Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2017/7509 E. , 2022/1587 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2017/7509
Karar No : 2022/1587
TEMYİZ EDENLER : 1- (DAVALI) ...Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- (DAVACI) ...Süs Bitkileri Peyzaj Çiçekçilik İnş. Gıda Turizm San. ve Tic. A.Ş.
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...gün ve E:..., K:...sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirketin, su şebekesine kaçak bağlantı yapmak suretiyle su kullandığının tespit edildiğinden bahisle, 2015 Yılı Gelir Tarifesi uyarınca 1.000,00-TL, kaçak suyun tarımsal sulama amaçlı kullanıldığından bahisle 500,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılmasına ve sayaçsız olarak kullanılan suyun 10.992 m³ olduğu gerekçesiyle bu miktar üzerinden hesaplanan 109.920,00-TL su bedelinin davacıdan tahsil edilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı encümen kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; her ne kadar İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü'nün su kullanım miktarı hesaplama raporunda bitkilerin iki yıllık su ihtiyacı tespit edilmişse de sulamada kullanılan suyun ne kadarının alanda bulunan kuyudan, ne kararının Samanlı deresinden doldurulan su havuzundan, ne kadarının şehir şebekesinden karşılandığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde açık ve net olarak tespit edilmediğinden dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince, dava konusu Belediye Encümeni kararı ile, davacı şirketin su şebekesine kaçak bağlantı yapması nedeniyle su kullandığının tespit edildiğinden bahisle hesaplanan kaçak su bedeli olan 109.920,00 TL'nin tahsiliyle birlikte 2015 yılı gelir tarifesi hükümleri uyarınca davacıya şebekeye kaçak bağlantı yapması sebebiyle 1.000,00 TL, şebeke suyu ile tarımsal sulama yapıldığı gerekçesiyle 500,00 TL olmak üzere toplamda 1.500,00 TL idari para cezası verildiği, davanın söz konusu Encümen kararına karşı açıldığı, ancak itiraza konu kararda kaçak su bedeli yönünden inceleme yapıldığı, idari para cezası yönünden herhangi bir irdeleme yapılmadığı gibi karar gerekçesinde de bu hususa yer verilmediği anlaşıldığından bahse konu kararda bu yönüyle hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, istinaf talebinin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava dosyasının yukarıda açıklanan hususlar doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere dava dosyasının mahkemesine gönderilmesine temyiz yolu açık olmak üzere karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, Bölge İdare Mahkemesinin mahkeme kararını kaldırdıktan sonra işin esası hakkında karar vermemesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin usul ve yasaya uygun olduğu, idari para cezasında da hukuka aykırılık bulunmadığından kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...DÜŞÜNCESİ : İstemin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra ve dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı şirketin, su şebekesine kaçak bağlantı yapmak suretiyle su kullandığının tespit edildiğinden bahisle, 2015 Yılı Gelir Tarifesi uyarınca 1.000,00-TL, kaçak suyun tarımsal sulama amaçlı kullanıldığından bahisle 500,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılmasına ve sayaçsız olarak kullanılan suyun 10.992 m³ olduğu gerekçesiyle bu miktar üzerinden hesaplanan 109.920,00-TL su bedelinin davacıdan tahsil edilmesine ilişkin 20.04.2016 tarih ve 671 sayılı encümen kararının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 'İstinaf' başlıklı 45. maddesinin 4. fıkrasında; "Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir. İnceleme sırasında ihtiyaç duyulması hâlinde kararı veren mahkeme veya başka bir yer idare ya da vergi mahkemesi istinabe olunabilir. İstinabe olunan mahkeme gerekli işlemleri öncelikle ve ivedilikle yerine getirir." hükmü düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava dosyasının incelenmesinden; İdare Mahkemesince, sulamada kullanılan suyun ne kadarının alanda bulunan kuyudan, ne kararının Samanlı deresinden doldurulan su havuzundan, ne kadarının şehir şebekesinden karşılandığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde açık ve net olarak tespit edilmediğinden dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği; karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge İdare Mahkemesince, itiraza konu kararda kaçak su bedeli yönünden inceleme yapıldığı, idari para cezası yönünden herhangi bir irdeleme yapılmadığı gibi karar gerekçesinde de bu hususa yer verilmediği anlaşıldığından bahse konu kararda bu yönüyle hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, istinaf talebinin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava dosyasının açıklanan hususlar doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
İstinaf mercinin, İlk Derece Mahkemesi kararını hukuka uygun bulması halinde istinaf başvurusunun reddine, aksi hâlde ise kararın kaldırılmasına karar vermesi; İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verdiği durumlarda ise kural olarak, Mahkeme Kararında tespit edilen maddi veya hukuki eksiklikleri tamamlayarak nihai kararı vermesi gerekmektedir.
İstinaf merci olan Bölge İdare Mahkemesinin, İlk Derece Mahkemesinin kararını hukuka uygun bulmayarak, istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verdiği hâllerde, kural olarak işin esası hakkında yeniden bir karar vereceği; istisnai olarak, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz Mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hallerinde ise dosyayı ilgili Mahkemeye göndereceği açıktır.
Bu durumda; yukarıda belirtilen İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesi 4. fıkrasına göre Bölge İdare Mahkemesi tarafından uyuşmazlığın esasına ilişkin karar verilmesi gerekirken, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Mahkemeye gönderilmesinde hukuka uygunluk görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...gün ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Kullanılmayan ...TL yürütmenin durdurulması harcının (yd itiraz harcı olarak ödenen) istemi halinde davacıya iadesine,
4. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 10/03/2022 tarihinde kesin olarak oyçokluğu ile karar verildi.
KARŞI OY :
(X)- Dava, davacı şirketin, su şebekesine kaçak bağlantı yapmak suretiyle su kullandığının tespit edildiğinden bahisle, 2015 Yılı Gelir Tarifesi uyarınca 1.000,00-TL, kaçak suyun tarımsal sulama amaçlı kullanıldığından bahisle 500,00-TL idari para cezasıyla cezalandırılmasına ve sayaçsız olarak kullanılan suyun 10.992 m³ olduğu gerekçesiyle bu miktar üzerinden hesaplanan 109.920,00-TL su bedelinin davacıdan tahsil edilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı encümen kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, sulamada kullanılan suyun ne kadarının alanda bulunan kuyudan, ne kararının Samanlı deresinden doldurulan su havuzundan, ne kadarının şehir şebekesinden karşılandığı duraksamaya yer vermeyecek şekilde açık ve net olarak tespit edilmediğinden dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği; karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine Bölge İdare Mahkemesince, itiraza konu kararda kaçak su bedeli yönünden inceleme yapıldığı, idari para cezası yönünden herhangi bir irdeleme yapılmadığı gibi karar gerekçesinde de bu hususa yer verilmediği anlaşıldığından bahse konu kararda bu yönüyle hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, istinaf talebinin kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava dosyasının açıklanan hususlar doğrultusunda yeniden bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmaktadır.
İdare Mahkemesi'nin verdiği dava konusu işlemin iptaline ilişkin karara karşı yapılan istinaf başvurusu üzerine ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesi'nin istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve yeniden bir karar verilmek üzere dava dosyasının Mahkemesine iadesine ilişkin kararı, 2577 sayılı Kanunun 45. maddesinin 5. fıkrası uyarınca kesin bir karar olup, uyuşmazlığın esasına ilişkin verilmiş bir karar olmadığı, dolayısıyla bu aşamada 2577 sayılı Kanunun 46/1-b bendi uyarınca Danıştay nezdinde temyizi kabil kararlar arasında yer almadığı anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerekmektedir.