Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2018/1905 E. , 2022/3140 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/1905
Karar No : 2022/3140
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olan davacının, Kayseri ili Talas ilçesi … lisesinde görev yapmakta iken öğrencisi ile okul ortamında öğrenci öğretmen ilişkisi dışına çıkarak duygusal ilişki yaşadığından bahisle hakkında açılan soruşturma sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve E…. sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; dosyanın incelenmesinden, Cumhuriyet Başsavcılığı sorgulama tutanağı, … Ağır Ceza Mahkemesinin E:… sayılı dosyasının duruşma tutanağındaki ifadeler ve idarî soruşturma sırasında alınan ifadelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde davacının fiilinin öğrencisi ile karşılıklı duygusal ilişki sınırlarında kaldığı, cinsel istismar boyutuna ulaşmadığı, bunun da memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareket olarak değil, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 125. maddesinin 1. fıkrasının (C) bendinin (ı) alt bendinde düzenlenen "Hizmet içinde devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlar" olarak değerlendirilmesi gerektiği, bu fiilin ise aylıktan kesme cezasını gerektirdiği, dolayısıyla davacının devlet memurluğundan çıkarılmasına yönelik Yüksek Disiplin Kurulu kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu belirtilerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olan davacının, Kayseri İli, Talas İlçesi … lisesinde görev yapmakta iken öğrencisi ile okul ortamında öğrenci öğretmen ilişkisi dışına çıkarak duygusal ilişki yaşadığından bahisle hakkında açılan soruşturma sonucunda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi uyarınca "Devlet memurluğundan çıkarma" cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve E. … sayılı işleminin iptali istemiyle temyizen incelenmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendinde; "Memurluk sıfat ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak" fiili, Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller arasında yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava dosyasının incelenmesinden; davacının Kayseri İli Talas İlçesi … Lisesinde öğretmen olarak görev yaptığı dönemde, lise son sınıf öğrencisi olan F.Ç. isimli öğrenciyi 2015 yılı Aralık ayı içerisinde boş bir sınıfa çağırarak "Seni seviyorum, seninle ciddî düşünüyorum, evlenmek istiyorum" dediği, başka bir gün yine boş bir sınıfta dudağından öptüğü, elbisesinin üzerinden göğsüne dokunduğu, "beni öpmezsen bırakmam" dediği iddialarıyla yapılan şikayet üzerine hakkında adlî ve idarî soruşturma başlatıldığı, adlî soruşturma sonucunda davacı hakkında açılan kamu davası neticesinde … Ağır Ceza Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; "Sanığın kullandığı telefonla mağdurun kullandığı telefon arasında 01/11/2015 - 30/01/2016 tarihleri arasındaki dönemde karşılıklı yoğun mesajlaşma ve görüşme yapıldığının anlaşıldığı, bunun sanık ile mağdur arasında karşılıklı rızaya dayalı bir ilişkinin olduğunu ortaya koyduğu, sanığın mağduru öptüğü ve vücudunun değişik bölgelerine dokunduğu iddiası ile ilgili şikâyetin, olayın meydana geldiği belirtilen tarihten 4 - 5 ay sonra yapıldığı, sanığın mağdura yönelik cinsel istismarda bulunduğuna ilişkin soyut isnat dışında delil bulunmadığının anlaşıldığı, sanığın mağdura öpme, dokunma şeklinde istismarda bulunduğunun tespit edilemediğinden cinsel istismar suçundan beraatine, sanık ile öğrenci F.Ç. arasındaki ilişki ortaya çıkması sonrası sanık hakkında yapılan idari soruşturma esnasında, müfettişler tarafından öğrenci F.Ç.'nin beyanının alınacağını sanığın öğrenmesi üzerine F.Ç.'nin arkadaşı M.K.'ye mesaj göndererek "eğer F.Ç. olayları müfettişlere anlatırsa ailesini öldürürüm, kendisini öldürürüm, daha sonra kafama sıkarım" diye tehdit ettiğinden bahisle 10 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına" karar verildiği, anılan kararın 22/07/2016 tarihinde kesinleştiği, davacı hakkında yapılan idarî soruşturma kapsamında ifadesi alınan okul müdürü H.G.Ü. ifadesinde davacı hakkında yapılan şikayetler üzerine soruşturma başlatıldığı, 31/12/2015 tarihinde davacının isteğiyle başka bir okula geçici olarak görevlendirildiği ve 25/03/2016 tarihinde 1/30 oranında aylıktan kesme cezasını uyguladığını beyan ettiği, soruşturma sonucunda davacının memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici hareketlerde bulunmak suçunu işlediğinin sabit olduğundan hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125. maddesinin 1. fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi gereğince devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasının teklif edildiği, getirilen teklif doğrultusunda Yüksek Disiplin Kurulunca davacının 657 sayılı Kanunun 125. maddesinin 1. fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi gereğince devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırıldığı, bu işlemin iptali istemiyle de bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
Evrensel bir hukuk kuralı olan "Non Bis İn İdem (Aynı fiilden dolayı birden fazla ceza verilmez)" prensibi, disiplin hukukunda da uygulanması gereken genel bir ilke olup, bu ilke uyarınca suç teşkil eden bir fiile tek bir ceza tayin edilmeli, eğer bir fiil ile kanun veya kanunların değişik hükümleri ihlal edilmişse, bu durumda en ağır cezayı gerektiren kanun hükmü uygulanmalıdır. Kural olarak, ceza verilmesine neden olan eylemlerin birbirini izlemesi, bu eylemlerin içiçe geçmiş olması, eylemlerin aynı süreç ve zaman diliminde gerçekleşmiş olması ve eylemler arasında kopukluk olmaması, ihlallerin tek bir eylem olarak değerlendirilmesini zorunlu kılmakta ve böylece yaptırımlar birleştirilerek tek bir ceza uygulanması gerekmektedir.
Bu durumda; davacı hakkında yapılan disiplin soruşturması kapsamında ifadesi alınan okul müdürü H.G.Ü.'nün ifadesinde davacıya 25/03/2016 tarihinde "1/30 oranında aylıktan kesme cezası" uyguladığını beyan ettiği görüldüğünden, İdare Mahkemesince öncelikle davacıya eyleminden dolayı iki ayrı disiplin cezası verilip verilmediği, iki ayrı disiplin cezası uygulanmış ise disiplin cezalarının konusunun aynı olup olmadığı hususlarının araştırılması gerekirken, bu hususlar araştırılmadan dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 30/05/2022 tarihinde, kesin olarak, oyçokluğuyla karar verildi.