Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2017/5855 E. , 2020/11710 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2017/5855
Karar No : 2020/11710
KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE
BULUNANLAR : I-(DAVACILAR)1-...
2-...'a velayeten ...
VEKİLİ : Av. ...
II-(DAVALI) … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF : I-(DAVALILAR) 1-… Belediye Başkanlığı
2-… Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
3-… Genel Müdürlüğü
VEKİL : Av. ...
II-(DAVACILAR)1-...
2-...'a velayeten ...
İSTEMİN KONUSU : .... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesinin 30/03/2017 tarih ve E:2015/5120, K:2017/2158 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılara ait Mersin İli, … İlçesi, … Mahallesi, … parsel sayılı taşınmazın imar planlarında "dere yatağı", "yol" ve "park alanı" kullanımlarından çıkartılması, bunun mümkün olmaması halinde ise kamulaştırılması istemiyle yapılan başvuruların reddine ilişkin … tarihli, … sayılı Mezitli Belediye Başkanlığı işleminin, … tarihli, … sayılı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü işleminin ve zımnen reddine ilişkin Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince; dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu taşınmazın mülga Tece Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararı ile onaylanan uygulama imar planında "dere yatağı", "yol" ve "park alanı" kullanımlarında kaldığı, söz konusu taşınmaza ihtiyaç olmasına ve planın yürürlüğe girmesinin üzerinden yıllar geçmesine rağmen taşınmazın imar programına alınmadığı gibi kamulaştırılmadığı da, bu nedenle davacıların mülkiyet hakkının süresi belirsiz bir zaman diliminde kısıtlandığı, mülkiyet hakkının özgürce kullanımını engelleyen ve hakkın özüne dokunan taşınmaz üzerindeki kısıtlılığın kaldırılması gerekirken, davalı idarelerce davacıların başvurularının reddi yolunda tesis edilen işlemlerin hukuka aykırı olduğu sonucuna varıldığı gerekçesiyle iptallerine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davalı idarelerin temyiz başvuruları üzerine Danıştay Altıncı Dairesince, bakılan davanın 1415 parsel sayılı taşınmazın “dere yatağı”, "yol" ve “park alanı” olarak belirlendiği imar planlarının değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde ise taşınmazın kamulaştırılması istemiyle yapılan başvuruların reddi üzerine açıldığı, ancak İdare Mahkemesince karar verilirken imar planı değişikliği istemleri hakkında hiçbir değerlendirme yapılmaksızın sadece kamulaştırma istemleri bakımından değerlendirme yapıldığı, bu durumda İdare Mahkemesince öncelikli olarak imar planı değişikliği istemleri yönünden inceleme yapılarak karar verilmesi gerektiği, imar planı değişikliği istemleri yönünden yapılacak inceleme neticesinde imar planı değişikliği istemlerinin reddinin hukuka uygun olduğu sonucuna ulaşılması halinde de hukuki el atma koşullarının gerçekleşip gerçekleşmediği tespit edilerek kamulaştırma istemi bakımından 6745 sayılı Kanun da gözetilerek bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle temyize konu mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI:
Davacı tarafından, mahkemece verilen iptal kararının yerinde olduğu ve onanması gerektiği, 6745 sayılı Kanunun uyuşmazlığa ilişkin hükümlerinin Anayasa ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesine aykırı olduğu, bu hükümlerin Anayasa Mahkemesince iptalini temin için itiraz yoluyla Anayasa Mahkemesine gönderilmeleri gerektiği, taşınmazın uzun yıllar uygulama imar planında kamu alanında kaldığı halde kamulaştırılmamasının mülkiyet hakkı ihlali teşkil ettiği ileri sürülmüştür.
Davalı Mezitli Belediye Başkanlığınca, bozma kararının gerekçesinin yerinde olmadığı ve düzeltilmesi gerektiği ileri sürülmüştür.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:
Davalı Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığınca, davacının kararın düzeltilmesi isteminin reddi gerektiği savunulmuş, diğer davalılar tarafından savunma verilmemiştir.
Davacı tarafından, davalı idarenin kararın düzeltilmesi isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Karar düzeltme istemlerinin kabulü ile temyize konu mahkeme kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanunun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme istemlerinin kabulü ile Danıştay Altıncı Dairesinin 30/03/2017 tarih ve E:2015/5120, K:2017/2158 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacılara ait Mersin İli, … İlçesi, … Mahallesi, … parsel sayılı taşınmazın imar planlarında "dere yatağı", "yol" ve "park alanı" kullanımlarından çıkartılması, bunun mümkün olmaması halinde ise kamulaştırılması istemiyle yapılan başvurular Mezitli Belediye Başkanlığınca … tarihli, … sayılı işlem, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce … tarihli, … sayılı işlem ile reddedilmiş, Mersin Büyükşehir Belediye Başkanlığınca ise zımnen reddedilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, davacılara ait … parsel sayılı taşınmazın imar planlarında "dere yatağı", "yol" ve "park" kullanımlarından çıkartılması, bunun mümkün olmaması halinde ise kamulaştırılması istemiyle davalı idarelere yapılan başvuruların reddi üzerine bakılan davanın açıldığı, ancak İdare Mahkemesince karar verilirken dava konusu işlemlerin yalnız taşınmazın kamulaştırılması istemlerinin reddine ilişkin kısımları bakımından değerlendirildikleri, imar planı değişikliği istemleri bakımından herhangi bir değerlendirme yapılmadan anılan işlemlerin iptaline karar verildiği görülmüştür.
Bu nedenle, İdare Mahkemesince öncelikli olarak dava konusu işlemlerin imar planlarının değiştirilmesi istemleri bakımından incelemeye tabi tutularak bir karar verilmesi, yapılacak bu incelemenin sonucuna göre de anılan işlemlerin davacıların kamulaştırma istemlerinin reddine ilişkin kısımları hakkında bir karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2.Dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin temyize konu .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3.Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 30/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.