Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2017/1807 E. , 2021/4099 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/1807
Karar No : 2021/4099
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …Petrol Ürünleri ve Kimya
Sanayi Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Vergi Dairesi Başkanlığı
(…Vergi Dairesi Müdürlüğü) …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi
…Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Hakkında düzenlenen vergi inceleme raporuyla, davacı tarafından, 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrası kapsamında alınan baz yağların, Kanun'a ekli (I) sayılı liste dışında kalan malların imalinde kullanılmadığı, bu kapsamda üretilen mamullerin 27.10 pozisyonunda yer aldığından bahisle tecil işlemi kaldırılmak suretiyle, 2012 yılının Ekim ayının (1.) dönemine ait özel tüketim vergisinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesi uyarınca bir ay içinde ödenmesi gerektiği aksi halde cebren tahsil hükümlerinin uygulanacağı yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla; davacı şirket adına 2012 yılının Ekim ayının (1.) dönemine ait özel tüketim vergisinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla davacı şirkete ödeme emri gönderilmeden önce 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesi gereği bir aylık süre verilmediği belirtilerek iptal edilmesi üzerine tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Mahkemece, dava konusu uyuşmazlığın esası hakkında inceleme yapılmak suretiyle karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Dava konusu işlem davacının hukuki durumunu doğrudan etkileyen yani icrai nitelik taşıyan bir işlemdir. Dolayısıyla, iş bu davada, tecil edilen özel tüketim vergisinin davacı tarafından 4760 sayılı Kanunun'a ekli I sayılı listenin B cetveli dışındaki ürünlerin üretiminde kullanılacağı taahhüdüne uyulup uyulmadığı hususu incelenerek dava konusu işlemin hukuki denetiminin yapılması gerekirken, dava konusu işlemin mahkeme kararı uyarınca tesis edilen bir işlem olduğundan bahisle esasının incelenemeyeceği gerekçesiyle davayı reddeden mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Hakkında düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak, davacının imalatçı sıfatıyla temin ettiği baz yağları taahhüdüne uygun olarak 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'na ekli 1 sayılı listede yer almayan JTSW 150 adı verilen ürünün imalinde kullanmadığından bahisle, 2012 yılının Ekim ayının (1.) dönemine ait tecil edilecek vergi olarak beyan edilen özel tüketim vergisinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesi uyarınca bir ay içinde ödenmesi gerektiği aksi halde cebren tahsil hükümlerinin uygulanacağı yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu'nun 8. maddesinin 1. fıkrasında, bu Kanun'a ekli (I) sayılı listenin (B) cetvelindeki malların, (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılmak üzere ithalatçılar ve imalatçılar tarafından tesliminde tarh ve tahakkuk ettirilen özel tüketim vergisinin Bakanlar Kurulu tarafından belirlenecek kısmının, teminat alınmak suretiyle tecil olunacağı, söz konusu malların tecil tarihini takip eden aybaşından itibaren oniki ay içinde (I) sayılı listeye dahil olmayan malların imalinde kullanılması halinde tecil olunan verginin terkin edileceği, bu hükümlere uyulmaması halinde, bu malların tecil-terkin işlemi dışındaki amaçlarla tesliminde tarh edilmesi gereken vergi tutarından, daha önce tahsil edilen verginin mahsubundan sonra kalan tutarın, vade tarihinden itibaren 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 51. maddesinde belirlenen gecikme zammı ile birlikte alıcıdan tahsil edileceği hükme bağlanmıştır.
6183 sayılı Kanun'un "Cebren tahsil ve şekilleri" başlıklı 54. maddesinde, ödeme müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının, tahsil dairesince cebren tahsil olunacağı; 55. maddesinde, kamu alacağını vadesinde ödemeyenlere, (7) gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları gereğinin bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı; 37. maddesinde, hususi kanunlarında ödeme zamanı tespit edilmemiş amme alacaklarının Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğinden itibaren bir ay içinde ödeneceği, bu ödeme müddetinin son gününün amme alacağının vadesi günü olduğu; 58. maddesinde ise, kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödendiği ya da zaman aşımına uğradığı iddialarıyla, tebliğinden itibaren yedi gün içerisinde dava açabileceği hüküm altına alınmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davalı idarece, taahhüde aykırı üretim yapıldığından bahisle tecil işlemi kaldırılarak 2012 yılının Ekim ayının (1.) dönemine ait özel tüketim vergisinin tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin …Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararıyla davacı şirkete ödeme emri gönderilmeden önce 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'un 37. maddesi gereği bir aylık süre verilmediği gerekçesiyle iptal edilmesi üzerine, özel tüketim vergisi borcunun gecikme zammı ile birlikte bir ay içinde ödenmesi gerektiği, aksi takdirde 6183 sayılı Kanun'un cebri tahsil hükümlerinin uygulanacağına ilişkin dava konusu işlemin tesis edilerek tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
Bu itibarla, işbu davada, davacı tarafından 4760 sayılı Kanun'a ekli I sayılı listenin B cetveli dışındaki ürünlerin üretiminde kullanılacağı taahhüdüne uyulup uyulmadığı hususu incelenerek dava konusu işlemin hukuki denetiminin yapılması gerekmektedir. Aksi takdirde daha sonraki aşamada ödeme emrine karşı açılacak davada, davacının vergilendirmenin esasına ilişkin iddiaları incelenemeyecek, ödeme emrinin hukuka uygunluğu sadece 6183 sayılı Kanun'da sınırlı olarak sayılan hususlar bakımından denetlenebilecektir.
Bu nedenle, Mahkemece uyuşmazlığın esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, dava konusu işlemin mahkeme kararı uyarınca tesis edilen bir işlem olduğu gerekçesiyle davanın reddedilmesinde hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2.İzmir Bölge İdare Mahkemesi
2. Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 18/10/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.