Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2018/1284 E. , 2020/3214 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/1284
Karar No : 2020/3214
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVACI) : …
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurulu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının onanmasına dair Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 21/12/2017 tarih ve E:2011/4219, K:2017/4124 sayılı kararının; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Ticari Yatırımlar Gıda Sanayi Turizm İç ve Dış Ticaret A.Ş. (…) hisse senedinde 12/01/2009-23/01/2009 döneminde gözlenen olağan dışı fiyat ve miktar hareketlerinin mülga 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 47/I/A-2 maddesinde tanımlanan manipülasyon suçunu oluşturduğundan bahisle davacı hakkında borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda sürekli işlem yapma yasağı getirilmesine ve lisanslarının süresi Mahkeme süreci sonrasında kesinleşmek üzere iptal edilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Kurul kararının bildirilmesine dair … tarih ve … sayılı Kurul işleminin iptali istemiyle açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen kararda; İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB)'nda işlem gören bazı hisse senetleri ile ilgili olarak yapılan şikâyetlere konu hususların incelemeye alınması sonucunda, aralarında …'in de bulunduğu birçok şirket hisselerinde manipülasyon yapmak amacıyla davacının da dahil olduğu bir grup tarafından kasıtlı ve organize hareket edildiğinin tespit edilerek davacı hakkında 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 47/I/A-2 maddesi kapsamında işlem yapılmak üzere, anılan Kanun'un 49. maddesi uyarınca Cumhuriyet Savcılığına suç duyurusunda bulunulması, borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda işlem yapma yasağı getirilmesi ve tüm lisanslarının 17/01/2008 tarihli Kurul ilke kararının A-1 maddesi uyarınca iptal edilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, İMKB tarafından aktarılan bilgiler bağlamında yapılan inceleme sonucunda ...isimli şirketin hisse senetlerinde manipülasyon yapıldığı, davacının manipülasyonu yapan yatırımcı grubu ile birlikte hareket ettiği, grubun lideri ile temas hâlinde olduğu ve suçun işlenmesine katkıda bulunduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılarak davanın reddine karar verilmiştir.
Daire kararının özeti: Davacının temyiz başvurusu üzerine Danıştay Onüçüncü Dairesince, temyize konu karar hukuk ve usule uygun bulunmuş ve kararın onanmasına karar verilmiştir.
KARAR DÜZELTME TALEP EDENİN İDDİALARI : Dava konusu lisans iptali ve işlem yapma yasağının Kurulca kaldırıldığı, ancak bu durumun dikkate alınmayarak davanın reddine ilişkin kararın onanmasına karar verildiği, söz konusu dönemde … Menkul Kıymet Yatırım Ortaklığı A.Ş.'de idari işlerden sorumlu genel müdür yardımcısı olarak görev yaptığı, hisse senedi ve portföylerle bir ilgisi bulunmadığı, 10/11/2008'den itibaren portföy yöneticiliği yapmadığı, şirketçe … hisse senedine yatırım yapılmasına karar verilerek bu doğrultuda işlem yapıldığı, yasaklamalar nedeniyle ihtisas alanında çalışmaktan alıkonulduğu, işsiz ve iş bulamaz durumda olduğu, hakkında açılan davaların tamamında beraatine karar verildiği, telefon delili hukuka aykırı delil olduğundan işlem tesisinde esas alınamayacağı, Kurul yasakları kaldırmış ve davanın konusu dahi kalmamışken asılsız iddialar dikkate alınarak peşinen suçlu bulunmasının Anayasa'ya, yasalara, uluslararası ve iç hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Düzeltilmesi istenen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, ileri sürülen nedenlerin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 54. maddesine uymadığı, davacı hakkında söz konusu fiiller nedeniyle açılan davada verilen beraat kararının Yargıtay tarafından bozulmasına karar verildiği ve yargılamanın devam ettiği, bu nedenle istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'UN DÜŞÜNCESİ : Karar düzeltme isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Onüçüncü Dairesi'nin 21/12/2017 tarih ve E:2011/4219, K:2017/4124 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… tarih ve … sayılı Kurul kararıyla, ...hisse senedinde 12/01/2009-23/01/2009 döneminde gözlenen olağan dışı fiyat ve miktar hareketlerinin mülga 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nun 47/I/A-2 maddesinde tanımlanan manipülasyon suçunu oluşturması nedeniyle davacının da aralarında bulunduğu şahıslar hakkında 2499 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca suç duyurusunda bulunulmasına, 2499 sayılı Kanun'un 46. maddesinin birinci fıkrasının (i) bendi ve Kurul'un işlem yasağına ilişkin ilke kararları uyarınca borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda sürekli işlem yasağı getirilmesine, Kurul'un 17/01/2008 tarihli ilke kararının A-1 maddesi uyarınca davacının tüm lisanslarının süresi mahkeme süreci sonrasında kesinleşmek üzere iptal edilmesine karar verilmiştir.
Anılan Kurul kararının … tarih ve … sayılı Kurul işlemiyle davacıya bildirilmesi üzerine, davacı tarafından, borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda sürekli işlem yasağı getirilmesine ve tüm lisanslarının süresi mahkeme süreci sonrasında kesinleşmek üzere iptal edilmesine ilişkin kısmının iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
Ardından … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla, "Borsalar ve teşkilatlanmış diğer piyasalarda geçici veya sürekli olarak işlem yapma yasağına ilişkin olarak Kurulumuz Karar Organı’nın 28/09/2007 tarih ve 35/1022 sayılı İlke Kararı’nda (İlke Kararı) yapılan gözden geçirme sonucunda;
...
B) Gerek piyasaların anlık olarak takibi yapılarak piyasa bozucu işlemlerin oluşum aşamasında engellenmesi ve piyasaların etkin gözetimi amacıyla Kurulumuzun teşkilat yapısında yapılan değişiklikler, gerekse, Kurulumuz Karar Organı’nın 23/07/2010 tarihli kararı uyarınca İMKB hisse senedi piyasasının işleyiş esaslarına getirilecek yeni düzenlemeler ile piyasa yapısının değişeceği ve piyasa yapısının manipülatif işlemleri en aza indirecek şekilde yapılanacağı göz önünde bulundurularak Kurulumuzca haklarında işlem yasağı getirilen tüm gerçek ve tüzel kişilerin söz konusu yasaklarının 01/10/2010 tarihi itibarıyla kaldırılmasına,
C) 01/10/2010 tarihinden itibaren başlanarak, 30/07/2010 tarihi öncesinde Kanun’un 47. maddesi (A) bendi hükmünde sayılan fiillere doğrudan ya da dolaylı olarak iştirak eden gerçek veya tüzel kişiler hakkında işlem yasağı uygulanmamasına,
D) 30/07/2010 tarihinden sonra Kanun’un 47. madde (A) bendi hükmünde sayılan fiillere doğrudan ya da dolaylı olarak iştirak eden gerçek veya tüzel kişiler hakkında yeni işlem yasağı esasları kapsamında işlem yapılmasına ve 30/07/2010 öncesi işlem yasaklarının süre artırımı konusunda dikkate alınmamasına,
E) 01/10/2010 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere işlem yasakları kaldırılan kişilerin işlem yasağına konu olan paylarının yasaklı pay statülerinin kaldırılmasına, ...";
23/09/2010 tarih ve 28/822 sayılı Kurul kararıyla, "Kurulumuz düzenlemeleri çerçevesinde lisans almış şahısların, sermaye piyasası mevzuatına aykırı işlemleri nedeniyle lisanslarının iptal edilmesiyle ilgili olarak yapılan inceleme sonucunda;
I) Kurulumuzun işlem yasaklarına ilişkin … tarih ve … sayılı kararı ve İMKB hisse senedi piyasasının işleyiş esaslarına getirilecek yeni düzenlemeler de dikkate alınarak, hâlihazırda Kurulumuzca haklarında SPKn’nun 47/I-A ve 47/I-B maddeleri kapsamında suç duyurusunda bulunulan ve lisansları süreli veya süresiz iptal edilen şahısların lisans iptallerinin, 01/10/2010 tarihi itibarıyla kaldırılmasına, ..." karar verilmiştir.
HUKUKÎ DEĞERLENDİRME:
Aktarılan … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla, piyasaların anlık olarak takibi yapılarak piyasa bozucu işlemlerin oluşum aşamasında engellenmesi ve piyasaların etkin gözetimi amacıyla Kurul teşkilat yapısında yapılan değişiklikler ve Kurulca İMKB hisse senedi piyasasının işleyiş esaslarına getirilecek yeni düzenlemeler ile piyasa yapısının değişeceği ve piyasa yapısının manipülatif işlemleri en aza indirecek şekilde yapılanacağı göz önünde bulundurularak haklarında işlem yasağı getirilen tüm gerçek ve tüzel kişilerin söz konusu yasaklarının 01/10/2010 tarihi itibarıyla kaldırılmasına; … tarih ve … sayılı Kurul kararıyla, anılan Kurul kararı ve İMKB hisse senedi piyasasının işleyiş esaslarına getirilecek yeni düzenlemeler de dikkate alınarak, hâlihazırda lisansları süreli veya süresiz iptal edilen şahısların lisans iptallerinin 01/10/2010 tarihi itibarıyla kaldırılmasına karar verildiği, bu doğrultuda davacı hakkındaki dava konusu borsa ve teşkilatlanmış diğer piyasalardaki sürekli işlem yapma yasağı ile tüm lisanslarının iptali işlemlerinin de kaldırılmış olduğu anlaşılmıştır.
Bu itibarla, davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiğinden, davanın reddi yolundaki temyize konu Mahkeme kararında hukukî isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 17/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.