T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/4831
Karar No : 2021/1597
DAVACI : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Kurulu / …
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : Davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu gerekçesiyle meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Suç ve cezaların kanuniliği ilkesi ihlal edilerek hukuka aykırı karar verildiği, dava konusu kararlarda örgütle irtibat ve iltisakı gösteren somut ve kişiselleştirilmiş hiçbir delilin gösterilmediği, bu durumun ceza sorumluluğunun şahsiliği ilkesine aykırı olduğu, dava konusu kararlar ile Anayasa, AİHS ve 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu ile teminat altına alınan ve hiçbir şekilde sınırlanamayan "adil yargılama" hakkı kapsamındaki savunma hakkı, silahların eşitliği ilkesi, hukuki dinlenilme hakkının ihlal edildiği, Anayasa'nın 38/4 ve AİHS'in 6/2 maddelerinde düzenlenen bir suç ile itham edilen herkes suçluluğu hükmen sabit oluncaya kadar masumdur ilkesine aykırı davranıldığı ve bu bakımdan masumiyet karinesi ile lekelenmeme hakkının ihlal edildiği ileri sürülerek dava konusu kararların hukuka aykırı olduğu iddia edilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Dava dilekçesinin usule aykırılıklar yönünden incelenerek tespit edilmesi halinde davanın öncelikle usul yönünden reddi gerektiği, öte yandan dava konusu kararların amacının Türk yargı sistemini tamamen ele geçirmeyi hedefleyen ve bu amaç doğrultusunda hareket eden illegal bir yapının bu amaca ulaşmasının önlenmesi ile Türk yargısının bağımsızlığının ve tarafsızlığının korunması olduğu ve yargı mensuplarına olağan dönemde uygulanan 2802 sayılı Hâkimler ve Savcılar Kanunu ve 6087 sayılı Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Kanununun ilgili hükümlerine değil Anayasa'nın 120. ve 121. maddeleri ile 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu çerçevesinde yürürlüğe konulan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kanun Hükmünde Kararnamesine dayanılarak tesis edildiği, disiplin cezası niteliğinde olmayıp "göreve son" müessesesinin bir örneği olduğu, bu şekilde göreve son verme halinde zorunlu olmamasına rağmen ilgililere savunma haklarını kullanabilmeleri için 6087 sayılı Kanunun 33.maddesi uyarınca yeniden inceleme başvurusunda bulunma imkanı tanındığı, davacı hakkında tesis edilen kararlar ile ilgili olarak kişiselleştirmenin yapıldığı, dava konusu kararların hukuka ve mevzuata uygun olduğu ileri sürülerek davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI …'IN DÜŞÜNCESİ: Dava, davacının 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca, meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulu'nun ... günlü, ... sayılı kararının, bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddi yolundaki aynı Kurulun ... günlü, ... sayılı kararının davacıya ilişkin kısmının iptali istemiyle açılmıştır.
T.C. Anayasasının 138. maddesinde, "Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler. Hiçbir organ, makam, merci veya kişi, yargı yetkisinin kullanılmasında mahkemelere ve hakimlere emir ve talimat veremez; genelge gönderemez; tavsiye ve telkinde bulunamaz.", 139. maddesinde, "Hakimler ve savcılar azlolunamaz, meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olanlar, görevini sağlık bakımından yerine getiremeyeceği kesin olarak anlaşılanlar veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler hakkında kanundaki istisnalar saklıdır.", "Hakimler ve Savcılar Kurulu" başlıklı 159. maddesinin 8. fıkrasında, "Kurul, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında idari karar alma, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma işlemlerini yapar; maddenin 10. fıkrasında ise, "Kurulun meslekten çıkarma cezasına ilişkin olanlar dışındaki kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulamaz. " hükümlerine yer verilmiştir.
2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Hakimlik ve savcılık görevlerinin sona ermesi" başlıklı 53. maddesinde, "Hakim ve savcıların: a)-Bu Kanun hükümlerine göre meslekten çıkarılmaları veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilmesi, b)- Haklarında soruşturma ve kovuşturma bulunması halleri hariç olmak üzere, mesleğe alınma koşullarından herhangi birini taşımadıklarının sonradan anlaşılması, hallerinde görevleri sona erer." hükmü öngörülmüştür.
6087 sayılı Hakimler ve Savcılar Kurulu Kanunu'nun "Kurulun görevleri" başlıklı 4. maddesinin; hakim ve savcılarla ilgili olarak (b) fıkrasının 6. bendinde meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, 7. bendinde, disiplin cezası verme, 8. bendinde de görevden uzaklaştırma işlemlerini yapmak Kurulun görevleri arasında sayılmıştır. "Genel Kurulun Oluşumu ve Görevleri" başlıklı 7. maddesinin 2. fıkranın (ı) bendinde de, Adli ve İdari yargı hâkim ve savcıları hakkında meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma Genel Kurulun görevleri arasında sayılmış, "Yeniden inceleme, itiraz ve yargı yolu" başlıklı 33. maddesinde ise, Genel Kurulun veya dairelerin, meslekten çıkarma cezasına ilişkin kesinleşmiş kararlarına karşı yargı mercilerine başvurulabileceği, diğer kararlarının yargı denetimi dışında olduğu, meslekten çıkarma kararlarına karşı açılan iptal davalarının ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'da görüleceği hükme bağlanmıştır.
Diğer taraftan, kamu düzeni ve güvenliği açısından Anayasa’nın 120. maddesi ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu çerçevesinde Milli Güvenlik Kurulu'nun, Hükümete olağanüstü hal ilan edilmesi yönünde 20.07.2016 günlü, 498 sayılı tavsiye kararı üzerine toplanan Bakanlar Kurulu'nca 15.07.2016 tarihinde başlatılan darbe girişimi üzerine ülke genelinde olağanüstü hal ilan edilmesine karar verilmiş ve bu karar TBMM'de onaylanarak yürürlüğe girmiştir.
2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu uyarınca 23.07.2016 günlü, 29779 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin "Yargı mensupları ile bu meslekten sayılanlara ilişkin tedbirler" başlıklı 3. maddesinin 1. fıkrasında, "Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen hâkim ve savcılar hakkında Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilir." şeklinde düzenleme yapılmış ve bu Kanun Hükmünde Kararname, 6749 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanun ile yasalaşmış, 08.03.2018 tarihinde yürürlüğe giren ve 7075 sayılı Kanun ile yasalaşan 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 11. maddesinin 2. fıkrasında da, meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilenlerin, kararın kesinleşmesinden itibaren altmış gün içinde ilk derece mahkemesi olarak Danıştay'a dava açabilecekleri hükme bağlanmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla, ilgililer hakkında Kurula intikal eden ihbar, şikayet, inceleme ve soruşturma dosyaları ile bu dosyalar hakkında verilen kararlar, mahallinde yapılan araştırmalar, FETÖ/PDY terör örgütü ile ilintili dosyalarda görev alan hâkim ve Cumhuriyet savcılarının bu dosyalarda yapmış oldukları işlemler ve verdikleri kararlar, örgüt mensuplarının haberleşme için kullandıkları şifreli programlarda yer alan kayıtlar, Kurulun, FETÖ/PDY mensubu oldukları Emniyet Genel Müdürlüğü terörle mücadele birimlerince düzenlenen raporlarla sabit olan örgüt üyeleri hakkında tayin ettiği disiplin cezaları ve muhalefet şerhleri, sosyal çevre bilgileri ve Ankara Cumhuriyet Başsavcılığından temin edilen bilgi ile belgeler, ilgililer hakkında başlatılan soruşturmanın niteliği ve isnat edilen suçlamalar ile gözaltı ve tutuklama kararları, soruşturma kapsamında ifadelerine başvurulan hâkim ve Cumhuriyet savcılarının ifade ve sorgu tutanakları, itirafçıların beyanları ile birlikte dikkate alınarak yapılan değerlendirme sonucu adı belirlenen hâkim ve Cumhuriyet savcılarının 667 sayılı KHK’nin 3'üncü maddesinin (1) numaralı fıkrası kapsamında FETÖ/PDY örgütü ile iltisak ve irtibatlarının olduğu gerekçesiyle, 23/07/2016 günlü, 29779 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 667 sayılı Olağanüstü Hâl Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 3'üncü maddesi uyarınca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve ayrı ayrı olmak üzere meslekten çıkarılmalarına karar verildiği, bu kararda ismi yer alan davacı tarafından yapılan yeniden inceleme isteminin Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulunun ... günlü, ... sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmaktadır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26.09.2017 günlü, E:2017/16-956, K:2017/370 sayılı kararı ile onanarak kesinleşen Yargıtay 16. Ceza Dairesinin 24.04.2017 günlü, E:2015/3, K;2017/3 sayılı kararında da, FETÖ/PDY'nin silahlı bir terör örgütü olduğu belirlenmiş bulunmaktadır.
Bakılmakta olan davanın incelendiği tarih itibariyle; davacı hakkında "silahlı terör örgütüne üye olma" suçu nedeniyle açılan kamu davasında ... Ağır Ceza Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararı ile mahkumiyet kararı verildiği, istinaf isteminin reddedildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olan davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin dava konusu Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu Genel Kurulu kararında mevzuata ve hukuka aykırılık görülmemiştir.
Açıklanan nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki bilgi ve belgeler incelendikten sonra davalı idarenin usule ilişkin itirazları yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
A) MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ
1) Genel Olarak
Türkiye’de 15 Temmuz 2016 gecesi, kendilerini “Yurtta Sulh Konseyi” olarak isimlendiren bir grup Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) mensubu tarafından, demokratik biçimde halk tarafından göreve getirilen Türkiye Büyük Millet Meclisini (TBMM), Türkiye Cumhuriyeti Hükûmetini ve Cumhurbaşkanı'nı devirmek ve anayasal düzeni ortadan kaldırmak amacıyla darbe teşebbüsünde bulunulmuş, bu teşebbüs Türk Milleti tarafından akamete uğratılmıştır.
Anayasa'nın olay tarihinde yürürlükte bulunan 118. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca Milli Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından 20/07/2016 tarihli toplantıda yapılan değerlendirmede, darbe teşebbüsünün TSK içindeki Fetullahçı Terör Örgütü (FETÖ) mensupları tarafından başlatıldığı, bu örgütün kuruluş aşamasından itibaren etkisi altına aldığı eğitim kuruluşları, sivil toplum kuruluşları, medya kuruluşları, ticari kuruluşlar ve kamu görevlileri aracılığıyla Milleti ve Devleti kontrol altında tutmayı amaçladığı belirtilmiştir.
MGK'nın anılan toplantısında "demokrasinin, hukuk devleti ilkesinin, vatandaşların hak ve özgürlüklerinin korunmasına yönelik tedbirlerin etkin bir şekilde uygulanabilmesi amacıyla" Hükûmete olağanüstü hâl ilan edilmesi tavsiyesinde bulunulması hususu kararlaştırılmıştır. Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu 20/07/2016 tarihinde, ülke genelinde 21/07/2016 Perşembe günü saat 01.00'den itibaren geçerli olmak üzere doksan gün süreyle olağanüstü hâl ilan edilmesine karar vermiştir. Anılan karar 21/07/2016 tarih ve 29777 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş ve aynı gün TBMM tarafından onaylanmıştır. Olağanüstü hâl, daha sonrasında üçer aylık dönemler hâlinde Cumhurbaşkanı başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulu tarafından uzatılmış ve 18/07/2018 tarihinde kaldırılmıştır.
23/07/2016 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti tarafından Avrupa Konseyi Genel Sekreterliği ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliğine, Türkiye’de 21/07/2016 tarihinde olağanüstü hâlin yürürlüğe girmesiyle birlikte başlayan süreçte, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi (AİHS)’nin 15. maddesinde görüldüğü şekliyle Sözleşme’den doğan yükümlülükler bağlamında daha az güvence sağlanabileceği belirtilerek derogasyon bildiriminde bulunulmuştur.
23/07/2016 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin (667 sayılı KHK) 3/1. maddesi ile yargı mensupları ve bu meslekten sayılanlardan terör örgütlerine veya Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna MGK tarafından karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilenlerin meslekten veya kamu görevinden çıkarılmalarına karar verileceği düzenlenmiştir. Anılan KHK, 18/10/2016 tarihli ve 6749 sayılı Kanun'la değiştirilerek kabul edilmiş, bu Kanun ise 29/10/2016 tarih ve 29872 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname (685 sayılı KHK) ile 667 sayılı KHK'nın ilgili maddesi uyarınca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilen hâkim ve savcıların, kararın kesinleşmesinden itibaren altmış gün içinde ilk derece mahkemesi olarak Danıştayda dava açabilecekleri düzenlenmiştir. 685 sayılı KHK, 01/02/2018 tarihli ve 7075 sayılı Kanun'la değiştirilerek kabul edilmiş, anılan Kanun 08/03/2018 tarih ve 30354 sayılı (mükerrer) Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Nitekim, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Kadriye Çatal/Türkiye (B. No: 2873/17, 07/03/2017) kararında, haklarında meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilen yargı mensupları için doğrudan Danıştayda iptal davası açma imkânının tanındığını belirterek Kadriye Çatal tarafından yapılan başvuruyu iç hukuk yollarının tüketilmemiş olduğu gerekçesiyle kabul edilemez bulmuştur.
2) Davacıya İlişkin Süreç
... tarih ve ... sayılı Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu kararıyla, yargı mensubu olarak görev yapmakta olan davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmiştir. Bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebi anılan Kurul tarafından ... tarih ve ... sayılı kararla reddedilmiştir.
Davacı tarafından meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin karar ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin kararın iptali talebiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.
Öte yandan, davacı 24/08/2020 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğünde kayda giren davalı idarenin ikinci savunmasına cevap dilekçesi ile dava konusu karar nedeniyle yoksun kalınan maddi ve özlük haklarının ödenmesine karar verilmesi talebinde bulunmuştur.
Diğer yandan davacının, ceza yargılaması sonucunda ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile silahlı terör örgütüne üye olma suçundan 7 yıl 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiş olup bu karara karşı yapılan istinaf başvurusu … Bölge Adliye Mahkemesi ... Ceza Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla reddedilmiştir. Dairemizin karar verdiği tarih itibariyle UYAP ortamında yapılan inceleme sonucu anılan mahkumiyet kararının kesinleşmediği görülmüştür.
B) İLGİLİ MEVZUAT
1) Anayasa
Anayasa’nın Başlangıç kısmında, Millet iradesinin mutlak üstünlüğü, egemenliğin kayıtsız şartsız Türk Milletine ait olduğu ve bunu Millet adına kullanmaya yetkili kılınan hiçbir kişi ve kuruluşun, bu Anayasa'da gösterilen hürriyetçi demokrasi ve bunun icaplarıyla belirlenmiş hukuk düzeni dışına çıkamayacağı belirtilmiş ve 176. maddesinde de Anayasa'nın dayandığı temel görüş ve ilkeleri belirten başlangıç kısmının, Anayasa metnine dâhil olduğu kuralı getirilmiştir.
Anayasa'nın 5. maddesi: "Devletin temel amaç ve görevleri, Türk Milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak; kişinin temel hak ve hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve adalet ilkeleriyle bağdaşmayacak surette sınırlayan siyasal, ekonomik ve sosyal engelleri kaldırmaya, insanın maddî ve manevî varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaya çalışmaktır."
Anayasa’nın 6. maddesi: “Egemenlik, kayıtsız şartsız Milletindir.
Türk Milleti, egemenliğini, Anayasanın koyduğu esaslara göre, yetkili organları eliyle kullanır.
Egemenliğin kullanılması, hiçbir surette hiçbir kişiye, zümreye veya sınıfa bırakılamaz. Hiçbir kimse veya organ kaynağını Anayasadan almayan bir Devlet yetkisi kullanamaz.”
Anayasa’nın 9. maddesi: "Yargı yetkisi, Türk Milleti adına bağımsız ve tarafsız mahkemelerce kullanılır."
Anayasa’nın 13. maddesi: “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksızın yalnızca Anayasanın ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bağlı olarak ve ancak kanunla sınırlanabilir. Bu sınırlamalar, Anayasanın sözüne ve ruhuna, demokratik toplum düzeninin ve lâik Cumhuriyetin gereklerine ve ölçülülük ilkesine aykırı olamaz.”
Anayasa’nın 14. maddesi: “Anayasada yer alan hak ve hürriyetlerden hiçbiri, Devletin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü bozmayı ve insan haklarına dayanan demokratik ve lâik Cumhuriyeti ortadan kaldırmayı amaçlayan faaliyetler biçiminde kullanılamaz.
Anayasa hükümlerinden hiçbiri, Devlete veya kişilere, Anayasayla tanınan temel hak ve hürriyetlerin yok edilmesini veya Anayasada belirtilenden daha geniş şekilde sınırlandırılmasını amaçlayan bir faaliyette bulunmayı mümkün kılacak şekilde yorumlanamaz...”
Anayasa’nın dava konusu kararların tesis edildiği tarihte yürürlükte olan hâliyle 15. maddesi: "Savaş, seferberlik, sıkıyönetim veya olağanüstü hallerde, milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükler ihlâl edilmemek kaydıyla, durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanılması kısmen veya tamamen durdurulabilir veya bunlar için Anayasada öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınabilir.
Birinci fıkrada belirlenen durumlarda da, savaş hukukuna uygun fiiller sonucu meydana gelen ölümler dışında, kişinin yaşama hakkına, maddî ve manevî varlığının bütünlüğüne dokunulamaz; kimse din, vicdan, düşünce ve kanaatlerini açıklamaya zorlanamaz ve bunlardan dolayı suçlanamaz; suç ve cezalar geçmişe yürütülemez; suçluluğu mahkeme kararı ile saptanıncaya kadar kimse suçlu sayılamaz."
Anayasa’nın 20. maddesinin birinci fıkrası: “Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz.”
Anayasa’nın 36. maddesi: "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.
Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz."
Anayasa’nın 138. maddesinin birinci fıkrası: “Hâkimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanî kanaatlerine göre hüküm verirler.”
Anayasa’nın 139. maddesi: “Hâkimler ve savcılar azlolunamaz, kendileri istemedikçe Anayasada gösterilen yaştan önce emekliye ayrılamaz; bir mahkemenin veya kadronun kaldırılması sebebiyle de olsa, aylık, ödenek ve diğer özlük haklarından yoksun kılınamaz.
Meslekten çıkarılmayı gerektiren bir suçtan dolayı hüküm giymiş olanlar, görevini sağlık bakımından yerine getiremeyeceği kesin olarak anlaşılanlar veya meslekte kalmalarının uygun olmadığına karar verilenler hakkında kanundaki istisnalar saklıdır.”
Anayasa’nın 140. maddesinin ikinci fıkrası: “Hâkimler, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre görev ifa ederler.”
Anayasa’nın 159. maddesinin birinci fıkrası: “Hâkimler ve Savcılar Kurulu, mahkemelerin bağımsızlığı ve hâkimlik teminatı esaslarına göre kurulur ve görev yapar.”
Aynı maddenin sekizinci fıkrası: “Kurul, adlî ve idarî yargı hâkim ve savcılarını mesleğe kabul etme, atama ve nakletme, geçici yetki verme, yükselme ve birinci sınıfa ayırma, kadro dağıtma, meslekte kalmaları uygun görülmeyenler hakkında karar verme, disiplin cezası verme, görevden uzaklaştırma işlemlerini yapar...”
2) AİHS
AİHS'in 6. maddesinin birinci fıkrası: "Herkes davasının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir. Karar alenî olarak verilir. Ancak, demokratik bir toplum içinde ahlak, kamu düzeni veya ulusal güvenlik yararına, küçüklerin çıkarları veya bir davaya taraf olanların özel hayatlarının gizliliği gerektirdiğinde veyahut, aleniyetin adil yargılamaya zarar verebileceği kimi özel durumlarda ve mahkemece bunun kaçınılmaz olarak değerlendirildiği ölçüde, duruşma salonu tüm dava süresince veya kısmen basına ve dinleyicilere kapatılabilir."
AİHS'in 8. maddesi: “Herkes özel ve aile hayatına, konutuna ve yazışmasına saygı gösterilmesi hakkına sahiptir.
Bu hakkın kullanılmasına bir kamu makamının müdahalesi, ancak müdahalenin yasayla öngörülmüş ve demokratik bir toplumda ulusal güvenlik, kamu güvenliği, ülkenin ekonomik refahı, düzenin korunması, suç işlenmesinin önlenmesi, sağlığın veya ahlakın veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması için gerekli bir tedbir olması durumunda söz konusu olabilir.”
AİHS'in 15. maddesi: "Savaş veya ulusun varlığını tehdit eden başka bir genel tehlike halinde her Yüksek Sözleşmeci Taraf, durumun kesinlikle gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla, bu Sözleşme’de öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabilir.
Yukarıdaki hüküm, meşru savaş fiilleri sonucunda meydana gelen ölüm hali dışında 2. maddeye, 3. ve 4. maddeler (fıkra 1) ile 7. maddeye aykırı tedbirlere cevaz vermez.
Aykırı tedbirler alma hakkını kullanan her Yüksek Sözleşmeci Taraf, alınan tedbirler ve bunları gerektiren nedenler hakkında Avrupa Konseyi Genel Sekreteri’ne tam bilgi verir. Bu Yüksek Sözleşmeci Taraf, sözü geçen tedbirlerin yürürlükten kalktığı ve Sözleşme hükümlerinin tekrar tamamen geçerli olduğu tarihi de Avrupa Konseyi Genel Sekreteri’ne bildirir."
3) Kanun
667 sayılı KHK'nın değiştirilerek kabul edilmesine dair 6749 sayılı Kanun’un 3. maddesinin birinci fıkrası: “Terör örgütlerine veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen …hâkim ve savcılar hakkında hâkimler ve savcılar yüksek kurulu genel kurulunca meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmalarına karar verilir. Bu kararlar, Resmî Gazete’de yayımlanır ve yayımı tarihinde ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Meslekten çıkarma kararlarına karşı ilgili kanunlarda yer alan hükümler uyarınca itiraz edilmesi veya yeniden inceleme talebinde bulunulması üzerine verilen kararlar da Resmî Gazete’de yayımlanır ve yayımı tarihinde ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Görevden uzaklaştırılanlar veya görevlerine son verilenlerin silah ruhsatları ve pasaportları iptal edilir ve bu kişiler oturdukları kamu konutlarından veya vakıf lojmanlarından on beş gün içinde tahliye edilir.”
Üçüncü fıkrası: “Birinci fıkra uyarınca görevine son verilenler hakkında da 4 üncü maddenin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.”
Aynı Kanun’un 4. maddesinin ikinci fıkrası: “Birinci fıkra uyarınca görevine son verilenler bir daha kamu hizmetinde istihdam edilemez, doğrudan veya dolaylı olarak görevlendirilemezler; görevinden çıkarılanların uhdelerinde bulunan her türlü mütevelli heyet, kurul, komisyon, yönetim kurulu, denetim kurulu, tasfiye kurulu üyeliği ve sair görevleri de sona ermiş sayılır. Bu fıkrada sayılan görevleri yürütmekle birlikte kamu görevlisi sıfatını taşımayanlar hakkında da bu fıkra hükümleri uygulanır...”
4) Etik İlkeler
Hâkimler ve savcılar Anayasa ve kanunlarla kendilerine verilen görev ve yetkileri, yazılı olsun ya da olmasın evrensel anlamda hâkim ve savcıları bağladığı hususunda kuşku bulunmayan etik kurallara tabi olarak yerine getirmelidirler.
Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 27/06/2006 tarih ve 315 sayılı kararı ile benimsenmesine karar verilmiş ve Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğünce tüm hâkim ve savcılara genelge olarak duyurulmuş olan "Bangalor Yargı Etiği İlkeleri"nde bağımsızlık, tarafsızlık, doğruluk, dürüstlük, eşitlik, ehliyet ve liyakat korunan değerler olarak sayılmıştır. Yine Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulunun 10/10/2006 tarih ve 424 sayılı kararı ile benimsenmesine karar verilerek Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü tarafından tüm hâkim ve savcılara duyurulan Savcılar İçin Etik ve Davranış Biçimlerine İlişkin Avrupa Esasları “Budapeşte İlkeleri” de Bangalor İlkeleri ile benzer ilkeleri içermektedir.
Bangalor Yargı Etiği İlkelerinde hâkimin; herhangi bir yerden herhangi bir sebeple doğrudan ya da dolaylı olarak gelebilecek her türlü dış etki, rüşvet, baskı, tehdit ve müdahaleden uzak şekilde, olaylara ilişkin kendi değerlendirmesine dayanarak ve hukuka dair kendi vicdani anlayışı ile uygun biçimde yargı işlevini bağımsız olarak yerine getirmesi; mahkeme içerisinde ve dışında, halkın, hukukçuların ve dava taraflarının yargı ve hâkim tarafsızlığına duyduğu güveni koruyacak ve artıracak davranışlar içerisinde olması; sürekli kamu gözetiminin öznesi durumunda olan hâkimin, sıradan bir vatandaşın ağır olarak nitelendirebileceği kişisel sınırlamaları kabul etmek durumunda olduğu ve bunu özgürce ve kendi iradesiyle yapması, özellikle yargı vazifesinin onuruyla uyumlu bir tarzda davranması; diğer vatandaşlar gibi ifade, inanç, dernek kurma ve toplanma özgürlüğüne sahip olduğu ancak bu hakların kullanılmasında, yargı mesleğinin onurunu, yargının bağımsızlığını ve tarafsızlığını koruyacak şekilde davranması gerektiği hususları belirtilmiştir.
C) İNCELEME VE GEREKÇE
1) Yargılamada İzlenen Usul ve Süreç
AİHS'in 15. maddesinde; savaş veya ulusun varlığını tehdit eden bir genel tehlike hâlinde devletlerin, durumun gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla AİHS'te öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabileceği belirtilmiştir.
Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu tarafından yargı mensuplarının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararlar tesis edilirken ilgililere haklarındaki tespitler bildirilmek suretiyle karşı beyanda bulunma imkânı tanınmamış ise de AİHS'in 15. maddesi hükmü uyarınca ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikeye karşı ivedi şekilde tedbir almak zorunluluğu çerçevesinde durumun gerektirdiği ölçüde kabul edilebilecek nitelikte olan bu hususun, yargılama aşamasında, hakkındaki tespitler bildirilerek ilgililerin bu tespitlere karşı beyanlarının alınması suretiyle giderilmesinin mümkün olduğu değerlendirilmiştir.
Nitekim AİHM'e göre karar alma veya yargılama sürecinde daha alt aşamalarda yaşanan bazı usule ilişkin eksikliklerin sonraki aşamalarda telafi edilebilmesi mümkündür (Helle/Finlandiya, B. No: 20772/92, 19/12/1997, § 45; Monnell ve Morris/Birleşik Krallık, B. No: 9562/81, 9818/82, 2/3/1987, §§ 55-70).
Bu kapsamda, davalı idare tarafından dava konusu kararların gerekçesi olarak yargılama safahatında dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgeler davacıya tebliğ edilmiş ve bu bilgi ve belgelere karşı etkin bir şekilde beyanda bulunma imkânı tanınmıştır.
Öte yandan hakkaniyete uygun yargılama hakkına ilişkin güvencelerin (silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin) sağlanması amacıyla Dairemizce görülmekte olan bu davalarda usul kuralları oldukça geniş yorumlanmıştır.
Dava konusu kararlara karşı dava açma süresi, yargı yolunun açıldığı 23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı KHK'nın yayımı tarihinden itibaren değil anılan KHK’nın TBMM tarafından değiştirilerek kabul edilmesine dair 7075 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği 08/03/2018 tarihinden itibaren başlatılmıştır.
Davacıların adli yardım talepleri, "yargılama veya takip giderlerini kısmen veya tamamen ödeme gücünden yoksun olan kimselerin taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması" şartının herhangi bir bilgi veya belgeyle (örneğin fakirlik ilmuhaberi) desteklenmesi beklenmeksizin kabul edilmiştir.
Duruşmalı dosyalarda, tedavi kurumlarında veya ceza infaz kurumlarında bulunan ve mazeretleri nedeniyle duruşmalara katılamayacak olan davacıların duruşmalara kolaylıkla katılabilmeleri, yargılamanın en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması için Ses ve Görüntü Bilişim Sisteminden (SEGBİS) yararlanma imkânı sağlanmıştır.
06/01/1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Tebligat ve cevap verme" kenar başlıklı 16. maddesinde; dava dilekçelerinin ve eklerinin birer örneği davalıya, davalının vereceği savunmanın davacıya, davacının ikinci dilekçesinin davalıya, davalının vereceği ikinci savunmanın da davacıya tebliğ edileceği düzenlenmiştir. Davalının ikinci savunmasında davacının cevaplandırmasını gerektiren hususların bulunması hâli dışında, davalının ikinci savunmasına karşı davacının cevap veremeyeceği, tarafların otuz günlük cevap verme süresinin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci dilekçelere dayanarak hak iddia edemeyecekleri kurala bağlanmıştır. Bununla birlikte davalı idarenin ek beyan dilekçelerinde veyahut Danıştay savcı düşüncesine cevap dilekçelerinde dosyaya sunulan bilgi ve belgeler, davacıya tebliğ edilmiş ve dava dosyasına sunulan yeni bilgi ve belgelere karşı beyanlarını sunma imkânı sağlanmıştır.
Bu kapsamda, Dairemizin 11/06/2020 tarihli ara kararıyla, davalı idare tarafından dava dosyasına sunulmuş olan ve 17/12/2018 tarihinde davacı vekiline tebliğ edilen 20/11/2018 tarihli ikinci savunma dilekçesi ve eki CD'de yer alan bilgi ve belgelerde davacının cevap vermesini gerektiren hususlar bulunduğu davacıya bildirilerek, bunlara ilişkin karşı beyanlarını dosyaya sunabilmesi için davacıya on gün süre verilmiştir.
Aynı maddede, haklı sebeplerin bulunması hâlinde, taraflardan birinin isteği üzerine otuz günü geçmemek ve bir defaya mahsus olmak üzere otuz günlük cevap verme süresinin uzatılabileceği belirtilmiştir. Dairemizce talep edilmesi hâlinde taraflara otuz günü geçmemek üzere ek süre verilmiştir.
Bununla birlikte, AİHS’in "Adil Yargılanma Hakkı’’ başlıklı 6. maddesinin 1. fıkrasında herkesin medeni hak ve yükümlülükleri ile ilgili davasını makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahip olduğu düzenlemesi yer almıştır. Bu kapsamda Anayasa Mahkemesi de makul sürede yargılanma hakkını Anayasanın 36. maddesinde yer verilen adil yargılanma hakkının bir parçası olarak görmüştür (Gülseren Gürdal ve Diğerleri, B. No: 2013/1115, 05/12/2013, § 43). Anayasanın 141. maddesinin son fıkrasında da davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması yargının görevleri arasında sayılmıştır.
AİHM kararları incelendiğinde; mahkemenin bir yargılamanın süresinin makul olup olmadığını incelerken her davanın kendi somut durumunu gözettiği ve davanın karmaşıklığı, başvuranların ve yetkili makamların yargılama sürecindeki davranışları ile ilgililer için davanın konusunun arz ettiği önem gibi kriterleri dikkate aldığı görülmüştür (Frydlender / Fransa, B. No: 30979/96, 27/6/2000, § 43, Yılmaz / Türkiye, B. No: 36607/06, 04/06/2019, §§ 32). Aynı şekilde Anayasa Mahkemesi de makul süre yönünden yaptığı incelemelerde, davanın karmaşıklığı, yargılamanın kaç dereceli olduğu, tarafların ve ilgili makamların yargılama sürecindeki tutumu ve başvurucunun davanın hızla sonuçlandırılmasındaki menfaatinin niteliği gibi hususları, bir davanın süresinin makul olup olmadığının tespitinde göz önünde bulundurulması gereken kriterler olarak belirlemiştir (Güher Ergun ve Diğerleri, B. No: 2012/13, 02/07/2013, § 41-45, Gülseren Gürdal ve Diğerleri, B. No: 2013/1115, 05/12/2013, § 46).
Bu kapsamda; yargı mensuplarının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılması kararlarına karşı ilgililer tarafından genellikle işlem tesisinden sonra bu işlemlere karşı yargı yolu açık olmadığı halde altmış günlük dava açma süresi içinde Ankara İdare Mahkemelerinde ya da doğrudan Danıştay'da davalar açılmış ise de anılan işlemlere karşı ancak 23/01/2017 tarih ve 29957 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 685 sayılı KHK'nın yayımı tarihinden itibaren Danıştay'da yargı yolunun açılmış olduğu anılan KHK ile kabul edildiğinden, bu davaların esastan incelenmesine Dairemiz tarafından bu tarihten itibaren başlanmıştır.
Bununla birlikte yukarıda aktarıldığı üzere gerek ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikeye karşı ivedi şekilde tedbir almak zorunluluğu çerçevesinde olağanüstü şartlar altında tesis olunan işlemler nedeniyle açılan bu davaların karmaşık yapısına, gerekse hakkaniyete uygun yargılanma hakkına ilişkin güvencelerin (silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin) sağlanması amacıyla davalı idare tarafından dava konusu kararın gerekçesi olarak yargılamanın her safahatında dava dosyasına sunulan tüm bilgi ve belgelerin davacıya tebliğ edilmesi ya da davalı idarenin ikinci cevap dilekçesine karşı davacı tarafa ek süre verilerek cevap hakkı tanınması gibi geniş usuli uygulamalara rağmen bakılmakta olan bu dava mümkün olan en kısa süre içinde Dairemiz tarafından sonuçlandırılmıştır.
2) FETÖ'ye İlişkin Tespit ve Değerlendirmeler
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 26/09/2017 tarih ve E:2017/16.MD-956, K:2017/370 sayılı kararında; FETÖ’nün, paravan olarak kullandığı dini, din dışı dünyevi emellerine ulaşma hâline getiren; siyasi, ekonomik ve toplumsal yeni bir düzen kurma tasavvuruna sahip örgüt liderinden aldığı talimatlar doğrultusunda hareket eden; bu amaçla öncelikle güç kaynaklarına sahip olmayı hedefleyip güçlü olmak ve yeni bir düzen kurmak için şeffaflık ve açıklık yerine büyük bir gizlilik içerisinde olmayı şiar edinen; bir istihbarat örgütü gibi kod isimler, özel haberleşme kanalları, kaynağı bilinmeyen paralar kullanıp böyle bir örgütlenmenin olmadığına herkesi inandırmaya çalışarak ve bunda başarılı olduğu ölçüde büyüyüp güçlenen, bir yandan da kendi mensubu olmayanları düşman olarak görüp mensuplarını motive eden; “Altın Nesil” adını verdiği kadrolarla sistemle çatışmak yerine sisteme sahip olma ilkesiyle Devlete tabandan tavana sızan; bu kadroların sağladığı avantajlarla Devlet içerisinde belli bir güce ulaştıktan sonra hasımlarını çeşitli hukuki görünümlü hukuk dışı yöntemlerle tasfiye eden; böylece devlet aygıtının bütün alt bileşenlerini ünite ünite kontrol altına almayı ve sisteme sahip olmayı planlayıp ele geçirdiği kamu gücünü de kullanarak toplumsal dönüşümü sağlamayı amaçlayan; casusluk faaliyetlerini de bünyesinde barındıran atipik/suigeneris bir terör örgütü olduğu belirtilmiştir.
1970’li yıllardan itibaren özellikle, mülkiye, adliye, emniyet, millî eğitim ve TSK içerisinde kadrolaşmaya giden FETÖ liderinin vaaz, röportaj ve kitaplarında bulunan ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun anılan kararında da yer alan “Esnek olun, sivrilmeden can damarları içinde dolanın!”, "Bütün güç merkezlerine ulaşıncaya kadar hiç kimse varlığınızı fark etmeden sistemin ana damarlarında ilerleyin!", “Türkiye’deki devlet yapısı ölçüsüne göre bütün anayasal müesseselerdeki güç ve kuvveti cephemize çekeceğimiz ana kadar her adım erken sayılır. …bunca kalabalık içinde ben bu dünyayı ve düşüncemi sözde mahremiyet içinde anlattım. …sırrınız sizin sırrınızdır. Söylerseniz siz esir olursunuz.”, “Bir gün bana Ankara’da bin evimiz olduğunu söyleyin, devletin paçasından şöyle bir tutacağım, devlet uyandığında yapacağı hiçbir şey kalmayacak” şeklindeki sözleri bu suigeneris örgütün, Devleti ele geçirme gayretlerinin somut talimatları olarak ortaya çıkmıştır.
Ankara 4. Ağır Ceza Mahkemesinin 08/06/2018 tarih ve E:2016/238, K:2018/128 sayılı kararında ise FETÖ'nün yargı yapılanmasına ilişkin şu tespitlere yer verilmiştir:
"Örgütün hakim, savcı yapılanması bölgelere ayrılmış olup ...bölgelerden sorumlu kişilere bölge abisi veya bölge ablası denilmektedir. Her bölgenin 8-10 evi kapsadığı, örgüt mensupları arasında farklı sohbet grupları ve bu gruplardan sorumlu örgüt imamı bulunmaktadır. ...Örgüt üyesi hakim, savcıların sicil numaralarına veya mesleğe başlama aşamasında, adalet akademisindeki dönemlerine göre ayrı ayrı devre ve sicil numarası içerisinde gruplandırmaların yapıldığı, T1, T2, T3, T4, T5 şeklinde belirli sicil aralıklarını kapsayan hakim, savcıların gruplandırılarak taşra ve devre yapılanması oluşturulmuştur. Her grupta kendi içerisinde hakim, savcı sayılarına göre 3-5 kişilik sohbet gruplarına ayrılmıştır. ...Örgüt tarafından örgüt üyesi ile yapılan görüşme sonrasında hakim, savcı olması kararlaştırılan örgüt üyeleri sınavlara hazırlanmak üzere örgüte ait Ankara’daki örgüt evlerinde sınava çalıştırılır. Bu örgüt evinin masraflarının örgüt tarafından karşılandığı ve sınava çalıştırılacak kişiler dışında başka kimsenin bu evlere giremediği anlaşılmıştır. Bu örgüt evlerinde hakimlik, savcılık sınavına girecek örgüt üyeleri sınavlara hazırlanmakta olup deneme sınavlarının yapıldığı ayrıca sınav sorularının örgüt tarafından yasal olmayan yollardan ele geçirilip bu evlerde sınavdan bir kaç gün önce örgüt mensubu abi veya ablalar tarafından örgüt üyelerine verilmiştir. Örgüt üyelerine cevapları işaretlenmiş soru kitapçıkları verilerek bunları ezberlemelerinin sağlandığı, bu şekilde örgüt üyelerinin sınavları kazanmalarının sağlandığı anlaşılmıştır. Yazılı sınavı kazanan örgüt üyeleri murakıplarca tekrar eve çağrılarak mülakat için hazırlanmakta mülakatta nasıl davranacaklarının öğretilmektedir. Ayrıca örgüt tarafından kendilerine referans bulunacağı veya kendilerinin referans bulmaları söylenmektedir. Mülakat sınavını kazanan ve hakim, savcı adayı olan örgüt üyeleri mülakattan sonra tekrar murakıplar tarafından örgüt evlerine çağrılarak staj aşamasında hangi evde kalacakları, ev sorumlularının kim olacağı anlatılarak, bu şekilde staja başlayan örgüt üyesinin staj döneminde de örgüt tarafından takibi yapılmaktadır. Staj aşamasında örgüt üyelerinin deşifre olmamaları için beşer kişilik gruplar halinde, masrafı örgüt tarafından karşılanan ev tutmaları sağlanmaktadır. Her ev için bir sorumlu tayin edilmektedir. Adaylık sürecini tamamlayıp ataması yapılan örgüt üyesi hakim, savcıların örgüt tarafından takibine devam edildiği, sürekli irtibat kurularak bunların örgüte bağlılıkları sağlanmaktadır. Ataması yapılan örgüt mensubu hakim, savcının ilk maaşlarının tamamı örgüt tarafından alınmaktadır. Daha sonraki aylarda ise bekarlardan %15, evlilerden %10, en az 3 çocuğu olanlardan ise %5 oranında himmet toplanmaktadır. Bekar olan örgüt mensubu hakim, savcıların örgüt için önemli stratejik kurumlarda görevli örgüt üyeleri ile veya aynı meslekteki örgüt üyeleri ile evlenmelerinin teşvik edildiği ve katalog evlilikler yaptırıldığı anlaşılmıştır...
Örgüt tarafından hakim, savcılara yönelik adaylık dahil tüm süreçlerde yabancı dil, yüksek lisans, doktora eğitimi, yurt dışı gezileri, mesleki ve kişisel programlar düzenlenmek suretiyle örgüt üyesi hakim, savcılar emsallerine göre daha donanımlı hale getirilmektedir. Örgüt mensupları hak etmedikleri halde yurt içi ve yurt dışı yüksek lisans ve doktora programlarına yerleştirilmişlerdir...
HSYK ve Ad[a]let Bakanlığı Teftiş Kurulunda görev yapan örgüt mensubu müfettişlerce yapılan teftişlerde örgüt üyesi olan hakim, savcılarla örgüt üyesi olmayan hakim, savcılar farklı muameleye tabi tutulmakta, örgüt üyesi hakim, savcılara hak etmedikleri halde yüksek notlar ve olumlu siciller verilmekte, örgüt üyesi olmayan hakim, savcılara ise vasat veya düşük notlar verilmekte, sicilleri bozulmaktadır.
Örgüt üyesi hakim ve savcılar görev yaptıkları yerlerde görevleri nedeniyle öğrendikleri önemli bilgiler ile soruşturma ve dava dosyalarında gördükleri örgüt için önem taşayabilecek konuları gerek adliye gerekse il veya ilçede önemli görevlerde bulunan kişiler ile ilgili topladıkları bilgileri toplantılarda örgüt sorumlusu abiye iletmektedirler. Menfi takip heyeti denilen bir grup tarafından örgüt üyelerinden toplanan bu bilgiler değerlendirilmekte, neticesine göre yapılacak işlemler kararlaştırılmaktadır...
Örgüt mensubu hakim, savcıların deşifre olmasının önüne geçmek amacıyla örgüt üyesi hakim, savcıların çocuklarını örgüte ait olan okullara göndermemelerine karar verilmesi halinde örgüt üyesi hakim, savcı çocuklarının eğitimleri ile ilgilenilmesi, ayrıca ideolojik eğitim verilmesi için eğitim birim adıyla ayrıca bir birim kurulmuştur. Bu birim sorumlusu Yargıtay Üyesi olarak görev yapan örgüt üyelerinden seçilmektedir...
Örgüt faaliyetlerinin bir çoğunda gizlilik esas alınmasına karşın örgüt tarafından HSYK seçimlerine verilen önemden dolayı bu dönemde örgüt mensuplarının deşifre olmayı göze alarak seçimlerde tüm il ve ilçeleri kapsayan adliye ziyaretleri, ev ziyaretleri ve yemek organizasyonları düzenlemişlerdir. Sözde bağımsız örgüt üyesi adaylarının seçim gezilerine birlikte katılmışlardır. Örgütün 2014 yılı HSYK üye seçimlerinde gerek YARSAV listesi, gerekse bağımsız aday adı altında aday göstererek yargı içerisinde alternatif bir yargı gücü kuracak şekilde örgütlü olduğu anlaşılmıştır..."
Öte yandan Dairemizde derdest olan dava dosyalarında yukarıda belirtilen tespitleri destekler mahiyette, FETÖ'nün niteliğine ilişkin aşağıdaki beyanların yer aldığı görülmüştür:
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan M.Ü.ye ait Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 21/10/2016 tarihli ek sorgulama tutanağı: “…Şunu söylemem gerekiyor ki cemaat farklı sınav evlerinde kalan şahısları birbiriyle tanıştırmaz. …Bu yapı sizi asla boşta bırakmaz, yani üniversiteden mezun olduğunuzda sınav çalışma eviniz hazırdır, sınavı kazanınca mülakat referans listeniz hazırdır, bunların her aşamasından sorumlu olan kişiler vardır. …Kural olarak bu yapı gizlilik üzerine kurulu olduğundan bir evde kalan diğer evde kalan kişileri tanımazdı. Ama biz bazen tanıştığımızda kimin bizden olduğunu hissediyor ve anlıyorduk. Biz staja başladıktan sonra bize yavaş yavaş tedbire riayet etmemiz hususu anlatılmaya başlandı. …bu yapıda ciddi bir hiyerarşi söz konusuydu. Ben maaşımın bekarken %15’ini, evlendikten sonra ise %10’unu cemaate himmet olarak verdim. …Evde kalan kişi sadece ev abisini tanır. Kıdemsiz birinin üst abileri tanıma şansı yoktur. Staj esnasında bize namazınızı gizli kılın gerekirse zorunlu hallerde namazlarınızı cem edin diyorlardı. Ramazan orucunuzu tutun ancak gerekirse oruç tutmuyormuş gibi davranın diyorlardı. Bunun haricinde önemli bir husus da bize evliliğin faziletleri anlatılıyordu. …Evlilikten sorumlu abi, evlendirmeyi düşündüğü erkeğe gelerek erkekten bir vesikalık fotoğraf ve bir CV ister, devamında bu CV’yi ve fotoğrafı bir havuza atardı. Aynı işlemi bayanlar için de yapıyorlardı. Devamında evlilikten sorumlu abi kendince uygun gördüğü eş adaylarını birbirleriyle tanıştırıyordu.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan A.A.ya ait Kilis Terörle Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 23/06/2017 tarihli şüpheli ifade tutanağı: “17-25 Aralık süreci sonrası örgütün sivil imamı … kod adlı şahsın katıldığı …bir toplantıda sivil imam adlicilere hitaben ‘elinizde ...siyasal iktidara ilişkin yolsuzluk ihale usulsüzlüğü vs. gibi ses getirecek dosya varsa, bu tarz ses getirecek dosyaları bekletmeyin, hemen davasını açın.’ dedi. …Örgüt mensuplarının deşifre olmasını önlemek için tedbir ya da ruhsat diye tabir edilen yöntemler uygulanmaktaydı. Bu kapsamda örneğin; cuma namazına gitmememiz, adliyede namazları ima ile (göz ile) kılmamız, eğer mümkünse namaz vakti yetişiyorsa namazları cem ederek (birleştirerek) evde kılmamız, ramazan ayında eğer belli olacaksa oruç tutmamamız ve gerektiğinde alkol almamız talimatlandırılmıştı. …Bizim mezuniyet balomuzda, o dönemki yargı bürokrasisinin hassasiyeti de gözetilerek protokol masalarından görülecek açıdaki ön sıra masalara hep örgüt üyeleri oturtulmuş ve bunlara alkol almaları talimatlandırılmıştı diye biliyorum. …Seçim [2014 HSYK seçimi] süreciyle ilgili son olarak belirtmek istediğim, örgütün ByLock üzerinden birbirleriyle haberleşerek Facebook’taki hâkim-savcı gruplarında ya da adalet.org’da organize bir şekilde hareket ederek bağımsız aday tanıtımlarının altına adayı övücü, parlatıcı, adayı ön plana çıkartıcı yorumlar yapılmasının sağlanmasıydı. Buna örnek olarak bir olay anlatayım; R.Ş. mahkemede yanıma gelip bana tefonundaki ByLock mesajını okuttu. Yazının içeriğinde; --Tüm arkadaşların dikkatine, şu gün şu saatte Facebook’taki hâkim savcı gruplarında ve adalet.org’da ‘[İ.Ç.] Gerçeği’ isimli bir paylaşım yapılacaktır. Paylaşımın altına bağımsız aday [İ.Ç.]yi övücü yorumlar yapıp destekleyelim.-- …Görüldüğü üzere örgüt sosyal medyada organize bir şekilde hareket ederek seçimde başarılı olmayı amaçlamıştır. ...FETÖ yargı mensuplarını T1, T2, T3, T4, T5 üst başlığı/ tasnifi adı altında grup grup, hücre tipi yapılandırılmıştır. T3’teki bir kişinin ekstra bir tanışıklık yoksa diğerlerini bilmesi mümkün olmadığı gibi, yine T3 altında yer alan grupların da birbirini tanımaması genel kuraldır. Tedbir denilen gizlilik kurallarına riayet edilerek bu gizliliğin sağlanması amaçlanmıştır. Ama özellikle Ankara’da staj döneminde bu gizliliği sağlayamadılar. Bir çok farklı gruba mensup kişi birbirlerini bir şekilde tanıdı veya başkasından duymak suretiyle öğrendi. Ancak tedbire son derece riayet edenler kendilerini gizleyebilmiştir.”
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan M.Ö.ye ait Osmaniye Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 18/10/2016 tarihli sorgulama tutanağı: “Taşra yapılanmasında o dönemki adı ile cemaatin bu yapılanması profesyonel olarak yürütülüyordu. 2002 yılından itibaren taşra yapılanması kendi içerisinde T1, T2, T3, T4, T5 şeklinde bölümlere ayrılmıştı. ("T" taşra anlamına gelen yapılanmayı simgelerdi). T1 grubu 39 bin sicilden daha önce gelenlerdi. T2 grubu 39 bin, 42 bin sicillileri, T3 grubu 92 bin 109 bin arası sicillileri, T4 grubu daha sonraki sicillileri,T5 grubu 125 bin ve sonraki sicillileri ifade ederdi.”
Sonuç olarak FETÖ'nün, yıllar itibarıyla takiye (olduğundan farklı görünme) esasına dayanan uzun vadeli bir projenin aşamalarını izleyerek kurduğu strateji doğrultusunda, kamu kurumlarında ve yargı organlarında demokratik devlet düzeninden ayrıksı ve ona paralel şekilde teşkilatlanmak suretiyle ülkenin bağımsızlığını, bütünlüğünü ve demokratik hukuk devletini tehdit edici, anayasal düzene sadakat yükümlülüğüne aykırı davranışlar gösteren bir yapılanma hâline geldiği anlaşılmaktadır. Nitekim bu yapılanma tarafından 15 Temmuz 2016 gecesi anayasal düzene, demokratik kurumlara ve bizatihi Türk Milletine karşı darbe teşebbüsünde bulunulmuştur.
Darbe teşebbüsünün bertaraf edilmesini takip eden günlerde, söz konusu kalkışmaya dâhil olan kişilerin telefon konuşmaları ve mesajları ortaya çıkmıştır. Anayasa Mahkemesinin Aydın Yavuz ve diğerleri (B. No: 2016/22169, 20/06/2017) kararında da yer alan, darbe teşebbüsünün şüphelilerinden olan Komiser Yardımcısı E.G.nin telefonunda bulunan mesajlar bunlara örnek teşkil etmektedir. E.G.nin telefonunda, "önemli, durum kötü, çok acil duyuru. tüm il ve ilçe imamlarını, abilere, ablalara, kurum imamlarına iletin, tüm hizmet mensupları darbeyi şiddetle kınayan açıklama yapsın, meydanlara inip kendisini kamufle etsin, resim çekilip sosyal medyada yayınlasın, demokrasi, seçilmiş irade falan desinler, ama fazla da asla muhterem hoca efendinin adı geçmesin açıklamalarda, hepimizi alabilirler, herkes -darbeden haberim yok TV'de gördüm ilk kez- desin, asla hükümete ve Tayyibe karşı olumsuz bir paylaşım yapmayın, bu gurubu kapatıyorum şimdi" şeklinde mesajların bulunduğu tespit edilmiştir.
3) Demokratik Anayasal Düzene Sadakat Yükümlülüğü
AİHM "demokratik bir devletin, memurlarından anayasal prensiplere sadakat göstermesini isteme hakkı bulunduğunu" belirtmektedir (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 52; Volkmer/Almanya (k.k.), B. No: 39799/98, 22/11/2001; Petersen/Almanya, B. No: 39793/98, 22/11/2001). AİHM'e göre "kamu çalışanlarının devlete sadık kalmaları genel yararı korumakla ve güvence altına almakla yükümlü devlet otoriteleri ile çalışmalarının doğasında bulunan bir şarttır." (Sidabras ve Džiautas/Litvanya, B. No: 55480/00 ve 59330/00, 27/07/2004, § 57; Žičkus/Litvanya, B. No: 26652/02, 07/04/2009, § 28).
AİHM kararlarında yer alan sadakat yükümlülüğüne ilişkin yukarıda belirtilen ilkelerin hâkimlik ve savcılık mesleği açısından yorumlanması gerekmektedir.
Anayasa'nın "Hâkimlik ve savcılık mesleği" kenar başlıklı 140. maddesine Danışma Meclisi tarafından yazılan gerekçede "... Adalet tevzii herşeyden önce güvenilir nitelikte olmalıdır. Bu hizmeti görenlerin tarafsızlıklarından şüphe edilmesi, hizmetin tam olarak yerine getirilmiş olduğunun kabulüne engeldir. Bu itibarla görevlerinde özel hayatlarında tarafsızlıklarına dair bir davranışta bulundukları sanısını verecek hareketlerden sakınmak zorundadırlar." denilmektedir.
Bu bağlamda, yargı mensuplarının sadakat yükümlülüğü memurlardan farklı olarak "bağımsızlık" ve "tarafsızlık" ilkeleri çerçevesinde hukuk devletine ve demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğü olarak ortaya çıkar.
Üstün bir kamu gücü yetkisi niteliğindeki yargı yetkisini kullanan hâkim ve savcıların, Anayasa gereği tarafsız ve bağımsız olarak görev yapmaları, Anayasa'ya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdani kanaatlerine göre hüküm vermeleri ve anayasal düzene sadakat göstermeleri, hukuk devletinde demokratik toplum düzeninin korunması açısından büyük önem arz etmektedir.
4) Dava Konusu Edilen Kararların Hukuki Niteliği
Anayasa’nın 139. maddesinde hâkim ve savcıların görevlerinin sona ermesi sonucunu doğuran işlemler, disiplin cezaları ve meslekte kalmalarının uygun olmadığı yönünde verilen kararlar olarak ikiye ayrılmıştır. 24/02/1983 tarihli ve 2802 sayılı Hakimler ve Savcılar Kanunu'nun "Hâkimlik ve savcılık görevlerinin sona ermesi" kenar başlıklı 53. maddesinde de disiplin cezası niteliğindeki meslekten çıkarma işlemi ile hâkimlik ve savcılık görevinin sona ermesi sonucunu doğuran diğer işlemler ayrı ayrı belirtilmiştir.
Dolayısıyla 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi uyarınca hâkim ve savcıların meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararların, bu kişilere disiplin cezası verilmesine ilişkin kararlardan ayrı nitelikte olduğu konusunda duraksama bulunmamaktadır.
Dairemizin, Danıştay Başkanlığının internet sitesinde güncel kararlar başlığı altında yayımlanmış olan, 04/10/2016 tarih ve E:2016/8196, K:2016/4066 sayılı kararında da belirtilmiş olduğu üzere 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi uyarınca terör örgütlerine veya MGK'ca Devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen yargı mensuplarının, “meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına" ilişkin kararlar, adli suç veya disiplin suçu işlenmesi karşılığında uygulanan yaptırımlardan farklı olarak terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapıların kamu kurum ve kuruluşlarındaki varlığını ortadan kaldırmayı amaçlayan “olağanüstü tedbir" niteliğindedir.
Bu kapsamda, ülkenin içinde bulunduğu tehdidin ortadan kaldırılması ve bozulan kamu düzeninin ivedi şekilde yeniden tesis edilmesi amacıyla 667 sayılı KHK'nın 3. maddesi ile “terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyeliği, mensubiyeti veya iltisakı yahut bunlarla irtibatı olduğu değerlendirilen” üstün kamu gücü yetkisi kullanma ayrıcalığına sahip bu kişiler hakkında uygulanmak üzere olağan dönemdeki yaptırımlardan farklı olarak olağanüstü nitelikte yeni bir tedbir getirilmiştir.
Terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet, iltisak veya bunlarla irtibat, anayasal düzene sadakat yükümlülüğünün yitirildiğini ortaya koyan ve hâkim ve savcılar hakkında bahse konu olağanüstü tedbirin uygulanmasını gerektiren hâllerdir. Yukarıda yer verilen yapılara üyelik ve mensubiyet olmasa da bu yapılara iltisaklı veya bunlarla irtibatlı bulunulması hâli de anılan tedbirin uygulanabilmesi için yeterlidir. Nitekim davalı idare, yargı mensupları hakkında aldığı meslekte kalmalarının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin kararları, anılan yargı mensuplarının FETÖ/PDY terör örgütü ile irtibat ve iltisaklarının sabit olduğu gerekçesiyle tesis etmiştir.
Anayasa Mahkemesi 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında iltisaklı kavramını ''kavuşan, bitişen, birleşen'', irtibatlı kavramını ise ''bağlantılı'' olarak tanımlamıştır. Bu kavramlar ile kişilerin cezai sorumluluğunu gerektiren örgüte üyelik ve mensubiyet kavramlarına nazaran terör örgütleri ile daha az yoğun ve atipik bir bağlantının vurgulandığı açıktır. Bu kapsamda kişilerin terör örgütleri ile irtibat ve iltisaklarının ortaya konulabilmesi için, örgütün amaçlarının gerçekleştirilmesi ya da örgütten yarar sağlamak maksadıyla gerek örgütten gelen talimatlar doğrultusunda gerekse inisiyatif alarak bulundukları hal ve hareketler neticesinde örgüte veya kendilerine yarar sağladıkları ya da örgüt ile amaç birliği veya sosyal birliktelik görünümü içinde oldukları yönünde kanaat oluşması yeterli olacaktır.
Bu bağlamda, üstün bir kamu gücü yetkisi niteliğindeki yargı yetkisini kullanan yargı mensupları yönünden örgüt ile irtibat ve iltisak hususu değerlendirildiğinde, yetki ve nüfuzlarını kullanarak örgütün amaçlarını gerçekleştirmesi için ya da örgütün talimatları doğrultusunda kendilerine veya başkalarına yarar sağlamak için bir takım hal ve hareketlerde bulunmak suretiyle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüklerini ihlal ettikleri yönünde bir kanaat oluşması halinde örgüt ile irtibat ve iltisaklarının bulunduğunu söylemek mümkün olacaktır.
5) Kişiselleştirme ve Delillerin Değerlendirilmesi
Yargı mensubu olarak görev yapanlar hakkında meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin bahse konu olağanüstü tedbirin uygulanması için ilgililerin terör örgütleri ve millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet veya iltisakını ya da bunlarla irtibatını ortaya koyan delil, bulgu ve bu yönde değerlendirme yapılmasına neden olan hususların idare tarafından ortaya konulması gerekmektedir.
Dava konusu kararların dayanağı olan delillerin, davalı idare tarafından dava konusu işlemin tesisinden sonra tespit edilerek dosyaya sunulduğu anlaşılmakta ise de bu delillerin terör örgütleri ile millî güvenliğe karşı faaliyette bulunduğu kabul edilen yapılara üyelik, mensubiyet, iltisak veya bunlarla irtibatı ve anayasal düzene sadakat yükümlülüğünün yitirildiğini ortaya koyan geçmişe ilişkin olay ve olgular olduğu görüldüğünden dava konusu işlemin hukuka uygunluğunun değerlendirilmesinde dikkate alınabileceği tabiidir.
a) Davacı Hakkındaki Tanık Beyanları
Davacı hakkındaki tanık beyanları şu şekildedir:
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan O.A., Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 06/12/2016 tarihli sorgulama tutanağında; “….2014 yılında Antalya'ya tayin olan daha öncesinde tanımadığım sonrasında da halen de hiçbir samimiyetim ve özel tanışıklığım olmadı. ... ile sadece ceza evinde sınırlı sohbet etme imkanım oldu. Koğuşlardayken kendisi benimle hiçbir şekilde muhatap olmamayı tercih edip uzak durmaya çalışıyordu. Ancak tek kişilik odaların bulunduğu F Blok'a nakledilince havalandırma alanına farklı saatlerde çıktığımız için pencereden en azından insan görebilmek amacıyla ve sohbet etmeye hasret kaldığımız için ... ile sohbet etmek için sürekli söz açıp duruyorum. Ben Hürriyet Gazetesi abonesi olduğum için ... gazete haberlerini günlük olarak bana soruyor ve sürekli olarak bana gazete haberlerini okuduktan sonra A.H. ve M.K.Ö.’in itirafçı olduğu haberini gazetede okuduğumda ... bana hitaben bu şahısları kastederek ”şerefsizler üç günlük dünya için ahiretlerini berbat etmişler, yürek yokmuş, işin kaymağını yıllarca onlar yediler” diyerek kızgınlığını dile getirdi. Sonra da sen ve Fadime Hanım yıllardır açıkça cemaat düşmanı iken ve bu herkes tarafından bilirken başınıza gelenler tam bir trajedi, siz oy bile vermediniz, başınıza gelenlere bak, asıl bağımsızlara blok oy veren bir sürü hakim savcı halen Antalya'da görevlerinin başında deyince şok oldum. Kendisi de bunu söylediğine pişman oldu. Ancak ben ısrarla bu şahısların kim olduğunu sorduğumda "isimlerini niye söyleyeyim" dedi. Ayrıca farklı zamanlarda ismini bilmediğim Anayasa Mahkemesi raportörleri, Türkiye'nin dış misyonlarında görevli Adalet Ateşelerini yakinen tanıdığını da fark ettim. Yine birkaç gün önce operasyonla 191 hakim ve savcının gözaltına alındığı haberini gazeteden havalandırmaya doğru okuduğumda ... bana hitaben "Beykoz Adliyesinden gözaltı var mı” diye sordu. Ben de tepkisini ölçmek için olmadığı halde var dediğimde isimlerinin baş harfleri yazıyor mu bir kaç tane temiz arkadaşımız hakim savcı var inşallah onlar değildirler dedi….”
Aynı şahıs Antalya Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 03/11/2016 tarihli sorgulama tutanağında; “Antalya Adliyesindeki Fetö Ayağı 15- ...: Kendisi kardeşim Y.A.’ın yakın arkadaşıdır. Daha önce Hollanda adalet ateşesi olarak görev yaptığını biliyorum ancak Antalya Adliyesinde tanıdığım bu kişiyle neredeyse hiç muhatap olmadım. Kendisi zaten HSYK seçimlerinden sonra Antalya’ya tayin oldu.”
Aynı tanık davacının yargılandığı ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında yer alan beyanında; "... daha önce bakanlıkta Uluslaraarası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdür yardımcısı iken ismini duyuyordum ancak kendisiyle karşılaşmamıştık. Hatırladığım kadarı ile 2015 yılı başında Antalya Adliyesine Cumhuriyet Savcısı olarak atandı. Meslektaş olarak kendisiyle birkaç kez çay içmişliğimiz vardır. Bu sohbetlerimizde hiçbir örgütsel tavrını veya konuşmasını görmedim duymadım, kendisi tam bir bürokrat tavrıyla davranırdı. 15 temmuz darbe girişiminden sonra tutuklandık aynı cezaevine konulduk. Yanyana hücrelerde kalıyorduk. Bahçeye çıktığımızda da hücrenin penceresinden ara ara konuşabiliyorduk. Kendisi bana "sizin bunlarla hiçbir ilginiz yok, hatta bunlara oy vermediniz, siz niye tutuklandınız bu bir trajedidir" diye konuşuyordu, yine cezaevinde fethullah güleni de eleştirdiğini ben duydum. Kendisinin görevini yaptığını, çok çalıştığını söylüyordu, benim bildiğim kendisi muhafazakar dindar birisiydi. … … gazetesinde A.H. veya M.K.Ö. ikisinden birisi itirafçı olup Yargıtay seçimlerinde neler yaptığına dair anlatımlarda bulunmuştu. Bu da gazetede yayınlanmıştı. Ben bu itirafları ...'ye söylediğimde ... "biz bu şerefsizlerle birlikte çalıştık, bunlar neler yapmışlar, bunlar yıllarca bu işin kaymağını yediler, şimdi biz içerde yatıyoruz" şeklinde bir söz söylemişti. Bunu bu kişilerin itirafçı olmalarını kınamak için değil, beyanlarında geçen yaptıkları usulsüzlükleri kınamak için söylediği sözdür. Bunu daha sonraki konuşmalarımızda da kendisi teyit etmiştir. ... cezaevindeyken Allah ile kul arasında başka bir aracıya gerek yok. Al Kuran meali oku, tefsir oku diyerek bana nasihatte bulunuyordu. Yine gazetede 191 hakim savcının fetö operasyonlarına dair gözaltına alındığına dair bir haber çıktı, ... bunu söylediğinde Beykoz Adliyesinde gözaltı varmı diye sordu. Ben de tepkisini görmek amacıyla var dedim. "Birkaç temiz arkadaşımız var, inşallah onlar değildirler" diye bir cümle söyledi ancak bunu söylerken temiz arkadaşlar olarak bahsettiği kişilerin fetö bağlantısı olup olmadığına dair birşey söylemedi, bende de öyle bir algı oluşmadı. Cezaevindeyken temiz insan tabiri suçsuz kişiler için kullanılıyordu. Örgütle bağının olduğuna dair bir gözlemim yoktur. Benim kanaatim kendisi dindar bir anadolu insanıdır. Ben bu yapı yüzünden cezaevinde yattım, kendisinin fetöcü olduğuna dair en ufak bir şüphem olsaydı, bunu mahkemenizde söylerdim"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan T.Ö., Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 17/11/2016 tarihli ek sorgulama tutanağında; “..staj dönemi bittikten sonra 2001 yılında Iğdır da cumhuriyet savcısı olarak göreve başladım. Bu tarihten adalet bakanlığı UHDİGİM’e tetkik hakimi olarak geldiğim 2006 yılına kadar FETÖ/PDY yapılanmasıyla hiçbir irtibatım olmadı ve bu yapının hiçbir toplantısına ve faaliyetine katılmadım, bu yapıya mensup olduğunu bildiğim hiçbir kimseyle de irtibatım olmadı. 2006 yılı ile 2015 yılına kadar 9 yıl boyunca UHDİGİM’de tetkik hakimi olarak görev yaptım. HSYK’nın ihraç listesinde isimlerini gördüğüm genel müdür yardımcısı ..., F.D., L.K., daire başkanları İ.P., Ş.D., T.A., M.S., tetkik hakimleri T.D., T.T., N.A., M.A., H.K., H.S., Z.T., M.Ö., U.A, soy isimlerini hatırlayamadığım N. ve T. isimli kişiler ile birlikte çalıştım. ... bir tür gölge genel müdür gibi çalışıyordu ve hatta halen Londra ateşesi görevi yapan Ö.F.A. ile halen başbakanlık müsteşar yardımcısı olarak görev yapğan E.E.’e karşı sorunlar yaşadığını, E.E. ile Ö.F.A’ın bu nedenlerden dolayı birimde kalmak istemediğini duymuştum ve nitekim de bu tartışmalardan sonra başka Ö.F.A’ yurt dışı ateşeliğine, E.E. de kamu güvenliği müsteşarlığına gitti. Aynı dönemde çalıştığımız ve çoğunluğu sonradan gelen yukarıdaki isimlerin kollandığını gözlemliyordum. ...nin bana yönelik ön yargısını hali hazırda görev yapan F.K. beyle de paylaşmıştım, çünkü F.K. bey de bu tavrılardan rahatsız oluyordu….Y.Y. ile de aynı lojmanda oturuyorduk ve çocuklarımız arkadaştı. Y.Y.'ın çocukları bu yapıya yakın yıldızda Anafartalar ve çukurambarda Pınar Kolejine gidiyorlardı. Y.Y. da yine birime benden sonra gelip özellikle ... ile diyalağu iyiydi ve onun da kollandığını gözlemliyordum….Benim örgütle hiçbir bağlantım ve irtibatım olmaması nedeniyle yargı yapılanması içerisinde imam düzeyinde kimseyi bilmiyorum ve bu düzeyde olan hiç kimseyle de irtibatım olmadı. Ancak benim yukarıdaki bentlerte söylediğim isimler S.Ç., V.T., F.B., B.A., UHDİGİM’de S.B., ..., yukarıda isimlerini çalıştığım UHDİGİM’de görev yapan hakimler bu yapıya yakın ve önemli isimlerdir…”
Aynı tanık davacının yargılandığı …Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında talimat Mahkemesi aracılığıyla alınan 26/01/2018 tarihli beyanında; "...'yi görev yaptığım Bakanlık UHDİGM'den tanırım, Bakanlık Tetkik Hakimi olarak 2006 yılında bu birimde çalışmaya başladım, bizden kısa bir süre sonra bu birime genel yardımcısı olarak bakanlık müfettişliğinden bu şahıs atandı. Kendisi görev yaptığım süre içerisinde gördüğüm kadarıyla milliyetçi, muhafazakar bir yapıya sahipti, ilk genel müdürümüz A.K. döneminde ...'nin birimde etkisi hissediliyordu, daha sonraki genel müdürümüz A.F. döneminde bu etkisi daha çok artmaya başladı. Son olarak genel müdür N.O. döneminde birimdeki etkisi daha fazla artmıştı,bir tür gölge genel müdür gibi etkisinin olduğunu hissettim. çalıştığım süreç içerisinde kendisi ile doğrudan somut olarak bir sorun yaşamadım ancak bana karşı bir önyargısı olduğunu seziyordum ancak bunun hangi sebepten kaynaklandığı konusunda net bir bilgim yoktu, ...'yi işini titizlilikle yapıyordu ve mesafiliydi, ancak görev yaptığım 9-10 yıllık süreç içerisinde birimde belli kişilerin kollandığını hissediyordum, ancak ben tetkik hakimi olarak kendi işimle ilgileniyordum. Genel müdürlük ve müsteşarlık ve bakanlık çalışma tarzı ile ilgili herhangi birşeyle ilgilenmiyordum. Savcılık ifadesinde vermiş olduğum ifadeler aynen geçerli olmakla birlikte ben birimden ayrıldığım 2014 yılına kadar ...'nin cemaat adıyla bilinen şuan FETÖ grubuna bizzat dahil olup olmadığı noktasında herhangi bir bilgiye sahip olmadım. Ancak bana karşı önyargısı olması nedeniyle savcılık ifadesinde verdiğim bazı isimlerle de daha yakın diyalog içerisinde olduğunu gözlemliyordum, ancak bu yakınlığın hangi sebepten kaynaklandığı konusunda taki ihraç kararları resmi gazetede yayımlanana kadar bir bilgiye sahip değildim, ama birimde belli bir grubun etkisinin arttığını da görüyordum. ... müfettiş kökenli olması nedeniyle disiplinli bir yapıya sahipti. A.F. genel müdür döneminde hatırladığım kadarıyla birimimize sonradan gelen genel müdür yardımcısı Ö.F.A. ile sorunlar yaşadığını duymuştum, hatta Ö.F.A.'ın bu sorunlar nedeniyle birimde kalmak istemediğini ve Londra Ateşeliğine gittiğini duymuştum, hatta bu süreçte birime geldiğimde genel müdür yardımcısı olan önce kamu güvenliği müsteşarlığı ve halende başbakan müsteşar yardımcılığı görevini yapan E.E.'ün ile de sorunlar yaşadığını bu sorunlar nedeniyle E.E.'ün birimden ayrıldığını da duymuştum. Ancak bu sorunların nereden kaynaklandığı konusunda bir bilgiye sahip değilim. Yukarıda da belirttiğim gibi savcılık ifadem genel olarak şuanki verdiğim ifadeyle örtüşmekle birlikte ben ...'nin bu örgütle ilgili bağlantısı noktasında doğrudan somut bir bilgiye sahip değilim, ihraç listesinde birimimizde birlikte çalıştığımız ve savcılık ifadesinde isimlerini spesifik olarak belirttiğim bazı tetkik hakimleriyle diyalogu vardı, ancak ... ile özel bir yakınlığımız ve dairede de mesafeli olması nedeniyle bu konuda bir bilgiye sahip değilim, her ne kadar savcılık kısmında ...'nin bu yapılanmada önemli bir konumda olduğuna dair bir beyanda bulunmuş isem de ihraç listesinde isimlerini gördüğüm ve savcılık ifadesinde belirttiğim şahıslarla daha yakın bir mesai arkadaşlığı içerisinde gördüğüm için böyle bir kanaat edindim, ancak benim bulunduğum hiçbir ortamda ya da haricen duyduğum ...'nin bu yapıyla bağlantılı olduğuna dair bir bilgiye sahip değilim"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan A.Ş., Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 10/01/2017 tarihli tanık ifade tutanağında; “….Ben uzun bir süre Adalet Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı, HSYK Teftiş Kurulu Başkanlığında ve Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdür Yardımcısı olarak görev yaptığım için adli yargıdan da bu yapıya müzahir olan çok sayıda kişiyi tanıyorum. Bu kişilerden hatırladıklarım; M.A., K.Ç., H.H., K.A., M.D., H.U., M.A., M.Y., M.T., Y.G., M.A., M.A., S.S., B.Y.,... ...,... M.K., H.K., S.C., Ü.S., S.Ç,...”
Aynı tanık davacının yargılandığı …Ağır Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:…, K:… sayılı kararında talimat Mahkemesi aracılığıyla alınan 11/12/2017 tarihli beyanında; "Ben 2004-2005 tarihleri arasında müfettiş olarak görev yapmaktayken sanık ... de müfettiş olarak görev yapıyordu kendisini beraber mesai yapmamız dolayısıyla tanırım. Kendisinin FETÖ/PDY yapılanması içerisine olduğunu yine müfettiş olan meslektaşım G.C. bana söylemişti. Zira G.C. da bu yapının içerisindeydi. Ben de o tarihte bu yapının içerisindeydim. Yanılmıyorsam ''bizim arkadaşlardandı'' gibi bir ifadesi olmuştu. Ancak ayrıntılı olarak herhangi bir bilgi vermemişti. Bunun haricinde sanığın yapı içerisinde ki bir eylemine ilişkin görgüye dayalı herhangi bir bilgim yoktur. Ben 2011 yılının eylül ayında bu yapıyla bağlantımı koparttığım için zaten bu tarih sonra herhangi bir bilgim yoktur"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan İ.O., Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 14/12/2016 tarihli sorgulama tutanağında; “..6- ...: Kendisini ilk olarak bakanlıkta tetkik hakimi iken H.Y. ve A.H.’nin odasında bulunduğum esnada içeriye sinirli bir şekilde giren ve askerliğini Güneydoğuda yapıp yeni döndüğünü, göreve başlar başlamaz başka bir yere yetkili gönderdiğimiz kişi olarak tanıdım. Bu şekilde tepkisini gösterip odadan çıktığında kim olduğunu sormuştum ve isminin ... olduğunu öğrenmiştim. Kendisi daha sonra bakanlığa müfettiş olarak geldi ve benim Personel Genel Müdür Yardımcısı olduğum atamada o da Personel Genel Müdür Yardımcılığına getirildi. Normal uygulamada iki genel müdür yardımcılığı boştu. Müsteşarımız sayın F.K. Personel Genel Müdürü olan S.D. ile beni bizzat görüştürerek benim bakanlıktaki tecrübem nedeni ile kendisine yardımımım çok olacağını belirterek genel müdür yardımcısı olarak benim ismimi zaten belirlemişti. Z.Y. ile ... ise o dönemlerde Ankara Adliyesinde yapılan ve E.G.'in isminin geçtiği bir olaya ilişkin soruşturmanın neticesinde genel müdür yardımcısı olarak birlikte atandılar diye konuşulduğunu hatırlıyorum. ... bir yıl genel müdür yardımcılığı görevini yaptıktan sonra yurt dışına gitti. Dönüşünde UHDİGM’de çalıştıktan sonra yurt dışına ateşe olarak gittiğini biliyorum. Cemaat bağlantısı olduğu söyleniyordu."
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan ve ifadesine başvurulan B.E., Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 28/11/2016 tarihli tanık ifade tutanağında; “Bu kişilerle olan ilişkilerimizin yukarıda açıklanan sebeplerle 2010 yılından sonra farklı bir boyuta geçtiğini ve azaldığını 2012 yılından sonra da bir mücadeleye dönüştüğünü yukarıda örneklerini verdiğim bir çok olay vesilesiyle izah etmiştim. Ancak özellikle 2011 yılında yapılan Yargıtay ve Danıştay üyeliği seçimlerinde bu iş bir pazarlığa dönüştüğü için daha önce tanımadığım bir çok mensuplarını da bu vesileyle öğrenmiş oldum….Bakanlık Teşkilatında bakanlığa geliş tarih sırasına göre; K.Ö., Y.H., S.M., Y.S.B., M.O., M.K., A.B., S.H.S., ..., F.D, L.K., M.P., M.M.Y., M.K., İ.D., N.K., E.P., İ.U., R.G.,... İ.C., Ş.A.’dır.”
Aynı tanık davacının yargılandığı … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında talimat Mahkemesi aracılığıyla alınan 11/12/2017 tarihli beyanında; "Ben sanık ...'yi 2004 yılında kendisi Adalet Bakanlığı Personel Genel Müdürlüğü yardımcılığı görevine atandığında o tarihte aynı müdürlükte daire başkanı olarak çalışmam ve kendisi daha sonra 2006 yılında bakanlık Uluslararası ve Dış İlişkiler müdürlüğü görevine atanana kadar birlikte mesai yapmam dolayısıyla tanırım. Kendisinin sosyal çevresi ve ilişkileri itibariyle FETÖ/PDY yapılanması içerisinde olduğunu biliyorum ancak somut olarak herhangi bir eylem veya durumunu görmedim. Kendisiyle bu yapı içerisinde veya dışında herhangi bir toplantıya katılmadım. 2013 yılında müsteşar olarak görev yaparken bu yapıyla mücadele adına Yargıda Birlik Grubunun oluşumunda aktif rol aldım. 2014 seçimleri öncesinde kimlerin FETÖ/PDY yapılanmasına müzahir olduğunu noktasında sanığın da bakanlıkta çalışıyor olması hasebiyle merkez teşkilatında yaptırmış olduğum seçim çalışmasında kendisinin bu yapıya müzahir olduğuna dair tarafıma bilgi geldi ancak bu şahsın cemaat içerisinde çok aktif olduğunu düşünmüyorum. 2014 seçimlerinde ne şekilde hareket ettiğini seçimde sandık başında kamera kaydı yapıp yapmadığına dair herhangi bir görgüye ya da duyuma dair bilgim yoktur. Ancak yukarıda izah ettiğim gibi birlikte bakanlıktaki çalışmamız dolayısıyla kendisinin bu yapı içerisinde olduğunu biliyorum"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan G.K. isimli şahıs, davacının mahkumiyetine dair ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı gerekçeli kararında; "Sanık ...'yi Antalya adliyesinde Savcılık yapması o dönemde benim Antlaya Adliyesinde Savcı olarak görev yapmam nedeniyle tanırım, kendisinin Fetö terör örgütü üyesi olup olmadığına dair benim şahsı bir gözlemim olmamıştır. Kendisi tam olarak hatırlamamakla birlikte 2014 veya 2015 yıllında Antalya ya Savcı olarak gelmiştir. Kendisi ile uzun bir çalışma sürecimiz olmamıştır. Odasına bile gelip gitmişliğim yoktur, ancak 6 Mayıs 2015 tarihinde ben Antalya C.Başsavclığında nöbetçi savcı idim, Antalya Savcısı olarak görev yapan S.B. hakkında Tarsus Ağır Ceza Mahkemesince yakalama kararı çıkartılmıştı ve bunun infazı için emniyete yazı gelmiş, emniyet tarafımdan şüpheli S.B.'ın yakalanması için arama kararı istemişti bende vermiştim. Emniyet güçleri şüpheli S.'ın evine gitmişler ancak kendisi polisle gitmek istememiş daha sonra ben gidip teslim olacağım diye söyleyince nöbetçi başsavcı vekilimiz A.T. beni arayarak şüpheli S.B.'ın evine giderek gerekli işlemleri yapmamızı söyledi bunun üzerine sanık S.B.'ın gözaltı ve yakalama işlemlerini yapmak için C.Başsavcı vekilimiz A.T. ile birlikte şüpheli S.B.'ın evine yanımızda polisler de vardı gittik, eve vardığımızda bir kalabalık toplanmıştı, kalabalık arasında sanık ...'yi de gördüm, koridorda dikeliyordu, kendisi ile kafa selamı ile selamlaştık, ... ile de kendisi hakkındaki yakalama kararnıın infaz edileceği bu nedenle herhangi bir zorluk çıkarmaması nedeniyle konuştuk, biz vardıktan sonra S.B.'ın herhangi bir direnmesi olmadı, valizini hazırladı polis ekipleriyle birlikte evden ayrıldı. Ben sanık ...yi sadece eve vardıktan sonra bir kez gördüm, başkaca görmedim, kendisinin S.B.'ın gözaltına alınmaması için herhangi bir eylemini direnmesini polislere karşı herhangi bir tavrını hareketini görmedim. Herhangi bir söz söylediğini de duymadım, ben gördüğüm süreçte kimseyle konuşmadı sadece koridorda sessiz bir şekilde dikeldiğini gördüm, oraya ne amaçla gittiğini bilmiyorum, biz varmazdan önce herhangi bir eylemi olup olmadığını bilmiyorum, biz ayrılırken kendisini de görmedim, oradan ne zaman ayrıldığını da bilmiyorum, sanığın şüpheli S.B.'ı aldığım sırada yukarıda da anlattığım gibi örgütsel herhangi bir söylemi ve eylemini görmedim, biz bu konuda tutanakta tutmuştuk, o tutanağın içeriğide doğrudur, benim görgüm ve bilgim bundan ibarettir"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan A.K. isimli şahıs, davacının mahkumiyetine dair ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı gerekçeli kararında; "Ben Adalet Bakanlığı Müsteşar yardımcısı olarak görev yapmakta iken 2012 yılında emekli oldum, Adalet Bakanlığı UHDİGM genel müdürü iken sanık müdür yardımcısı olarak atanmıştı, yanlış hatırlamıyorsan 2006-2007 yıllarıydı, kendisiyle yanlış hatırlamıyorsam 4 yıl birlikte çalıştık o tarihlerde şuan ki gibi bir ayrım yoktu, fetö diye bir şey bilinmiyordu, gerek birlikte çalıştığımız süreçte gerekse sonrasında kendisinin fetöye ilişkin herhangi bir eylemine veya söylemine şahit olmadım, bizim çalıştığımız zamanlarda UHDİGM de fetöye yakın tetkik hakimlerinin yapılandığına ilişkin herhangi bir gözlemim olmadı, az önce de belirtitğim gibi bu şekilde bir ayrım yoktu, ancak sonrasında bu tarz söylemler duyar olduk söyleyeceklerim bundan ibarettir" "ben birlikte çalıştığımız dönemde sanığın kendi iş bölümü haricinde başkalarının iş bölümüne karıştığına hiç şahit olmadım, kendi görev alanıyla ilgilenirdi, ... genel müdürlükte çalıştığı dönemde özel hukuk bölümüne bakmaktaydı, bu konuyla ilgili bir soru sormam gerektiğinde bu alanla ilgilendiği için kendisini arardım, ben sanığın genel müdüre, tetkik hakimlerine ve personele karşı kaba ve nezaket dışı davrandığına ilişkin bir duyum almadım ve böyle bir şey görmedim, ben sanığın tetkik hakimleri arasında bir ayrımcılık yaptığını görmedim, evrak geldiğinde imzalardım, sonucuna çok bakmazdım, ben emekli olduktan sonra bakanlıkla hiç ilgilenmediğim için ... ile birlikte çalışan tetkik hakimlerinin halen görevde olup olmadıklarını bilmiyorum, sanığın genel müdürlük bünyesinde ve bakanlık bünyesindeki yurt dışı görevlendirmelerde ve gezilerde bir etkisinin olup olmadığını bilmiyorum, bu görevlendirmelere dosyayla ilgili arkadaşlar giderdi. Sanık görev süresi boyunca gözlemlediğim kadarıyla görevini liyakatla yapardı zaten yapmasaydı benim kendisini görevden almam gerekirdi, sanığın OECD ile ilgili görevinin detaylarını çok bilmiyorum sadece geldiğinde sonucunu sorardım, bu görevinin sonucuna ilişkin şuanda aklımda kalan herhangi bir bilgim yoktur" "ben terör örgütünün varlığını dahi bilmediğim için sanığın bu yapının toplantılarına katılıp katılmadığı konusunda herhangi bir bilgim yoktur"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan B.T.T. isimli şahıs, davacının mahkumiyetine dair … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı gerekçeli kararında; "Ben halen Antalya C.Savcısı olarak görev yapmaktayım, 2005-2009 yılları arasında UHDİGM de tetkik hakimi olarak çalışmıştım, kendisinin 2004 yılında personel genel müdür yardımcısı olarak atandığını hatırlıyorum sanıkla UHDİGM de yaklaşık 3 yıl birlikte çalıştık, kendisniin FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne ilişkin herhangi bir eylemine veya söylemine şahit olmadım. Ben 2009 yılında bakanlıktan ayrıldıktan sonra fetö ismi geçmese de hizmet yapılanması içerisinde sanığın da bulunduğuna dair çeşitli konuşmalar duyuyordum, bu süre zarfında ünvanlı görevlere atamalar olduğunda atanan kişileri sorduğumuzda genellikle hizmete mensup kişiler arasından seçildiklerinden bahsediliyordu, ben bakanlığa atandığımda oldukça yoğun bir şekilde fetöye yakın tetkik hakimi yapılanması mevcuttu, kendisi o dönemde genel müdür yardımcısıydı, ancak bu yapılanmada payı olup olmadığını bilmiyorum, sanığın Antalya Adliyesine atandıktan sonra da herhangi bir eylemine veya söylemine şahit olmadım, söyleyeceklerim bundan ibarettir" "Sanıkla birlikte o dönem ünvanlı görevlere atanmış olan Z.Y. ve S.D.'nun hizmet yapılanmasının yakın olduğuna dair ben herhangi bir beyanda bulunmadım, görüş bildirmedim, ancak az öncede söylediğim gibi o dönem yapılan atamalarda sanığın hizmet yapılanmasına yakın olan kişiler arasında isminin geçtiğini belirtmiştim, ben sanığın birlikte görev yaptığımız süreçte personele de diğer genel müdür yardımcılarına da kaba sözüne nezaket dışı bir davranışına şahit olmadım, zaten sanıkla çok bir samimiyetim yoktu, ancak genel müdür yardımcıları arasında insiyatif alma konusunda bir rekabet olduğu açıkça belli idi ve bu herkes tarafından konuşulmaktaydı, bana bağlı olarak çalışan M.D. isimli bir tetkik hakiminin resmi yazısında bazı eksiklikler vardı ben 4 defa kendisine düzeltmesi için geri gönderdim, ancak bir türlü düzeltmedi, tutanak tutup disiplin işlemi yapılması için genel müdüre gönderdim, ancak daha sonradan herhangi bir işlem yapılmadığını sanığın bu tetkik hakimine sahip çıktığını genel müdür kendisi bana söyledi, genel müdüre sorduğum için bu hakimle ilgili neden bir işlem yapılmadığını sanığa sorma ihtiyacı duymadım, ben sanık ile sadece bu şekilde bir olay yaşamıştım. Ancak az önce de dediğim gibi genel müdür yardımcıları arasında insiyatif almaya çalıştığı öne çıkmaya çalıştığı konuşuluyordu, sanığın bu tetkik hakimine sahip çıkmasının bir fetö dayanışması olup olmadığı hususunda benim bir gözlemim bulunmamaktadır bu şekilde algılamadım, ben sanığın diğer genel müdür yardımcılarının iş bölümüne müdahale edip etmediği konusunda bir bilgiye sahip değilim, ancak kıdemli genel müdür yardımcısının greco isimli bir çalışma grubu vardı, burada bir problem yaşanınca bu çalışmayı sanık almak istedi çünkü bu çalışma genel müdürlükte bir vitrin olarak görülmekteydi, bu çalışma üst yönetim tarafından önemli görünürdü"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan F.K. isimli şahıs, davacının mahkumiyetine dair ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı gerekçeli kararında; "Ben 2011 yılı Nisan ayında ABUHDİM tetkik hakimi olarak atandım. Sanık da o dönemde genel müdür yardımcısı olarak görev yapıyordu.kendisiyke 1 yıl beraber çalıştık. 2012 yılı Nisan ayında Hollanda Adalet Müşavirliğine atandı. 2014 yılında geri çağırdılar. Mayıs 2014'te de genel müdürlükteki görevine geri dönmüştü. Ancak 1 ay kadar çalışmadan Haziran kararnamesiyle bakanlıktan gönderdiler. O dönem de bu şekilde geri çağrılmanın ve bakanlıktan gönderilenlerin bu yapıya mensup olduğunu söylediler. Ancak benim kendisiyle çalıştığım 1 yıllık sürede iş ilişkimiz dışında başka bir bağlantımız olmadı ve benim çalıştığım zamanda kendisinin örgüt üyeliğine ilişkin herhangi bir faaliyetine, eylemine rastlamadım, bilgim yoktur"
Yargı mensubu olarak görev yapmış olan E.E. isimli şahıs, davacının yargılandığı ... Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında talimat Mahkemesi aracılığıyla alınan 22/06/2018 tarihli beyanında; "Ben 1997-2010 yılları arasında Adalet Bakanlığı Uluslar Arası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünde görev yaptım. Son görevim genel müdür yardımcılığı idi. Sanık 2006 yılının sonuna doğru personel genel müdürlüğünden, genel müdür yardımcısı olarak UHDİGM'ne geldi. Bu sırada benim 1997 den beri birlikte çalıştığım A.K. genel müdür idi. A.K. en yakın benimle çalışmaktaydı. Hakimlerin iş bölümlerini yapmayı bana bırakmıştı. Ben de uzmanlık, deneyim ve yabancı dil bilgisini dikkate alarak hakimlerin iş bölümünü yapıyordum. 2008 yılının yazında A.K.'ın yerine A.F. geldiğinde, bu görevi yine bana verdi. Sanık bana yaptığım iş bölümünü uygun bulduğunu söylemesine rağmen genel müdüre giderek duruma itiraz etmiş. Genel müdürün huzurunda bu konu ile ilgili kendisi ile tartıştık ve bundan sonra da Bakanlıkta olduğum sürece resmi ve zorunlu durumda aynı ortamda bulunmak dışında kendisi ile görüşmedik ve konuşmadık. Yeni genel müdür olan A.F., sanık ... ile yakın çalışmaya başladı. Sanığın etrafında toplanan hakimler ve memurlar korunmaya, iş bölümü ve görevlendirmelerde kollanmaya başlandı. Genel müdür A.F. çok pasifti, sanık ... adeta gölge genel müdür olarak hareket etmeye başlamıştı. Hatta bir hakimin yanlış yaptığı bir işi genel müdüre aktarmıştım, genel müdür ilgili hakimi benim yanımda odasına çağırdı ve işlemi değiştirmesi gerektiğini söylediğinde, ilgili hakimin verdiği cevap "… Beye sormam lazım" şeklinde olmuştu. Hakim odadan çıktıktan sonra, genel müdür A.F.'a "Bu davranış bana yapılmış olsa bu tetkik hakimini derhal genel müdürlükten gönderirdim" diye söylemiştim. O dönemde müsteşar yardımcıları da genel müdür A.F.'tan çok, sanık ...'yi dikkate alıyorlardı. Genel müdürlükte bizim alıştığımız hiyerarşi ve çalışma barışı kalmamıştı. Bu durumdan işlemlerde olumsuz etkileniyordu. 13 yıldır görev yaptığım genel müdürlüğün içine düştüğü bu durum beni çok rahatsız ediyordu. Hem genel müdür A.F. hem de Bakanlık üst düzey görevlileri ile yaptığım görüşmeler sonucunda durumun değişmeyeceği kanaatine vardığım için 2009 yılında hazırlanan kararnameye dahil olmak için dilekçe verdim. Durumdan haberdar olan dönemin Adalet Bakanlığı müsteşarı A.K. beni yanına çağırdı, bu görüşmemizde kendisine genel müdürlüğün içine düştüğü durumla ilgili şöyle bir benzetme yapmıştım; Uzun yıllardır içinde bulunduğum ve su aldığını ve batmaya doğru gittiğini gördüğüm bir Uluslar Arası hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğü gemisi var, Ben gördüklerimi söylüyorum ama ilgililer her şey yolunda diyorlar, ben bu dilekçeyi vererek, beni ilk limanda indirin ve siz yolunuza devam edin demek istediğimi kendisine izah ettim. Ancak dilekçeme rağmen kararnameye dahil edilmedim. Sonrasında gelen bir teklif üzerine muvafakatimle yeni kurulan Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarlığında 2010 yılı temmuz ayında görevlendirildim. Bilindiği üzere FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün yargıda görünür hale gelmesi, açık ve pervasız şekilde hareket etmesi özellikle 17/10/2010 tarihinde yapılan HSYK seçimlerinden sonra gerçekleşmiştir. Keza anılan örgütün kamuda mevcut tüm üyelerinin özellikle 17-25 Aralık sürecinden sonra ki dönemde bu tür eylemlerine devam ettiği bilinmektedir. Bu nedenle sanık ... hakkında daha sağlıklı ve somut bilgileri verebilecek olan kişilerin Adalet Bakanlığı Uluslar Arası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünde belirttiğim tarihten sonraki dönemde birlikte çalıştığı mesai arkadaşları, ayrıca Adalet Bakanlığı Bürokrasisi ve dönemin HSYK yönetiminde bulunan kişiler olabileceğini düşünüyorum. Sonuç olarak bugün itibariyle dönüp geriye baktığımda, sanık ...'nin tamamen örgüt dayanışmasına girdiği tetkik hakimlerinin tamamının FETÖ/PDY örgütü üyeliği veya iltisakı gerekçesi ile meslekten ihraç edildikleri veya haklarında soruşturma ve kovuşturma yapıldığını görmekteyim. Beyanım bundan ibarettir"
Davacı tarafından; beyanda bulunan kişilerin tanık değil aynı suçtan yargılanan sanıklar olduğu, tutuklama, gözaltı baskısı altında bulunan bu kişiler tarafından etkin pişmanlık hükümlerinden faydalanabilmek amacıyla ifade verildiği, tanık beyanlarının genel olarak soyut, duyuma dayalı ve subjektif nitelikte olduğu, B.E. isimli tanığın 76 sayfalık ifadesinin yalnızca bir yerinde "bu yapıya mensup" şeklinde isimlerini saydığı yüzlerce kişi içinde kendi ismine de yer verdiği, aynı yerde iki yıl görev yaptığı halde aleyhine hiçbir somut bilgi veremediği, kanaate dayalı ifade verdiği, A.Ş. isimli tanıkla mesai arkadaşlığı yapmadığı, kendisini tanımadığı bu sebeple örgüte müzahir olduğunu bilemeyeceği ve bu tanık ifadelerinin hukuken geçerli delil olarak kabul edilemeyeceği beyan edilmiştir.
Bu durumda, davacının örgütün içinde yer aldığına, örgüt içinde aktif rol üstlendiğine, 2014 yılı HSK seçimlerinde örgütün sözde ''bağımsız'' adaylarını desteklediğine ve diğer hususlara yönelik yukarıda yer verilen ifadeler ile davacının bu ifadelere karşı beyanlarının değerlendirilmesi sonucunda, davacının beyanlarına itibar edilmeyerek FETÖ ile süregelen bir ilişki içerisinde olduğu sonucuna varılmıştır.
b) Diğer Hususlar
b.1) Unvanlı Görev
Davalı idare, davacının FETÖ/PDY terör örgütünün yargıda etkin olduğu dönemde unvanlı bir göreve atanmasının davacının anılan terör örgütü ile irtibat ve iltisakına yönelik bir tespit olduğunu ileri sürmüştür.
Kararımızın "FETÖ'ye İlişkin Tespit ve Değerlendirmeler" başlıklı kısmında açıklandığı üzere, FETÖ/PDY tarafından bu örgütle iltisak ve irtibatı bulunan hâkim ve savcıların örgütün amaç ve stratejilerinin gerçekleştirilmesini sağlamak maksadıyla üst görevlere getirilmesi hedeflenmiş ve örgütün Adalet Bakanlığı ve HSK'da etkin olduğu dönemde örgüt yöneticilerinin yönlendirme ve telkinleriyle örgüt mensuplarının üst görevlere getirilmesi sağlanmıştır.
Nitekim, yargı mensubu olarak görev yapmış ve 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname'nin 3/1. maddesi uyarınca FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu gerekçesiyle meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmiş olan R.A. isimli şahsın, Ankara Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 04/11/2016 tarihli şüpheli ifade tutanağında yer alan, "...Ben Tatvan'dan sonra 2010 yılında Konya Ereğli'ye hakim olarak atandım. Burada göreve başladıktan sonra cemaat adına şuan soyadını hatırlayamadığım ve mesleğini bilmediğim İ. isimdeki bir şahıs cemaat adına benimle irtibata geçti ve ben burada maaşımdan cemaate gönderdiğim parayı bu şahsa verdim. Bu şahıs bana unvanlı görev talep etmemi tavsiye etti. Ben de onun yönlendirmesiyle hatırladığım kadarıyla 2012 yılının Kasım, Aralık ayları gibi Ankara ili Batıkent semtindeki cemaate bağlı şuan ismini hatırlayamadığım bir liseye gittim. Burada hakim olduğunu bildiğim ancak idari görevi hakkında bilgi sahibi olmadığımı E.D. isimli şahısla tanıştım. O, benim Ankara'ya neden geldiğimi zaten biliyordu. O, beni İ.O.'ya yönlendirdi. Ben, E.D.'nin HSYK'da görevli olduğunu daha sonra öğrendim. Ben, İ.O.'yu makamında ziyaret ettim. Burada kendisine unvanlı görev talep ettiğimi ilettim. O da benim talebimi not aldı ve daha sonra 2013 yılı yaz kararnamesi ile … Ağır Ceza Mahkemesi başkanı olarak atandım..." yönündeki ifadesi de yukarıda yer verilen tespitleri doğrulamaktadır.
Davalı idare tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının, 08/12/2006-24-06/2014 tarihleri arasında Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünde Genel Müdür Yardımcısı, 05/09/2012-23/05/2014 tarihleri arasında Lahey Büyükelçiliğinde Adalet Müşaviri olarak görevlendirildiği görülmüştür.
Davacı tarafından, yurtdışında göreve atanmasında FETÖ terör örgütüne bağlı kimsenin etkisinin olmadığı, Adalet Bakanlığında başarılı çalışmaları sonucunda liyakate dayanılarak bu göreve atandığı şeklinde beyanda bulunulmuştur.
Netice itibarıyla davacının FETÖ/PDY terör örgütünün yargıda etkin olduğu dönemde Adalet Bakanlığı Uluslararası Hukuk ve Dış İlişkiler Genel Müdürlüğünde genel müdür yardımcısı, uluslararası ilişkilerde önemli bir temsil makamı olan Lahey Büyükelçiliğinde Adalet Müşaviri olarak görevlendirilmesinin yukarıda yer verilen diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, davacının beyanlarına itibar edilmeyerek anılan örgütle iltisak ve irtibatına yönelik destekleyici bir unsur olduğu sonucuna varılmıştır.
b.2) HTS kayıtları
Davalı idare tarafından dava dosyasına sunulan … Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında düzenlenen … tarih ve Soruşturma No:…, Esas No:…, İddianame No:… sayılı iddianamede, davacının kullanmakta olduğu … numaralı GSM hattı üzerinde yapılan inceleme neticesinde Antalya İl Emniyet Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğünce düzenlenen 28/09/2017 tarihli HTS Analiz Raporunda; davacı adına kayıtlı …, … ve … numaralı GSM hatları bulunduğu ve davacının, hakkında FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye olma suçu kapsamında işlem yapılan 80 farklı kişiyle görüşme yaptığı tespitine yer verildiği görülmüştür.
Davacı tarafından, bu tespite karşı herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Bu durumda, FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne üye Olma suçu kapsamında işlem yapılan kişilerle davacının yoğun biçimde yaptığı görüşmeleri içerir HTS kayıtlarının davacı hakkında yukarıda yer verilen diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, davacının FETÖ/PDY terör örgütü ile iltisak ve irtibatına yönelik destekleyici bir unsur olduğu sonucuna varılmıştır.
b.3) Yurtdışı Dil Eğitimi
Yukarıda "FETÖ'ye İlişkin Tespit ve Değerlendirmeler" başlığı altında da değinildiği üzere, FETÖ tarafından bu örgütle iltisak ve irtibatı bulunan hâkim ve savcılara yönelik adaylık dahil tüm süreçlerde yabancı dil, yüksek lisans, doktora eğitimi, yurt dışı gezileri, mesleki ve kişisel programlar düzenlenmek suretiyle bu kişiler emsallerine göre daha donanımlı hale getirilmeye çalışılmış, bu bağlamda hak etmedikleri halde yurt içi ve yurt dışı yüksek lisans ve doktora programlarına yerleştirilmişlerdir.
Davalı idare tarafından dosyaya sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden, davacının Adalet Bakanlığının adli ve idari kapasitesinin güçlendirilmesi amacıyla hakimlerin yabancı dil eğitimi projesi kapsamında 2005-2006 yılları arasında yurt dışına gönderildiği görülmüştür.
Davacı tarafından bu tespit ile ilgili herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Netice itibarıyla davacının FETÖ/PDY terör örgütünün Adalet Bakanlığında etkin olduğu dönemde yurt dışına yabancı dil eğitimi yapmak üzere gönderilmesinin yukarıda yer verilen diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, davacının anılan örgütle iltisak ve irtibatına yönelik destekleyici bir unsur olduğu sonucuna varılmıştır.
b.4) Dijital materyal
Davalı idare tarafından dava dosyasına sunulan … Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında düzenlenen … tarih ve Soruşturma No: …, Esas No: … İddianame No: … sayılı iddianamede "Antalya İl Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğünün 22/12/2016 tarih …-(…)- Suç No:… sayılı yazısında; ... Şüpheli ...'ye ait ikamette/iş yerinde/aracında ve üst aramasında
Ayrıntıları 19/07/2016 tarihli tutanakta belirtilen,
...
-1 adet Nokia marka … imei numaralı tuşlu cep telefonu ve bu telefona takılı … Seri numaralı simkart ele geçirilerek el konulmuş olup yapılan inceleme neticesinde Antalya İl Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü görevlilerince tanzim edilen 13/12/2016 tarihli Dijital Veri İnceleme Tutanağında; ..., FETÖ/PDY Terör Örgütünün elebaşı olan Fethullah GÜLEN’e ait fotoğrafın bulunduğu, ..." tespitlerine yer verilmiştir.
Davacı tarafından bu tespit ile ilgili herhangi bir beyanda bulunulmamıştır.
Bu durumda davacının ikametinde ve işyerinde yapılan arama neticesinde ele geçirilen davacıya ait dijital materyallerde yapılan inceleme sonucu, FETÖ/PDY lideri Fethullah Gülen'e ait fotoğrafın bulunması hususu, davacı hakkında yukarıda aktarılan diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, davacının FETÖ ile iltisak ve irtibatına yönelik destekleyici bir unsur olarak değerlendirilmiştir.
b.5) Davacı hakkında düzenlenen iddianame ve davacının yargılandığı Ağır Ceza Mahkemesi gerekçeli kararında yer alan tespitler
Davalı idare tarafından dava dosyasına sunulan … Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında düzenlenen … tarih ve Soruşturma No: …, Esas No: … İddianame No: … sayılı iddianamede yer alan … tarih ve … sayılı polis fezlekesindeki tespitlere göre; davacının, 2014 HSYK seçimlerinde Ankara adliyesinde kurulan sandık alanında karşıt müşahit olarak faaliyet yürütüp kamerayla sandık alanında seçim yaptığı, 11/04/2015 tarihinde Mit tırlarının durdurulması ile ilgili olarak gözaltına alınan Antalya eski Cumhuriyet Savcısı S.B.'ın gözaltına alınması sırasında evine gidip eve gelen avukatlarla birlikte gözaltı kararının yerine getirilmesine engel olmaya çalıştığı bilgilerine yer verilmiştir.
Davacının yargılandığı … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E: …, K: … sayılı gerekçeli kararında; "Sanığın Antalya Cumhuriyet savcısı olarak görev yaptığı dönemde, 11/04/2015 günü kamu oyunda MİT tırlarının durdurulması soruşturması olarak bilinen, "Silahlı terör örgütüne üye olma, siyasi ve askeri casusluk" suçlarından soruşturma yürütülen Antalya Cumhuriyet Savcısı S.B.'ın gözaltına alınması sırasında evine giderek gözaltı işlemi sırasında olay mahalinde bulunduğu anlaşılmıştır. Sanığın kendi savunması ile de sabit olduğu üzere önceden tanışıklığı, sosyal ilişkisi, samimiyeti bulunmamasına rağmen gözaltı işlemi sırasında olay mahalline gitmesinin örgütsel tavırla gerçekleştiği kanaati mahkememizde hasıl olmuştur." tespitlerine yer verilmiştir.
Davacı tarafından, bu iddianın asılsız olduğu, merak için olay yerine gittiği ve gözaltına alınan S.B.'yi tanımadığı beyan edilmiştir.
Bu durumda, davacının MİT tırları durdurulması soruşturması kapsamında gözaltına alınan cumhuriyet savcısına destek olmak amacıyla olay mahaline gitmesi hususu, yukarıda yer verilen diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, davacının beyanlarına itibar edilmeyerek anılan örgütle iltisak ve irtibatına yönelik destekleyici bir unsur olduğu sonucuna varılmıştır.
6) Dava Konusu Kararların Temel Hak ve Özgürlükler Bağlamında Değerlendirilmesi
Davacı, dava konusu kararlar ile bazı temel hak ve özgürlüklerinin ihlal edildiğini ileri sürmekle birlikte bu ihlal iddialarının özü davacının meslekten çıkarılmasına dayanmaktadır.
Bu kapsamda, davacı hakkında tesis edilen meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına ilişkin karar ile bu karara karşı yapılan yeniden inceleme talebinin reddine ilişkin kararın, AİHS'in 8. ve Anayasa’nın 20. maddesinde yer alan "özel hayata saygı hakkı" çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
Zira, AİHM tarafından dinamik bir şekilde yorumlanan ve sosyal hayattaki yansımaları kapsamında genişletilebilen "özel hayat" kavramı, eksiksiz bir tanım getirmenin mümkün olmadığı bir kavram olarak görülmekte, bu bağlamda bireylerin kişiliklerini geliştirmelerine ve mesleki yaşamlarına etki eden her durum özel hayata saygı hakkına dâhil edilmektedir. Nitekim AİHM, bireylerin genellikle iş ya da mesleki faaliyetleri sırasında dış dünya ile ilişkiler kurduklarını ve geliştirdiklerini belirterek ve bireyin iş hayatı ile özel hayatını birbirinden ayırmanın güçlüğünün altını çizerek, mesleki faaliyetlerin de özel hayata saygı hakkı kapsamında olduğunu belirtmiştir (Niemietz/Almanya, B. No: 13710/88, 16/12/1992, § 29). AİHM’e göre özel hayat, bir bireyin başka bireylerle, mesleki ve iş ilişkileri de dâhil olmak üzere, ilişki kurma ve geliştirme hakkını kapsamaktadır (C./Belçika, B. No: 21794/93, 07/08/1996, § 25).
Dava konusu edilen kararlar, davacının meslek yaşamının sona ermesi sonucunu doğurmaktadır. Bu nedenle söz konusu kararlar özel hayata saygı hakkı üzerindeki sonuçları itibarıyla AİHS'in 8. ve Anayasa’nın 20. maddeleri ile güvence altına alınan özel hayata saygı hakkına yönelik bir müdahale oluşturmaktadır.
AİHS'in 8. maddesinin ikinci fıkrasına göre özel hayata saygı hakkının kullanılmasına bir kamu makamının müdahalesi ancak "kanunla öngörülmüş olma", aynı maddede sayılan "meşru amaçlardan birini gerçekleştirmeye yönelik olma" ve "demokratik bir toplumda gerekli olma" ölçütlerini karşılama şartıyla mümkündür. Anayasa'nın 20. maddesinin 13. maddesi ile birlikte değerlendirilmesi sonucunda ise özel hayata saygı hakkına müdahale edilebilmesi için müdahalenin "şekli anlamda belirli ve öngörülebilir bir kanuni dayanağının bulunması", "anayasal meşru bir amaca ulaşmaya yönelik olması" ve "demokratik toplum düzeninin gerekleri ile ölçülülük ilkesine uygun olması" gerekmektedir.
Dolayısıyla dava konusu kararlarla ortaya çıkan özel hayata saygı hakkına yönelik müdahalenin ihlal oluşturup oluşturmadığı hususunun, AİHS ve Anayasa bağlamında, kanunilik, meşru amaç ve demokratik bir toplumda gerekli olma ile ölçülülük ilkeleri doğrultusunda irdelenmesi gerekmektedir.
Ayrıca, demokratik toplum düzenini tehdit eden olağanüstü hâlin varlığı hâlinde AİHS'in 8/2 ve Anayasa'nın 13. maddesinde bir temel hak ve özgürlüğe kamusal makamlar tarafından müdahale edilebilme şartlarını ortaya koyan güvencelere aykırı tedbirlerin alınması ya da bu güvencelerin daha düşük standartta sağlanabilmesi söz konusu olabilmektedir. Böyle bir durum gerçekleştiği takdirde AİHS'in 15. ve Anayasa'nın 15. maddeleri uygulanabilir hâle gelmektedir.
AİHS'in 15. maddesinin birinci fıkrasında, savaş veya ulusun varlığını tehdit eden bir genel tehlike hâlinde sözleşmeci devletlerin durumun gerektirdiği ölçüde ve uluslararası hukuktan doğan başka yükümlülüklere ters düşmemek koşuluyla bu sözleşmede öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirler alabileceği belirtilmiş; ikinci fıkrasında ise bu hâllerde dahi AİHS'te öngörülen yükümlülüklere aykırı tedbirlerin alınamayacağı hak ve özgürlükler sayılmıştır.
Bu doğrultuda Anayasa'nın 15. maddesinde de olağanüstü hâllerde, milletlerarası hukuktan doğan yükümlülükler ihlal edilmemek kaydıyla durumun gerektirdiği ölçüde temel hak ve hürriyetlerin kullanılmasının kısmen veya tamamen durdurulabileceği veya bunlar için Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınabileceği belirtilmiştir. Anılan maddenin 2. fıkrasında ise Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirlerin alınamayacağı hak ve özgürlükler sayılmıştır.
Dava konusu kararlar, davalı idare tarafından, 667 sayılı KHK’nın 3. maddesi uyarınca tesis edilmiştir. Anılan KHK, 6749 sayılı Kanun'la TBMM tarafından değiştirilerek kabul edilmiş ve 29/10/2016 tarih ve 29872 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Sonuç olarak davacı hakkında dava konusu kararların tesis edildiği tarih itibarıyla bu kararlara dayanak KHK'nın yürürlükte olduğu ve öngörülen anayasal usul dâhilinde daha sonra kanunlaştığı görülmektedir. Bu nedenle özel hayata saygı hakkına müdahale niteliği taşıyan dava konusu kararlar, öngörülebilir ve belirli bir kanun hükmü uyarınca tesis edilmiş olup müdahale kanunilik şartını taşımaktadır.
Zira dava konusu kararlara gerekçe olarak gösterilen irtibat ve iltisak kavramları yönünden Anayasa Mahkemesi tarafından 14/11/2019 tarih ve E:2018/89, K:2019/84 sayılı kararında yapılan değerlendirmede, terör örgütleriyle irtibatlı ve iltisaklı olma durumu farklı şekillerde ortaya çıkabileceğinden bunların kanun koyucu tarafından önceden belirlenmesi ve kanunda tek tek sayılması zorunluluğundan söz edilemeyeceği ifade edilmiştir. Anayasa Mahkemesine göre irtibat ve iltisak kavramları genel kavram niteliğinde olmakla birlikte, bu kavramların belirsiz ve öngörülemez nitelikte olduğunu söylemek mümkün olmadığından, hukuki nitelikleri ve objektif anlamları yargı içtihatlarıyla belirlenebilecektir.
AİHS'in 8. maddesinin ikinci fıkrasında özel hayata saygı hakkının kullanılmasına ulusal güvenlik ve kamu güvenliğinin sağlanması amacıyla müdahale edilebileceği öngörülmüştür. Anayasa'nın 20. maddesinin birinci fıkrasında ise özel bir sınırlama nedeni öngörülmemiştir. Bununla birlikte Anayasa Mahkemesinin kararlarına göre özel sınırlama nedeni öngörülmemiş olan hakların dahi hakkın doğasından kaynaklanan bazı sınırları bulunmaktadır. Ayrıca Anayasa'nın diğer maddelerinde yer alan kurallara dayanılarak da bu hakların sınırlanması mümkün olabilmektedir. Anayasa'nın 5. maddesinde Türk Milletinin bağımsızlığını ve bütünlüğünü, ülkenin bölünmezliğini, Cumhuriyeti ve demokrasiyi korumak, kişilerin ve toplumun refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak Devletin temel amaç ve görevleri arasında sayılmıştır (AYM, E.2014/87, K.2015/112, 08/12/2015, § 7; Sevim Akat Eşki, B. No: 2013/2187, 19/12/2013, § 33). Dava konusu kararlar, FETÖ ile üyelik, mensubiyet, iltisak veya irtibatı bulunan ilgililer hakkında ülkenin içinde bulunduğu tehdit ve kamu düzeninin bozulması ihtimali doğduğundan ivedi şekilde karar alma zorunluluğu nedeniyle ve millî güvenliğin, kamu düzeninin ve başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması amacıyla tesis edilmiştir. Bu nedenle FETÖ ile iltisak ve irtibatı olan ve dava konusu kararların tesis edildiği tarih itibarıyla kamu gücünün güçlü bir tezahürü niteliğinde yargı yetkisi kullanan davacının meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmesi suretiyle özel hayata saygı hakkına yapılan müdahale meşru bir amaca dayanmaktadır.
Dava konusu kararlar ile davacının özel hayata saygı hakkına yapılan müdahale, zorlayıcı bir toplumsal gereksinim olarak ortaya çıkmıştır. Nitekim 15 Temmuz 2016 gecesi yaşanan darbe teşebbüsü nedeniyle “ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlike”nin bulunduğu açıktır (Alparslan Altan/Türkiye, B. No: 12778/17, 16/04/2019, §§ 71-75). Bu tehlike, ulusun ve Devlet teşkilatının varlığı için tehdit teşkil eden, kamu düzenini etkileyen, olağandışı bir kriz niteliğindedir. Bununla birlikte darbe teşebbüsünün faili olan FETÖ'nün, yukarıda belirtildiği üzere atipik ve kendine özgü niteliği göz önüne alındığında, bu tehlikeye karşı alınan ve davacının yargı yetkisini kullanmasına son veren dava konusu tedbirin de yaşanan özellikli durumun ortaya çıkardığı zorunluluktan ve bu durumun faili olan örgütün Devleti ele geçirmeyi amaç edinen niteliğinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle anılan olağanüstü koşullar altında ve olağan demokratik düzene geri dönebilmek amacıyla söz konusu terör örgütü ile iltisak ve irtibatı bulunan davacının yargı yetkisini kullanmasına son veren tedbirin demokratik bir toplumda gereklilik arz ettiği açıktır.
Türkiye Cumhuriyeti tarafından 23/07/2016 tarihinde Avrupa Konseyi Genel Sekreterliği ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliğine, Türkiye’de 21/07/2016 tarihinde olağanüstü hâlin yürürlüğe girmesiyle birlikte AİHS’in 15. maddesinde öngörüldüğü şekliyle Sözleşme’den doğan yükümlülükler bağlamında daha az güvence sağlanabileceği kaydıyla derogasyon bildiriminde bulunularak milletlerarası hukuktan doğan yükümlülük yerine getirilmiştir.
AİHS'in 15. maddesi ile uygulama alanı bulan, "ulusun varlığını tehdit eden genel bir tehlikenin varlığı" hâlinde söz konusu tehlikeyi bertaraf etmek için ne yapmak gerektiğini takdir ve tayin etmek ulusun yaşamından sorumlu devlete aittir. İçinde bulunulan durumun kendine mahsus özellikleri nedeniyle bu özellikli durumu değerlendirmek hususunda, söz konusu tehlikeyi bertaraf edecek devletin, uygulayacağı tedbirler bakımından, olağan dönemdekinden çok daha geniş bir takdir marjına sahip olduğunu kabul etmek gerekmektedir (İrlanda/İngiltere [GK] B. No: 5310/71, 18/1/1978, § 207).
Dava konusu kararların müdahalede bulunduğu özel hayata saygı hakkının AİHS'in 15. maddesinin ikinci fıkrası ile Anayasa'nın 15. maddesinin ikinci fıkrasında yer verilen ve olağanüstü hâllerde dahi AİHS ve Anayasa'da öngörülen güvencelere aykırı tedbirler alınamayacağı belirtilen haklardan olmadığı açıktır.
Bu durumda, demokratik kurumlara ve demokratik toplum düzeninin bizatihi kendisine karşı yapılan darbe teşebbüsü sonrasında, bahse konu teşebbüsün faili olan FETÖ ile iltisak ve irtibatı olduğu gerekçesiyle hakkında tesis edilen dava konusu kararlar ile yargı mensubu olarak görev yapması nedeniyle üstün kamu gücü ayrıcalığına sahip olan davacının, meslekte kalmasının uygun olmadığına ve meslekten çıkarılmasına karar verilmesi suretiyle özel hayatına saygı hakkına yapılan müdahalenin, AİHS ve Anayasa anlamında durumun gerektirdiği ölçüde bir tedbir olduğu anlaşılmıştır.
7) Sonuç olarak
Dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile yukarıda yer verilen açıklamalar bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının, FETÖ ile iltisak ve irtibatının olduğu ve bu nedenle demokratik anayasal düzene sadakat yükümlülüğünü ihlal ettiği anlaşıldığından dava konusu kararlarda hukuka aykırılık görülmemiştir.
Öte yandan, davacı tarafından dava açma süresi geçtikten sonra verilen ve 24/08/2020 tarihinde Danıştay Genel Yazı İşleri Müdürlüğünde kayda giren davalı idarenin ikinci savunmasına cevap dilekçesi ile dava konusu kararlar nedeniyle yoksun kalınan maddi ve özlük haklarının ödenmesine karar verilmesi talep edilmiş ise de, dosyanın tekemmül aşaması dikkate alındığında ayrı bir davanın konusunu oluşturabilecek nitelikte olan ve davanın genişletilmesi yasağı kapsamında kalan istemin inceleme olanağının bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
D) KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulunun ... tarih ve ... sayılı kararı ile yine aynı Kurulun ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemi yönünden DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … -TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Posta gideri avansından varsa artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine,
4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen … TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 27/05/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.