Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2017/7268 E. , 2022/1766 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/7268
Karar No : 2022/1766
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …. Belediyeler Birliği
VEKİLLERİ : Av. ….
Av. ….
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, genel bütçe vergi gelirlerinden büyükşehir belediyelerine ayrılan ve 30 Mart 2014 tarihinde yapılan yerel seçimleri müteakiben gönderilen payların 6360 sayılı Kanun ile 5779 sayılı Kanun'da yapılan değişiklikler dikkate alınmak suretiyle ödenmediğinden, Nisan'da ödenmesi gereken payların, bu değişikliklere uygun olarak ödenmesi istemiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:.., K:…. sayılı kararda; 5779 sayılı Kanun'da 6360 sayılı Kanun ile yapılan değişikliklerin 30 Mart 2014 tarihinde yürürlüğe girdiği gözönünde bulundurulduğunda, genel bütçe vergi gelirlerinden büyükşehir belediyelerine ayrılan ve söz konusu değişikliklerin yürürlüğe girdiği tarihten sonra (31.03.2014 tarihinde) ilgili belediyelerin hesabına aktarılan payların, anılan değişiklikler dikkate alınarak hesaplanması ve buna göre ilgili belediyelere gönderilmesi gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ….. İdari Dava Dairesinin …. tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; Olayda, davalı idarece, genel bütçe gelirlerinden büyükşehir belediyelerine ayrılan paylar 6360 sayılı Kanunun değişmeden önceki halindeki gibi (%5) oranı üzerinden hesaplanarak 20.03.2014 tarihinde tahakkuk ettirilerek 31.03.2014 tarihinde büyükşehir belediyelerinin hesabına aktarıldığı, Türkiye Belediyeler Birliği tarafından 11.04.2014 tarihinde 2014 yılı Nisan paylarının hesabının yeniden yapılarak dağıtımın 6360 sayılı Kanunla yapılan değişikliğe uygun olarak ödenmesi talebiyle Maliye Bakanlığı ve … A.Ş'ye başvuruda bulunulduğu, ilgili idareler tarafından başvuruya cevap verilmediği, yine 09.06.2014 tarihinde aynı yönde talepte başvurusunun yenilendiği ve davacı Türkiye Belediyeler Birliği tarafından üçüncü kez 24.10.2014 tarihinde Nisan/2014 tarihi ödemelerinde 6360 sayılı Yasa ile yapılan düzenlemelerin uygulanması yönünde başvuruda bulunularak idarenin 60 gün içinde cevap vermemesi üzerine davanın açıldığı; bu durumda, davacı tarafından 5779 sayılı Yasanın 6360 sayılı Kanunla değişmeden önceki haline uygun olarak Mart/2014 tarihinde yapılan tahakkuka istinaden yapılan ödemelerin 31.03.2014 tarihinde belediye hesaplarına aktarılarak yapıldığı ve … Belediyeler Birliği tarafından Nisan/2014 ödemelerinin eksik yapıldığından bahisle …. tarihinde Maliye Bakanlığı'na başvuruda bulunulduğuna göre Büyükşehir Belediye Başkanlıklarına dağıtılacak pay oranının %5 oranı üzerinden hesaplandığı ve yeni düzenlemenin (%6 oranının) uygulanmadığının en geç 11 Nisan 2014 tarihinde öğrenildiğinin kabulü gerektiği; bu durumda, davacı tarafından, idareye ilk başvurusu olan öğrenme tarihi olarak kabul edilen 11.04.2014 tarihinden uzun süre sonra 24.10.2014 tarihinde davalı idareye başvuruda bulunduğu anlaşılmakta, bu başvurunun 2577 sayılı yasanın 10. maddesi kapsamında yeni bir işlem tesis edilmesi için yapıldığının kabulüne olanak bulunmadığından, 24.10.2014 tarihli başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali istemiyle 18.02.2015 tarihinde açılan davanın süre aşımı nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle davalı idare istinaf başvurusunun kabulüne, ... İdare Mahkemesi'nin … gün ve E:…., K:… sayılı kararının kaldırılmasına, 2577 sayılı yasanın 15/1-b maddesi uyarınca davanın süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Hatalı işlemin her zaman geri alınabileceği, işlemin etkilerinin sürmesi nedeniyle başvurunun 10. madde kapsamında olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı tarafından istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …. DÜŞÜNCESİ : İstemin incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlığını taşıyan 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.
3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde, düzenleyici işlemlere karşı (b) bendinde; konusu yüzbin lirayı aşan işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında verilen kararların Danıştay'da, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebileceği kurala bağlanmıştır.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; Büyükşehir Belediyesi sınırlarında toplanan vergi gelirlerinden büyükşehir belediyelerine ayrılan ve Nisan ayında gönderilmesi gereken payların 6360 Sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak ödenmesi istemiyle 24.10.2014 tarihinde davacı Türkiye Belediyeler Birliği'nin yaptığı başvurunun zımnen reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin incelenmeksizin reddine, temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 17/03/2022 tarihinde kesin olarak oybirliği ile karar verildi.