Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/143 E. , 2022/706 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/143
Karar No : 2022/706
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Bilişim ve Eğitim Hizmetleri Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına bir kısım hasılatını kayıt ve beyan dışı bıraktığından bahisle 2009/1,2,3,4,5,6,8,10,11,12 dönemlerine ilişkin re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; şirket hakkında verilen ihbar dilekçesi,diğer satışlar hakkında ayrıntılı açıklamalar yapılırken kasadan banka hesabına aktarılan paralarda herhangi bir açıklamanın yer almaması, şirketin yabancı dil eğitimi dışında başka bir faaliyette bulunmaması hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacının başka banka hesabındaki paraların merkez şubeye aktarıldığına ilişkin iddiasının diğer tespitler dikkate alındığında inandırıcı bulunmadığı, kaynağı tespit edilemeyen bu paraların şirketin kayıt dışı hasılatı olduğu fakat kayıt dışı hasılat üzerinden katma değer vergisi hesaplanırken sehven davalı idarece %8 yerine %18 oranında vergi hesaplandığı, takdir komisyonunun belirlediği matrah farkları üzerinden şirketin verdiği hizmet dikkate alındığında %8 oranında katma değer vergisi ve hesaplanan vergi tutarında vergi ziyaı cezası kesilmesi gerektiği anlaşıldığından, dava konusu ihbarnamelerde yer alan matrah farklarının %8'ini aşan katma değer vergisi ve vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık, %8 oranında hesaplanan katma değer vergileri ve hesaplanan vergi tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarında ise hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın, kısmen kabulüne kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; cezalı tarhiyatın sadece banka hesap hareketleri üzerinden hareketle yapıldığının görüldüğü oysaki ihbar dilekçesinde de belirtildiği üzere davacının kayıt dışı hasılatının bulunduğu hususunun şirket bilgisayarları incelenmek ve kursiyerlerin ifadeleri alınmak suretiyle hiçbir şüpheye yer bırakmayacak şekilde tespit edilmesinin mümkün olmasına rağmen bunlar yapılmaksızın banka hareketleri done alınarak eksik incelemeye dayalı olarak bulunan matrah farkları üzerinden %8 tarh edilen katma değer vergilerinde ve vergi ziyaı cezalarında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davacının isitnaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının redde ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda davacının hesap hareketlerinin 2009 hesap dönemindeki satışlara ilişkin tahsilat makbuzu düzenleyerek nakit olarak tahsil ettiği paraları kayıt dışı bıraktığını tek başına açıkça ortaya koyduğu ve raporda Ba/Bs analizleri ve işyerinde yapılan yoklamanın neticesinde somut verilerin dikkate alındığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde; vergilendirmede, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu belirtildikten sonra, 30. maddesinde; re'sen vergi tarhı, "vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanunî ölçülere dayanılarak tespitine imkân bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunmasıdır" şeklinde tanımlanmış, inceleme raporunda bu maddeye göre belirlenen matrah veya matrah farkının re'sen takdir olunmuş sayılacağı belirtilmiş, re'sen takdir sebepleri bentler halinde sayılmış, aynı maddenin 2. fıkrasının 4. ve 6. bentlerinde; defter kayıtları ve bunlarla ilgili vesikaların, vergi matrahının doğru ve kesin olarak tespitine imkan vermeyecek derecede noksan, usulsüz ve karışık olması dolayısıyla ihticaca salih bulunmaması ve tutulması zorunlu olan defterlerin veya verilen beyannamelerin gerçek durumu yansıtmadığına dair delil bulunması hallerinde, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitinin mümkün olmadığının kabul edileceği düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 75. maddesinde; takdir komisyonunlarının görevleri dolayısıyla bu Kanunda yazılı inceleme yetkisine haiz oldukları, 134. maddesinde de; vergi incelemesinden maksadın ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunun araştırılması, saptanması ve sağlanması olduğu hükümlerine yer verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden; davacı şirket hakkında Maliye Bakanlığı'na verilen şikayet dilekçesinde, şirketin hizmet verdiği kursiyerlerinin %90'ını aşan kısmını ticari defter ve kayıtlarına yansıtmadığı, şirketin gayri resmi kayıtlarının … isimli bilgisayar hesaplarında olduğu, … isimli hesapların ise resmi olduğu,bilgisayar imajlarının incelenmesinin bu açıdan önem taşıdığı, kural olarak kursiyelere fatura kesilmediği fakat istisnai olarak kursiyer ya da velinin ısrarı, şirketin kendi elemanlarını kursiyer olarak göstermesi durumunda ve kredi kartı ile yapılan ödemelerde fatura düzenlendiği, bu hususların kursiyerlerin ifadeleri ile tevsik edilebileceği, şirkete resmi girişi olan yardımcı kitaplar için fatura düzenlenirken kurs için fatura düzenlenmemesinin de önemli bir delil olacağı, öğrencilerin 10 kura kadar kurs almasına rağmen 1 ya 2 kur için fatura düzenlendiği, şirketin … Bankası … şubesi, … Bankası … şubesi, … Bankası … şubesi, … Bankası … şubesi hesapları incelendiğinde kaçağın boyutunun net şekilde ortaya çıkarılacağının belirtildiği, bu şikayete istinaden davacının 03/12/2014 tarihinde takdir komisyonuna sevk edildiği, şirketin alış satış faturalarının müfettişlik tarafından teslim alındığı, şirketin banka hesap hareketlerinin incelendiği, Milli Eğitim Bakanlığı'ndan kursiyer listelerinin getirildiği ve bütün bu incelemeler sonucunda takdire done olmak üzere davacı hakkında … tarihli ve … sayılı vergi tekniği raporunun tanzim edildiği, bu raporda şirketin yabancı dil kursu ile iştigal ettiği, mükellef kuruma ait … Bankası, … Bankası, … Bankası'ndaki hesap hareketlerinin incelenmesi neticesinde, şirket çalışanları tarafından muhtelif tarihlerde, açıklama kısımlarında ''para yatırma'', ''şirket kasasından yatan '', ''kasadan yatan'', ''B.P.Y.'', ''KSIZ PY'', ''Yatan'' , ''KY Para yatırma'' gibi ibareler bulunan çok sayıda işlem bulunduğu, mükellef kurumun bankalar hesabı muavin defter dökümü incelendiğinde yurtiçi satışlar hesabı, yurtdışı satışlar , diğer satışlar muavin defterlerinde görülen fatura düzenlediği mükellef ve şahıslardan banka hesaplarına yatırılan paralarda açıklama kısımları oldukça açıklayıcı iken kasadan banka hesabına yatırma şeklindeki hesap hareketlerinde hangi satışa ilişkin olduğuna dair hiçbir açıklamanın bulunmadığı, kasa hesabından gelen paraların kasa muavin defteri ve yevmiye defterindeki bunlara ilişkin kayıtlar dikkate alındığında kaynağının tespit edilemediği, kaynağı tespit edilemeyen kasadan banka hesaplarına yatırılan bu paraların beyan dışı bırakılmış satış hasılatı olduğu sonucuna varıldığı, şirket müdürünün bu hususa ilişkin ifadesinde ''bu paraların nakit olarak yapılan tahsilatların banka hesabına yatırılması'' şeklinde ifade verdiği, bu rapor uyarınca takdir komisyonunca davacının her dönem katma değer vergisi fark matrahının belirlendiği ve %18 oranında katma değer vergisi hesaplanarak, cezalı vergilerin tarh edildiği anlaşılmaktadır.
Yukarıdaki tespitlerin değerlendirilmesinden; şirket hakkında verilen ihbar dilekçesi, diğer satışlar hakkında ayrıntılı açıklamalar yapılırken kasadan banka hesabına aktarılan paralarda herhangi bir açıklamanın yer almaması, şirketin yabancı dil eğitimi dışında başka bir faaliyette bulunmaması hususları ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B. maddesi uyarınca aksini ispat külfeti kendisine ait olan davacının da dosyaya aksini ispatlayıcı nitelikte herhangi bir bilgi veya belge sunamadığı dikkate alındığında, kaynağı tespit edilemeyen bu paraların şirketin kayıt dışı hasılatı olduğu kanaatine varıldığından; bankaya yatırılan toplam tutardan, fatura düzenlenen nakit tahsilatların çıkarılması suretiyle elde edilen matrah farkına %8 oran uygulanarak hesaplanan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık, aksi yönde verilen Vergi Dava Dairesi kararının buna ilişkin kısmında ise isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 14/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.