Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2017/5438 E. , 2022/235 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2017/5438
Karar No : 2022/235
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİL : … Perakende İnşaat ve Proje Geliştirme San. Tic. AŞ.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin .. tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ :Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Davacı tarafından, 14/06/2014 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği ile 15/11/2013 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin iptali talep edilmesine rağmen yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda, dava konusu edilmeyen 17/03/2008 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 19/03/2010 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı notlarına yönelik inceleme yapılmış olduğu ve Mahkeme tarafından bu rapor hükme esas alınarak, taleple bağlılık ilkesine aykırı şekilde dava konusu plan değişikliğinin konusu olmayan plan notlarına yönelik inceleme yapıldığı ve dava konusu işlemin iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, dava konusu edilen 14/06/2014 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği ve 15/11/2013 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğiyle belirlenen plan notları yönünden inceleme yapılarak karar verilmesi gerektiğinden, temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, … Perakende İnşaat ve Proje Geliştirme San. Tic. AŞ.'nin davanın sonucuyla ilgili olduğu anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanunun 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili düzenlemeleri uyarınca, davalı yanında davaya müdahale istemi kabul edilerek dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Dava, İstanbul ili, Gaziosmanpaşa ilçesi, … Mahallesi, … (eski…, …,…, …, …, …, …, …) sayılı parsele ilişkin 14/06/2014 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği ile 15/11/2013 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğinin iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince; dosyanın ve yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden, plan tadilatları ile dava konusu taşınmaza getirilen fonksiyonların belirsiz olması, 1/5000 ölçekli planın 18. plan notundaki "uygulama 1/5000 ölçekli Nazım İmar Planına göre yapılacaktır." şeklindeki ifade ile uygulama imar planının işlevsiz bırakılması, nazım imar planlarının kapsam ve içeriği ile örtüşmeyen plan notlarını barındırması, bu durumun planların kademeli birlikteliği ilkesiyle çelişmesi, uygulama imar planını gereksiz ve işlevsiz kılması, planlar arasındaki kurguyu bozması, dava konusu taşınmaz üzerinde uygulamanın nasıl gerçekleştirileceğine dair ölçek kargaşası ortaya çıkması nedeniyle 1/1000 ölçekli uygulama imar planının üst ölçekli plana uygun olmaması, parçacıl planlama anlayışı ile plan bütünlüğünün bozulması nedenleriyle dava konusu plan değişikliklerinde şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, kamu yararına ve hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptali yolunda karar verilmiş, Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesince, istinaf başvurusunun reddine karar verilmiş, bu karar davalı idareler tarafından temyiz edilmiştir.
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Taleple Bağlılık İlkesi" başlıklı 26. maddesinin 1. fıkrasında: "Hakim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir." hükmüne yer verilmiştir.
Taleple bağlılık ilkesi, yargılama hukukunun genel prensiplerinden biri olduğundan idari yargılama hukukunda da uygulanması gerekir.
Dosyanın incelenmesinden, dava konusu edilen plan değişiklikleriyle, önceki 17/03/2008 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 19/03/2010 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planında olan "Yapılaşma koşullarını açıklayan 2 nolu plan notunda: “max.TAKS: 0.40” ifadesinin iptal edilerek “max.TAKS: 0.60” olarak düzenlendiği, “max.H=Serbest olmak üzere uygulama avan projeye göre yapılır.” ifadesi de iptal edilerek yerine “Maksimum yükseklik zemin kat + 24 kattır. Ancak mevcut ruhsat doğrultusunda gelinen seviyedeki müktesep haklar korunacaktır.” ifadesinin eklendiği, yine “Özel proje alanında emsal brüt parsel üzerinden alınacaktır.” ifadesinin “Özel proje alanında emsal net parsel üzerinden alınacaktır.” şeklinde değiştirildiği, yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda, dava konusu edilmeyen 17/03/2008 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 19/03/2010 tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı notlarına yönelik değerlendirme yapıldığı ve Mahkeme tarafından da bu rapor hükme esas alınarak taleple bağlılık ilkesine aykırı şekilde dava konusu olmayan plan notlarının hukuka aykırı olduğuna yönelik gerekçe ile dava konusu planların iptaline karar verildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, dava konusu edilen 14/06/2014 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliği ve 15/11/2013 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğiyle belirlenen plan notları yönünden inceleme yapılarak karar verilmesi gerektiğinden, mahkeme kararına karşı yapılan istinaf isteminin reddi yolundaki kararda isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın BOZULMASINA, dosyanın adı geçen İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 11/01/2022 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.