Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2017/814 E. , 2021/5512 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2017/814
Karar No : 2021/5512
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Bakanlığı / ...
(Mülga Gıda ...Bakanlığı)
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri ...
MÜDAHİL (DAVALI YANINDA) : Balıkesir İli ...İlçesi Süt Üreticileri Birliği
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : Balıkesir İli Karesi ve ...İlçeleri Süt Üreticileri Birliği
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Balıkesir Merkez İlçe Süt Üreticileri Birliği olan adının tüzük değişikliği ile Balıkesir İli Karesi ve ...İlçeleri Süt Üreticileri Birliği olarak değiştirilmesine ilişkin ...tarih ve ...sayılı tüzük değişikliği olurunun iptal edilmesine ilişkin 29/12/2014 tarih ve ...sayılı işlem ile 06/03/2014 tarihli genel kurul gündeminin tüzük değişikliğine ilişkin 19. maddesinin geçersiz sayılmasına ve Birliğin Merkez Süt Üreticileri Birliği olarak faaliyetine devam etmesine ilişkin 31/12/2014 tarih ve ...sayılı davalı idare işleminin iptali istenmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; Balıkesir İli Karesi ve Altıeylül İlçeleri Süt Üreticileri Birliği tarafından açılan davada ...İdare Mahkemesinin ...tarih E:...ve K:...sayılı kararında Balıkesir İli Karesi ve Altıeylül İlçeleri Süt Üreticileri Birliği mevcutken başka bir birlik kurulmasına izin veren davalı idare işleminin iptaline karar verildiği, bu durumda, Balıkesir Merkez İlçe Süt Üreticileri Birliğinin, Balıkesir İli Karesi ve Altıeylül İlçeleri Süt Üreticileri Birliği olarak değiştirilmesine ilişkin 03/06/2013 tarih ve ...sayılı Bakanlık Olurunun 29/12/2014 tarih ve ...sayılı Bakanlık Oluru ile iptal edilmesinde ve 03/06/2014 tarihli Genel Kurul gündeminin tüzük değişikliğine ilişkin 19. maddesinin geçersiz sayılması ve Birliğin Merkez İlçe Süt Üreticileri Birliği olarak faaliyetine devam etmesine ilişkin işlemde mevzuata uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, üretici birliklerinin tüzük değişikliklerinde genel kurulun toplanması için genel kurula katılma hakkına sahip üyelerin 2/3'ünün yani davacı birlik yönünden 2341 üyeden 1561 üyenin katılması, toplantıya katılan üyelerin 2/3'ünün oyu ile yani 1561 üyeden 1041 üyenin oyu ile kararın alınması gerekirken 317 üye ile toplanıldığı, kararın oybirliğiyle alındığı belirtilmekle birlikte tüzük değişikliği maddesinde kaç kişinin oy kullandığının açıkça belli olmaması nedeniyle tüzük değişikliğinin uygun bulunmasına ilişkin olur yine Bakanlık oluruyla iptal edildiğinden tesis edilen işlemin hukuka uygun olduğu, İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, davaya müdahale isteminde bulunan Balıkesir İli, ...İlçesi Süt Üreticileri Birliği'nin davanın sonucundan etkileneceği anlaşıldığından, 2577 sayılı Kanun'un 31. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun ilgili düzenlemeleri uyarınca adı geçenin davalı idare yanında davaya müdahale istemi kabul edilerek, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
(Mülga) Tarım ve Köy İşleri Bakanlığının 06/06/2005 tarih ve ...sayılı onayı ile Balıkesir Merkez İlçe Süt Üreticileri Birliğinin faaliyetine başladığı, 06/12/2012 tarihinde yapılan yasal düzenlemeler ile Balıkesir ilinin büyükşehir kapsamına alınması nedeniyle Merkez İlçenin yerine Karesi ve Altıeylül olmak üzere iki yeni ilçe kurulduğu, bunun üzerine davacı Birlik tarafından, isminin Balıkesir İli Karesi ve Altıeylül İlçeleri Süt Üreticileri Birliği olarak, üretim bölgesinin ise Balıkesir Karesi ve Altıeylül İlçe sınırlarının kapsamı olarak tüzük değişikliği yapılması yolunda 11/12/2012 tarih ve ...sayılı Yönetim Kurulu kararının, alındığı, 03/06/2013 tarih ve ...sayılı Bakanlık Oluru ile yapılan tüzük değişikliği ile Balıkesir Merkez İlçe Süt Üreticileri Birliğinin adının Balıkesir İli Karesi ve Altıeylül İlçeleri Süt Üreticileri Birliği olarak değiştirildiği, 05/06/2013 tarihli Tarım Reformu Genel Müdürlüğü yazısı ile tüzük esaslarına uygun olarak yapılacak ilk genel kurul toplantısında değişiklik kararı alınması gerektiğinin davacı Birliğe bildirildiği, 06/03/2014 tarihli olağan genel kurul toplantısında Birlik tüzüğünün 19. maddesinde değişiklik yapılmasının oy birliği ile kabul edildiği, daha sonra tüzük değişikliği maddesinde kaç kişinin oy kullandığının açıkça belli olmaması sebebiyle 03/06/2013 tarih ve ...sayılı Bakanlık Olurunun 29/12/2014 tarih ve ...sayılı olur ile iptal edilmesi ve bu karar ile birlikte 06/03/2014 tarihli genel kurul gündeminin tüzük değişikliğine ilişkin 19. maddesinin geçersiz olduğunun, Birliğin faaliyetlerine Merkez Süt Üreticileri Birliği olarak devam etmesinin 31/12/2014 tarih ve ...sayılı işlemle Balıkesir Valiliği'ne bildirilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta; davacı Balıkesir İli ... ve ...İlçeleri Süt Üreticileri Birliği tarafından, Balıkesir İli Altıeylül İlçesi Süt Üreticileri Birliği'nin kuruluşuna izin verilmesine ilişkin 18/08/2014 tarih ve ...sayılı işlemin iptali istemiyle açılan dava sonucunda .... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; 5200 sayılı Tarımsal Üretici Birlikleri Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca ilçe düzeyinde aynı ürün bazında faaliyet gösteren bir birlik kurulabileceğinden, Altıeylül İlçesinde faaliyette olan davacı Birlik mevcutken, başka bir birlik kurulmasına izin veren davalı idare işleminde mevzuata uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle anılan işlemin iptaline karar verildiği, söz konusu kararın davalı idare ve davalı yanında müdahil olan Balıkesir İli Altıeylül İlçesi Süt Üreticileri Birliği tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay Onuncu Dairesinin 08/12/2020 tarih ve E:2015/3837, K:2020/5907 sayılı kararıyla; 5200 sayılı Kanun'un 4. maddesinde her ne kadar aynı ürün grubunda ilçe düzeyinde en fazla bir birlik kurulabileceği hüküm altına alınmışsa da; merkezi Karesi ilçesinde bulunan ve 6360 sayılı Kanun'la idari teşkilatlanmada yapılan değişiklik nedeniyle Balıkesir ili Merkez ilçesi sınırlarında iki ayrı ilçe kurulması sonucunda bu ilçelerde faaliyet gösterecek şekilde tüzük değişikliği yapan davacı Birliğin, Altıeylül ilçesinde kurulan bir birlik olarak kabul edilmesi mümkün olmadığından, mevzuatta aranan diğer şartları da taşıyan Balıkesir İli Altıeylül İlçesi Süt Üreticileri Birliğinin kuruluşuna izin verilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle bozulduğu, davacının anılan Daire kararının düzeltilmesi isteminin de Danıştay Onuncu Dairesinin 15/11/2021 tarih ve E:2021/3598, K:2021/5511 sayılı kararıyla reddedildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; İdare Mahkemesinin dava konusu işlemin iptali yolundaki kararına esas aldığı Ankara 11. İdare Mahkemesi kararının Dairemiz tarafından bozulduğu görüldüğünden, anılan bozma kararı doğrultusunda ve dava konusu işlemin iptal gerekçesi de irdelenmek suretiyle Mahkemece yapılacak yargılama sonucunda yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmaktadır.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemlerin iptaline ilişkin temyize konu .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 (onbeş) gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15/11/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.