Danıştay 2017/2458 Esas 2021/2039 Karar

T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/2458
Karar No : 2021/2039

DAVACI : ...

DAVALI : ...Kurulu / ANKARA
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu gerekçesiyle meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ...tarih ve ...sayılı kararı ile bu karara karşı yaptığı yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin aynı Kurulun ...tarih ve ...sayılı kararının iptaline, bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, ayrıca anılan kararlar nedeniyle uğradığını ileri sürdüğü manevi zararlara karşılık 5.000.000 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Dava konusu kararların savunma hakkı tanınmadan ve disiplin soruşturması yapılmadan tesis edildiği, silahların eşitliği ilkesinin, masumiyet karinesinin, özel hayatın gizliliği ilkesinin, suç ve cezaların şahsiliği ilkesinin, suç ve cezaların kanuniliği ilkesinin ihlal edildiği ileri sürülerek hukuka aykırı oldukları iddia edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Dava dilekçesinin usule aykırılıklar yönünden incelenerek tespit edilmesi halinde davanın öncelikle usul yönünden reddi gerektiği, öte yandan dava konusu kararların amacının Türk yargı sistemini tamamen ele geçirmeyi hedefleyen ve bu amaç doğrultusunda hareket eden illegal bir yapının bu amaca ulaşmasının önlenmesi ile Türk yargısının bağımsızlığının ve tarafsızlığının korunması olduğu ve yargı mensuplarına olağan dönemde uygulanan 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ve 6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Kanununun ilgili hükümlerine değil Anayasa'nın 120. ve 121. maddeleri ile 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu çerçevesinde yürürlüğe konulan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamesine dayanılarak tesis edildiği, disiplin cezası niteliğinde olmayıp "göreve son" müessesesinin bir örneği olduğu, bu şekilde göreve son verme halinde zorunlu olmamasına rağmen ilgililere savunma haklarını kullanabilmeleri için 6087 sayılı Kanunun 33.maddesi uyarınca yeniden inceleme başvurusunda bulunma imkanı tanındığı, davacı hakkında tesis edilen kararlar ile ilgili olarak kişiselleştirmenin yapıldığı, dava konusu kararların hukuka ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI ...'NUN DÜŞÜNCESİ: Dava, yargı mensubu olan davacının 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin (6749 sayılı Kanun ile kanunlaşmıştır) 3. maddesinin birinci fıkrası uyarınca meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin olarak Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nca verilen ...tarih ve ...sayılı karar ile bu karara yönelik yeniden inceleme talebinin reddi hakkında aynı Kurul tarafından verilen ...tarih ve ...sayılı kararın iptali ve bu kararlar nedeniyle davacının yoksun kaldığını ileri sürdüğü parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesi ile 5.000.000 TL manevi tazminata karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Davacının Anayasa'ya aykırılık iddiası ile tarafların usule ilişkin iddiaları yerinde görülmemiştir.
Üstün bir kamu gücü yetkisi niteliğindeki yargı yetkisini kullanan hâkim ve savcıların, tarafsız ve bağımsız olarak görev yapmaları, T.C. Anayasası'na, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm vermeleri ve anayasal düzene sadakat göstermeleri, hukuk devletinde demokratik toplum düzeninin korunması açısından büyük önem arz etmektedir.
Nitekim, T.C. Anayasası'nda, yargı yetkisinin Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılacağı (9.madde); herkesin meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahip olduğu (36.madde); hâkimlerin görevlerinde bağımsız oldukları ve Anayasa'ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanî kanaatlerine göre hüküm verecekleri (138.madde); meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olmaları veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilmesi hakkında kanundaki istisnalar saklı olmak üzere azlolunamayacakları (139.madde) kurala bağlanmıştır.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Komisyonu'nun 23 Nisan 2003 tarihli oturumunda kabul edilen ve Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun 27/06/2006 tarih ve 315 sayılı kararı ile benimsenmiş bulunan Bangalor Yargı Etiği İlkelerinde de, bağımsızlık, tarafsızlık, doğruluk, dürüstlük, eşitlik, ehliyet ve liyakat korunan değerler olarak sayılmış olup, hâkimlerin herhangi bir yerden herhangi bir sebeple doğrudan ya da dolaylı olarak gelebilecek her türlü dış etki, rüşvet, baskı, tehdit ve müdahaleden uzak şekilde, olaylara ilişkin kendi değerlendirmelerine dayanarak ve hukuka dair kendi vicdani anlayışları ile uygun biçimde yargı işlevini bağımsız olarak yerine getirmeleri gerektiği; yargı görevlerini tarafsız, önyargısız ve iltimassız olarak yerine getirmek zorunda oldukları; mahkeme içerisinde ve dışında, halkın, hukukçuların ve dava taraflarının yargı ve hâkim tarafsızlığına duyduğu güveni koruyacak ve artıracak davranışlar içerisinde olmaları gerektiği; davranışlarının makul bir kişinin gözünde tasvip edilir nitelikte olmasını sağlamaları ve hâl ve davranış tarzlarının, insanların yargının doğruluğuna ilişkin inancını kuvvetlendirici nitelikte olması gerektiği; yalnızca adaleti sağlamakla kalmamaları, bu görüntüyü yansıtılmak zorunda da oldukları; sıradan bir vatandaşın ağır olarak nitelendirebileceği kişisel sınırlamaları kabul etmek durumunda oldukları ve bunu özgürce ve kendi iradeleriyle yapmaları gerektiği; ailelerinin, sosyal ilişkilerinin veya diğer ilişkilerinin, hâkim olarak meslekî davranışlarını veya kararlarını uygunsuz bir şekilde etkilemesine izin vermemeleri gerektiği; yargı görevinin yerine getirilmesinde herhangi bir kimsenin kendilerini uygunsuz bir şekilde etkileyebileceği izlenimine yol açmamaları ve başkalarının böyle bir izlenime yol açmasına müsaade etmemeleri gerektiği; özetle, hâkimlerin yargı vazifesinin onuruyla uyumlu bir tarzda davranmak zorunda oldukları belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen meslek ve davranış kurallarının benimsenmesi ve sürdürülebilmesi bakımından hâkim ve savcıların denetimi ve gerektiğinde bu konuda meşru tedbir ve yaptırımların uygulanması zorunlu olup, bu amaçla T.C. Anayasası'nın 159. maddesi ile kurulan Hâkimler ve Savcılar Kurulu'na, hâkim ve savcılardan meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme ve görevden uzaklaştırma işlemlerini yapma yetkisi tanınmıştır.
22.7.2016 tarih ve 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin değiştirilerek kabul edilmesine dair 6749 sayılı Kanun’un 3. maddesinin birinci fıkrasında ise, terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen hâkim ve savcılar hakkında Hâkimler Ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verileceği belirtilmiş olup; 2.1.2017 tarih ve 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin değiştirilerek kabul edilmesine dair 7075 sayılı Kanun’un 11. maddesinin ikinci fıkrasında da, bu kapsamda verilmiş meslekten çıkartma kararlarına karşı, kesinleşmesinden itibaren altmış gün içinde ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'a dava açılabileceği kuralına yer verilmiştir.
Başta FETÖ/PDY olmak üzere terör örgütleriyle veya milli güvenliğe karşı faaliyette bulunan yapı, oluşum ya da gruplarla herhangi bir bağı olduğu değerlendirilen yargı mensuplarının meslekten çıkarılması, demokratik toplumun temel değerlerinden biri olan yargının güvenilirliği ve saygınlığının sağlanması bakımından ayrı bir önem taşımaktadır. Nitekim 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3. maddesinin gerekçesinde; 15 Temmuz 2016 tarihinde gerçekleştirilen darbe teşebbüsü ve kalkışmanın sorumlusu olan FETÖ/PDY ile bağlantılı yargı mensuplarının görevde tutulmaları en başta yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığı ilkeleriyle bağdaşmadığı; Anayasa'ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatine göre hüküm verme ödevi altındaki yargı mensuplarının bağımsızlık ve tarafsızlık ilkesiyle hiçbir biçimde bağdaşmayacak yapılanmaların içine girmesi, örgüt hiyerarşisi içinde ve ideolojik bağlılık duygularıyla hareket etmesinin en başta yargının saygınlığı ve güvenilirliğine zarar vermekte olduğu; Devlet organizasyonu dışındaki başka bir hiyerarşik yapının talimatlarına boyun eğen yargı mensuplarının varlığının, vatandaşların yine Anayasa'nın teminatı altındaki adil yargılanma hakkı önünde büyük bir engel teşkil ettiği; bu nedenlerle, belirtilen türde irtibatları değerlendirilen yargı mensuplarının meslekte kalmalarının doğuracağı sakıncaları gidermek amacıyla, Anayasa'nın 139 uncu maddesinin ikinci fıkrasında tanınan takdir hakkı da gözetilerek bu düzenlemenin yapıldığı ifade edilmiştir.
667 sayılı KHK’nın yukarıda anılan 3. maddesinde genel olarak terör örgütlerine veya MGK’ca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplardan söz edilmiş ise de madde gerekçesi dikkate alındığında FETÖ/PDY’nin bunların başında geldiği anlaşılmaktadır. Tedbirin uygulanması için mutlaka terör örgütüyle, terör faaliyetleriyle ve bu arada darbe teşebbüsüyle yargı mensupları arasında bağ kurulması aranmamış; MGK’ca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen “yapı”, “oluşum” veya “gruplar” ile bağ kurulması yeterli görülmüştür. Diğer taraftan maddeye göre meslekten çıkarma tedbirinin uygulanabilmesi için söz konusu bağın yapıya, oluşuma veya gruba “üyelik” veya “mensubiyet” şeklinde olması zorunlu olmayıp “iltisak” ya da “irtibat” şeklinde olması da yeterlidir. Öte yandan, terör örgütleri veya MGK’ca devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplar ile üyeler arasındaki bağın “sübut” derecesinde ortaya konulması aranmamıştır. Böyle bir bağın Hâkimler Ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunca “değerlendirilmesi” yeterli görülmüştür. Buradaki değerlendirme Genel Kurulun salt çoğunluğunda oluşacak bir “kanaati” ifade etmektedir. Kuşkusuz bu kanaat cezai sorumluluğun bulunup bulunmadığından bağımsız olarak sadece meslekte kalmanın uygun olup olmadığı yönünde bir değerlendirmeden ibarettir ve bu değerlendirme yapılırken, yetkili kurulları belli bir kanaate ulaştıracak nedenler her somut olayın özelliğine göre değişebilecektir.
Nitekim, bazı Anayasa Mahkemesi üyelerinin 667 sayılı KHK uyarınca meslekten çıkartılmasına ilişkin olarak Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu'nca verilen 4/8/2016 gün ve E:2016/6; K:2016/12 sayılı kararda da yukarıda belirtilen uygulama koşulları aynen benimsenmiş bulunmaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden, davaya konu Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun ...tarih ve ...sayılı kararıyla; ilgililerin mesleğe kabulleri ile başlayan, eğitim merkezi ve Türkiye Adalet Akademisi'ndeki faaliyetleri, hizmet içi eğitim ve yabancı dil eğitimlerine katılımlarına, yurtdışına gönderilmelerine, özel yetkili savcılıklara veya mahkemelere yahut idari görevlere atanmalarına ilişkin bilgiler ile bu görevlendirmelerde ve yine bir silah olarak kullanılan özel yetkili mahkemelere hâkim veya unvanlı olarak, Teftiş Kurulu Başkanlığına, başkan, başkan yardımcısı veya müfettiş sıfatıyla, idari kurumlara tetkik hâkimi, daire başkanı veya yardımcısı, genel müdür veya yardımcısı sıfatıyla v.s. şeklinde yapılan atamalarda dikkate alınan kriterler, özlük dosyalarındaki bilgi ve belgeler, sosyal medya hesaplarındaki paylaşımları, ilgililer hakkında Hâkimler ve Savcılar Kuruluna intikal eden şikâyet, ihbar, inceleme ve soruşturma dosyaları ile bu dosyalar hakkında verilen kararlar, mahallinde yapılan araştırmalar, FETÖ/PDY terör örgütü ile ilintili dosyalarda görev alan hâkim ve Cumhuriyet savcılarının bu dosyalarda yapmış oldukları işlemler ve verdikleri kararlar, örgüt mensuplarının haberleşme için kullandıkları şifreli programlarda yer alan kayıtlar, Hâkimler ve Savcılar Kurulu'nun FETÖ/PDY mensubu oldukları Emniyet Genel Müdürlüğü terörle mücadele birimlerince düzenlenen raporlarla sabit olan örgüt üyeleri hakkında tayin ettiği disiplin cezaları ve muhalefet şerhleri, sosyal çevre bilgileri ve Ankara Cumhuriyet Başsavcılığından temin edilen bilgi ile belgeler, ilgililer hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca başlatılan soruşturmanın niteliği ve isnat edilen suçlamalar ile gözaltı ve tutuklama kararları, soruşturma kapsamında ifadelerine başvurulan hâkim ve Cumhuriyet savcılarının ifade ve sorgu tutanakları, itirafçıların beyanları birlikte dikkate alınarak, ekli listede yer alan hâkim ve Cumhuriyet savcılarının 667 sayılı KHK’nın 3. maddesinin birinci fıkrası kapsamında FETÖ/PDY ile iltisak ve irtibatlarının olduğu sabit görüldüğünden, adı geçenlerin anılan Kanun Hükmünde Kararname hükmü uyarınca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve ayrı ayrı olmak üzere meslekten çıkarılmalarına karar verildiği anlaşılmıştır.
Davacı tarafından, dava konusu işlemin savunması alınmadan tesis edildiği ileri sürülmekte ise de, bu eksikliğin yargılama süreci içinde giderilmesinin mümkün olması, 667 sayılı KHK'de öngörülen meslekten veya kamu görevinden çıkarmanın, adli suç veya disiplin suçu işlenmesi karşılığında uygulanan yaptırımlardan farklı olarak “olağanüstü tedbir” niteliğini taşıması ve davaya konu Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararının, disiplin hukukuna ilişkin hükümlerin uygulanmasını gerektiren meslekten çıkarma cezası niteliğinde bulunmaması karşısında bu iddiaya itibar edilmemiştir.
Taraflarca dosyaya sunulan bilgi ve belgeler yukarıda belirtilen mevzuat ve mesleki ilkeler ile birlikte değerlendirildiğinde, davacının silahlı terör örgütü olduğu yargı kararıyla sabit görülen (Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 26/09/2017 tarih ve E:2017/16-956, K:2017/370 sayılı kararı) FETÖ/PDY’nin amaç ve eylemleri doğrultusunda faaliyet yürüttüğü hususunda Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nda oluşan kanaatin hukuken haklı ve geçerli nedenlere dayalı olduğu sonucuna varıldığından, bu husus gözetilerek ve davacının meslekte kalmasının doğuracağı sakıncaları gidermek amacıyla, T.C. Anayasası'nın 139. maddesi ile verilen takdir hakkı çerçevesinde meslekten çıkartılmasına ilişkin dava konusu Genel Kurul kararlarında hukuka aykırılık bulunmamıştır.
Nitekim, davacı hakkında ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçu nedeniyle mahkumiyet kararı verildiği de tespit edilmiştir.
Diğer taraftan, dava konusu Genel Kurulu kararlarının davacıya ilişkin kısımlarında hukuka aykırılık görülmediğinden, davacının bu nedenle meydana geldiğini ileri sürdüğü kayıplarının tazminine de olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki bilgi ve belgeler incelendikten sonra davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek işin esasına geçildi, gereği görüşüldü:
A) MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ
1) Genel Olarak
Türkiye’de 15 Temmuz 2016 gecesi, kendilerini “Yurtta Sulh Konseyi” olarak isimlendiren bir grup Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) mensubu tarafından, demokratik biçimde halk tarafından göreve getirilen Türkiye Büyük Millet Meclisini (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetini ve Cumhurbaşkanı'nı devirmek ve anayasal düzeni ortadan kaldırmak amacıyla darbe teşebbüsünde bulunulmuş, bu teşebbüs Türk Milleti tarafından akamete uğratılmıştır.
Anayasa'nın olay tarihinde yürürlükte bulunan 118. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Milli Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından 20/07/2016 tarihli toplantıda yapılan değerlendirmede, darbe teşebbüsünün TSK içindeki Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) mensupları tarafından başlatıldığı, bu örgütün kuruluş aşamasından itibaren etkisi altına aldığı eğitim kuruluşları, sivil toplum kuruluşları, medya kuruluşları, ticari kuruluşlar ve kamu görevlileri aracılığıyla Milleti ve Devleti kontrol altında tutmayı amaçladığı belirtilmiştir.
MGK'nın anılan toplantısında "demokrasinin, hukuk devleti ilkesinin, vatandaşların hak ve özgürlüklerinin korunmasına yönelik tedbirlerin etkin bir şekilde uygulanabilmesi amacıyla" Hükûmete olağanüstü hâl ilan edilmesi tavsiyesinde bulunulması hususu kararlaştırılmıştır. Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu 20/07/2016 tarihinde, ülke genelinde 21/07/2016 Perşembe günü saat 01.00'den itibaren geçerli olmak üzere doksan gün süreyle olağanüstü hâl ilan edilmesine karar vermiştir. Anılan karar 21/07/2016 tarih ve 29777 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş ve aynı gün TBMM tarafından onaylanmıştır. Olağanüstü hâl, daha sonrasında üçer aylık dönemler hâlinde Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından uzatılmış ve 18/07/2018 tarihinde kaldırılmıştır.
23/07/2016 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti tarafından Avrupa Konseyi Genel Sekreterliği ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliğine, Türkiye’de 21/07/2016 tarihinde olağanüstü hâlin yürürlüğe girmesiyle birlikte başlayan süreçte, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS)’nin 15. maddesinde görüldüğü şekliyle Sözleşme’den doğan yükümlülükler bağlamında daha az güvence sağlanabileceği belirtilerek derogasyon bildiriminde bulunulmuştur.
23/07/2016 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin (667 sayılı KHK) 3/1. maddesi ile yargı mensupları ve bu meslekten sayılanlardan terör örgütlerine veya Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna MGK tarafından karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilenlerin meslekten veya kamu görevinden çıkarılmalarına karar verileceği düzenlenmiştir. Anılan KHK, 18/10/2016 tarihli ve 6749 sayılı Kanun'la değiştirilerek kabul edilmiş, bu Kanun ise 29/10/2016 tarih ve 29872 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (685 sayılı KHK) ile 667 sayılı KHK'nın ilgili maddesi uyarınca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilen hâkim ve savcıların, kararın kesinleşmesinden itibaren altmış gün içinde ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda dava açabilecekleri düzenlenmiştir. 685 sayılı KHK, 01/02/2018 tarihli ve 7075 sayılı Kanun'la değiştirilerek kabul edilmiş, anılan Kanun 08/03/2018 tarih ve 30354 sayılı (mükerrer) Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Nitekim, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Kadriye Çatal/Türkiye (B. No: 2873/17, 07/03/2017) kararında, haklarında meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilen yargı mensupları için doğrudan Danıştayda iptal davası açma imkânının tanındığını belirterek Kadriye Çatal tarafından yapılan başvuruyu iç hukuk yollarının tüketilmemiş olduğu gerekçesiyle kabul edilemez bulmuştur.
2) Davacıya İlişkin Süreç
...tarih ve ...sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararıyla, yargı mensubu olarak görev yapmakta olan davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmiştir. Bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebi anılan Kurul tarafından ...tarih ve ...sayılı kararla reddedilmiştir.
Davacı tarafından, meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin karar ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine dair kararın iptaline, bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine, ayrıca anılan kararlar nedeniyle uğradığını ileri sürdüğü manevi zararlara karşılık 5.000.000 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi talebiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
Diğer yandan, davacının, ceza yargılaması sonucunda ...Ağır Ceza Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararı ile silahlı terör örgütüne üyelik suçundan 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verildiği, anılan karara karşı yapılan istinaf başvurusunun ise ...Bölge Adliye Mahkemesi ...Ceza Dairesinin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; "... hükümde yer alan TCK'nın 53. maddesinin uygulanmasına ilişkin kısımlarının bütünüyle hükümden çıkartılarak yerine 'Anayasa Mahkemesinin 24.11.2015 tarih ve 29542 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 08/10/2015 tarih, 2014/140 E, 2015/85 sayılı iptal kararı doğrultusunda yürürlükte bulunan TCK'nın 53. maddesinin sanık hakkında uygulanmasına' ibaresinin eklenmesi ..." suretiyle (düzeltilerek) reddedildiği görülmüştür. Davacı tarafından Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay .... Ceza Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararı ile davacının temyiz isteminin esastan reddi ile hükmün onanmasına karar verildiği ve davacı hakkındaki mahkumiyet kararının 18/11/2019 tarihinde kesinleştiği anlaşılmıştır.
Öte yandan, UYAP üzerinden yapılan incelemede; bir yıldan daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkum olan ve ceza infaz kurumunda hükümlü olan davacıya ...Sulh Hukuk Mahkemesinin ...tarihli ve E:..., K:...sayılı kararıyla 202...54 TC kimlik numaralı H.Ö.P.'nin vasi olarak atandığı, davacının 26/02/2021 tarihinde tahliye olması sebebiyle yasal kısıtlılık halinin sona erdiği görülmüştür.
B) İLGİLİ MEVZUAT
1) Anayasa
Anayasa’nın Başlangıç kısmında, Millet iradesinin mutlak üstünlüğü, egemenliğin kayıtsız şartsız Türk Milletine ait olduğu ve bunu Millet adına kullanmaya yetkili kılınan hiçbir kişi ve kuruluşun, bu Anayasa'da gösterilen hürriyetçi demokrasi ve bunun icaplarıyla belirlenmiş hukuk düzeni dışına çıkamayacağı belirtilmiş ve 176. maddesinde de Anayasa'nın dayandığı temel görüş ve ilkeleri belirten başlangıç kısmının, Anayasa metnine dâhil olduğu kuralı getirilmiştir.
Anayasa'nın 5. maddesi: "Devletin temel amaç ve görevleri, Türk Milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddî ve manevî varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır."
Anayasa’nın 6. maddesi: “Egemenlik, kayıtsız şartsız Milletindir.
Türk Milleti, egemenliğini, Anayasanın koyduğu esaslara göre, yetkili organları eliyle kullanır.
Egemenliğin kullanılması, hiçbir surette hiçbir kişiye, zümreye veya sınıfa bırakılamaz. Hiçbir kimse veya organ kaynağını Anayasadan almayan bir Devlet yetkisi kullanamaz.”
Anayasa’nın 9. maddesi: "Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır."
Anayasa’nın 13. maddesi: “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.”
Anayasa’nın 14. maddesi: “Anayasada yer alan hak ve hürriyetlerden hiçbiri, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmayı ve insan haklarına dayanan demokratik ve lâik Cumhuriyeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler biçiminde kullanılamaz.
Anayasa hükümlerinden hiçbiri, Devlete veya kişilere, Anayasayla tanınan temel hak ve hürriyetlerin yok edilmesini veya Anayasada belirtilenden daha geniş şekilde sınırlandırılmasını amaçlayan bir faaliyette bulunmayı mümkün kılacak şekilde yorumlanamaz...”
Anayasa’nın dava konusu kararların tesis edildiği tarihte yürürlükte olan hâliyle 15. maddesi: "Savaş, seferberlik, sıkıyönetim veya olağanüstü hallerde, milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükler ihlâl edilmemek kaydıyla, durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanılması kısmen veya tamamen durdurulabilir veya bunlar için Anayasada öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınabilir.
Birinci fıkrada belirlenen durumlarda da, savaş hukukuna uygun fiiller sonucu meydana gelen ölümler dışında, kişinin yaşama hakkına, maddî ve manevî varlığının bütünlüğüne dokunulamaz; kimse din, vicdan, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamaz ve bunlardan dolayı suçlanamaz; suç ve cezalar geçmişe yürütülemez; suçluluğu mahkeme kararı ile saptanıncaya kadar kimse suçlu sayılamaz."
Anayasa’nın 20. maddesinin birinci fıkrası: “Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz.”
Anayasa’nın 36. maddesi: "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.
Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz."
Anayasa’nın 138. maddesinin birinci fıkrası: “Hâkimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanî kanaatlerine göre hüküm verirler.”
Anayasa’nın 139. maddesi: “Hâkimler ve savcılar azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamaz; bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa, aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamaz.
Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olanlar, görevini sağlık bakımından yerine getiremeyeceği kesin olarak anlaşılanlar veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler hakkında kanundaki istisnalar saklıdır.”
Anayasa’nın 140. maddesinin ikinci fıkrası: “Hâkimler, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre görev ifa ederler.”
Anayasa’nın 159. maddesinin birinci fıkrası: “Hâkimler ve Savcılar Kurulu, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kurulur ve görev yapar.”
Aynı maddenin sekizinci fıkrası: “Kurul, adlî ve idarî yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama ve nakletme, geçici yetki verme, yükselme ve birinci sınıfa ayırma, kadro dağıtma, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma işlemlerini yapar...”
2) AİHS
AİHS'in 6. maddesinin birinci fıkrası: "Herkes davasının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir. Karar alenî olarak verilir. Ancak, demokratik bir toplum içinde ahlak, kamu düzeni veya ulusal güvenlik yararına, küçüklerin çıkarları veya bir davaya taraf olanların özel hayatlarının gizliliği gerektirdiğinde veyahut, aleniyetin adil yargılamaya zarar verebileceği kimi özel durumlarda ve mahkemece bunun kaçınılmaz olarak değerlendirildiği ölçüde, duruşma salonu tüm dava süresince veya kısmen basına ve dinleyicilere kapatılabilir."
AİHS'in 8. maddesi: “Herkes özel ve aile hayatına, konutuna ve yazışmasına saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
Bu hakkın kullanılmasına bir kamu makamının müdahalesi, ancak müdahalenin yasayla öngörülmüş ve demokratik bir toplumda ulusal güvenlik, kamu güvenliği, ülkenin ekonomik refahı, düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için gerekli bir tedbir olması durumunda söz konusu olabilir.”
AİHS'in 15. maddesi: "Savaş veya ulusun varlığını tehdit eden başka bir genel tehlike halinde her Yüksek Sözleşmeci Taraf, durumun kesinlikle gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla, bu Sözleşme’de öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabilir.
Yukarıdaki hüküm, meşru savaş fiilleri sonucunda meydana gelen ölüm hali dışında 2. maddeye, 3. ve 4. maddeler (fıkra 1) ile 7. maddeye aykırı tedbirlere cevaz vermez.
Aykırı tedbirler alma hakkını kullanan her Yüksek Sözleşmeci Taraf, alınan tedbirler ve bunları gerektiren nedenler hakkında Avrupa Konseyi Genel Sekreteri’ne tam bilgi verir. Bu Yüksek Sözleşmeci Taraf, sözü geçen tedbirlerin yürürlükten kalktığı ve Sözleşme hükümlerinin tekrar tamamen geçerli olduğu tarihi de Avrupa Konseyi Genel Sekreteri’ne bildirir."
3) Kanun
667 sayılı KHK'nın değiştirilerek kabul edilmesine dair 6749 sayılı Kanun’un 3. maddesinin birinci fıkrası: “Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen …hâkim ve savcılar hakkında hâkimler ve savcılar yüksek kurulu genel kurulunca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilir. Bu kararlar, Resmî Gazete’de yayımlanır ve yayımı tarihinde ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Meslekten çıkarma kararlarına karşı ilgili kanunlarda yer alan hükümler uyarınca itiraz edilmesi veya yeniden inceleme talebinde bulunulması üzerine verilen kararlar da Resmî Gazete’de yayımlanır ve yayımı tarihinde ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Görevden uzaklaştırılanlar veya görevlerine son verilenlerin silah ruhsatları ve pasaportları iptal edilir ve bu kişiler oturdukları kamu konutlarından veya vakıf lojmanlarından on beş gün içinde tahliye edilir.”
Üçüncü fıkrası: “Birinci fıkra uyarınca görevine son verilenler hakkında da 4 üncü maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.”
Aynı Kanun’un 4. maddesinin ikinci fıkrası: “Birinci fıkra uyarınca görevine son verilenler bir daha kamu hizmetinde istihdam edilemez, doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilemezler; görevinden çıkarılanların uhdelerinde bulunan her türlü mütevelli heyet, kurul, komisyon, yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu üyeliği ve sair görevleri de sona ermiş sayılır. Bu fıkrada sayılan görevleri yürütmekle birlikte kamu görevlisi sıfatını taşımayanlar hakkında da bu fıkra hükümleri uygulanır...”
4) Etik İlkeler
Hâkimler ve savcılar Anayasa ve kanunlarla kendilerine verilen görev ve yetkileri, yazılı olsun ya da olmasın evrensel anlamda hâkim ve savcıları bağladığı hususunda kuşku bulunmayan etik kurallara tabi olarak yerine getirmelidirler.
Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 27/06/2006 tarih ve 315 sayılı kararı ile benimsenmesine karar verilmiş ve Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünce tüm hâkim ve savcılara genelge olarak duyurulmuş olan "Bangalor Yargı Etiği İlkeleri"nde bağımsızlık, tarafsızlık, doğruluk, dürüstlük, eşitlik, ehliyet ve liyakat korunan değerler olarak sayılmıştır. Yine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 10/10/2006 tarih ve 424 sayılı kararı ile benimsenmesine karar verilerek Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından tüm hâkim ve savcılara duyurulan Savcılar İçin Etik ve Davranış Biçimlerine İlişkin Avrupa Esasları “Budapeşte İlkeleri” de Bangalor İlkeleri ile benzer ilkeleri içermektedir.
Bangalor Yargı Etiği İlkelerinde hâkimin; herhangi bir yerden herhangi bir sebeple doğrudan ya da dolaylı olarak gelebilecek her türlü dış etki, rüşvet, baskı, tehdit ve müdahaleden uzak şekilde, olaylara ilişkin kendi değerlendirmesine dayanarak ve hukuka dair kendi vicdani anlayışı ile uygun biçimde yargı işlevini bağımsız olarak yerine getirmesi; mahkeme içerisinde ve dışında, halkın, hukukçuların ve dava taraflarının yargı ve hâkim tarafsızlığına duyduğu güveni koruyacak ve artıracak davranışlar içerisinde olması; sürekli kamu gözetiminin öznesi durumunda olan hâkimin, sıradan bir vatandaşın ağır olarak nitelendirebileceği kişisel sınırlamaları kabul etmek durumunda olduğu ve bunu özgürce ve kendi iradesiyle yapması, özellikle yargı vazifesinin onuruyla uyumlu bir tarzda davranması; diğer vatandaşlar gibi ifade, inanç, dernek kurma ve toplanma özgürlüğüne sahip olduğu ancak bu hakların kullanılmasında, yargı mesleğinin onurunu, yargının bağımsızlığını ve tarafsızlığını koruyacak şekilde davranması gerektiği hususları belirtilmiştir.
C) İNCELEME VE GEREKÇE
1) Yargılamada İzlenen Usul ve Süreç
AİHS'in 15. maddesinde; savaş veya ulusun varlığını tehdit eden bir genel tehlike hâlinde devletlerin, durumun gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla AİHS'te öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabileceği belirtilmiştir.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu tarafından yargı mensuplarının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararlar tesis edilirken ilgililere haklarındaki tespitler bildirilmek suretiyle karşı beyanda bulunma imkânı tanınmamış ise de AİHS'in 15. maddesi hükmü uyarınca ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikeye karşı ivedi şekilde tedbir almak zorunluluğu çerçevesinde durumun gerektirdiği ölçüde kabul edilebilecek nitelikte olan bu hususun, yargılama aşamasında, hakkındaki tespitler bildirilerek ilgililerin bu tespitlere karşı beyanlarının alınması suretiyle giderilmesinin mümkün olduğu değerlendirilmiştir.
Nitekim AİHM'e göre karar alma veya yargılama sürecinde daha alt aşamalarda yaşanan bazı usule ilişkin eksikliklerin sonraki aşamalarda telafi edilebilmesi mümkündür (Helle/Finlandiya, B. No: 20772/92, 19/12/1997, § 45; Monnell ve Morris/Birleşik Krallık, B. No: 9562/81, 9818/82, 2/3/1987, §§ 55-70).
Bu kapsamda, davalı idare tarafından dava konusu kararların gerekçesi olarak yargılama safahatında dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgeler davacıya tebliğ edilmiş ve bu bilgi ve belgelere karşı etkin bir şekilde beyanda bulunma imkânı tanınmıştır.
Öte yandan hakkaniyete uygun yargılama hakkına ilişkin güvencelerin (silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin) sağlanması amacıyla Dairemizce görülmekte olan bu davalarda usul kuralları oldukça geniş yorumlanmıştır.
Dava konusu kararlara karşı dava açma süresi, yargı yolunun açıldığı 23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı KHK'nın yayımı tarihinden itibaren değil anılan KHK’nın TBMM tarafından değiştirilerek kabul edilmesine dair 7075 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği 08/03/2018 tarihinden itibaren başlatılmıştır.
Davacıların adli yardım talepleri, "yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimselerin taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması" şartının herhangi bir bilgi veya belgeyle (örneğin fakirlik ilmuhaberi) desteklenmesi beklenmeksizin kabul edilmiştir.
Bu kapsamda, davacının adli yardım istemi Dairemizin 13/11/2017 tarihli kararı ile kabul edilmiştir.
Duruşmalı dosyalarda, tedavi kurumlarında veya ceza infaz kurumlarında bulunan ve mazeretleri nedeniyle duruşmalara katılamayacak olan davacıların duruşmalara kolaylıkla katılabilmeleri, yargılamanın en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması için Ses ve Görüntü Bilişim Sisteminden (SEGBİS) yararlanma imkânı sağlanmıştır.
06/01/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tebligat ve cevap verme" kenar başlıklı 16. maddesinde; dava dilekçelerinin ve eklerinin birer örneği davalıya, davalının vereceği savunmanın davacıya, davacının ikinci dilekçesinin davalıya, davalının vereceği ikinci savunmanın da davacıya tebliğ edileceği düzenlenmiştir. Davalının ikinci savunmasında davacının cevaplandırmasını gerektiren hususların bulunması hâli dışında, davalının ikinci savunmasına karşı davacının cevap veremeyeceği, tarafların otuz günlük cevap verme süresinin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemeyecekleri kurala bağlanmıştır. Bununla birlikte davalı idarenin ek beyan dilekçelerinde veyahut Danıştay savcı düşüncesine cevap dilekçelerinde dosyaya sunulan bilgi ve belgeler, davacıya tebliğ edilmiş ve dava dosyasına sunulan yeni bilgi ve belgelere karşı beyanlarını sunma imkânı sağlanmıştır.
Bu kapsamda, davalı idare tarafından dosyaya sunulan ve davacı hakkında yeni bilgi ve belgeler içeren 13/12/2018 tarihli ek beyan dilekçesi ve ekleri 16/10/2019 tarihli ara kararımızla davacıya tebliğ edilmiş ve aynı ara kararımızla davacıya davalı idarenin 11/07/2018 tarihli ikinci savunmasında cevap vermesini gerektiren hususlar bulunduğu bildirilerek söz konusu ikinci savunma dilekçesi ile ek beyan dilekçesi ve eklerine ilişkin beyanlarını sunabilmesi için otuz (30) gün süre tanınmıştır. Bununla birlikte, davacı hakkındaki mahkumiyet kararının kesinleşmesi ve cezanın infazına başlanılması üzerine, Dairemizin 05/11/2020 tarihli ara kararıyla, davaya davacı adına vasi yoluyla devam edilmesine, davalı idare tarafından 14/02/2020 tarihli yazı ekinde dosyaya sunulan ve davacı hakkında düzenlenmiş olan Bylock Tespit ve Değerlendirme Tutanağı ile 16/10/2019 tarihli ara kararımızın ve eki belgelerin vasiye tebliğ edilmesine, söz konusu ara kararı ekindeki bilgi ve belgeler ile üst yazı ekinde yer alan Bylock Tespit ve Değerlendirme Tutanağı ile ilgili olarak cevap hakkını kullanabilmesi ve beyanlarını sunabilmesi için ara kararın tebliğ tarihinden itibaren vasiye on (10) gün süre verilmesine, ayrıca işbu ara karar tarihi itibarıyla tüm tebligatların vasiye gönderilmesine karar verilmiştir.
Diğer yandan, UYAP ortamında yapılan inceleme neticesinde, davacının, 26/02/2021 tarihinde İskenderun T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumundan tahliye olduğu (hakkındaki hapis halinin sona erdiği) görülmüş olup davacıya ilişkin kısıtlılık durumunun ortadan kalkması nedeniyle 26/02/2021 tarihinden itibaren uyuşmazlığa ilişkin tüm tebligatların davacıya yapılması gerektiği anlaşılmıştır.
Aynı maddede, haklı sebeplerin bulunması hâlinde, taraflardan birinin isteği üzerine otuz günü geçmemek ve bir defaya mahsus olmak üzere otuz günlük cevap verme süresinin uzatılabileceği belirtilmiştir. Dairemizce talep edilmesi hâlinde taraflara otuz günü geçmemek üzere ek süre verilmiştir.
Bununla birlikte, AİHS’in "Adil Yargılanma Hakkı" başlıklı 6. maddesinin 1. fıkrasında herkesin medeni hak ve yükümlülükleri ile ilgili davasını makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahip olduğu düzenlemesi yer almıştır. Bu kapsamda Anayasa Mahkemesi de makul sürede yargılanma hakkını Anayasanın 36. maddesinde yer verilen adil yargılanma hakkının bir parçası olarak görmüştür (Gülseren Gürdal ve Diğerleri, B. No: 2013/1115, 05/12/2013, § 43). Anayasanın 141. maddesinin son fıkrasında da davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması yargının görevleri arasında sayılmıştır.
AİHM kararları incelendiğinde; mahkemenin bir yargılamanın süresinin makul olup olmadığını incelerken her davanın kendi somut durumunu gözettiği ve davanın karmaşıklığı, başvuranların ve yetkili makamların yargılama sürecindeki davranışları ile ilgililer için davanın konusunun arz ettiği önem gibi kriterleri dikkate aldığı görülmüştür (Frydlender / Fransa, B. No: 30979/96, 27/6/2000, § 43, Yılmaz / Türkiye, B. No: 36607/06, 04/06/2019, §§ 32). Aynı şekilde Anayasa Mahkemesi de makul süre yönünden yaptığı incelemelerde, davanın karmaşıklığı, yargılamanın kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun davanın hızla sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususları, bir davanın süresinin makul olup olmadığının tespitinde göz önünde bulundurulması gereken kriterler olarak belirlemiştir (Güher Ergun ve Diğerleri, B. No: 2012/13, 02/07/2013, § 41-45, Gülseren Gürdal ve Diğerleri, B. No: 2013/1115, 05/12/2013, § 46).
Bu kapsamda; yargı mensuplarının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılması kararlarına karşı ilgililer tarafından genellikle işlem tesisinden sonra bu işlemlere karşı yargı yolu açık olmadığı halde altmış günlük dava açma süresi içinde Ankara İdare Mahkemelerinde ya da doğrudan Danıştay'da davalar açılmış ise de anılan işlemlere karşı ancak 23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı KHK'nın yayımı tarihinden itibaren Danıştay'da yargı yolunun açılmış olduğu anılan KHK ile kabul edildiğinden, bu davaların esastan incelenmesine Dairemiz tarafından bu tarihten itibaren başlanmıştır.
Bununla birlikte yukarıda aktarıldığı üzere gerek ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikeye karşı ivedi şekilde tedbir almak zorunluluğu çerçevesinde olağanüstü şartlar altında tesis olunan işlemler nedeniyle açılan bu davaların karmaşık yapısına, gerekse hakkaniyete uygun yargılanma hakkına ilişkin güvencelerin (silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin) sağlanması amacıyla davalı idare tarafından dava konusu kararın gerekçesi olarak yargılamanın her safahatında dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgelerin davacıya tebliğ edilmesi ya da davalı idarenin ikinci cevap dilekçesine karşı davacı tarafa ek süre verilerek cevap hakkı tanınması gibi geniş usuli uygulamalara rağmen bakılmakta olan bu dava mümkün olan en kısa süre içinde Dairemiz tarafından sonuçlandırılmıştır.
2) FETÖ'ye İlişkin Tespit ve Değerlendirmeler
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26/09/2017 tarih ve E:2017/16.MD-956, K:2017/370 sayılı kararında; FETÖ’nün, paravan olarak kullandığı dini, din dışı dünyevi emellerine ulaşma hâline getiren; siyasi, ekonomik ve toplumsal yeni bir düzen kurma tasavvuruna sahip örgüt liderinden aldığı talimatlar doğrultusunda hareket eden; bu amaçla öncelikle güç kaynaklarına sahip olmayı hedefleyip güçlü olmak ve yeni bir düzen kurmak için şeffaflık ve açıklık yerine büyük bir gizlilik içerisinde olmayı şiar edinen; bir istihbarat örgütü gibi kod isimler, özel haberleşme kanalları, kaynağı bilinmeyen paralar kullanıp böyle bir örgütlenmenin olmadığına herkesi inandırmaya çalışarak ve bunda başarılı olduğu ölçüde büyüyüp güçlenen, bir yandan da kendi mensubu olmayanları düşman olarak görüp mensuplarını motive eden; “Altın Nesil” adını verdiği kadrolarla sistemle çatışmak yerine sisteme sahip olma ilkesiyle Devlete tabandan tavana sızan; bu kadroların sağladığı avantajlarla Devlet içerisinde belli bir güce ulaştıktan sonra hasımlarını çeşitli hukuki görünümlü hukuk dışı yöntemlerle tasfiye eden; böylece devlet aygıtının bütün alt bileşenlerini ünite ünite kontrol altına almayı ve sisteme sahip olmayı planlayıp ele geçirdiği kamu gücünü de kullanarak toplumsal dönüşümü sağlamayı amaçlayan; casusluk faaliyetlerini de bünyesinde barındıran atipik/suigeneris bir terör örgütü olduğu belirtilmiştir.
1970’li yıllardan itibaren özellikle, mülkiye, adliye, emniyet, millî eğitim ve TSK içerisinde kadrolaşmaya giden FETÖ liderinin vaaz, röportaj ve kitaplarında bulunan ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun anılan kararında da yer alan “Esnek olun, sivrilmeden can damarları içinde dolanın!”, "Bütün güç merkezlerine ulaşıncaya kadar hiç kimse varlığınızı fark etmeden sistemin ana damarlarında ilerleyin!", “Türkiye’deki devlet yapısı ölçüsüne göre bütün anayasal müesseselerdeki güç ve kuvveti cephemize çekeceğimiz ana kadar her adım erken sayılır. …bunca kalabalık içinde ben bu dünyayı ve düşüncemi sözde mahremiyet içinde anlattım. …sırrınız sizin sırrınızdır. Söylerseniz siz esir olursunuz.”, “Bir gün bana Ankara’da bin evimiz olduğunu söyleyin, devletin paçasından şöyle bir tutacağım, devlet uyandığında yapacağı hiçbir şey kalmayacak” şeklindeki sözleri bu suigeneris örgütün, Devleti ele geçirme gayretlerinin somut talimatları olarak ortaya çıkmıştır.
Ankara 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 08/06/2018 tarih ve E:2016/238, K:2018/128 sayılı kararında ise FETÖ'nün yargı yapılanmasına ilişkin şu tespitlere yer verilmiştir:
"Örgütün hakim, savcı yapılanması bölgelere ayrılmış olup ...bölgelerden sorumlu kişilere bölge abisi veya bölge ablası denilmektedir. Her bölgenin 8-10 evi kapsadığı, örgüt mensupları arasında farklı sohbet grupları ve bu gruplardan sorumlu örgüt imamı bulunmaktadır. ...Örgüt üyesi hakim, savcıların sicil numaralarına veya mesleğe başlama aşamasında, adalet akademisindeki dönemlerine göre ayrı ayrı devre ve sicil numarası içerisinde gruplandırmaların yapıldığı, T1, T2, T3, T4, T5 şeklinde belirli sicil aralıklarını kapsayan hakim, savcıların gruplandırılarak taşra ve devre yapılanması oluşturulmuştur. Her grupta kendi içerisinde hakim, savcı sayılarına göre 3-5 kişilik sohbet gruplarına ayrılmıştır. ...Örgüt tarafından örgüt üyesi ile yapılan görüşme sonrasında hakim, savcı olması kararlaştırılan örgüt üyeleri sınavlara hazırlanmak üzere örgüte ait Ankara’daki örgüt evlerinde sınava çalıştırılır. Bu örgüt evinin masraflarının örgüt tarafından karşılandığı ve sınava çalıştırılacak kişiler dışında başka kimsenin bu evlere giremediği anlaşılmıştır. Bu örgüt evlerinde hakimlik, savcılık sınavına girecek örgüt üyeleri sınavlara hazırlanmakta olup deneme sınavlarının yapıldığı ayrıca sınav sorularının örgüt tarafından yasal olmayan yollardan ele geçirilip bu evlerde sınavdan bir kaç gün önce örgüt mensubu abi veya ablalar tarafından örgüt üyelerine verilmiştir. Örgüt üyelerine cevapları işaretlenmiş soru kitapçıkları verilerek bunları ezberlemelerinin sağlandığı, bu şekilde örgüt üyelerinin sınavları kazanmalarının sağlandığı anlaşılmıştır. Yazılı sınavı kazanan örgüt üyeleri murakıplarca tekrar eve çağrılarak mülakat için hazırlanmakta mülakatta nasıl davranacaklarının öğretilmektedir. Ayrıca örgüt tarafından kendilerine referans bulunacağı veya kendilerinin referans bulmaları söylenmektedir. Mülakat sınavını kazanan ve hakim, savcı adayı olan örgüt üyeleri mülakattan sonra tekrar murakıplar tarafından örgüt evlerine çağrılarak staj aşamasında hangi evde kalacakları, ev sorumlularının kim olacağı anlatılarak, bu şekilde staja başlayan örgüt üyesinin staj döneminde de örgüt tarafından takibi yapılmaktadır. Staj aşamasında örgüt üyelerinin deşifre olmamaları için beşer kişilik gruplar halinde, masrafı örgüt tarafından karşılanan ev tutmaları sağlanmaktadır. Her ev için bir sorumlu tayin edilmektedir. Adaylık sürecini tamamlayıp ataması yapılan örgüt üyesi hakim, savcıların örgüt tarafından takibine devam edildiği, sürekli irtibat kurularak bunların örgüte bağlılıkları sağlanmaktadır. Ataması yapılan örgüt mensubu hakim, savcının ilk maaşlarının tamamı örgüt tarafından alınmaktadır. Daha sonraki aylarda ise bekarlardan %15, evlilerden %10, en az 3 çocuğu olanlardan ise %5 oranında himmet toplanmaktadır. Bekar olan örgüt mensubu hakim, savcıların örgüt için önemli stratejik kurumlarda görevli örgüt üyeleri ile veya aynı meslekteki örgüt üyeleri ile evlenmelerinin teşvik edildiği ve katalog evlilikler yaptırıldığı anlaşılmıştır...
Örgüt tarafından hakim, savcılara yönelik adaylık dahil tüm süreçlerde yabancı dil, yüksek lisans, doktora eğitimi, yurt dışı gezileri, mesleki ve kişisel programlar düzenlenmek suretiyle örgüt üyesi hakim, savcılar emsallerine göre daha donanımlı hale getirilmektedir. Örgüt mensupları hak etmedikleri halde yurt içi ve yurt dışı yüksek lisans ve doktora programlarına yerleştirilmişlerdir...
HSYK ve Ad[a]let Bakanlığı Teftiş Kurulunda görev yapan örgüt mensubu müfettişlerce yapılan teftişlerde örgüt üyesi olan hakim, savcılarla örgüt üyesi olmayan hakim, savcılar farklı muameleye tabi tutulmakta, örgüt üyesi hakim, savcılara hak etmedikleri halde yüksek notlar ve olumlu siciller verilmekte, örgüt üyesi olmayan hakim, savcılara ise vasat veya düşük notlar verilmekte, sicilleri bozulmaktadır.
Örgüt üyesi hakim ve savcılar görev yaptıkları yerlerde görevleri nedeniyle öğrendikleri önemli bilgiler ile soruşturma ve dava dosyalarında gördükleri örgüt için önem taşayabilecek konuları gerek adliye gerekse il veya ilçede önemli görevlerde bulunan kişiler ile ilgili topladıkları bilgileri toplantılarda örgüt sorumlusu abiye iletmektedirler. Menfi takip heyeti denilen bir grup tarafından örgüt üyelerinden toplanan bu bilgiler değerlendirilmekte, neticesine göre yapılacak işlemler kararlaştırılmaktadır...
Örgüt mensubu hakim, savcıların deşifre olmasının önüne geçmek amacıyla örgüt üyesi hakim, savcıların çocuklarını örgüte ait olan okullara göndermemelerine karar verilmesi halinde örgüt üyesi hakim, savcı çocuklarının eğitimleri ile ilgilenilmesi, ayrıca ideolojik eğitim verilmesi için eğitim birim adıyla ayrıca bir birim kurulmuştur. Bu birim sorumlusu Yargıtay Üyesi olarak görev yapan örgüt üyelerinden seçilmektedir...
Örgüt faaliyetlerinin bir çoğunda gizlilik esas alınmasına karşın örgüt tarafından HSYK seçimlerine verilen önemden dolayı bu dönemde örgüt mensuplarının deşifre olmayı göze alarak seçimlerde tüm il ve ilçeleri kapsayan adliye ziyaretleri, ev ziyaretleri ve yemek organizasyonları düzenlemişlerdir. Sözde bağımsız örgüt üyesi adaylarının seçim gezilerine birlikte katılmışlardır. Örgütün 2014 yılı HSYK üye seçimlerinde gerek YARSAV listesi, gerekse bağımsız aday adı altında aday göstererek yargı içerisinde alternatif bir yargı gücü kuracak şekilde örgütlü olduğu anlaşılmıştır..."
Öte yandan Dairemizde derdest olan dava dosyalarında yukarıda belirtilen tespitleri destekler mahiyette, FETÖ'nün niteliğine ilişkin aşağıdaki beyanların yer aldığı görülmüştür:
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan M.Ü.ye ait Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 21/10/2016 tarihli ek sorgulama tutanağı: “…Şunu söylemem gerekiyor ki cemaat farklı sınav evlerinde kalan şahısları birbiriyle tanıştırmaz. …Bu yapı sizi asla boşta bırakmaz, yani üniversiteden mezun olduğunuzda sınav çalışma eviniz hazırdır, sınavı kazanınca mülakat referans listeniz hazırdır, bunların her aşamasından sorumlu olan kişiler vardır. …Kural olarak bu yapı gizlilik üzerine kurulu olduğundan bir evde kalan diğer evde kalan kişileri tanımazdı. Ama biz bazen tanıştığımızda kimin bizden olduğunu hissediyor ve anlıyorduk. Biz staja başladıktan sonra bize yavaş yavaş tedbire riayet etmemiz hususu anlatılmaya başlandı. …bu yapıda ciddi bir hiyerarşi söz konusuydu. Ben maaşımın bekarken %15’ini, evlendikten sonra ise %10’unu cemaate himmet olarak verdim. …Evde kalan kişi sadece ev abisini tanır. Kıdemsiz birinin üst abileri tanıma şansı yoktur. Staj esnasında bize namazınızı gizli kılın gerekirse zorunlu hallerde namazlarınızı cem edin diyorlardı. Ramazan orucunuzu tutun ancak gerekirse oruç tutmuyormuş gibi davranın diyorlardı. Bunun haricinde önemli bir husus da bize evliliğin faziletleri anlatılıyordu. …Evlilikten sorumlu abi, evlendirmeyi düşündüğü erkeğe gelerek erkekten bir vesikalık fotoğraf ve bir CV ister, devamında bu CV’yi ve fotoğrafı bir havuza atardı. Aynı işlemi bayanlar için de yapıyorlardı. Devamında evlilikten sorumlu abi kendince uygun gördüğü eş adaylarını birbirleriyle tanıştırıyordu.
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan A.A.ya ait Kilis Terörle Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 23/06/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağı: “17-25 Aralık süreci sonrası örgütün sivil imamı ...kod adlı şahsın katıldığı …bir toplantıda sivil imam adlicilere hitaben ‘elinizde ...siyasal iktidara ilişkin yolsuzluk ihale usulsüzlüğü vs. gibi ses getirecek dosya varsa, bu tarz ses getirecek dosyaları bekletmeyin, hemen davasını açın.’ dedi. …Örgüt mensuplarının deşifre olmasını önlemek için tedbir ya da ruhsat diye tabir edilen yöntemler uygulanmaktaydı. Bu kapsamda örneğin; cuma namazına gitmememiz, adliyede namazları ima ile (göz ile) kılmamız, eğer mümkünse namaz vakti yetişiyorsa namazları cem ederek (birleştirerek) evde kılmamız, ramazan ayında eğer belli olacaksa oruç tutmamamız ve gerektiğinde alkol almamız talimatlandırılmıştı. …Bizim mezuniyet balomuzda, o dönemki yargı bürokrasisinin hassasiyeti de gözetilerek protokol masalarından görülecek açıdaki ön sıra masalara hep örgüt üyeleri oturtulmuş ve bunlara alkol almaları talimatlandırılmıştı diye biliyorum. …Seçim [2014 HSYK seçimi] süreciyle ilgili son olarak belirtmek istediğim, örgütün ByLock üzerinden birbirleriyle haberleşerek Facebook’taki hâkim-savcı gruplarında ya da adalet.org’da organize bir şekilde hareket ederek bağımsız aday tanıtımlarının altına adayı övücü, parlatıcı, adayı ön plana çıkartıcı yorumlar yapılmasının sağlanmasıydı. Buna örnek olarak bir olay anlatayım; R.Ş. mahkemede yanıma gelip bana tefonundaki ByLock mesajını okuttu. Yazının içeriğinde; --Tüm arkadaşların dikkatine, şu gün şu saatte Facebook’taki hâkim savcı gruplarında ve adalet.org’da ‘[İ.Ç.] Gerçeği’ isimli bir paylaşım yapılacaktır. Paylaşımın altına bağımsız aday [İ.Ç.]yi övücü yorumlar yapıp destekleyelim.-- …Görüldüğü üzere örgüt sosyal medyada organize bir şekilde hareket ederek seçimde başarılı olmayı amaçlamıştır. ...FETÖ yargı mensuplarını T1, T2, T3, T4, T5 üst başlığı/ tasnifi adı altında grup grup, hücre tipi yapılandırılmıştır. T3’teki bir kişinin ekstra bir tanışıklık yoksa diğerlerini bilmesi mümkün olmadığı gibi, yine T3 altında yer alan grupların da birbirini tanımaması genel kuraldır. Tedbir denilen gizlilik kurallarına riayet edilerek bu gizliliğin sağlanması amaçlanmıştır. Ama özellikle Ankara’da staj döneminde bu gizliliği sağlayamadılar. Bir çok farklı gruba mensup kişi birbirlerini bir şekilde tanıdı veya başkasından duymak suretiyle öğrendi. Ancak tedbire son derece riayet edenler kendilerini gizleyebilmiştir.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan M.Ö.ye ait Osmaniye Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 18/10/2016 tarihli sorgulama tutanağı: “Taşra yapılanmasında o dönemki adı ile cemaatin bu yapılanması profesyonel olarak yürütülüyordu. 2002 yılından itibaren taşra yapılanması kendi içerisinde T1, T2, T3, T4, T5 şeklinde bölümlere ayrılmıştı. ("T" taşra anlamına gelen yapılanmayı simgelerdi). T1 grubu 39 bin sicilden daha önce gelenlerdi. T2 grubu 39 bin, 42 bin sicillileri, T3 grubu 92 bin 109 bin arası sicillileri, T4 grubu daha sonraki sicillileri,T5 grubu 125 bin ve sonraki sicillileri ifade ederdi.”
Sonuç olarak FETÖ'nün, yıllar itibarıyla takiye (olduğundan farklı görünme) esasına dayanan uzun vadeli bir projenin aşamalarını izleyerek kurduğu strateji doğrultusunda, kamu kurumlarında ve yargı organlarında demokratik devlet düzeninden ayrıksı ve ona paralel şekilde teşkilatlanmak suretiyle ülkenin bağımsızlığını, bütünlüğünü ve demokratik hukuk devletini tehdit edici, anayasal düzene sadakat yükümlülüğüne aykırı davranışlar gösteren bir yapılanma hâline geldiği anlaşılmaktadır. Nitekim bu yapılanma tarafından 15 Temmuz 2016 gecesi anayasal düzene, demokratik kurumlara ve bizatihi Türk Milletine karşı darbe teşebbüsünde bulunulmuştur.
Darbe teşebbüsünün bertaraf edilmesini takip eden günlerde, söz konusu kalkışmaya dâhil olan kişilerin telefon konuşmaları ve mesajları ortaya çıkmıştır. Anayasa Mahkemesinin Aydın Yavuz ve diğerleri (B. No: 2016/22169, 20/06/2017) kararında da yer alan, darbe teşebbüsünün şüphelilerinden olan Komiser Yardımcısı E.G.nin telefonunda bulunan mesajlar bunlara örnek teşkil etmektedir. E.G.nin telefonunda, "önemli, durum kötü, çok acil duyuru. tüm il ve ilçe imamlarını, abilere, ablalara, kurum imamlarına iletin, tüm hizmet mensupları darbeyi şiddetle kınayan açıklama yapsın, meydanlara inip kendisini kamufle etsin, resim çekilip sosyal medyada yayınlasın, demokrasi, seçilmiş irade falan desinler, ama fazla da asla muhterem hoca efendinin adı geçmesin açıklamalarda, hepimizi alabilirler, herkes -darbeden haberim yok TV'de gördüm ilk kez- desin, asla hükümete ve Tayyibe karşı olumsuz bir paylaşım yapmayın, bu gurubu kapatıyorum şimdi" şeklinde mesajların bulunduğu tespit edilmiştir.
3) Demokratik Anayasal Düzene Sadakat Yükümlülüğü
AİHM "demokratik bir devletin, memurlarından anayasal prensiplere sadakat göstermesini isteme hakkı bulunduğunu" belirtmektedir (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 52; Volkmer/Almanya (k.k.), B. No: 39799/98, 22/11/2001; Petersen/Almanya, B. No: 39793/98, 22/11/2001). AİHM'e göre "kamu çalışanlarının devlete sadık kalmaları genel yararı korumakla ve güvence altına almakla yükümlü devlet otoriteleri ile çalışmalarının doğasında bulunan bir şarttır." (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 57; Žičkus/Litvanya, B. No: 26652/02, 07/04/2009, § 28).
AİHM kararlarında yer alan sadakat yükümlülüğüne ilişkin yukarıda belirtilen ilkelerin hâkimlik ve savcılık mesleği açısından yorumlanması gerekmektedir.
Anayasa'nın "Hâkimlik ve savcılık mesleği" kenar başlıklı 140. maddesine Danışma Meclisi tarafından yazılan gerekçede "... Adalet tevzii herşeyden önce güvenilir nitelikte olmalıdır. Bu hizmeti görenlerin tarafsızlıklarından şüphe edilmesi, hizmetin tam olarak yerine getirilmiş olduğunun kabulüne engeldir. Bu itibarla görevlerinde özel hayatlarında tarafsızlıklarına dair bir davranışta bulundukları sanısını verecek hareketlerden sakınmak zorundadırlar." denilmektedir.
Bu bağlamda, yargı mensuplarının sadakat yükümlülüğü memurlardan farklı olarak "bağımsızlık" ve "tarafsızlık" ilkeleri çerçevesinde hukuk devletine ve demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğü olarak ortaya çıkar.
Üstün bir kamu gücü yetkisi niteliğindeki yargı yetkisini kullanan hâkim ve savcıların, Anayasa gereği tarafsız ve bağımsız olarak görev yapmaları, Anayasa'ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm vermeleri ve anayasal düzene sadakat göstermeleri, hukuk devletinde demokratik toplum düzeninin korunması açısından büyük önem arz etmektedir.
4) Dava Konusu Edilen Kararların Hukuki Niteliği
Anayasa’nın 139. maddesinde hâkim ve savcıların görevlerinin sona ermesi sonucunu doğuran işlemler, disiplin cezaları ve meslekte kalmalarının uygun olmadığı yönünde verilen kararlar olarak ikiye ayrılmıştır. 24/02/1983 tarihli ve 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Hâkimlik ve savcılık görevlerinin sona ermesi" kenar başlıklı 53. maddesinde de disiplin cezası niteliğindeki meslekten çıkarma işlemi ile hâkimlik ve savcılık görevinin sona ermesi sonucunu doğuran diğer işlemler ayrı ayrı belirtilmiştir.
Dolayısıyla 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi uyarınca hâkim ve savcıların meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararların, bu kişilere disiplin cezası verilmesine ilişkin kararlardan ayrı nitelikte olduğu konusunda duraksama bulunmamaktadır.
Dairemizin, Danıştay Başkanlığının internet sitesinde güncel kararlar başlığı altında yayımlanmış olan, 04/10/2016 tarih ve E:2016/8196, K:2016/4066 sayılı kararında da belirtilmiş olduğu üzere 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi uyarınca terör örgütlerine veya MGK'ca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen yargı mensuplarının, “meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına" ilişkin kararlar, adli suç veya disiplin suçu işlenmesi karşılığında uygulanan yaptırımlardan farklı olarak terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapıların kamu kurum ve kuruluşlarındaki varlığını ortadan kaldırmayı amaçlayan “olağanüstü tedbir" niteliğindedir.
Bu kapsamda, ülkenin içinde bulunduğu tehdidin ortadan kaldırılması ve bozulan kamu düzeninin ivedi şekilde yeniden tesis edilmesi amacıyla 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi ile “terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen” üstün kamu gücü yetkisi kullanma ayrıcalığına sahip bu kişiler hakkında uygulanmak üzere olağan dönemdeki yaptırımlardan farklı olarak olağanüstü nitelikte yeni bir tedbir getirilmiştir.
Terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet, iltisak veya bunlarla irtibat, anayasal düzene sadakat yükümlülüğünün yitirildiğini ortaya koyan ve hâkim ve savcılar hakkında bahse konu olağanüstü tedbirin uygulanmasını gerektiren hâllerdir. Yukarıda yer verilen yapılara üyelik ve mensubiyet olmasa da bu yapılara iltisaklı veya bunlarla irtibatlı bulunulması hâli de anılan tedbirin uygulanabilmesi için yeterlidir. Nitekim davalı idare, yargı mensupları hakkında aldığı meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararları, anılan yargı mensuplarının FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibat ve iltisaklarının sabit olduğu gerekçesiyle tesis etmiştir.
Anayasa Mahkemesi 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında iltisaklı kavramını ''kavuşan, bitişen, birleşen'', irtibatlı kavramını ise ''bağlantılı'' olarak tanımlamıştır. Bu kavramlar ile kişilerin cezai sorumluluğunu gerektiren örgüte üyelik ve mensubiyet kavramlarına nazaran terör örgütleri ile daha az yoğun ve atipik bir bağlantının vurgulandığı açıktır. Bu kapsamda kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisaklarının ortaya konulabilmesi için, örgütün amaçlarının gerçekleştirilmesi ya da örgütten yarar sağlamak maksadıyla gerek örgütten gelen talimatlar doğrultusunda gerekse inisiyatif alarak bulundukları hal ve hareketler neticesinde örgüte veya kendilerine yarar sağladıkları ya da örgüt ile amaç birliği veya sosyal birliktelik görünümü içinde oldukları yönünde kanaat oluşması yeterli olacaktır.
Bu bağlamda, üstün bir kamu gücü yetkisi niteliğindeki yargı yetkisini kullanan yargı mensupları yönünden örgüt ile irtibat ve iltisak hususu değerlendirildiğinde, yetki ve nüfuzlarını kullanarak örgütün amaçlarını gerçekleştirmesi için ya da örgütün talimatları doğrultusunda kendilerine veya başkalarına yarar sağlamak için bir takım hal ve hareketlerde bulunmak suretiyle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüklerini ihlal ettikleri yönünde bir kanaat oluşması halinde örgüt ile irtibat ve iltisaklarının bulunduğunu söylemek mümkün olacaktır.
5) Kişiselleştirme ve Delillerin Değerlendirilmesi
Yargı mensubu olarak görev yapanlar hakkında meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin bahse konu olağanüstü tedbirin uygulanması için ilgililerin terör örgütleri ve millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet veya iltisakını ya da bunlarla irtibatını ortaya koyan delil, bulgu ve bu yönde değerlendirme yapılmasına neden olan hususların idare tarafından ortaya konulması gerekmektedir.
Dava konusu kararların dayanağı olan delillerin, davalı idare tarafından dava konusu işlemlerin tesisinden sonra tespit edilerek dosyaya sunulduğu anlaşılmakta ise de bu delillerin terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet, iltisak veya bunlarla irtibatı ve anayasal düzene sadakat yükümlülüğünün yitirildiğini ortaya koyan geçmişe ilişkin olay ve olgular olduğu görüldüğünden dava konusu işlemlerin hukuka uygunluğunun değerlendirilmesinde dikkate alınabileceği tabiidir. Deli
a) ByLock Delili
i. ByLock Uygulamasına İlişkin Genel Değerlendirme
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26/09/2017 tarih ve E:2017/16.MD-956, K:2017/370 sayılı kararında belirtildiği üzere ByLock uygulaması, kullanılması için indirilmesi yeterli olmayan ve özel kurulum gerektiren, kullanıcıların haberleşebilmesi için her iki tarafın önceden temin ettikleri kullanıcı adlarını ve kodlarını eklemeden taraflar arasında mesajlaşmanın başlayamadığı, bu bakımından sadece oluşturulan hücre tipine uygun şekilde bir haberleşme gerçekleştirilmesine imkân veren, kriptolu anlık mesajlaşma, e-posta gönderimi, ekleme yoluyla kişi listesi oluşturma, grup içi mesajlaşma, kriptolu sesli görüşme, görüntü veya belge gönderebilme özellikleri bulunan, böylece kullanıcılarının, örgütsel mahiyetteki haberleşmelerini başka herhangi bir haberleşme aracına ihtiyaç duymadan gerçekleştirmesine olanak sağlayan bir iletişim sistemidir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun anılan kararında; ByLock uygulamasının 2014 yılı başlarında uygulama mağazalarında yer alıp bir süre herkesin ulaşımına açık olduğu, bu mağazalardan kaldırılmasından sonra örgüt mensuplarınca harici bellek, hafıza kartları ve bluetooth yoluyla yüklenildiği hususunun yürütülen soruşturma ve kovuşturma dosyalarındaki ifadeler, mesaj ve e-postalardan anlaşıldığı, ByLock üzerinden yapılan iletişimin çözümlenen içeriğinin tamamına yakınının FETÖ mensuplarına ait örgütsel temasa ve faaliyetlere ilişkin olduğu; kullanıcılar tarafından buluşma adreslerinin değiştirilmesi, yapılacak operasyonların önceden bildirilmesi, örgüt mensuplarının yurt içinde saklanması için yer temini, yurt dışına kaçış için yapılan organizasyonlar, himmet toplantıları, açığa alınan veya meslekten çıkarılan örgüt mensuplarına para temini, örgüt liderinin talimat ve görüşlerinin paylaşılması, Türkiye'yi terörü destekleyen ülke gibi göstermek amacına yönelik faaliyette bulunan birtakım internet adreslerinin paylaşılması ve bu sitelerdeki anketlerin desteklenmesi, FETÖ'ye yönelik yürütülen soruşturma ve kovuşturmalarda şüpheli veya sanıkların hâkim ve Cumhuriyet savcılarınca serbest bırakılmasının sağlanması, örgüt mensuplarına müdafi temin edilmesi, örgüt üyelerinden kimlere operasyon yapıldığına ve kimlerin deşifre olduğuna ilişkin bilgilerin paylaşılması, operasyon yapılması ihtimali olan yerlerde bulunulmaması ve bu yerlerdeki örgüt için önemli dijital verilerin arama-tarama mesulü olarak adlandırılan kişilerce önceden temizlenmesi, kamu kurumlarında FETÖ aleyhine görüş bildiren veya yapılanmayla mücadele edenlerin fişlenmesi, sistemin deşifre olduğunun düşünülmesi halinde ByLock iletişim sisteminin kullanımına son verilerek Eagle, Dingdong ve Tango gibi alternatif programlara geçiş yapılacağının haber verilmesi, yapılanmaya mensup kişilerin savunmalarında kullanabilmeleri amacıyla hukuki metinler hazırlanması gibi örgütsel nitelikte ve amaçta mesajlar gönderildiği ifade edilmiştir.
Bylock delilinin hukuki niteliği ile ilgili olarak ise Yargıtay Ceza Genel Kurulunun yukarıda anılan kararında; Avrupa Konseyi Siber Suç Sözleşmesinin 32. maddesi ve 2937 sayılı Devlet İstihbarat Hizmetleri ve Milli İstihbarat Teşkilatı Kanununun 4.maddesinin 1.fıkrasının (i) bendi ile 6.maddesinin 1.fıkrasının (d) ve (g) bentlerine uygun şekilde Milli İstihbarat Teşkilatı tarafından elde edilen Bylock'a ilişkin dijital materyaller hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının talebi üzerine Ceza Muhakemesi Kanununun 134.maddesi gereğince Ankara Sulh Ceza Hakimliğince verilen ''inceleme, kopyalama ve çözümleme'' kararına istinaden bilgisayar ve bilgisayar kütüklerindeki iletilerin tespiti işleminde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varıldığı görülmüştür.
Nitekim Anayasa Mahkemesi de Bylock verilerinin kanuni bir temele dayanmadan ve hukuka aykırı şekilde elde edildiğine yönelik iddialar yönünden yapılan başvuruda; 4/6/2020 tarih ve Başvuru No: 2018/15231 sayılı kararı ile Anayasa'nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki hakkaniyete uygun yargılanma hakkının ihlal edilmediğine karar vermiştir. Anayasa Mahkemesi aynı kararında, yapısı, kullanım şekli ve teknik özellikleri itibarıyla sadece FETÖ/PDY mensuplarınca -örgütsel iletişimde gizliliği sağlama amacıyla- kullanılan kriptolu iletişim ağının başvurucu tarafından kullanılmasının terör örgütüne üye olma suçu açısından mahkumiyete dayanak olarak alınmasının, adil yargılanma hakkı kapsamındaki usul güvencelerini etkisiz hale getiren keyfi bir uygulama olarak değerlendirilemeyeceği tespitinde de bulunmuştur.
Öte yandan Dairemizde derdest olan dava dosyalarında, yargı mensubu olarak görev yapmakta iken haklarında meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilmiş olan bazı kişilerin ByLock uygulamasına ilişkin birtakım ifadelerde bulunduğu görülmüştür:
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan Y.G. isimli şahıs tarafından ...Ağır Ceza Mahkemesine sunulmuş beyan: “Bana ByLock adlı programı indirmemi 2014 Temmuz’da ...adlı kişi söyledi. Önce VPN programını daha sonra da ByLock’u kurmamı, VPN’yi açmadan ByLock’u kullanmamam gerektiğini açıkladı. Daha sonra beni kendisi ekledi ve onaylamamı söyledi. Böylece buradan daha güvenli mesajlaşabilecektik onlara göre. Çünkü 2014 HSYK seçimleri yaklaşmaktaydı ve hızlı bir haberleşme ağı lazımdı.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan M.Ö. isimli şahsa ait Malatya Cumhuriyet Başsavcılığında düzenlenen 16/10/2016 tarihli sorgulama tutanağı: “2014 HSYK seçimlerinden yaklaşık 3-4 ay önce E.E.’nin evinde toplanmıştık. …...abi denilen kişi bir programdan bahsetti. Bu program üzerinden haberleşeceğimizi söyleyerek telefonlarımızı istedi. Kendisi telefonlarımıza ByLock denilen programı söz konusu sohbet sırasında yükledi. …ByLock programını kullanan cemaatteki herkesin paylaşımlarını görmek mümkün değildi. Sadece arkadaş listesi (grup) şeklinde oluşturulan arkadaşlarla konuşabilmekte ve yazılar paylaşabilmekteydik. …HSYK seçimlerinin sonuna kadar ByLock programı üzerinden haberleşme sağlanıyordu. Cemaat mensuplarının istemleri doğrultusunda seçimlerden sonra ByLock programını sildim.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan A.B. isimli şahsa ait Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığında düzenlenen 22/03/2017 tarihli sorgulama tutanağı: “...isimli şahıs telefonuma ByLock yüklemek istedi. Ancak akıllı telefonum olmadığı için yükleyemedi. Ben de eşimin telefonunu kendisinden habersiz aldım. Bir şeyler yaptı. Bundan sonra buradan haberleşeceğiz dedi. …..., hâkim ve savcıların kişisel bilgilerini (dünya görüşü, siyasi görüş vs.) özellikle ByLock’tan ona atmamı istiyordu. …...bana tablet almamı, başka bir akrabamın adına hat almamı söyledi. Ancak ben bunu da yapmadım. Daha sonra ..., bana içinde hat olan bir tablet getirdi. Tablette ByLock programı yüklüydü. Gelen yazıları okuyordum. Ayrıca bana tablette silme programını gösterdi. Herhangi bir durumda onu kullanmamı söyledi.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan S.Ö. isimli şahsa ait Çankırı Cumhuriyet Başsavcılığında düzenlenen 02/03/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağı: “2014 yılının Ağustos ayında E.Ö. çalıştığı yer olan Silivri’ye gelmemi söyledi. Silivri’ye gittikten sonra beni oradan alıp Silivri İlçesinde oturan D.S.’nin evine götürdü. Burada ...kod adlı şahıs da vardı. Kendisi telefonumu istedi. Kendisi bana ByLock isimli programı yükledi. Artık buradan haberleşeceğimizi bana söyledi. Çünkü benim tek kaldığımı, bir şekilde haberleşmemiz gerektiğini söyledi. 2015’in Şubat ayına kadar bu program üzerinden haberleştik.”
Bu durumda, FETÖ tarafından gizliliği sağlamak için örgütsel haberleşme amacıyla oluşturulduğu ve münhasıran FETÖ tarafından kullanıldığı anlaşılan ByLock uygulamasının yüklendiğinin, bu ağa dâhil olunduğunun tespit edilmesi hâlinde, bu kişilerin örgüte üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut örgütle irtibatı ortaya konulmuş olabilecektir.
ii. ByLock Delilinin Davacı Yönünden Değerlendirilmesi
Dava dosyasında, Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı tarafından davacı hakkında düzenlenmiş "ByLock Tespit Tutanağı" yer almaktadır.
Dava dosyasına sunulan ByLock Tespit Tutanağının incelenmesinden; Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca 16/12/2016 tarih ve 2016/180056 sayılı soruşturma kapsamında gönderilen ByLock abone listeleri üzerinde yapılan çalışmalarda, davacının 129.862 satırlık ByLock abone listesinin 24360. satırında kaydının olduğunun, tespit edilen GSM aboneliğinin 530.....06, tespit edilen cihaza ait IMEI numarasının ...olduğunun belirtildiği görülmüştür.
Bununla birlikte, davacının yargılandığı ...Ağır Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında; davacının 04/09/2014-29/12/2014 tarihleri arasında ByLock programına yoğun bir şekilde giriş yaptığının ve baz istasyon kayıtlarının Kırklareli ve İstanbul illerinde sinyal verdiğinin tespit edildiği belirtilmiştir.
Dava dosyasına sunulan davacıya ait hizmet cetveli incelendiğinde, davacının 2013-2015 yılları arasında Kırklareli Ağır Ceza Mahkemesi hakimi olarak görev yaptığı görülmüştür. Bu yönüyle, ByLock programına erişim sağlanan baz bilgilerinin davacının görev yeri ile uyumlu olduğu değerlendirilmiştir.
Davacı tarafından; söz konusu "ByLock Tespit Tutanağı"na karşı herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Netice itibarıyla davacı hakkında düzenlenen "ByLock Tespit Tutanağı"nın ve ceza yargılaması aşamasında yapılan tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, davacı tarafından 530......06 GSM numarasından, ...IMEI numaralı cihazla ByLock uygulamasının yüklendiği ve anılan program için kiralanan IP adreslerine sahip sunuculara bağlanıldığı anlaşılmaktadır.
b) Davacı Hakkındaki Tanık Beyanları
Davacı hakkındaki tanık beyanları şu şekildedir:
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan Y.K.'ya ait, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 07/12/2016 tarihli ek sorgulama tutanağı: "... Tercihlerimi babamla hazırladık. İhtimal vermiyorduk çünkü puanım yeterli değildi. Öğrendik ki Erzincan hukuk gelmiş, okul birinciliği kontenjanından yerleşmişim. KYK yurdu çıktı ancak ilk defa aileden ayrılacak olmam ve Erzincanın da bir doğu ili olması sebebiyle ailem beni tek bırakmaya korktu açıkçası. Çünkü aslen 88 doğumlu olduğum için 18 yaşımı bile doldurmamıştım. Diyanetin misafirhanesi de o zamanlar çok pahalı geliyordu. Maddi olarak güç yetmiyordu. Babam maaş yetmediği için yarıcılık yapıyor, çay topluyordu. Ben de yardımcı oluyordum, beraber çalışıyorduk. Babamın bir arkadaşı cemaat yurtlarından bahsetmiş. Babam da bu tür yurtların olduğunu biliyormuş, zar zor bi referans bulduk çünkü FEM çıkışlı olmadığım için yurda kabul etmiyorlardı. Güvenilir insanlar olduğu gerekçesiyle buraya kayıt oldum. Benim bu tür yurtlardan ve yapıdan ilk defa o zaman haberim oldu. Fethullah gülenin ismini gazetesini yurtlarını evlerini ilk o zaman duymuştum. O zaman çok anlayamamıştım çünkü arhavide monoton bir hayat vardı. Bu cemaatten ya da diğer cemaatlerin varlığından bile haberim yoktu açıkçası. Yurt müdürü Ö.G.'dir. Sonradan evlenmiş soy ismini bilmiyorum. Küçük bir odada 6 kişi kaldık zaten yurt da sağlık ocağına benzer zemin katlı bir yapıdaydı, ismi Amine Hatun kız öğrenci yurduydu. Cemaatlerinki dışında başka özel yurtlar yoktu. İlk gün üst sınıflar da vardı sanınm yenileri alıştırmak için oradalardı. Çok samimi ve güzel bir ortam vardı. Herkes namaz kılıyordu ve çoğu da tesettürlüydü. Sabah namazından sonra tesbihatlar dualar vs. beni çok etkilemişti. Çünkü arhavide kendim gibi 1 tane bile arkadaşım yoktu ve dediğim gibi dini anlamda kendimizi yalnız hissediyorduk. Yurtta yapılan zikirler vs benim için çok muazzam birşeydi, ilk etkileşimim bu şekilde oldu. Birkaç belletmen vardı S., A. isimlerini hatırlıyorum soyisimlerini hatırlamıyorum. Hatta bir tanesi trafik kazasında hayatını kaybetmişti, nişanlıydı. Yurtta hukuk okuyan bir tek ben vardım. Çeşitli bölümlerden özellikle eğitim fakültesinden öğrenciler çoğunluktaydı. Yurt zaten 45 kişilikti. Oda arkadaşlarım M.G.(matematik öğrt), E.Ç.(sınıf öğretmeni) sonradan Rizeye memleketine geçiş yaptı, ... vardı. Yurtta başka hukukçu olmadığı, çoğu eğitimci olduğu için sınav dönemlerimiz farklıydı ve ben ders çalışmakta çok zorlanıyordum. Etüt odası vardı ama çok soğuk ve küçüktü bir de yurdun eklentisi gibi biraz dışarda kalıyordu ve akşamları burda çalışırken korkuyordum. Benim dışımda pek çalışan olmuyordu. Ders çalışamadığım için eve çıkmak istedim. Bu sürede hukukçuların kaldığı bir evden haberim olmuştu, bunlar ya FEM çıkışlıydı ya da üst dönemlerdi. İkinci dönem eve çıktım ordu caddesinde bodrum katıyla beraber 3 katlı 3 daireli iki katı dolu sadece öğrencilerin kaldığı bir evdi. Üst katında hukukçular kalıyordu. Evin ablası A. isimli biriydi Osmaniyeli ama soyismini hatırlamıyorum pek konuşkan değildi zaten çok yakınlaşamamıştık. Aradığım ortamı bulmuştum ders çalışabiliyordum. Evde benim dönemim S.Ş. şu anda ardahanda avukatlık yapıyor, ... üst dönemimdi ama yarım dönem uzattığı için bir dönemimiz beraber geçiyordu şu anda tutuklu 13. Dönem hakimlerden, H.A. ...'in dönemi, okuldan sonra sınıf arkadaşıyla evlendi eşi hakim A. soyismini hatırlamıyorum zaten son sınıfta cemaatten çıkmıştı, ... İkinci sınıfta kitapları okurken niçin bunları okuyoruz diye sorgulamaktaydım ve bu durum ruh halime de yansıdığı için beni kaybetmemek için üniversite 3. sınıfta kaldığım evin ev ablalığını bana verdiler. ... Ankaraya ders çalışma evleri için ilk görüşmemiz Tokide F. adında evli bir ablanın evinde görüşme şeklinde oldu. Sonradan öğrendiğim kadarıyla da aynı kişi ... ile de görüşmüşler. Hatta ikinci görüşmeye bu kişi ile beraber gittik. Gelen kişi kendini S. olarak tanıtmıştı, sonradan Ankaraya geldiğimde adının H. olduğunu, Marmara mezunu ve hakim adayı olduğunu öğrendim. Ben toplamda iki kere görüştüm, tam bir sonuca da bağlamamıştık, yarım dönem uzatınca hazırlık kitaplarını internetten alarak çalışmaya başlamıştım. Çünkü Ankara konusunda beklentim yoktu, görüşmeler kesilmişti. Sonradan Ankara numarasıyla biri cep telefonumdan aradı o zamanki telefon numaram yanlış hatırlamıyorsam 537 ..59 idi. Benle Erzincan'a gelip görüşmek istediğini söyledi, ben de derslerim olduğundan dolayı gelemeyeceğimi söyledim ve bu durumu babama anlatım, daha sonra ailemin izni üzerine aynı kişinin beni ikinci kez araması sonucunda cemaate ait hakimlik hazırlık evlerinde çalışmaya karar verdim. Bunun üzerine 2009 yılının Mart ayında Ankara ilinde cemaat evlerindeki hazırlık kamplarında çalışmak üzere geldim ve Aşti'de daha önceden tanımadığım ancak beni daha önceden arayarak Ankaraya davet eden ve S.'nin selamı ile aradığını belirten ancak şu anda ismini hatırlayamadığım bir bayan beni karşıladı ve birlikte Kızılay'a gittik ve oraya yukarıda ismini zikrettiğim ... da geldi ve üçümüz birlikte Etlikte boş ve bir süre kullanılmadığı belli olan bir eve gittik. Burada bize şartları anlatmaya başladılar, bu şartlar içerisinde artık cep telefon kullanmayacağımız, sadece ev telefonuyla haberleşeceğimiz, okuldan eski arkadaşlarla görüşmeyeceğimiz, dışan çok fazla çıkmayacağımız, sürekli ders çalışacağımız vs. anlattılar. Ben bu şartlan öne süreceklerini daha önceden bilmiyordum ancak o anda öğrendim, biraz da canım sıkıldı. Yanımda bulunan ... şartlan beğenmeyerek geri dönmeye karar verdi o gün gitti. 2009 yılı Nisan ayında gerçekleşecek adli yargı hakimlik sınavına 1.5 ay kalmıştı ve ben de bu evde sınava hazırlanmaya karar vererek beni ve ...'i bu eve getiren kişiyi bana vermiş olduğu telefon numarasını bulunduğum ev telefonundan aradım ve o gün akşam sonradan ismini A.Y. olarak öğrendiğim ve daha sonradan hakim olan ve soruşturma açılan kişi beni Etlikte bulunan evden alarak ...sokak ...apt. No:...Keçiören Dutluk adresinde bulunan sınavlara hazırlık evine götürdü. Burada birkaç kişi vardı, onlar daha önceden eve gelerek ders çalışmaya başlamışlardı. ... Bu sırada biz hazırlık evinde çalıştığımız esnada ismini sonradan öğrendiğim o dönem hakim adayı olan ve daha sonra da mesleğe giren ve bu süreçte de ihracına karar verilen A.Y. arada gelip halimizi sorar ne kadar ders çalıştık kaç soru çözdük bunları sorar giderdi. Bu kişi murakıp olarak adlandırılıyordu. Soru kitapçıkları, sınav için lazım olan herşey vardı, sınavdan sonra öğrenciyken de yaptığımız gibi 1 hafta kampa kaldık, bu kampta risale, kuranı kerim, cevşen ve meal okundu. Sonra evlerimize gittik. Onlar aradığında Ankaraya gidiyorduk çünkü evler hazır olmuyordu, ikinci sınav için ne zaman aradıklarını hatırlamıyorum, ikinci sınavda yine aynı evde kalmıştım, ancak sonradan evim değiştiği için kısa dönem kaldım ve kimler olduğunu hatırlamıyorum. Bir de ulaşımı kolay olduğu için yeni gelen arkadaşlar evleri hazır olana kadar bizde misafir olarak kalırdı, bunlardan hatırladığım B.D., H.Ş., S.G. (idari yargıda olabilir), G.G. ve yakın arkadaşı N.A. evim değiştikten sonra Batıkent tarafında bir yere götürüldüm burada evde R.Y., H.Ş., S.G., G.A., A.Ö. ve ben vardık. 2009 nisan sonrasındaki sınavı da kazanamadım. Bir sonraki sınava hazırlanma sürecinde yine Keçiörendeki eve geldim. Burada bu sefer D.Ç., E.B.Y., E.Ö., N.Z., sonradan ... da geldi. ... Bu süreçte murakıplar çok değiştiği için isimlerini ve kim olduklarını bilemiyorum ancak görsem tanırım. En son murakıbımız A.S. idi, bu kişi de daha sonradan hakim olan ve bu süreçte hakkında soruşturma açılan ve meslekten ihraç edilen kişidir. Son sınavda ben, ..., N. ve B. kazanmıştık, D. kazanamamıştı o da bir sonraki sınavda kazandı. ... Sınavı kazanarak staja başlayan kişiler Ankarada iki bölüme ayrıldılar. Bir grubun başında yine bizim gibi stajyer olan M.A., diğer grubun başında R.Y. vardı. Ben M.A.'nın grubunda kaldım ve benim gibi cemaat evinde kalan ve yine benim gibi hakim adayı olan M.D., E.E., N.Z., ... bulunmaktaydı ve bu kişiler M.A.'nın grubunda idiler. R.Y.'nin grubunda is ..., E.B.Ç,, S.İ., D.A., H.Ş., ... vardı. Saydığım bu isimlerin hepsi hakkında bu süreçte meslekten ihraç ve adli soruşturma başlatıldığını hatırlıyorum. ..."
Aynı şahsa ait Tokat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 30/11/2017 tarihli sorgulama tutanağı: "... Bana sormuş olduğunuz kariyer görüşmesinin amacı Hukuk mezunlarını Ankara'da bulunan Hakim-Savcılık sınavlarına hazırlık çalışma evine yönlendirmekti, ben Erzincan Üniversitesi Hukuk Fakültesi 4. Sınıfa geldiğimde benimle de bu kariyer görüşmesi yapılmaya başlanıldı. 4. Sınıfta bu görüşme 2 kez yapıldı. Hatta bir keresinde de okulu uzattığımdan dolayı ailemin yanında olduğum esnada beni 3. görüşmeye çağırdılar ancak ben o zaman bu toplantıya katılmamıştım. Ben Erzincan Üniversitesi Hukuk Fakültesinin ilk mezunlarından olduğumdan tam anlamıyla kariyer görüşmesi ve kurallar hakkında bir görüşme yapılmadı, zaten ben kariyer görüşmesinin son görüşmesine de katılmadım. Bize bu görüşmeyi S. kod adlı (gerçek ismini H. olarak hatırlıyorum) şahıs yaptı, bu görüşmelerden ilkini benimle tek başıma yaptı, ikinci görüşmede ...kod adlı ...olan kişi de vardı, zaten ...benim yakın arkadaşımdır, annesini ve babasını tanırım, ...dışında benimle kariyer görüşmesine katılan başka kimse yoktu. ... Daha sonra ailemle görüşerek Ankara'ya gitmeye karar verdim. Bu şahıs beni bir kez daha 0312 kodlu bir numarayla aradı ve bu aramasında hangi gün geleceğimi kararlaştırdık. Hatta bu görüşmede bana baş örtüsünü çıkarıp gelmemi söyledi. Ben de zaten Ankara'ya giderken baş örtüsünü çıkarıp kafama şapka takarak gittim. Çalışma evlerinde baş örtüsünün yasak olduğunu kariyer görüşmesinin tam anlamıyla benimle yapılmaması nedeniyle bilmiyordum. Ancak Ankara'ya geldiğimde çalışma evlerinde baş örtüsünün yasak olduğunu öğrendim. Daha sonra kararlaştırdığımız günde ben Ankara'ya gittim ve AŞTİ'de beklemeye başladım. Yaklaşık yarım saat 1 saat bekledikten sonra bu şahıs beni almaya geldi. AŞTİ'de kahvaltı yaptıktan sonra bu şahıs beni AŞTİ'de A. kod adlı A.Ö.'ye teslim etti. Daha sonra H. isimli şahıs buradan ayrıldı. Ben de A. kod adlı A.Ö. ile ticari taksiye binerek Etlik semtinde bir eve gittim. Hatta Etlik semtindeki bu eve gitmeden önce Kızılay'da ...kod adlı ...'nu aldık. Etlik semtindeki eve gittiğimizde, ev biraz dağınıktı ve temizliğe ihtiyaç duyuluyordu. O gece bizim telefonlarımız toplanmadı. Ayrıca burada A. kod adlı A.Ö. ayaküstü bize hitaben "Size bir irtibat numarası vereceğim acil durumlarda bu numaradan bana ulaşabilirsiniz ancak kişisel kullandığınız cep telefonundan benim vereceğim numarayı aramayın, ankesörden arayın, camları açtığınızda başörtülü olduğunuz zaman açmayın, siz bu evde geçici olarak bir gün kalın," şeklinde söyledi ve evden ayrıldı. Bize de acil bir durumda aramamız için bir numara verdi. Ben bu yapı içerisinde yer aldığım ileriki dönemlerde bu hattın açık hat olarak adlandırılan hatlardan olduğunu, bu hattın cemaat içinde yapılacak işlerde kullanmak için verildiğini öğrendim. A. kod adlı A.Ö. evden ayrıldıktan sonra ...kod adlı ...isimli şahıs bu evlerde kalmamaya karar verdi ve apar topar evden ayrılarak İstanbul'a ailesinin yanına dönmeye karar verdi. ...kod adlı ...ve bana kariyer görüşmesi yapılmadığından evin kuralları bize tam olarak anlatılmamıştı. ...kod adlı ...evin kurallarını kabullenemedi ve bu sebeple ayrılmaya karar verdi. Bu şahıs evden apar topar ayrılınca ben evde yalnız kaldım ve A. kod adlı A.Ö.'nün uyarılarına dikkat etmeden kendi özel hattımdan A.Ö.'nün yapı içerisinde kullandığı hattı aradım ve ...kod adlı ...'nun evden ayrıldığını söyledim. Bu şahsın yapı içerisinde kullandığı hattı 2009 yılının mevlit kandilinde aradığımı hatırlıyorum. ...ÜÇÜNCÜ ÇALIŞMA EVİ: (Bu evde 2010 yılının ocak sonundan (emin olmamakla birlikte) 2010 yılında yapılan adli ve idari yargı sınavlarına girene kadar kaldığını beyan etmektedir) Ben bu eve geldiğimde ilkbahar döneminde sınav açılıp açılmayacağı belli değildi, açılma ihtimaline binaen ders çalışıyorduk. ... Ancak bu evde 2010 yılının Ocak ayından 2010 yılının Aralık ayına kadar kalmamız nedeniyle bu evde sürekli değişiklikler oluyordu. ... S. isimli şahıs gittikten sonra bu eve yukarıda da bahsetmiş olduğum ...kod adlı ... geldi. Bu ev çok değişiklik olan bir evdi. Yine hatırladığım kadarıyla bu evden sınavdan yakın bir dönemde N. kod adlı N.K. evden ayrılarak başka bir eve gitti. ... Bu evde 2010 yılında yapılan sınava kadar son olarak benimle birlikte ...kod adlı ..., E.B.Y., D.Ç., S. (Ö). S. kaldı. Yine bu eve kalıcı olarak gelmeyip geçici olarak birden fazla kişi geldi. ... Biz 2010 yılının sonbahar döneminde yapılan idari ve adli yargı sınavına girdikten sonra yine 7 günlük kitap okuma kampı sonrasında biz tekrardan tatil amaçlı telefonlarımızı alarak memleketimize döndük. Memlekete döndüğümde sınavın açıklandığını ve sınavı kazandığımı öğrendim. Yine yanlış hatırlamıyorsam ocak sonu gibi A. kod adlı A.S. beni aradı ve bana gelmem için tarih verdi ve beni mülakat için Ankaraya çağırdı. Ben de tekrardan üçüncü çalışma evi olarak yukarıda bahsettiğim eve gittim. Bu eve gittiğimde benim dışımda bu evde E.B.Y., ...kod adlı ..., M.B. vardı. Başka biri var mıydı, bundan tam olarak emin değilim. Bu evde kaldığımız dönemde bu ev mülakat evi olarak kullanılmaya başlandı. Mülakat döneminde bu eve geçici olarak gelip giden olmadı diye hatırlıyorum. Bu evde daha önce kalıp da kazanamayanlar başka çalışma evine yönlendirildi. Bu ev mülakat evi olarak kullanılmaya başlandı. ... Devre mesulü olan M. kod adlı M.G.'nin yanında bir kişi daha devre mesulü görevini yapıyordu. Bu kişi R.U. idi. R.U.'nun sorumlu olduğu 13. dönem staj yapılanmasına ait üç tane ev vardı. Bu evlerden birincisinin sorumlusu Y. kod adlı Y.K. idi. Bu evlerden ikincisinin sorumlusu H.Ş. idi. Bu evlerden üçüncüsünün sorumlusunun kim olduğunu tam olarak hatırlamıyorum ayrıca bu üç evde kimin nerede kaldığından tam olarak emin değilim. Ancak bu üç evde kalan kişileri isim olarak biliyorum. Bu kişiler A.P., E.B.Y., G.Ö., ...kod adlı ..., H.Ş., N.A., S.K., Y.K., S.İ., D.A. (bu şahıs bir dönem stajını İstanbulda ailesinin yanında, bir dönemde Ankarada yaptı. Ankarada kaldığı dönemde staj evinde kaldı.) ... ...kod adlı ...yapı aracılığı ile M.C. ile evlendiğini biliyorum. Bunu yakın arkadaş olmamız nedeniyle kendisinden öğrendim. Atandıktan sonra evlendiği için kimin aracılık ettiğini bilmiyorum. ... 12.dönem adli yargıdan A. kod adlı A.S. dönemini bilmediğim adli yargıdan S.S. ile evlendi. Bu şahıs benim çalışma evinde kaldığım dönemde murakıplığımı yaptığı için eve geldiğinde sohbet esnasında yapı evliliği yaptığını öğrendim. Bunların düğününe de gittim. Hatta düğüne E.B.Y., D.Ç., ...kod adlı ...ile gittiğini hatırlıyorum. ... Staj döneminde hakim-savcı adaylarından bir kısmına da yapı içerisinde SERMURAKIPLIK görevi verilirdi. Sermurakıplar kendi üstleri ile murakıplar ve ders çalışma evlerindeki irtibatı sağlardı. Üst birimden gelen talimatları bu kişiler iletirdi. Sermurakıplar kendi üstleri ile toplantı yaparlardı. Bu toplantılara murakıplar katılmazdı. Sermurakıplar yaklaşık olarak 3-4 evden ve bu evlerin murakıplarından sorumlu olan kişilerdir. ... Bizim dönemde sermurakıp olarak bildiğim kişiler kod adını hatırlamadığım M.Y., S. kod adlı A.T., Y. kod adlı Y. (K) C., ...kod adlı ..., kod adını hatırlamadığım S.S., kod adını hatırlamadığım G.A.'dır. ... ...kod adlı ...'nun sermurakıplık yaptığını biliyorum. Beşliklerin sermurakıbıydı. Yakın arkadaşım olduğu için bu hususu bizzat kendisinden duymuştum. ... ...kod adlı ...; Erzincan Hukuk mezunu, yakın arkadaşımdır. Trabzonludur. Kendisinin ailesini de tanırım. Orta boylu, buğday tenli, kahverengi gözlü ve kahverengi saçlı, gamzeli olduğunu hatırlıyorum. İhraç hakim olduğunu biliyorum. Yapı içerisindeki görevi ise sermurakıplıktı. Görsem teşhis edebilirim. ... M.C.: Kütahyalıdır. Hangi okuldan mezun olduğunu bilmiyorum. Hukuk mezunudur, esmer tenli, orta boyludur. Hakim veya savcı olabilir emin değilim. Gamze kod adlı ... ile yapı evliliği yapan kişidir. Yapı içerisindeki görevini bilmiyorum. Görsem teşhis edebilirim. ..."
Aynı şahsa ait Tokat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 01/12/2017 tarihli şüpheli ek ifade tutanağı: " ... ÜNİVERSİTE 1. SINIF: Biz üniversite 1. sınıfta Erzincan da bulunan o dönem cemaat olarak bildiğim yapıya ait Amine Hatun Kız öğrenci yurdunda babamın isteği üzerine kalmak için başvurduk. Babam buranın benim için güvenilir bir yer olabileceği düşüncesiyle benim burada kalmamı istedi. Ancak beni ilk olarak almadılar çünkü bu yurtlara o dönemde birinin referansı olmadan girilmiyordu. Bu yüzden babam bir şekilde referans bularak yurda kayıt yaptırabilmiştik. Ben bu yurtta 1. sınıfın ilk dönemi boyunca kaldım. İkinci Döneminde ise Yapıya ait öğrenci evlerine yurt müdürü olan Ö.G. tarafından yönlendirildim. 2. dönemden itibaren öğrenci evlerinde kalmaya başladım. İlk kalmış olduğum ev Erzincan merkezde Ordu Caddesi üzerinde tam açık adresini hatırlamadığım bir apartmanın en üst katı olan 3. katı olduğunu hatırlıyorum. Bu evde 2. sınıfın sonuna kadar kaldım. Bu evde benim ile birlikte 1. sınıfta kalan şahıslar hatırladığım kadarı ile ..., S.Ş., H.A., B. İSİMLİ ŞAHIS ve EV ABLASI OLAN A. isimli şahıslarla birlikte kaldım. Bu öğrenci evinin diğer bazı kuralları vardı hava kararmadan evde bulunmak gerekiyordu günlük 1 saatlik dini kitap okuma ve sohbet saati vardı. Sabah ve akşam namazlarından sonra tesbihat yapmak gibiydi. Evin düzeninden ev ablası sorumluydu. Bunlar evin faturasının kiranın ödenmesi ve programların düzeninin sağlanması gibiydi. ... ÜNİVERSİTE 2. SINIF: Ben 1. sınıfın 2. döneminde kalmış olduğum evde kalmaya devam ettim. Bu evde ..., S.Ş., H.A., H.Ş., R. İSİMLİ ŞAHIS ve EV ABLASI OLAN K.Ö. isimli şahıslarla birlikte kaldım. Bu evde de diğer öğrenci evinde bahsettiğim kuralların aynısı geçerliydi. Bu evde 2. sınıfın sonuna kadar kaldım.Bu dönemde de BTM lik yapan Y.T. isimli şahıstı. ... ÜNİVERSİTE 4. SINIF: Ben bu dönemde yine Erzincan Merkezde Ordu caddesi üzerinde bulunan tam açık adresini hatırlamadığım bir apartmanın 5. katıydı. Bu evde ben yine Ev Ablasıydım. Bu evde 2. dönemin başına kadar kaldım. Benimle birlikte bu evde kalan şahıslar hatırladığım kadarı ile D.Ç., A.A., S.Ç. (olabilir) ile BTM miz olan Y.Y. isimli şahıslarla birlikte kaldım. 2. döneme geçtiğimizde BTM olan Y.Y. beni Erzincan Tokide bulunan tam açık adresini hatırlamadığım apartmanın 1. katındaki öğrenci evine ev ablası olarak gitmemi istedi. Bu gitmiş olduğum evin ev ablası ile evde kalanlar arasında sorun yaşandığı için benim buraya gitmem istendi diye hatırlıyorum. Bu evde 2. dönem boyunca kalan şahıslar ..., G.C., A.U., H.G., G.B. isimli şahıslarla birlikte kaldım. Bu dönemde de BBTM lik yaptığını bildiğim A.D. isimli şahıstı. ..."
Ayrıca aynı şahıs, dava dosyasında yer alan 02/12/2017 tarihli teşhis tutanağında, ifadesinde "...kod adlı ..." olarak bahsettiği şahsın davacı ... olduğunu net ve kesin olarak teşhis etmiştir.
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan S.Y.'ye ait, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 06/03/2017 tarihli sorgulama tutanağı: "... Ben yazılı sınavı da kazandıktan sonra mülhakata hazırlandım. Yukarıda bahsettiğim İ. isimli kişi beni telefon ile aradı, seninle buluşmak istiyorum dedi. Kendisi ile Kızılay'da buluştuk. Mülhakat için bana yardımcı olacağını ancak benim referanslar bulmam gerektiğini anlattı. Ben onun bu teklifini kabul ettim, bu durum üzerine beni Keçiören semtinde bulunan bir başka eve yönlendirdi. Bu evde sınavı kazanmış olan kişiler vardı. ... ..., kendisi hakkında soruşturma devam ediyor. Yazılı sınavı kazanmıştır, benim gibi mülhakatı bekliyordu. Hatay Reyhanlıya atandığını duydum. Bu evde sınavı kazanan yukarıda belirtiğim kişilerin dışında gelip giden ve cemaat yapısı içerisinde başka kişiler ile de tanıştım. Anlatmak istiyorum. ... Hâkim adaylığı döneminde yukarıda adını verdiğim bu kişiler ile kaldım. R.Y.A., N.G.A. ve G.G. olmak üzere toplam 5 kişiydik. Bizim kaldığım bu evin dışında bildiğimiz 2 ev daha vardı. Cemaat yapılanması içerisinde evde kaldığımız arkadaşlar diğer evde kalanlar ile görüşüyordu, bende görüşüyordum. Haftada bir sohbet yapıyorduk. Diğer 2 evden bahsetmem gerekirse ortak özelliği Yenimahalle Hastane civarında olmalarıdır. Benim kaldığım ev de aynı semtteydi. Bu üç ev birbirine çok yakındı. Diğer evlerden bahsetmem gerekirse, bir tanesinde kalanlar, H.P., E.B.Y., T.B. ve A.D.K. idi. A.D. Kütahyalı, Hâkim adayı idi, aynı dönemde staj yaptık, daha sonra evlendi, sonradan boşandığını biliyorum. Işık evlerinde kalıyordu. Üçüncü ve son evde ise, S.Y., ..., D.A. ve A. vardı, A.'nın şuan soyadını hatırlayamıyorum, A. hakkında soruşturma yürütülüyor. A. Erzurum'ludur. Evlidir. ... Ben 2013 yılında kura çekip Kars iline eşim ile beraber gittim. Ben sohbet toplantılarına katılmadım ancak cemaatteki kişiler ile de arkadaşlık anlamında görüşmeye devam ettim. G.G., N.G.A., R.Y.A. A.D.K. ile arkadaşlığım devam etti, ayrıca ...ile arkadaşlığım devam etti. Çok sık görüşmemekle birlikte kendileri ile irtibatım bir süre devam etti, daha çok iş ve sosyal hayat ile ilgili konuştuk. ..."
Yargı mensubu olarak görev yapan ve ifadesine başvurulan G.Ş.'ye ait, Adalet Bakanlığı müfettişlerince düzenlenen 24/01/2017 tarihli tanık ifade tutanağı: "... Birinci sınıfın sonuna kadar kaldığım ev, MİT Kavşağının yukarısında askeriyenin karşısında açık adresini hatırlamadığım bir evdi. Bu evde ev ablası hukuk fakültesinden üst dönemim D.Ç. (S) idi. Diğer ev arkadaşlarım hukuktan A.U., A.Ç., N.A. ve E.B. isimli kişilerdi. Ev ablası akşamları bir saat sohbet yapardı. Bu sohbetlerde Fetullalh GÜLEN'in kitaplarını okutuyorlardı. Ben de dini bir okuma yapacaksak Kur'an-ı Kerim okuyalım diyordum. Onlar da ısrarla Fetullah GÜLEN’in kitaplarını okumamızı istiyorlardı. Ev ablası hafta sonları da Fetullah GÜLEN’e ait vaaz kasetlerini açar ve dinlememizi isterdi. İkinci sınıfta TOKİ evlerinde bulunan cemaate ait başka bir eve yerleştirildim. 5 kişi kaldığımız bu evde ev ablası hukuk fakültesinden R.K. idi. Diğer ev arkadaşlarım A.U., G.(soy ismini hatırlamıyorum) ve H.G. isimli kişilerdi. Daha sonra ev ablası olarak Y. isimli biri geldi; ancak soyismini hatırlamıyorum. Bir de ... isimli biri gelmişti. İkinci sınıfın sonuna kadar bu evde kaldım. Bu süreçte ben cemaat programlarına pek katılmadığım ve sürekli Sivas'a ailemin yanına gittiğim için benden rahatsız oluyorlardı. ... ... (...): Erzincan Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur. Benim ikinci sınıfta kalmış olduğum cemaat evinde kalıyordu. Okul bitene kadar cemaat evinde kaldı. Aktif görev aldığını görmedim ancak cemaate bağlı biri idi. Hakimlik yapmakta iken meslekten ihraç edildiğini gördüm. .."
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan E.B.Y. isimli şahsın, ... Sulh Ceza Hakimliğinin ...tarih ve Sorgu No:...sayılı ifade sorgu zaptında davacı ile ilgili olarak; "... Okul bittikten sonra söz konusu yapıya mensup kişiler benim hakimlik sınavına hazırlanmam için Ankara'ya davet ettiler. Bu sürede babamın ekonomik durumu sıkıntıya girmişti. Hatta iflas etmişti. Maddi olarak sıkıntı çekiyorduk. Dolayısıyla avukatlık mesleğini icra etmem de mümkün değildi. Bıı nedenle söz konusu şahısların teklifini kabul ederek Ankara iline gittim. Ankara'da cemaat evinde sınava hazırlandım. İki yıl sınava hazırlandım. Çok çalışmak suretiyle sınavı kazandım. Zaten sınava hazırlanırken sürekli "Z." ismi ile bildiğim ancak gerçek adının ne olduğunu bilmediğim bayan bizi kontrol ediyordu. Günlük ortalama 10 saat çalışıyordum. Z. isimli şahıs büyük bir ihtimalle hakimdir. Zira bizi sürekli ders yönünden kontrol ettiği için aynı meslekten olduğumuzu düşünüyorum. Yaş itibariyle benden takriben 5 yaş daha fazladır. Bana bu şahsın HSYK'da fotoğrafı gösterilirse teşhis edebilirim. Hatta Türkiyedeki bayan hakimlerin tamamının fotoğrafı gösterilirse bu şahsı teşhis ederim. Bu şahıs benim Ankara'da sınava hazırlandığım evden sorumlu olan kişiydi. Söz konusu cemaat evinde M.B., D.Ç. (evlendi yeni soy ismini bilmiyorum) ... (evlendi yeni soy ismini bilmiyorum) olarak bildiğim şahıslarla kaldım. D. 14. Dönem adli yargı hakim adayıdır. ..., M. ve ben 13. Dönem adli yargı hakim adayıydık. M., D. ve ...'in eşleri de hakim/savcıdır. ..." yönünde beyanlarda bulunduğu görülmüştür.
Yargı mensubu olarak görev yapan ve ifadesine başvurulan R.B.'ye ait, Hakimler ve Savcılar Kurulu müfettişlerince düzenlenen 12/04/2017 tarihli tanık ifade tutanağı: "... ...(...): 13. Dönem Adli Yargı hâkim Adaylığı stajından dönem arkadaşımdır. 2014 HSYK seçimleri sürecinde sosyal medyada sözde bağımsız FETÖ/PDY adayı A.N.G. ile sarılırken çektirdiği bir fotoğrafı ile ev ortamında A.N.G.'ye çay ikram ederken çekildiği bir fotoğrafını görmüştüm. Evliliğinin örgüt içi evlilik olduğunu duymuştum. Adli yargıda hâkim-savcı olarak görev yaparken FETÖ/PDY iltisakı ve irtibatı nedeniyle HSYK tarafından meslekten çıkarıldığını biliyorum. ..."
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan F.M.'ye ait, Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 21/10/2016 tarihli sorgulama tutanağı: "... B. bizi Öveçler'de ...MARKET civarında ilk aradan girildiğinde 3-4 katlı evlerin düzenli şekilde sıralandığı adresteki eve götürdü. Eve gittiğimizde evde ben, Ş. İdari Hakim olarak atanan A. (O tarihte A.'nın babası vefat etmişti, babasızdı, sonradan İdari Hakim olan biriyle evlendiğini düşünüyorum, açığa alındığını düşünüyorum), Ç.K. (Adli yargıyı kazandı, Adli Yargı Hakimi ile evlendi), .... N. hariç beşimiz aynı evde kaldık. N. ile eve geldiğimizde tanıştık. Beşimizden başka birkaç kişi vardı ancak şuan için hatırlayamıyorum. Onlarla bir hafta kadar kaldık. Onları başka bir eve götürdüler. Murakıp görevinde olan B. kızlardan oluşan ve Öveçler bölgesine dağılmış üç evden sorumlu idi. Ayrıca her evin içerisinde hazırlananlardan biri ablalık yapardı. A. bizim evin ablası idi. Üniversitedeki gibi ablalık pozisyonu yoktu. O döneme göre daha esnekti. Ev içerisinde kendi düzenimiz vardı. Nöbetleşe biri ekmek almaya gider, temizlik yapar, ihtiyaçları görürdü. Çünkü herkesin çalışmaya ayıracağı vakitleri olmalıydı. B. bize sınavlara hazırlanmak için kaynak getirirdi. Evde İ.E. adlı yazarın kendi temin ettiğimiz kitapları vardı. Haricen B. bize piyasada bulunamayacağını düşündüğüm, kitap olarak değil ancak notlar şeklinde konu anlatımlı kaynak getirirdi. Çalıştığımız kaynakları tamamen onlar belirlerdi. B. iki kez deneme sınavı yaptı. B.'nin da üzerinde ...(Gerçek adı) isimli kişi vardı. Bu kişi de Hakim'di. Trakya bölgesinde görev yapıyordu diye hatırlıyorum. ...yaşça bizden büyüktü şuanda 30-35 yaş aralığında olduğunu düşünüyorum. Halen bekar olduğunu düşünüyorum. Sivilde bir kez İstanbul'da evlilik görüşmesi için gittiğim sırada gittiğim evde denk geldik. Orada sohbet ettiğimizde bana evlenmediğini söylemişti. Onun için bu detayı hatırlıyorum. Biz ev olarak 2011 yılı Kasım ayında gerçekleşecek İdari Yargı sınavı ile Aralık ayında gerçekleşecek olan Adli Yargı sınavına birlikte hazırlandık. 2011 yılı Ağustos ayından itibaren 4-5 ay bu sınavlara çalıştık. ... Kasım sınavının hangi gün hatırlamıyorum. Sınavdan bir gün önce ...bizim eve geldi. Geldiğine şaşırdık. Bizi bir araya topladı. Abdest alıp üzerimizi giyinerek toplandık. Kuran-ı Kerim üzerine ve çok ağır bir içerikli olarak yemin ettik. Bu yemin gereği sorulara ilişkin daha sonra aramızda muhabbet edemedik. Neden yemin ettiğimizi anlamadık. Sonradan ise soruları çıkarttı. Bunlar 100 sorudan oluşan alan sorusuydu. Birkaç nüsha vardı. Aramızda paylaştık. Genel kültür soruları yoktu. ...her birimizle ayrı ayrı görüştü. Bizlere yapmamız gereken sorulara ilişkin kota diye tabir edeceğimiz maksimum notu söyledi. Yani herkesin çok puan almamasını sağlamak istedi. Bana 80 civarı demişti. Ben 70'in altında puan aldım. Diğer dört arkadaşım ise 70'i geçti. O anki panik halime bağlıyorum. Soruları bildiğim halde ancak bu şekilde düşük puan almış olabilirim. Soruları birkaç saatliğine dağıtmıştı. Bir yandan bizler soruları ezberlerken diğer yandan ...tekil görüşmeler yapıyordu. Birkaç saat sonra soruları alıp götürdü. ... İdari yargı sınavı açıklandıktan yaklaşık bir hafta sonra Adli Yargı sınavı oldu. Yine sınavdan bir gece önce ...eve geldi. Bu kez neden geldiğini anlamıştık. Yukarıda belirttiğim beş kişi yine aynı şekilde önce yemin edip sonra soruları aldık. 100 alan sorusunun verildiğini gayet net hatırlıyorum. Ancak genel kültür sorularının verilip verilmediğini hatırlamıyorum. Herhalde oradan yapacağımız yanlışlarla bildiğimiz soruların doğrularının ortalamasının çok yüksek olmayacağını düşündüler. ... ...adlı kişinin soy ismini hatırlayamıyorum. Sorduğunuz ...olabilir ancak net bilmiyorum. Fotoğrafını görmem halinde teşhis edebilirim. Zaten ismini ilk anda söylemediğini ancak aralarda muhabbet sırasında öğrendiğimi belirtmiştim. ...ismini hatırlamıyorum. ... Mülakattan önce bir kez Öveçler'de kaldığımız yere yakın bir yerde MÜLAKAT denemesi yapıldı. Oda mülakatta giyeceğimiz kıyafetlerin giyilmesi söylendi. Mülakat grubunda iki abla ile ... adlı hakim vardı. Bu evde zaten o evde sınava hazırlanan E.K., E.A. (Savcı B.A.'nın eşidir) ve Ö.Ö. vardı. Kalan iki kişinin ismini şuan hatırlayamıyorum. Ayrıca benim de bulunduğum kendi ev grubum olarak iki grup mülakat denemesine katıldık. Aldığımız takımları ve kıyafetleri giydik. Saç, makyaj olarak bir fark bulunmaksızın sanki gerçek mülakat gibi hazırlandık. Buda bize cemaatin işi ne kadar ciddiye aldığını gösteriyordu. ... Yukarıda bahsettiğim soruları getiren Trakya Hakimi olan üst dönemim ...olduğunu düşünüyorum. Ancak fotoğrafını da görürsem net olarak teşhis edebileceğim. ..."
Aynı şahsa ait Trabzon Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 03/11/2016 tarihli sorgulama tutanağı: "... Bana gösterdiğiniz 1 ve 2 numarası verilerek numaralandırılan fotoğraflardaki kişileri tanıdım. 1 numaralı fotoğraftaki kişi daha önceki ifademde belirttiğim GÜLŞEN olarak gerçek ismini bildiğim, şuan müstearını ...olarak hatırladığım Trakya Bölgesinde görev yaptığını düşündüğüm kişidir. Sınav öncesi yemin ettirerek soruları gösteren kişi şuan ismini ... olarak öğrendiğim kişidir. Net olarak tanıdım. ..."
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan E.G.K.'ya ait, Tokat İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 13/02/2018 tarihli şüpheli ifade tutanağı: "... Ben yukarıda benim staj dönemimde yapı içerisinde dönem sorumlusu olduğunu söylediğim M.G.'nin haricinde yine yapı içerisinde aynı dönemin farklı grup sorumlusu olarak görev yaptığını bildiğim şahıs R.U. isimli şahıstır. R.U. isimli şahsın yapı içerisinde staj döneminde sorumlu olduğu grupta bulunan şahıslar ise A.P., D.A., E.B.Y. ..., N.A., S.İ. isimli şahıslardır. Ben bu şahısların R.U. isimli şahsın grubunda olduklarını benim kendi grubumda bulunan ve dönem sorumlumuz olan M.G.'nin sorumluluğundaki staj evlerinde kalan yukarıda bahsettiğim şahısların yanlarına gittiğimde bazen karşılaşıyordum. Aynı zamanda karşılaştığımızda da sohbet esnasında kendilerinin de farklı staj evlerinde kaldıklarını ve grup sorumlulularının da R.U. isimli şahsın olduğunu söylediklerinden dolayı biliyorum. Bu şahıslarla staj evlerinin haricinde akademide staj döneminde benim grubumda bulunan veya R.U. isimli şahsın grubunda bulunan şahısların rahat namaz kılabilmesi için staj evlerinde kalmalarına rağmen akademi yurdunda bir oda ayarlanmıştı. Bu yurdun bir odası grup içerisinde bulunan şahısların rahat namaz kılabilmesi için tahsis edilmişti. Bu odada namaz kılmaya geldiklerinde karşılaştığım için de biliyorum. ... 72- ...: Bu şahsın nereli olduğunu ve hangi okul mezunu olduğunu bilmiyorum, bu şahıs o dönemde 13. Dönem hakim adayıydı. Bu şahsın R.U. isimli şahsın grubunda olduğunu biliyorum. Bu şahıs staj evlerinde de kalıyordu. Görsem teşhis ederim. ..."
Ayrıca aynı şahıs, dava dosyasında yer alan 13/02/2018 tarihli teşhis tutanağında, ifadesinde "..." olarak bahsettiği şahsın davacı ... olduğunu net ve kesin olarak teşhis etmiştir.
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan Ç.S.'ye ait, Tokat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 29/12/2016 tarihli sorgulama tutanağı: "... Ayrıca ben daha önceki ifademde 13. dönem hakim savcı olduğunu bildiğim A.P., E.B.Y., G.Ö., R.U., S.İ., S.K.'nın da bu yapıya ait aday evlerinde kaldıklarını staj esnasındaki sohbetlerde duyduğumu beyan etmiştim. Ancak şu an bu beyanımı düzeltmek ve beyanıma ekleme yapmak istiyorum, bizim dönemde ilk ifademde M.G.'nin devre sorumlusu olduğunu belirtmiştim, ancak Ankara'da staj yapan bizim dönemlerden sorumlu olduğunu ve altında üç ev bulunduğunu bildiğim R.U. da Ankara Adliyesinde staj yapan kişilerden sorumlu idi. Hatta bu şahsın üstünde bilmediğim daha önceki ifademde belirttiğim H. kod adlı ismini sonradan öğrendiğim S.B. isimli şahıs dışında biri vardı. R.U.'nun altında üç tane ev vardı. Bu evlerde kimin ev ablalığı yaptığım ve kimlerin kaldığını tam olarak hatırlamıyorum, ancak bu üç evde kaldığım kesin olarak bildiğim ve daha önceki ifademde yapıya mensup olduğunu duyduğumu beyan ettiğim A.P., E.B.Y., G.Ö., ... vardı, Ancak bu şahıslar kesinlikle 13. dönemde R.U.'nun sorumlu olduğu evlerde kalıyorlardı, ... Ayrıca bu şahıslar dışında R.U.'nun sorumlu olduğu üç evde kalan hatırladığım başka şahıslar da varda, bunlar; Y.C., D.A., ..., ... N.A.'dır. ... ... isimli şahıs; 13. Dönem hakim savcı adayı idi, ailesini İstanbul’da yaşıyor diye hatırlıyorum, Erzincan Hukuk mezunu olduğunu hatırlıyorum, görsem teşhis edebilirim. ..."
Ayrıca aynı şahıs, dava dosyasında yer alan 30/12/2016 tarihli teşhis tutanağında, ifadesinde "..." olarak bahsettiği şahsın davacı ... olduğunu net ve kesin olarak teşhis etmiştir.
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan S.K.'ya ait, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 17/04/2017 tarihli sorgulama tutanağı: "... Hepimiz mülakatı geçtik. Ankara Adliyesinde Hakim Savcı adaylığına başladık. ... Biz 13. dönemdik, kızlar grubunu iki bölüme ayırmışlardı. Yenimahalle ve Demetevler olarak ayrılmıştık. Bizim devrede yani Yenimahalle de dört ev bulunuyordu. Ben, sonradan evlenen Y.B. (kızlık soyadı), N.K. (evlenmekle Ö. oldu.) ve B.K. ile birlikte aynı evde kalıyorduk. Ev sorumlusu Y.B. idi. Murakıp yoktu. ... Demetevlerde ise 2 yada 3 ev vardı. Bu evlerden birinde A.A., D.A., S.Y., devre sorumlusu olan soy ismini hatırlayamadığım R., H.Ş. (Kızlık soyadı. Evlenmekle P. olmuş olabilir.) ... ..., E.B.Y., ... S.Y. vardı. Biz bunlarla fazla görüşmediğimiz için kimin ne görev yaptığını bilmiyorum. ..."
Aynı şahsa ait Tokat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 09/10/2018 tarihli şüpheli ifade tutanağı: "... Benim devreci M.G.'nın sorumlu olduğu Yenimahalle'deki 13. döneme ilişkin dört staj evi hakkında hatırladıklarım bundan ibarettir, ... R. isimli şahsın altında da üç yada dört ev olduğunu hatırlıyorum. Bu üç yada dört evden kimin sorumlu olduğunu, kimin hangi evde kaldığını tam olarak bilmiyorum, ancak R. isimli şahsın sorumlu olduğu evde kalanlardan bir kısmını biliyorum. R. isimli şahsın sorumlu olduğu evde kalanlardan bildiklerim arasında A.P., S.Y., H.Ş., ... ..., ... A.D.K., G. İSİMLİ ŞAHIS'lar vardı. ... ...isimli şahsın ise N.K.'nin eşi olan M.Ö.'nün arkadaşı olan ismini bilmediğim şahısla evlendi. Bu evliliğe N.K. ve onun eşi M.Ö. aracılık etmiştir. Bu hususu N.K.'nin bana anlatmasıyla öğrendim. ...'nun evlendiği kişinin de bu yapıya mensup olduğunu öğrendim. ... "
Aynı şahsa ait Tokat İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 09/10/2018 tarihli şüpheli ek ifade tutanağı: "... ...: Nereli olduğunu ve hangi hukuk fakültesinden mezun olduğunu bilmiyorum. Buğday tenli orta boylu kilolu açık bir bayandır. ...ile 13. Dönem Adli Yargı Hakim adayı olarak göreve başladık. R.'nin sorumluluğu altındaki başka bir staj evinde kalmaktaydı. Yapılanmadaki görevi hakkında bilgim yoktur. ..."
Ayrıca aynı şahıs, dava dosyasında yer alan 29/01/2018 tarihli teşhis tutanağında, ifadesinde "..." olarak bahsettiği şahsın davacı ... olduğunu net ve kesin olarak teşhis etmiştir.
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan B.B.'ye ait, Tokat Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 09/10/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağı: "... Benim yapı evliliği yaptığını bildiğim kişiler bunlardan ibarettir. Ayrıca ben staja başladıktan sonra devreci olan M.A. benimle, M.Y., N.K. isimli şahıslarla bir görüşme yaptı ve bizim murakıplık yapacağımızı söyledi. Bunun üzerine daha sonra nasıl irtibata geçtik tam olarak hatırlamıyorum ancak N. kod adlı N. ya da (N. kod adlı N. isimli ser murakıp ile görüşmeye gittim.) N. kod adlı N. ya da N. kod adlı N. isimli sermurakıbın yapmış olduğu bu görüşmeye benim dışımda murakıplık yapacak olan ..., N.K. katıldı. Burada bize murakıplığın ne olduğunu, nasıl yapılacağı hususunu anlattı, bize hitaben evleri haftada iki gün ziyaret edeceğimizi, çalışan kişilerin çalışma saatlerinin nasıl olacağını, vb. şeyleri anlattı ve görüşmeyi sonlandırdı, bu dönemde ser murakıp olan N. kod adlı N. isimli ya da N. kod adlı N. isimli şahıs bize kod adı kullamamız gerektiğini, evde kalan kişilerin bizim adımızı bilmemesi gerektiğini, kendimize bir kod adı seçmemiz gerektiğini söyledi. Ben de kendime kod adı olarak D.'yi seçtim N.K. ve ...'nun hangi kod adını seçtiğini hatırlamıyorum, ayrıca bizim dönemden H.K. adlı şahsın da murakıplık görevi üstlendiğini hatırlıyorum, ancak nerede ne şekilde yaptığını hatırlamıyorum. Daha sonra yanlış hatırlamıyorsam beni aldı ve şu an gösterebileceğim Demetevler civarında bulunan bir eve (yanlış hatırlamıyorsam 2011 yılının şubat ayı gibi) götürdü. ..."
Aynı şahsa ait Tokat İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 11/10/2017 tarihli şüpheli ek ifade tutanağı: "... ...: Bu şahsın nereli olduğunu bilmiyorum. 13. Dönemde R.'nin devre sorumlusu olduğu hakim savcı staj evlerinden birinde kaldığım biliyorum, sonrasında nerede görev yaptığını bilmiyorum, birlikte murakıplık yapmıştık, görsem teşhis ederim. ..."
Ayrıca aynı şahıs, dava dosyasında yer alan 11/10/2017 tarihli teşhis tutanağında, ifadesinde "..." olarak bahsettiği şahsın davacı ... olduğunu net ve kesin olarak teşhis etmiştir.
Davacının yargılandığı ...Ağır Ceza Mahkemesinin E:...sayılı dosyasında, tanık sıfatıyla ifadesine başvurulan ...kod adlı gizli tanığın 16/08/2016 tarihli ifadesinde davacı ile ilgili olarak; "... Fakülteyi bitirmeye yakın son sınıfta S. isimli muhtemelen ev ablasının biraz daha üst konumunda olan muhtemelen eğitim fakültesinde öğrenci olan bir bayan benim yanıma geldi, babamın iflas ettiğini öğrenmiş avukatlık yapamayacağını biliyoruz. Ankarada bizim evlerimiz var hayırsever insanların tuttuğu iyi ahlaklı çocukların okumasını istedikleri kızların kaldığı muhafazalı evlerimiz var dedi. Bende ailemin durumunu düşünerek teliflerini kabul ettim. Ankara iline 2009 yılında geldim. Ankara'ya otogara geldiğimde beni 25-30 yaşlarında ismini bilmediğim bir bayan karşıladı. Benim giriş saatimi ve geldiğim otobüsü biliyordu. Beni Keçiörende bir eve yerleştirdi. Dutluk kavşağı civarında bir apartman dairesi olduğunu hatırlıyorum. Bu evde benimle beraber 4 kişi vardı. Diğer 3 kişi ise ..., D.Ç. ve M.B.'dir. Bunların tamamı hukuk fakültesini bitirmiş Adli Yargı Hakimlik sınavına hazırlanan kimselerdir. Bu evde 2 yıl kaldım. ... [Söz konusu albümün 120. sayfası tanık tarafından işaret edildi.] 139816 sicil numaralı ...'nu işaret ederek, bu kişiyi Ankara'da iken ders çalışma evinde beraber kaldığım için tanıyorum. Kendisi de babası iflas ettiği için bu evde zorunluluktan kaldı cemaat ile bağı zayıftır. Sadece staj evinde kaldığını başka bir faaliyeti olmadığını düşünüyorum. ..." yönünde beyanlarda bulunduğu görülmüştür.
Davacı tarafından; tanık ifadelerine karşı herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Bu durumda, davacının örgüt içerisinde yer aldığına, üniversite döneminde, mülakat döneminde ve hakim adaylığı döneminde örgüte ait evlerde kaldığına, örgüt tarafından üniversiteden mezun olan öğrencilerle yapılan ve kariyer görüşmesi olarak adlandırılan görüşmelere katıldığına, sınavlara örgütün hakim-savcı sınav çalışma evlerinde hazırlandığına, "Gamze" kod adını kullandığına, örgüte ait evlerde "sermurakıp" olarak görev aldığına, örgütün yönlendirmesiyle katalog evlilik yaptığına, hakimlik-savcılık sınavlarında çıkacak olan soruları önceden temin ederek örgüt evlerinde kalan kişilere verdiğine ve diğer hususlara yönelik yukarıda yer verilen tanık ifadelerinin değerlendirilmesi sonucunda, davacının FETÖ ile süregelen bir ilişki içerisinde olduğu sonucuna varılmıştır.
6) Dava Konusu Kararların Temel Hak ve Özgürlükler Bağlamında Değerlendirilmesi
Davacı, dava konusu kararlar ile bazı temel hak ve özgürlüklerinin ihlal edildiğini ileri sürmekle birlikte bu ihlal iddialarının özü davacının meslekten çıkarılmasına dayanmaktadır.
Bu kapsamda, davacı hakkında tesis edilen meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin karar ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin kararın, AİHS'in 8. ve Anayasa’nın 20. maddesinde yer alan "özel hayata saygı hakkı" çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
Zira, AİHM tarafından dinamik bir şekilde yorumlanan ve sosyal hayattaki yansımaları kapsamında genişletilebilen "özel hayat" kavramı, eksiksiz bir tanım getirmenin mümkün olmadığı bir kavram olarak görülmekte, bu bağlamda bireylerin kişiliklerini geliştirmelerine ve mesleki yaşamlarına etki eden her durum özel hayata saygı hakkına dâhil edilmektedir. Nitekim AİHM, bireylerin genellikle iş ya da mesleki faaliyetleri sırasında dış dünya ile ilişkiler kurduklarını ve geliştirdiklerini belirterek ve bireyin iş hayatı ile özel hayatını birbirinden ayırmanın güçlüğünün altını çizerek, mesleki faaliyetlerin de özel hayata saygı hakkı kapsamında olduğunu belirtmiştir (Niemietz/Almanya, B. No: 13710/88, 16/12/1992, § 29). AİHM’e göre özel hayat, bir bireyin başka bireylerle, mesleki ve iş ilişkileri de dâhil olmak üzere, ilişki kurma ve geliştirme hakkını kapsamaktadır (C./Belçika, B. No: 21794/93, 07/08/1996, § 25).
Dava konusu edilen kararlar, davacının meslek yaşamının sona ermesi sonucunu doğurmaktadır. Bu nedenle söz konusu kararlar özel hayata saygı hakkı üzerindeki sonuçları itibarıyla AİHS'in 8. ve Anayasa’nın 20. maddeleri ile güvence altına alınan özel hayata saygı hakkına yönelik bir müdahale oluşturmaktadır.
AİHS'in 8. maddesinin ikinci fıkrasına göre özel hayata saygı hakkının kullanılmasına bir kamu makamının müdahalesi ancak "kanunla öngörülmüş olma", aynı maddede sayılan "meşru amaçlardan birini gerçekleştirmeye yönelik olma" ve "demokratik bir toplumda gerekli olma" ölçütlerini karşılama şartıyla mümkündür. Anayasa'nın 20. maddesinin 13. maddesi ile birlikte değerlendirilmesi sonucunda ise özel hayata saygı hakkına müdahale edilebilmesi için müdahalenin "şekli anlamda belirli ve öngörülebilir bir kanuni dayanağının bulunması", "anayasal meşru bir amaca ulaşmaya yönelik olması" ve "demokratik toplum düzeninin gerekleri ile ölçülülük ilkesine uygun olması" gerekmektedir.
Dolayısıyla dava konusu kararlarla ortaya çıkan özel hayata saygı hakkına yönelik müdahalenin ihlal oluşturup oluşturmadığı hususunun, AİHS ve Anayasa bağlamında, kanunilik, meşru amaç ve demokratik bir toplumda gerekli olma ile ölçülülük ilkeleri doğrultusunda irdelenmesi gerekmektedir.
Ayrıca, demokratik toplum düzenini tehdit eden olağanüstü hâlin varlığı hâlinde AİHS'in 8/2 ve Anayasa'nın 13. maddesinde bir temel hak ve özgürlüğe kamusal makamlar tarafından müdahale edilebilme şartlarını ortaya koyan güvencelere aykırı tedbirlerin alınması ya da bu güvencelerin daha düşük standartta sağlanabilmesi söz konusu olabilmektedir. Böyle bir durum gerçekleştiği takdirde AİHS'in 15. ve Anayasa'nın 15. maddeleri uygulanabilir hâle gelmektedir.
AİHS'in 15. maddesinin birinci fıkrasında, savaş veya ulusun varlığını tehdit eden bir genel tehlike hâlinde sözleşmeci devletlerin durumun gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla bu sözleşmede öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabileceği belirtilmiş; ikinci fıkrasında ise bu hâllerde dahi AİHS'te öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirlerin alınamayacağı hak ve özgürlükler sayılmıştır.
Bu doğrultuda Anayasa'nın 15. maddesinde de olağanüstü hâllerde, milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükler ihlal edilmemek kaydıyla durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanılmasının kısmen veya tamamen durdurulabileceği veya bunlar için Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınabileceği belirtilmiştir. Anılan maddenin ikinci fıkrasında ise Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirlerin alınamayacağı hak ve özgürlükler sayılmıştır.
Dava konusu kararlar, davalı idare tarafından, 667 sayılı KHK’nın 3. maddesi uyarınca tesis edilmiştir. Anılan KHK, 6749 sayılı Kanun'la TBMM tarafından değiştirilerek kabul edilmiş ve 29/10/2016 tarih ve 29872 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Sonuç olarak davacı hakkında dava konusu kararların tesis edildiği tarih itibarıyla bu kararlara dayanak KHK'nın yürürlükte olduğu ve öngörülen anayasal usul dâhilinde daha sonra kanunlaştığı görülmektedir. Bu nedenle özel hayata saygı hakkına müdahale niteliği taşıyan dava konusu kararlar, öngörülebilir ve belirli bir kanun hükmü uyarınca tesis edilmiş olup müdahale kanunilik şartını taşımaktadır.
Zira dava konusu kararlara gerekçe olarak gösterilen irtibat ve iltisak kavramları yönünden Anayasa Mahkemesi tarafından 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında yapılan değerlendirmede, terör örgütleriyle irtibatlı ve iltisaklı olma durumu farklı şekillerde ortaya çıkabileceğinden bunların kanun koyucu tarafından önceden belirlenmesi ve kanunda tek tek sayılması zorunluluğundan söz edilemeyeceği ifade edilmiştir. Anayasa Mahkemesine göre irtibat ve iltisak kavramları genel kavram niteliğinde olmakla birlikte, bu kavramların belirsiz ve öngörülemez nitelikte olduğunu söylemek mümkün olmadığından, hukuki nitelikleri ve objektif anlamları yargı içtihatlarıyla belirlenebilecektir.
AİHS'in 8. maddesinin ikinci fıkrasında özel hayata saygı hakkının kullanılmasına ulusal güvenlik ve kamu güvenliğinin sağlanması amacıyla müdahale edilebileceği öngörülmüştür. Anayasa'nın 20. maddesinin birinci fıkrasında ise özel bir sınırlama nedeni öngörülmemiştir. Bununla birlikte Anayasa Mahkemesinin kararlarına göre özel sınırlama nedeni öngörülmemiş olan hakların dahi hakkın doğasından kaynaklanan bazı sınırları bulunmaktadır. Ayrıca Anayasa'nın diğer maddelerinde yer alan kurallara dayanılarak da bu hakların sınırlanması mümkün olabilmektedir. Anayasa'nın 5. maddesinde Türk Milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak Devletin temel amaç ve görevleri arasında sayılmıştır (AYM, E.2014/87, K.2015/112, 08/12/2015, § 7; Sevim Akat Eşki, B. No: 2013/2187, 19/12/2013, § 33). Dava konusu kararlar, FETÖ ile üyelik, mensubiyet, iltisak veya irtibatı bulunan ilgililer hakkında ülkenin içinde bulunduğu tehdit ve kamu düzeninin bozulması ihtimali doğduğundan ivedi şekilde karar alma zorunluluğu nedeniyle ve millî güvenliğin, kamu düzeninin ve başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacıyla tesis edilmiştir. Bu nedenle FETÖ ile iltisak ve irtibatı olan ve dava konusu kararların tesis edildiği tarih itibarıyla kamu gücünün güçlü bir tezahürü niteliğinde yargı yetkisi kullanan davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmesi suretiyle özel hayata saygı hakkına yapılan müdahale meşru bir amaca dayanmaktadır.
Dava konusu kararlar ile davacının özel hayata saygı hakkına yapılan müdahale, zorlayıcı bir toplumsal gereksinim olarak ortaya çıkmıştır. Nitekim 15 Temmuz 2016 gecesi yaşanan darbe teşebbüsü nedeniyle “ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlike”nin bulunduğu açıktır (Alparslan Altan/Türkiye, B. No: 12778/17, 16/04/2019, §§ 71-75). Bu tehlike, ulusun ve Devlet teşkilatının varlığı için tehdit teşkil eden, kamu düzenini etkileyen, olağandışı bir kriz niteliğindedir. Bununla birlikte darbe teşebbüsünün faili olan FETÖ'nün, yukarıda belirtildiği üzere atipik ve kendine özgü niteliği göz önüne alındığında, bu tehlikeye karşı alınan ve davacının yargı yetkisini kullanmasına son veren dava konusu tedbirin de yaşanan özellikli durumun ortaya çıkardığı zorunluluktan ve bu durumun faili olan örgütün Devleti ele geçirmeyi amaç edinen niteliğinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle anılan olağanüstü koşullar altında ve olağan demokratik düzene geri dönebilmek amacıyla söz konusu terör örgütü ile iltisak ve irtibatı bulunan davacının yargı yetkisini kullanmasına son veren tedbirin demokratik bir toplumda gereklilik arz ettiği açıktır.
Türkiye Cumhuriyeti tarafından 23/07/2016 tarihinde Avrupa Konseyi Genel Sekreterliği ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliğine, Türkiye’de 21/07/2016 tarihinde olağanüstü hâlin yürürlüğe girmesiyle birlikte AİHS’in 15. maddesinde öngörüldüğü şekliyle Sözleşme’den doğan yükümlülükler bağlamında daha az güvence sağlanabileceği kaydıyla derogasyon bildiriminde bulunularak milletlerarası hukuktan doğan yükümlülük yerine getirilmiştir.
AİHS'in 15. maddesi ile uygulama alanı bulan, "ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikenin varlığı" hâlinde söz konusu tehlikeyi bertaraf etmek için ne yapmak gerektiğini takdir ve tayin etmek ulusun yaşamından sorumlu devlete aittir. İçinde bulunulan durumun kendine mahsus özellikleri nedeniyle bu özellikli durumu değerlendirmek hususunda, söz konusu tehlikeyi bertaraf edecek devletin, uygulayacağı tedbirler bakımından, olağan dönemdekinden çok daha geniş bir takdir marjına sahip olduğunu kabul etmek gerekmektedir (İrlanda/İngiltere [GK] B. No: 5310/71, 18/1/1978, § 207).
Dava konusu kararların müdahalede bulunduğu özel hayata saygı hakkının AİHS'in 15. maddesinin ikinci fıkrası ile Anayasa'nın 15. maddesinin ikinci fıkrasında yer verilen ve olağanüstü hâllerde dahi AİHS ve Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınamayacağı belirtilen haklardan olmadığı açıktır.
Bu durumda, demokratik kurumlara ve demokratik toplum düzeninin bizatihi kendisine karşı yapılan darbe teşebbüsü sonrasında, bahse konu teşebbüsün faili olan FETÖ ile iltisak ve irtibatı olduğu gerekçesiyle hakkında tesis edilen dava konusu kararlar ile yargı mensubu olarak görev yapması nedeniyle üstün kamu gücü ayrıcalığına sahip olan davacının, meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmesi suretiyle özel hayatına saygı hakkına yapılan müdahalenin, AİHS ve Anayasa anlamında durumun gerektirdiği ölçüde bir tedbir olduğu anlaşılmıştır.
7) Sonuç olarak
Dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile yukarıda yer verilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının, FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu ve bu nedenle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği anlaşıldığından dava konusu kararlarda hukuka aykırılık görülmemiştir.
Dava konusu kararlarda hukuka aykırılık görülmediğinden davacının bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve anılan kararlar nedeniyle uğradığını ileri sürdüğü manevi zararlara karşılık 5.000.000 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesine yönelik isteminin de reddi gerekmektedir.
D) KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ...tarih ve ... sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine dair aynı Kurulun ...tarih ve ...sayılı kararının iptaline karar verilmesi istemi yönünden DAVANIN REDDİNE,
2. Davacının bu kararlar nedeniyle yoksun kaldığı maddi haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve anılan kararlar nedeniyle uğradığını ileri sürdüğü manevi zararlara karşılık ...TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istemi yönünden DAVANIN REDDİNE,
3. Davacının adli yardım isteminin kabul edilmiş olması nedeniyle davanın açılışı sırasında tahsil edilemeyen ve ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam ...TL yargılama giderinin davacıdan tahsili için müzekkere yazılmasına,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ...TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5. Davacının manevi tazminat isteminin de reddedilmesi nedeniyle karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 10. maddesinin 4. fıkrası uyarınca ...TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
6. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 15/06/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.