T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/1448
Karar No:2024/247
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Denizcilik Liman İşletmeciliği Nakliyat Turizm
İnşaat ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin Limanı’nı işleten ...Liman İşletmeciliği A.Ş.’nin (...), … Denizcilik Tahmil Tahliye Nakliye Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. (… Şirketi) ile danışıklı hareket ederek, hakim durumunu kötüye kullandığı iddiasıyla yapılan şikâyet başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve … Rekabet Kurulu (Kurul) kararı ile bu kararın yeniden değerlendirilmesi amacıyla, davacı tarafından sunulan ek bilgiler çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde, yeni bir işlem tesis edilmesine gerek olmadığı yolundaki … tarih ve … sayılı Kurul kararının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; 11/07/2007 tarihinde özelleştirilen Mersin Limanı’nı işleten ...’ın ile davacı arasında, limanın özelleştirildiği tarihten itibaren sıralı akdedilen sözleşmeler uyarınca; elleçleme, genel kargo, dökme sıvı, dökme katı yük, canlı hayvan taşıma hizmetlerinin verildiği, ...’ın tarafından, 09/05/2014 tarihinde gerçekleştirilen ihaleyle davacı Şirketin yükümlendiği hizmetlerin … Şirketi’ne devredildiği; bunun üzerine davacı tarafından, “ihaleye katılmasının engellendiği ve ayrımcılık yapıldığı, kendilerinin Mersin Limanı'na özgü yaptığı maliyetlerin batık maliyetler haline geldiği, … Şirketi’nin yeterli makina ve işgücüne sahip olmadığı, kalitenin düştüğü ve fiyat artışlarının olduğu, ...’ın … Şirketi aracılığıyla ihaleye konu hizmetlerde rekabeti engelleyerek hakim durumu kötüye kullandığı” iddiasıyla şikâyet başvurusunda bulunulduğu, uyuşmazlıkta, hakim durumun kötüye kullanıldığı iddiasının açıklığa kavuşturulması için öncelikle verilen hizmetin bölgesel mi yoksa Türkiye bütününe ilişkin bir hizmet olduğuna bakılması gerektiği, ...’ın dışarıdan hizmet alımı yoluyla konteyner elleçleme, genel kargo, dökme katı yük yükleme boşaltma, dökme sıvı yük yükleme boşaltma, canlı hayvan elleçleme gibi hizmetleri müşterilerine sunduğu, pazarın esaslı unsurunun aslında tahmil ve tahliye olduğu, liman işletmeleri tarafından anılan hizmetleri sunan teşebbüslerin sadece belli bir limana bağlı olmadığı, farklı farklı limanlarda da bu hizmetleri verebildikleri, davacı şirketin de bu kapsamda Mersin Limanı dışında başka limanlarda tahmil ve tahliye hizmeti verdiği, dolayısıyla bu hizmet yalnızca Mersin Liman’ında değil Türkiye'de başka limanlarda da verildiği göz önünde bulundurulduğunda pazarın aslında tüm Türkiye olduğu, bunun yanında dosyada yer alan evraklardan ...’ın taşeron firmalardan satın aldığı söz konusu hizmetlerin Türkiye'deki pazar payının 2012-2014 yılları arasında %7 olduğu, dolayısıyla ...’ın pazarda hakim durumda olmadığı sonucuna varıldığı; davacının batık maliyetler ve ...’ın kötüye kullanma fiili işleyip işlemediği hususuyla ilgili olarak ise 2005 tarihli Mersin Limanı'nın 36 yıl süreli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi'ne bakıldığında sözleşmenin "Devir Yasağının Genel İstisnaları" başlıklı 13.2.1. maddesinin son paragrafında kredi ve rehin sözleşmeleri dışında yapılacak sözleşmelerin 3 yıldan uzun süreli olmaması koşuluna bağlandığı, bu maddenin uygulanıp uygulanmadığı ile ilgili olarak dosya kapsamında sunulan belgelerden, davacı Şirketle en fazla 1 yıl 10 gün ve farklılık göstermekle birlikte 1 yıla ek olarak 1 yada 2 yıl opsiyonlu sözleşmeler imzalandığı, dolayısıyla Sözleşmeye uygun hareket edildiği; ayrıca ...’ın söz konusu hizmetleri yerine getirebilmesi için birden fazla yükleniciyle çalışma olanağının sağlandığı, sadece yükleniciye bağlı biçimde çalışma şartının bulunmadığı yani münhasır olmamaya ilişkin hükümler bulunduğu, davacının ihale koşullarının sağlanmadığı ve ayrımcılık yapıldığı iddialarıyla ilgili olarak ise ...’ın hizmet alımı yapacağı işlerde Kamu İhale Kanunu'na tabi olmadığı, ayrıca yükleniciler ve işletme bakımından daha avantajlı sonuçları olması yönünden ...’ın ihaleyle hizmet alımına girişilmiş olmasının anılan işletmenin takdirinde olduğu, bu durumda gerek davacı şirketin gerekse ... Şirketi’nin yalnızca Mersin'de değil Türkiye'nin farklı limanlarında iş aldıkları ve firma merkezlerinin ise Mersin olmadığı dolayısıyla bu yönüyle de hakim durum iddiasının kabul edilebilir olmadığı, ...’ın doğrudan sözleşme yapmak suretiyle hizmet alımı yoluna gidebileceği yerde ihale yoluyla hizmet alımını sağlaması da göz önünde bulundurulduğunda dava konusu Kurul kararlarında hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, coğrafi pazarın hatalı tespit edildiği, buna göre coğrafi pazarın "Türkiye" değil, "Mersin" olarak tespit edilmesi gerektiği, pazar payının da hatalı tespit edilmesi nedeniyle hakim durum değerlendirmesinin doğru olmadığı, MIP'ın rekabet ihlâlinde bulunduğunun açık olduğu, ancak buna rağmen soruşturma açılmamasının hatalı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:… , K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın … İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 17/01/2024 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.