Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2017/177 E. , 2022/1023 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2017/177
Karar No:2022/1023
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Restoran Turizm Gıda Taşımacılık Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı
(… Kurumu)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, içkili restoran olarak işlettiği iş yeri için açık alkollü içki satış belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun … tarih ve … sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen kararda; İzmir ili, … ilçesi, ... Sokak, No:… adresinde bulunan davacı şirkete ait iş yerine 09/02/1998 tarihinde iş yeri açma ve çalışma ruhsatı verildiği, 13/11/2003 tarihinde içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin yenilendiği, 15/06/2015 tarihinde mesafe uygunluk belgesi verilmesi için Karşıyaka Belediye Başkanlığı'na yapılan başvurunun, iş yerinin 12 metre yakınında bir lisenin bulunduğu gerekçesiyle reddedildiği, bunun üzerine 07/09/2015 tarihinde "Açık Alkollü İçki Satış Belgesi" verilmesi istemiyle TAPDK'ya başvuru yapıldığı, 11/06/2013 tarihinden önce ruhsatlandırılmasına rağmen TAPDK açık alkollü içki satış belgesi almamış olan kişilerin yapacakları açık alkollü içki satış belgesi başvurularında, iş yerinin, mevzuatta aranan mesafe şartına uygun olmasının aranacağı, bu itibarla, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, iş yerine ilişkin 09/02/1998 tarihli iş yeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu, içkili istirahat ve eğlence yeri işletme izin belgesinin 13/11/2003 tarihinde yenilendiği, 11/06/2013 tarihinden önce iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alındığından mesafe şartının kendileri için aranmayacağı, talep edilen belgenin düzenlenmesi için hiç bir engelin bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, dilekçede ileri sürülen hususların temyiz edilen kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmadığı belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
24/12/2017 tarih ve 30280 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 81. maddesinde, "Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte kapatılmıştır. Kurum'un taraf olduğu davalar ve icra takiplerinde devir durumuna göre ilgili idare kendiliğinden taraf sıfatını kazanır." kuralı ile 78. maddesinde "Bu Kanun hükümleri çerçevesinde aşağıda belirtilen görevler Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı tarafından yürütülür." kuralına yer verildiğinden, kapatılan Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu'nun yerine Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın davalı sıfatıyla bakılan davada taraf olduğu, ancak 10/07/2018 tarih ve 30474 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile, Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı'nın, Tarım ve Orman Bakanlığı adı altında yeniden yapılandırıldığı anlaşıldığından, mülga Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı yerine Tarım ve Orman Bakanlığı'nın hasım mevkiinde olduğu görülerek dosyanın incelenmesine geçildi.
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı şirket tarafından içkili lokanta olarak işletilen "İzmir İli, … İlçesi, ... Sokak No:…" adresinde bulunan iş yeri için açık alkollü içki satış belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun … tarih ve … sayılı işlemle reddedilmesi üzerine söz konusu işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinde, dilekçelerin görev ve yetki, idarî merci tecavüzü, ehliyet, idarî davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı, süre aşımı, husumet ve Kanun'un 3. ve 5. maddelerine uygun olup olmadıkları yönlerinden sırasıyla inceleneceği belirtilmiş; Kanun'un 15/1-a maddesinde ise, yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın yetki yönünden reddine karar verileceği kurala bağlanmıştır.
2577 sayılı Kanun'un "İdari Davalarda Genel Yetki" başlıklı 32. maddesinde, göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanun'da veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin gösterilmemiş olması hâlinde, yetkili idare mahkemesinin, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olduğu belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta, bakılan davanın, davacı tarafından açık alkollü içki satış belgesi verilmesi istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin davalı idare işleminin iptali istemiyle açıldığı, bu durumda yetkili idare mahkemesinin, idari davalarda genel yetkiyi düzenleyen 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesine göre, dava konusu idari işlemi tesis eden Kurum'un bulunduğu yerdeki idare mahkemesi olan Ankara İdare Mahkemesi olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun'un 32. maddesi uyarınca, dava konusu işlemi tesis eden idarî merciin bulunduğu yerdeki Ankara İdare Mahkemesi yetkili olduğundan, yetkisiz yargı yerince verilen temyize konu kararda usul kurallarına uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. Maddesi uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 16/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.