T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/1461
Karar No:2023/3657
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Fonu
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... Off-Shore Ltd. mudileri tarafından açılan davalarda verilen yargı kararları gereğince Fon tarafından yapılan 122 adette toplam 44.287.716,70-TL anapara, 30/06/2015 tarihine kadar hesaplanan 1.494.836,18-TL gecikme zammı olmak üzere toplam 45.782.552,88-TL'nin tazmininden sorumlu tutulan ... Factoring Hizmetleri A.Ş. hakkında yapılan takip sonucunda alacağın tahsil edilememesi ve yapılan mal varlığı araştırması sonucu tahsil edilemeyeceğinin anlaşılması nedeniyle anılan şirketin kanuni temsilcisi olduğundan bahisle davacıdan tahsili amacıyla düzenlenen 30/06/2016 tarih ve 8532 sayılı ödeme emrinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:..., K:… sayılı kararda; davacının, ... Factoring Hizmetleri A.Ş.'de 16/11/1998-22/12/1999 tarihleri arasında yönetim kurulu üyesi olarak görev yaptığı, Bakanlar Kurulu'nun 21/12/1999 tarih ve 99/13765 sayılı kararı ile ... A.Ş.’nin 4389 sayılı (Mülga) Bankalar Kanunu’nun 14. maddesine istinaden Fon'a devredildiği, Bankanın Fon'a devri üzerine ... Off-Shore Ltd. mudilerinin bankaya yatırmış oldukları mevduatları çekmek üzere ... A.Ş. şubelerine başvurmaları sonrasında ... A.Ş. Merkez Şube nezdinde ... Off-Shore Ltd. adına açılmış olan hesapta yeterli miktarda bakiye bulunmadığından ... Off-Shore mudilerine ödeme yapılamadığı, Off-Shore hesapları Tasarruf Mevduatı Sigortası kapsamında da bulunmadığından mudilerin alacaklarının Fon tarafından karşılanmadığı, bunun üzerine ... A.Ş.'nin Fon'a devri sonrasında ... Off-Shore Ltd.'den mevduatlarını alamayan mudiler tarafından alacak davaları açıldığı, söz konusu davaların kabul edilerek mudilere ödeme yapılmasına hükmedildiği, Mahkeme kararları doğrultusunda yapılan bu ödemelerin ise dava konusu ödeme emrinin konusunu oluşturduğu, davacının, Fon'a devredilen ... A.Ş.'de 16/11/1998-22/12/1999 tarihleri arasında yönetim kurulu üyesi olarak görev yaptığı, ... A.Ş.'nin hakim ortağı olan ... Factoring Hizmetleri A.Ş. Yönetim Kurulu'nun 14/01/1999 tarih ve 1999/02 sayılı kararıyla da anılan şirkete yönetim kurulu üyesi olarak atandığı ve kendisine birinci derece temsil ve ilzam yetkisi verildiği, davacının bu görevi 12/10/2000 tarihine kadar sürdürdüğü, ... Off-Shore Ltd.'in işlem ve uygulamaları hakkında Bankalar Yeminli Murakıpları, ... A.Ş. Teftiş Kurulu ve Maliye Bakanlığı Hesap Uzmanları Kurulu tarafından düzenlenen raporlarda, ... Off-Shore Ltd.'in, ... A.Ş.'nin iştiraki olmadığı hâlde iştirakiymiş gibi gösterilerek banka hakim ortağına kaynak aktarma amacıyla kurulduğu, banka yönetimi tarafından Off-Shore mevduat toplanması için şubelere yoğun baskı yapıldığı, ... A.Ş. aracılığıyla ... Off-Shore Ltd. tarafından toplanmış olan mevduatların usulsüz ve suiniyetli bir şekilde, Bankanın hakim ortağı olan Y. Murat Demirel'e ait firmalara aktarıldığı, dolayısıyla bu mevduatların asıl kullanıcısının ve nihai faydalananının Bankanın hakim ortağı olan Y. Murat Demirel olduğunun belirlendiği, ... Off-Shore Ltd. mudileri tarafından Fon aleyhine açılan davalar sonucunda mahkeme kararları neticesinde, Fon tarafından mudilere 30/06/2015 tarihine kadar 122 adette toplam 44.287.716,70-TL ödeme yapıldığı, ... Factoring Hizmetleri A.Ş.'nin kanuni temsilcisi ve aynı zamanda ... A.Ş. yönetim kurulu üyesi olarak görev yapan davacının görevi itibarıyla Off-Shore hesaplarından aktarım işlemlerinin mahiyetini, amacını ve sonuçlarını bilebilecek konumda olduğu, davacının bankanın hakim ortağı olan ... Factoring Hizmetleri A.Ş.'nin yönetim kurulu üyesi olduğu, mudilerden toplanan paraların usulsüz olarak bankanın hakim ortağına aktarılması ve neticede bankanın hakim ortağına haksız kazanç elde etmesine aracılık ettiği soruşturma raporu, teftiş raporu ve mahkeme kararları ile sabit görüldüğünden, davalı idare tarafından mahkeme kararları uyarınca mudilere ödenen 44.287.716,70-TL'nin, bankanın Fon'a devredildiği tarihte ... Factoring Hizmetleri A.Ş.'nin kanuni temsilcisi sıfatıyla sorumluluğu bulunan davacıdan 6183 sayılı Kanun'un mükerrer 35. maddesi uyarınca tahsili için 30/06/2015 tarihine kadar işlemiş 1.494.836,18-TL gecikme zammı ve tahsil tarihine kadar işletilecek gecikme zammıyla birlikte ödenmesi istemiyle adına tanzim ve tebliğ edilen dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlem hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu işlemde borcun dayanağı hakkında somut açıklamalara yer verilmediği, 1999-2000 yılları arasında meydana gelen olaylar sebebiyle 2005 ve 2008 yıllarında yürürlüğe giren kanun hükümleri dolayısıyla sorumluluğuna gidilmesinin hukuki güvenlik, kanunların geriye yürümezliği ve kazanılmış hak ilkelerinin ihlâline sebebiyet verdiği, takibe konu alacağın özel hukuk alacağı niteliğinde olması nedeniyle kamu alacağı olarak takip edilemeyeceği, alacağın zaman aşımına uğradığı, yönetim kurulu üyesi olarak görev yapılan dönemde görev alanı kapsamında gerçekleştirilen işlemlerde gerekli dikkat ve özenin gösterilerek bankayı zarara uğratacak herhangi bir faaliyette bulunulmadığı, hakkında açılan ceza davasından beraat ettiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, davacının, mudiler tarafından açılan davalarda aleyhe hüküm kurulan yargı kararları gereği, Fon tarafından gerçekleştirilen Off-Shore ödemelerinden Fon Kurulu kararı doğrultusunda ... AŞ hâkim ortağı ... Factoring Hizmetleri AŞ'nin kanunî temsilcisi olması sebebiyle sorumlu tutulduğu, davacının kanunî temsilcisi olduğu ve ... AŞ'nin tüzel kişi hâkim ortakları arasında yer alan ... Factoring Hizmetleri AŞ'nin işbu davada sorumlu tutulduğu Fon alacağının doğmasına sebep olan usulsüz eylemlerin gerçekleştiği dönem, diğer bir ifadeyle ... AŞ mudilerine ait mevduatların ... Off-Shore Ltd. hesabına aktarıldığı ve bu mevduatların büyük bir kısmının Banka hâkim ortağına kredi adı altında aktarıldığı dönemin ... Off-Shore Ltd.'nin kuruluşu ile ... AŞ'nin Fon'a devredilme tarihleri arasında olduğu, davacının bu dönemde anılan şirkette yönetim kurulu üyesi olarak görev yapmış olduğu, şirketin sorumlu olduğu borçlardan da sorumlu olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. 2577 sayılı Kanun'un 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesi'ne gönderilmesine, 21/09/2023 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.