Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2017/2143 E. , 2021/249 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2017/2143
Karar No : 2021/249
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Belediye Başkanlığı/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Bakanlığı/ANKARA
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, davalı İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından iptale ilişkin kısmının, davalı Gaziosmanpaşa Belediye Başkanlığı tarafından tamamının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parsele yönelik İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla kabul edilerek 14/06/2014 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ile İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin 10/06/2015 tarihli, 936 sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; dosyanın incelenmesinden, İstanbul ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parseli kapsayan alanda 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği yapılmasına ilişkin İstanbul Büyükşehir Belediyesi Meclisinin … tarih ve … sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada, ...İdare Mahkemesinin … tarihli, E:…, K:… sayılı kararıyla; ''dava konusu plan değişikliğinin ilgili kurum görüşleri alınmadan tesis edildiği, taşınmazın özel ilköğretim tesisleri alanından çıkartılarak yeşil alanlar ve parklar alanına alınması esnasında eşdeğer yeni bir eğitim tesisi alanının ayrılmadığı, plan değişikliğine ilişkin zorunlu sebeplerin yeterince ortaya konulamadığı, işlemin ilgili mevzuata, şehircilik ilkelerine ve planlama tekniklerine uygun olmadığı'' gerekçesiyle 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin iptaline karar verildiği anlaşıldığından, dava konusu 1/5.000 ölçekli nazım imar planı yönünden konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına; 1/5000 ölçekli imar planının iptaline karar verildiğinden, plan hiyerarşisi gereği mevcut 1/5.000 ölçekli imar planına uygun olarak yapılmak zorunluluğu bulunan, bu nedenle hukuki dayanağı ve geçerliliği kalmayan 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ilgili parsel açısından iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; davanın öncelikle süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, esasa girilmesi halinde, 1/1000 ölçekli uygulama imar planının üst ölçekli planlara, mevzuata, şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygun hazırlandığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Gaziosmanpaşa Belediye Başkanlığı tarafından; davanın öncelikle süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiği, davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığı, esasa girilmesi halinde, dava konusu imar planlarının üst ölçekli planlara, mevzuata, şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına uygun hazırlandığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği, keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmadan karar verilmesinin hatalı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Kararın usul ve hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Dava, İstanbul ili, … ilçesi, … Mahallesi, … ada, … sayılı parsele yönelik İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla kabul edilerek 14/06/2014 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliği ile İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT: 3194 sayılı İmar Yasasının 5. maddesinin dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan halinde, nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlık konusu, İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla kabul edilerek 14/06/2014 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine karşı … Öğretim İşletmeleri A.Ş. tarafından açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarihli ve E:…, K:… sayılı karar, Danıştay Altıncı Dairesinin 07/01/2020 tarihli, E:2016/6736, K:2020/51 sayılı kararıyla; davacı şirketin 23/07/2016 tarih ve 29779 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 22/07/2016 tarih, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınması Gereken Tedbirler ile Bazı Kurum ve Kuruluşlara Dair Düzenleme Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 2/1-b maddesi uyarınca kapatılmasına karar verildiği ve 24/08/2016 tarihinde de sicil kaydının ticaret sicilden resen terkin edildiği bu durumun 01/09/2016 tarihli Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiğinin anlaşıldığı, davacı şirketin hükmi şahsiyeti kalmadığından, İdare Mahkemesince ilgili mevzuat hükümleri uyarınca yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle bozulmuştur.
Dava konusu İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla kabul edilerek 14/06/2014 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine karşı … Öğretim İşletmeleri A.Ş. tarafından açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen karar, Danıştay Altıncı Dairesince bozulduğundan, anılan dosyada verilecek yeni karar sonucuna göre bakılan dosyada bir karar verilmesi gerekmektedir. 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ise dayanağı 1/5000 ölçekli nazım imar planı hakkında verilecek karar sonucu da dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiği tabidir.
Öte yandan, davalı idarelerce süre aşımı itirazında bulunulduğundan yeni verilecek kararda süre aşımı hususu da araştırılmalıdır.
Bu itibarla, kısmen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, kısmen dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalıların temyiz istemlerinin kabulüne,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına, kısmen dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 21/01/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.