Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2017/2327 E. , 2021/4301 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2017/2327
Karar No : 2021/4301
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- ... İletişim Organizasyon ve Tanıtım Limited Şirketi
VEKİLİ: Av. …
2- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, sahte fatura kullandığından bahisle vergi inceleme raporuna istinaden resen tarh edilen 20011/1,2,3,6 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacıya fatura düzenleyen Şişli Vergi Dairesi mükellefi … Film Yapım Organizasyon Prom. İnteraktif Tel. Tic. ve Ltd. Şti. hakkındaki vergi tekniği raporunda yer alan tespitlere göre, düzenlenen faturaların sahte olduğu sonucuna ulaşıldığından adı geçen mükelleften alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı, davacının fatura aldığı diğer mükellefler … Reklam Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Tasfiye Halinde … Yapım Prod. Bilgi İl. ve Mat. San. Tic. Ltd. Şti. hakkındaki tespitlerin sahte fatura düzenlediği hususunu kanıtlamaya yeterli olmadığından bu faturalardan kaynaklı tarhiyatta ve somut tespit olmaksızın kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve taraflarca ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı adına yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu, temyiz isteminin kabulü ve Mahkeme kararının aleyhe olan hüküm fıkralarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davacı tarafından, adına yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka uyarlık bulunmadığı, temyiz isteminin kabulü ve Mahkeme kararının aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde kararın redde ilişkin hüküm fıkrası bakımından ileri sürdüğü iddialar ile davalı idarenin özel usulsüzlük cezasına ilişkin ileri sürdüğü iddialar kararının aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle bunlara ilişkin hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, kararın … Reklam Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Tasfiye Halinde … Yapım Prod. Bilgi İl. ve Mat. San. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden cezalı tarhiyatlara ilişkin hüküm fıkralarına yönelik temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin kısmına yönelik muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu; 134. maddesinin birinci fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış; 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin (1) numaralı fıkrasının (a) bendinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da zorunludur.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının ilgili dönemde fatura aldığı Şişli Vergi Dairesi mükellefi ... Reklam Organizasyon Tur San. Tic. Ltd. Şti. hakkında tanzim edilen ... tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunun incelenmesinden; mükellefin 25/12/2009 tarihinde reklam organizasyon, fuar ve stand yapımı işiyle iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis ettirdiği ve 30/09/2012 tarihinde re'sen terkin ettirildiği, 08/10/2010 tarihli açılış yoklamasında 170 m2 ve kiralık olan iş yerinde muhtelif büro malzemesi ve demirbaş malzemesinin bulunduğu, adres değişikliği üzerine yapılan 20/08/2010 tarihli yoklamada iş yerinde altı masa, yedi bilgisayar, iki yazıcı, bir çelik kasa, 25 sandalye gibi demirbaş malzemesinin bulunduğu, 5 çalışan olduğu ve organizasyon fuar stand yapımı ile uğraşıldığının tespit edildiği, adres değişikliği üzerine gidilen yeni adresinde 24/11/2011 tarihli yoklamada yine iş yerinde demirbaş malzemesinin olduğu ve çalışanın olmadığı, 16/08/2012 tarihli yoklamada apartmanın görevlisi tarafından mükellefin yaklaşık 6 ay önce adresten ayrıldığı, adreste başka bir mükellefin faal olduğunun beyan edildiğinin tespit edildiği, 31/10/2012 tarihinde aynı adreste yapılan yoklamada mükellefin 3 yıldır adreste bulunmadığı, adresin boş ve kapalı olduğunun iş merkezi yönetimi tarafından beyan olunduğunun tespit edildiği, 2010 ve 2012 yılı defter tasdik bilgisinin olmadığı, 2011 yılı için ise tasdikli olduğu, 04/06/2012 tarihli defter belge isteme yazısının şirket müdürüne tebliğ edilmesine rağmen ibraz olunmadığı, 2010-2011 ve 2012 yıllarında toplam 1609 belge düzenlendiği ve şirketin Bs bildirimin 25.975.265,00 TL olduğu, karşı firmaların Ba bildirimde ise bu sayısının 1305 belge karşılığı 22.813.930,00 TL olduğu, oysa şirketin KDV beyan toplamının ise 28.120.406,94 TL olduğu, mükellefin 2.500 adet fatura bastırdığı, 1609 belge düzenlendiği, ancak bastırılan faturalardan iptal edilen faturaya ilişkin bilginin mevcut olmadığı, şirketin kapasitesiyle ilgili tespitlere gelince, 2010 yılı aktif varlığının senetsiz ticari alacaklardan oluştuğu, aktiflerin kaynağının ise satıcılara olan senetsiz borçlar olduğu, şirketin gerçek anlamda aktif bir varlığının bulunmadığı, şirketin beyan ettiği 28.120.406.94 TL ciroyla gerçekleştirecek kapasitesinin olmadığı, ayrıca şirket müdürü ve ortağının aynı dönemde Tasfiye Halinde ... Yapım Prod. Bilgi İşlem ve Mat. San. Tic. Ltd. Şti'nin de kurucu ortağı olduğu ve aynı adreste faaliyette bulundukları ve anılan mükellefin de 31/12/2012 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin ettirildiği hususlarının tespit edildiği görülmektedir.
Yukarıda belirtilen tespitler ile davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunun bir bütün halinde değerlendirilmesinden, adı geçen mükellefin bildirimde bulunmadan iş yeri adresini terk ettiği, düzenlemiş olduğu 28.120.406.94 TL fatura tutarı kadar iş yapabilecek organizasyon ve kapasiteye sahip olmadığı, ödenecek KDV'nin çok cüzi çıktığı, tahakkuk eden vergilerin küçük bir kısmını ödediği, buna göre anılan mükellef tarafından davacı şirkete düzenlenen ihtilaf konusu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Davacının ilgili dönemde fatura aldığı Şişli Vergi Dairesi mükellefi ... Yapım Prodüksiyon Bilgi İletişim ve Matbaa San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi Tekniği Raporunun incelenmesinden; mükellefin 25/12/2009 tarihinde reklam ajansları faaliyetiyle iştigal etmek üzere kurulduğu, 2009 yılı KDV ve kurumlar vergisi beyannamesinin matrahsız verildiği, 2010 ve 2011 yılı KDV matrahların çok yüksek olduğu, 2010 yılı Bs bildiriminde 7.305.231,00 TL bildirilmesine rağmen karşı taraflarca 5.400.609,00 TL mal ve hizmet satın alındığının belirtildiği, 2011 döneminde ise Bs bildiriminin 9.581.314,00 TL olduğu, karşı firmaların Ba bildirimin ise 9.981.045,00 TL olduğu, 2012 yılında Ba-Bs bildirimine ilişkin bilgi olmadığı, yoklamalara bakıldığında, 25/12/2009 tarihinde açılış yoklamasında demirbaş ofis malzemelerinin tespit edildiği, 20/08/2010 tarihli yoklamada şirket yetkilisinin bulunamadığı için tespit yapılamadığı, 03/09/2010 tarihli yoklamada masa sandalye ve büro malzemesinin tespit edildiği, 13/04/2011 tarihli yoklamada yeni adrese gidildiği ve demirbaş malzemesinin olduğu, şube ve deposunun bulunmadığı mükellefin mal ve hizmet satın aldığı firmalar yönünden incelendiğinde 2010 yılında mal ve hizmet satın alınan 33 mükelleften 30'u hakkında, 2011 yılında ise 23 mükellefin 22'si hakkında olumsuz tespit ve/veya sahte belge düzenleme gerekçeli vergi tekniği raporlarının olduğu, 400.300,81 TL vergi borcunun olduğu, defter tasdik bilgisinin olmadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitler ile davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunun bir bütün halinde değerlendirilmesinden, adı geçen mükellefin adresinde yapılan yoklamalarda mükellefe ulaşılamadığı, defter ve belge isteme yazısının tebliğ edilemediği, şube ve deposunun bulunmadığı, düzenlediği fatura tutarları kadar iş yapabilecek organizasyon ve kapasiteye sahip olmadığı, vergi ödevine ilişkin ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmediğinin görüldüğü, buna göre anılan mükellef tarafından davacı şirkete düzenlenen ihtilaf konusu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu nedenle aksi gerekçe ile verilen Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, … Film Yapım Organizasyon Prom. İnteraktif Tel. Tic. ve Ltd. Şti.'nden alınan faturalara ilişkin kısmı ile kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının ... Reklam Org. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ile Tasfiye Halinde ... Yapım Prod. Bilgi İl. ve Mat. San. Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalara isabet eden tarhiyatlara ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve … TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/09/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.