin icap ettiği gerekçesiyle istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile kararın dava konusu işlemin iptali istemi yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılmasından sonra işlemin iptaline; ödenen vergilerin yasal faiziyle birlikte iadesi istemi yönünden davanın reddine ilişkin hüküm fıkrasına yönelik istinaf başvurusunun ise reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davacı tarafından, itirazın reddine dair kararın esasa ilişkin bulunduğu, idarenin kusuru nedeniyle iade hakkından mahrum kaldıkları, temyize konu kararla mahkemeye erişim haklarının ihlal edildiği, satın alma komisyonu bedellerinin gümrük kıymetine eklenemeyeceği, ödedikleri bedellerin de satın alma komisyonu niteliğinde olduğu; davalı idarece, işlemin hukuka uygun olarak tesis edildiği ileri sürülmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI : Taraflarca istemlerin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçelerde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz istemlerinin reddine,
2.…Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının ONANMASINA,
3. …TL maktu harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliği ve bir örneğinin de Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, 18/10/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.