Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2017/3929 E. , 2021/5581 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2017/3929
Karar No : 2021/5581
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR): 1- …
2- …
3- …
4- …
5- …
6- … Dış Tic A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Gümrük Müfettişleri … ve … tarafından, … Dış Tic. A.Ş.'nin ödeme şeklini peşin göstererek kaynak kullanımını destekleme fonu ödemeden ithalat yaptığı, ancak ithalat bedellerinin çok kısa sürede tekrar şirket hesaplarına iade edildiği, dolayısıyla vadeli ithalat yapılmış olması nedeniyle %3 oranında kaynak kullanımını destekleme fonu ödenmesi gerektiği, bu suretle anılan şirket temsilcileri olan diğer davacıların kaçakçılık suçu işlediğinden bahisle düzenlenen 30/03/2011 tarihli İnceleme Raporu'nun haksız olduğu ve bu rapor nedeniyle müvekkillerinin boş yere sorgulanıp yargılandıkları, ticari itibarlarının sarsıldığı, maddi ve manevi açıdan bir çok zarar ziyan ve kayıplara uğradıkları iddiası ile …Dış Tic. A.Ş. için 60.000,00 TL maddi, … için 10.000,00 TL maddi, 20.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi, … için 5.000,00 TL maddi ve 10.000,00 TL manevi olmak üzere toplam 100.000,00 TL maddi, 50.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince; çözümlenmesi idare mahkemelerinin görevine girdiği halde, adli yargı yerlerinde açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde, bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılması gerektiği, davacılar tarafından, … Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılan ve Mahkemece verilen görevsizlik kararının 30/09/2013 tarihinde Yargıtay tarafından husumet yönünden bozulduğu, işbu davanın açıldığı 15/05/2013 tarihi itibariyle … Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında verilen görev ret kararının kesinleşmediği, bu sebeple davanın esasının derdestlik nedeniyle incelemesi olanağı bulunmadığı gerekçesiyle davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından, … Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında verilen görevsizlik kararının, davalılardan … ve … tarafından vekalet ücretine ilişkin kısım yönünden temyiz edildiği, işbu davada davalı konumunda bulunan Ticaret Bakanlığı yönünden temyiz edilmediği iddialarıyla temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI :Davalı idare tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacıların duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacılar tarafından, bakılan dava ilk başta zarara neden olduğu ileri sürülen Gümrük Müfettişleri … ve … ile Ticaret Bakanlığı aleyhine 04/02/2013 tarihinde ... Asliye Hukuk Mahkemesinin E:… sayılı dosyasında açılmış, Mahkemece 13/02/2013 tarihinde davanın niteliği itibariyle idari yargının görev alanına girdiği gerekçesiyle görev yönünden reddine karar verilmiştir.
Davacılar tarafından, 29/04/2013 tarihli dilekçe ile, davalı Ticaret Bakanlığı hakkında açılan davayı görevli İdare Mahkemesi huzurunda yenileme hakkı saklı tutularak, davanın davalılardan … ve … hakkındaki kısmına Asliye Hukuk Mahkemesinin bakması gerektiği ve görevsiz mahkemece vekalet ücretine hükmedilemeyeceği iddialarıyla kararın anılan kısımlarına yönelik temyiz talebinde bulunulmuş, anılan kararın Ticaret Bakanlığı yönünden 02/05/2013 tarihinde kesinleşmesi üzerine 15/05/2013 tarihinde Ticaret Bakanlığı aleyhine idari yargı yerinde işbu dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 9. maddesinin 1. fıkrasında, çözümlenmesi Danıştay'ın, idare ve vergi mahkemelerinin görevlerine girdiği halde, adli ve askeri yargı yerlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde, bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabileceği, görevsiz yargı merciine başvurma tarihinin Danıştay'a, idare ve vergi mahkemelerine başvurma tarihi olarak kabul edileceği hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bakılan davanın ilk olarak açıldığı … Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın görev yönünden reddine karar verilmiş, davacı tarafından 29/04/2013 tarihli dilekçe ile karara karşı kısmen temyiz isteminde bulunulmuş, işbu davanın davalısı yönünden karar sonucu hakkında temyiz isteminde bulunulmamış, böylece söz konusu görevsizlik kararı davalı Bakanlık yönünden 02/05/2013 tarihinde kesinleşmiştir.
Bu durumda bakılan dava, … Asliye Hukuk Mahkemesinin anılan kararının, işbu davanın davalısı açısından kesinleşmesi üzerine İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 9. maddesi uyarınca 30 günlük dava açma süresi içerisinde 15/05/2013 tarihinde açıldığından, iki dava arasında derdestlik bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddi yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2.Davanın incelenmeksizin reddine ilişkin temyize konu … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (on beş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 16/11/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.