Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2017/2361 E. , 2021/12429 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2017/2361
Karar No : 2021/12429
TEMYİZ EDENLER(DAVACILAR) : 1- ... 2- ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI) :... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU :... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ankara ili, Sincan Temelli - ... Mahallesi, ... ada, ... sayılı parselin 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "sosyal kültürel alan" olarak ayrılmasına rağmen, davalı idareler tarafından kullanım amacı doğrultusunda kamulaştırma görevinin yerine getirilmeyerek mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığından bahisle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere taşınmazın değerine karşılık 474.416,00 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... günlü, E:..., K:... sayılı kararda; 6745 sayılı Kanun'un 33. maddesiyle 2942 sayılı Kanuna eklenen Ek Madde 1'de uzlaşma süreci ve idari yargıda dava açılabilmesi için öngörülen ve 6745 sayılı Kanunun Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girdiği 07/09/2016 tarihinden itibaren hesaplanması zorunlu olan 5 yıllık süre dolmadan açılmış bulunan davanın esası hakkında karar verilmesinin mümkün bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İdari Dava Dairesince verilen kararda; 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "sosyal kültürel alan" olarak ayrılan uyuşmazlık konusu taşınmazla davacıların mülkiyet bağının 09.06.2014 ve 05.06.2015 tarihli satış işlemleriyle kurulduğu, 25.06.2015 tarihinde kayda giren dilekçe bakılan davanın açıldığı, davacıların mülkiyet hakkını kullanamamaktan yakınarak, tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmakta ise de; 09.06.2014 ve 05.06.2015 tarihli satış işlemleri sonucu mülkiyet sahibi olan davacılar açısından kısıtlılık halinden kaynaklanan ve tazminatı gerektirir mağduriyetin bir başka deyişle mülkiyet hakkının süresi belirsiz bir zaman diliminde kısıtlanması durumunun 3194 sayılı Kanunun 10. maddesinde yer verilen beş yıllık sürenin satıştan itibaren dolmaması sebebiyle gerçekleşmediği sonucuna sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun kabulüne, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolundaki İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İdari Dairesi tarafından verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğu bu nedenle bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Anayasa Mahkemesinin 15/11/2018 tarihli, Başvuru Numarası:2016/37323 sayılı kararında; İdare Mahkemesince, başvurucuların uyuşmazlık konusu taşınmazları edindikleri tarih itibarıyla taşınmazlar için kısıtlılık durumunun mevcut olduğu, bu bağlamda mülkiyet hakkının geçmişte belirli bir süre engellenmiş olması durumunun eski malikler açısından gerçekleşmiş olmasına rağmen daha sonraki satış işlemleri sonucu taşınmazları edinen başvurucular açısından kısıtlılık halinden kaynaklanan ve tazminatı gerektirir mağduriyetin gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesi üzerine bulunulan bireysel başvuru sonucunda, başvuruculara ait taşınmazların uygulama imar planında kamu hizmeti alanına ayrıldığı, başvurucuların bu taşınmazları daha sonraki bir tarihte satış yoluyla edinmiş oldukları, taşınmazların maliki oldukları tarihten itibaren beş yılı aşkın bir süre geçmiş olmasına rağmen taşınmazların halen kamulaştırılmadığı ve kendilerine herhangi bir tazminat da ödenmediği dikkate alındığında başvurucuların mülkiyet hakkına yapılan müdahale ölçülü olmadığı sonucuna varılarak mülkiyet hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir.
Bu durumda, bakılan uyuşmazlıkta da dava devam ederken edinim tarihinden itibaren 5 yıllık sürenin dolmuş olması karşısında davacıya tazminat ödenme şartlarının incelenmesi gerekli ise de, dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, uyuşmazlık konusu taşınmazın Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli imar planı kapsamında "özel sosyal tesis alanı" olarak ayrıldığı, bu şekilde taşınmazın kullanım alanının genişletildiği, özel amaçlarla kullanılabilmesi imkanı getirildiği, plan değişikliği sonucunda taşınmazın satılabilmesi veya doğrudan malikleri tarafından kullanılabilmesi açısından bir engel kalmadığı, mevcut durum itibari ile davalı idarelerin dava konusu taşınmazı kamulaştırması gerektiğinden bahsedilemeyeceği, davanın reddine ilişkin kararın sonuç itibariyle yerinde olduğu sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan , İdare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinin birinci fıkrasının ikinci bendinde, temyiz incelemesi sonucu Danıştay'ın kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa kararı düzelterek onayacağı hükmüne yer verilmiştir.
Uyuşmazlık konusu taşınmaz ile ilgili Ankara Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği bakılan davanın açıldığı tarihten sonra yapıldığı için yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden İdari Dava Dairesi kararının hüküm kısmının "aşağıda dökümü yapılan, mahkeme ve istinaf safhasına ait toplam (239.70 + 101,70 ) 341,40.-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 1.500,00 TL' nin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine; davalı idareler tarafından istinaf aşamasına ait 203.40- TL yargılama giderinin davalı idareler üzerinde bırakılmasına" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin reddine,
2. Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile anılan kararın kaldırılarak yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi .. İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının işin esası yönünden yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA, yargılama gideri ve vekalet ücreti yönünden ise "aşağıda dökümü yapılan, mahkeme ve istinaf safhasına ait toplam (239.70 + 101,70 ) 341,40.-TL yargılama gideri ile Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 1.500,00 TL' nin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine; davalı idareler tarafından istinaf aşamasına ait 203.40- TL yargılama giderinin davalı idareler üzerinde bırakılmasına" şeklinde DÜZELTİLEREK ONANMASINA
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 15/11/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.