Danıştay 15. Daire Başkanlığı 2017/3007 E. , 2017/6237 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ON BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/3007
Karar No : 2017/6237
YETKİLİ YARGI YERİNİN BELİRLENMESİ KARARI
Davacılar , , , ve vekilleri tarafından; … Tabur Komutanlığı emrinde Uzman Çavuş olarak görev yapmakta iken görevli olarak gönderildiği … İli … İlçesinde 24.02.2016 tarihinde bölücü terör örgütü mensupları ile çıkan silahlı çatışmada davacıların oğulları ve kardeşi olan Osman Kablan'ın şehit olması nedeniyle uğranıldığı iddia olunan zararlara karşılık olmak üzere fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla 200-TL maddi ve 120.000-TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle 'na karşı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nde açılan davada; … İdare Mahkemesi'nce; 2577 sayılı Kanun'un 36. maddesinin (b) bendi gereği idari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkemenin, zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer idare mahkemesi olduğu, bu sebeple zararı doğuran eylemin gerçekleştiği yer olan … İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğu yolunda verilen … tarih ve … sayılı karar ile … İdare Mahkemesi'nce; 694 sayılı KHK uyarınca Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olup henüz karara bağlanmamış kanun yolu incelemesi dışındaki davaların Ankara İdare Mahkemeleri'ne gönderileceği hükmü de dikkate alındığında bakılan davanın görüm ve çözümünde … İdare Mahkemesi'nin yetkili olduğuna ilişkin olarak verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar üzerine ortaya çıkan yetki uyuşmazlığına ilişkin dosya 2577 sayılı Kanun'un 43/1-b maddesi uyarınca incelenerek gereği düşünüldü:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 36. maddesinde; "İdari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkeme, sırasıyla: a) Zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili, b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü veya eylemin yapıldığı yer, c) Diğer hallerde davacının ikametgahının bulunduğu yer İdari mahkemesidir." hükmü yer almaktadır.
Diğer taraftan, 11/02/2017 tarihinde yürürlüğe giren 6771 sayılı T.C. Anayasası'nda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'la Anayasaya eklenen Geçici 21. maddenin (E) bendi hükmüyle askeri yargı kaldırılmış ve Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde görülmekte olan dosyalardan kanun yolu incelemesi aşamasında olanların Danıştaya, diğer dosyaların ise görevli ve yetkili idari yargı mercilerine bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 4 ay içinde gönderileceği hükme bağlanmıştır.
Anayasa'nın 121. maddesiyle 25/10/1983 günlü, 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu'nun 4. maddesine göre, Cumhurbaşkanı'nın başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulunca 15/08/2017 tarihinde kararlaştırılan ve 25/08/2017 günlü, 30165 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 694 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 36. maddesinde de, kaldırılan askeri yargı mercilerinde görülmekte olan, işi bitmemiş dosyalardan Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nde kanun yolu incelemesinde olanların Danıştay'a, diğerlerinin ise … İdare Mahkemelerine gönderileceği kurala bağlanmıştır.
Görüldüğü üzere, 694 sayılı KHK'nin 36. maddesiyle eklenen 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun Geçici 45. maddesinde Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nde kanun yolu incelemesi aşamasında olanlar Danıştay'a, diğerleri Ankara İdare Mahkemelerine herhangi bir karara gerek kalmaksızın gönderilir, denilmekle; yürürlükte olan 6771 sayılı Kanun hükmünü ortadan kaldırmadığı gibi, herhangi bir özel yetki kuralına da işaret etmediği, söz konusu düzenlemenin anılan Yüksek Mahkemedeki dosyaların nerede tevzi edileceğini düzenlediği sonucuna varılmıştır.
Öte yandan; "usul kurallarının derhal uygulanırlığı ilkesi" gereğince dava dosyalarının devrini müteakip uyuşmazlığın çözümünde 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu hükümlerinin uygulanacağı hususunda bir duraksama bulunmamaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, müteveffanın ölümüne sebebiyet veren olayın Diyarbakır İli, Sur İlçesinde bölücü terör örgütü mensupları ile çıkan çatışma sonucunda gerçekleştiği ve davanın 2577 sayılı Kanun'un 36. maddesinde sayılan konulara ilişkin bulunduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde, 2577 sayılı Kanun'un 36/b maddesi uyarınca, eylemin gerçekleştiği yer idare mahkemesi olan Diyarbakır İdare Mahkemesinin yetkili olduğu sonucuna ulaşılmaktadır.
Açıklanan nedenlerle, davanın görüm ve çözümünde Diyarbakır İdare Mahkemesinin yetkili olduğuna; dava dosyasının Diyarbakır 1. İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine; kararın Ankara 13. İdare Mahkemesine ve taraflara bildirilmesine, 01/11/2017 tarihinde oybirliği ile karar verildi.