Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2018/216 E. , 2021/1605 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/216
Karar No : 2021/1605
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem : Gazi Üniversitesi, Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi, Pazarlama Öğretmenliği bölümü mezunu olan davacı tarafından, 2014 yılı Eylül döneminde gerçekleştirilen öğretmen atamalarında müracaatta bulunduğu Pazarlama ve Perakende alanına atamasının yapılmamasına ilişkin 19/09/2014 tarihli işlem ile Talim ve Terbiye Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı Kararına ekli çizelgede atamada öncelikli olarak belirlenen Pazarlama Öğretmenliği bölümünden mezun olmadığı halde, Pazarlama ve Perakende alanına atanan ve farklı bölüm mezunlarından oluşan 43 adet atamanın iptali ve 19/09/2014 tarihinden itibaren yoksun kaldığı maaş ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: İdare Mahkemesince, davalı idarece Talim ve Terbiye Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının Geçici 3. maddesi gereğince Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği, Büro Yönetimi Öğretmenliği, Pazarlama Öğretmenliği, İşletme Öğretmenliği ve Konaklama İşletmeciliği Öğretmenliği mezunlarının Pazarlama ve Perakende alanına birinci öncelikli olarak başvuruda bulunabilecekleri ileri sürülmekte ise de, anılan maddede, öğretmenliğe kaynak teşkil eden yükseköğretim programları arasından çıkarılan programlardan mezun olanlar ile 20/02/2014 tarihli Kurul kararının yürürlüğe girdiği tarihte ilgili fakültelerde öğrenim görmekte olanların mezuniyetleri halinde daha önce atanabilecekleri alanlara, alanlarının kaldırılması halinde ise öğrenimlerine uygun alanlara atanabilmelerine imkan tanınmak suretiyle haklarının korunduğu; nitekim, Talim ve Terbiye Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararına ekli çizelgenin 63. sırasında da Geçici 3. madde hükmüne uygun olarak bu bölümlerin tamamına zaten Pazarlama ve Perakende alanına atanma hakkı tanındığı fakat söz konusu bölümler arasında atanmada öncelik sırasının uygulandığı; bu itibarla, Geçici 3. madde hükmünün, anılan Kurul kararının eki çizelgenin 63. sırasında kurala bağlanan öncelik sıralaması usulünü bertaraf eder nitelikte bir düzenleme içermediği; dolayısıyla, davalı idarenin bu iddiasına itibar edilmesine hukuken olanak bulunmadığı sonucuna varıldığı; Talim ve Terbiye Kurulu'nun anılan kararında belirlenen usul ve esaslar dikkate alınmak suretiyle, davalı idarece yeniden bir sıralama yapılacağından, davacının atanıp atanamayacağı ve hangi tarihte atanacağı belirsiz olduğundan, tazminat istemi hakkında bu aşamada karar verilmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Daha önce hiç bir ayrıma tâbi tutulmaksızın Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanma hakkı tanınan dört programdan (muhasebe ve finans öğretmenliği, büro yönetimi öğretmenliği, işletme öğretmenliği/eğitimi ve konaklama işletmeciliği öğretmenliği) mezun olanlar yönünden doğan eşitsizliğin giderilmesi amacıyla Talim Terbiye Kurulu'nun ... tarih ve ... sayılı kararının Geçici 3. maddesinin uygulanması suretiyle kaynak teşkil eden alanlar, aynı koşullarda değerlendirilerek puan sıralamalı yapılan dava konusu öğretmen atamalarında ve bu kapsamda davacının atanmamasında hukuka aykırılık bulunmadığı, benzer davalara ilişkin dosyalarda davanın reddine karar verildiği ileri sürülmekte ve İdare Mahkemesi kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İdare Mahkemesi kararının iptale ilişkin kısmının usul ve yasaya uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Danıştay İkinci Dairesinin 27/12/2017 tarih ve E:2015/6086, K:2017/8349 sayılı kararıyla Dairemize gönderilen dosyada Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dosyanın incelenmesinden; davacının, Gazi Üniversitesi, Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi, Pazarlama Öğretmenliği mezunu olduğu, 2014 Kamu Personeli Seçme Sınavına katıldığı, KPSSP10 puan türünde 57,42376 puan aldığı, davalı idare tarafından 2014 Eylül döneminde yapılacak olan öğretmen atamaları için tercihte bulunduğu, "pazarlama ve perakende öğretmenliği" alanında ilan edilen kılavuzda bu alandan 85 kişinin atanmasının öngörüldüğü, ancak davacının 2014 Eylül Öğretmen Atama Dönemi'nde atanamadığı, atanamama işleminin iptali ile "pazarlama ve perakende öğretmenliği" bölümü mezunu olmadığı halde bu bölüme farklı bölümlerden atama yapılmasına ilişkin işlemin iptali ile yoksun kalınan parasal ve özlük haklarının atanması gerektiği 19/09/2014 tarihinde itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle de bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlananak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin 64. maddesiyle yürürlükten kaldırılan ancak dava konusu atamaların yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 06/05/2010 tarih ve 27573 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Öğretmenlerinin Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Atama şartları" başlıklı 11. maddesinde; öğretmenlik görevine atanacaklarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesinde belirtilen genel şartların yanında, mezun olunan yükseköğretim programının Talim ve Terbiye Kurulunun öğretmenliğe atanacakların tespitine ilişkin kararına göre atanacağı alana uygun olması özel şartının da aranacağı düzenlenmiş, 17/04/2015 tarih ve 29329 sayılı Resmi Gazete'de yayımlananak yürürlüğe giren Milli Eğitim Bakanlığı Öğretmen Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği'nin "Atama şartları" başlıklı 5. maddesinde de benzer düzenlemeye yer verilmiştir.
3797 sayılı Kanun'un 8. maddesinde tanınan yetki uyarınca Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı kararının eki niteliğinde bulunan Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarına İlişkin çizelgenin 61. bölümünde bulunan "Pazarlama ve Perakende" alanına;
1. Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği
2. Büro Yönetimi Öğretmenliği
3. Pazarlama Öğretmenliği
4. İşletme Öğretmenliği
5. Konaklama İşletmeciliği Öğretmenliği
programı mezunlarının öğretmen olarak atanabilecekleri düzenlenmiş ve bu programlar arasında herhangi bir öncelik sırası belirlenmemiş iken; söz konusu çizelgede, ... tarihli ve ... sayılı Talim Terbiye Kurulu kararı ile yapılan değişiklik ile pazarlama öğretmenliği programına birinci öncelik tanınmış, diğer dört programdan mezun olan adayların, pazarlama öğretmenliği mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
... tarih ve ... sayılı Kurul kararının geçici 3. maddesinde; "Bu Kararla öğretmenliğe kaynak teşkil eden yükseköğretim programları arasından çıkarılan programlardan mezun olanlar ile bu Kararın yürürlüğe girdiği tarihte ilgili fakültelerde öğrenim görmekte olanların mezuniyetleri halinde daha önce atanabilecekleri alanlara atamalarına devam edilir."
hükmü yer almıştır.
Mart 2014 tarih ve 2678 sayılı Tebliğler Dergisinde yayımlanarak yürürlüğe giren ve ... tarih ve v sayılı Kurul kararını yürürlükten kaldıran ... tarih ve ... sayılı Talim ve Terbiye Kurulu Kararının eki niteliğinde bulunan Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarına İlişkin çizelgenin 63. bölümünde bulunan "Pazarlama ve Perakende" alanına;
1. Pazarlama Öğretmenliği
2. Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği
3. Büro Yönetimi Öğretmenliği
4. İşletme Öğretmenliği/Eğitimi
5. Konaklama işletmeciliği Öğretmenliği
6.Turizm işletmeciliği ve Otelcilik Öğretmenliği/Eğitimi
7. İktisat
8. İşletme
programı mezunlarının öğretmen olarak atanabilecekleri düzenlenmiş ancak pazarlama öğretmenliği programına birinci öncelik tanınmış, diğer programlardan mezun olan adayların, pazarlama öğretmenliği mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanacağı düzenlemesine yer verilmiştir. Söz konusu çizelgede ... tarih ve ... sayılı Talim Terbiye Kurulu kararı ile yapılan değişiklik ile, Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanabileceği belirtilen 8 program yine yukarıda sayıldığı şekliyle aynen korunmuş, buna ilaveten kaynak programlar arasına Maliye programı eklenmiş, pazarlama öğretmenliği programına birinci öncelik tanınmış, diğer programlardan mezun olan adayların, pazarlama öğretmenliği mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanacağı düzenlemesine yer verilmiştir.
Yukarıda anılan ... tarih ve ... sayılı Kurul kararının geçici 3. maddesinde ise; "Bu kararla öğretmenliğe kaynak teşkil eden yükseköğretim programları arasından çıkarılan programlardan mezun olanlar ile bu kararın yürürlüğe girdiği tarihte ilgili fakültelerde öğrenim görmekte olanların mezuniyetleri halinde daha önce atanabilecekleri alanlara, alanlarının kaldırılması halinde ise öğrenimlerine uygun alanlara atamalarına devam edilir." düzenlemesi yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda anılan Talim ve Terbiye Kurulu kararları incelendiğinde, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanabileceği belirtilen beş programın, Pazarlama Öğretmenliği, Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği, Büro Yönetimi Öğretmenliği, İşletme Öğretmenliği/Eğitimi ve Konaklama İşletmeciliği Öğretmenliği programları olduğu ve bunlar arasında bir öncelik sıralaması ya da ayrım yapılmadığı, söz konusu çizelgede ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile yapılan değişiklik ile, Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanabileceği belirtilen ilk beş programın yukarıda sayıldığı şekliyle aynen korunduğu ancak bu programlar arasından pazarlama öğretmenliğine birinci öncelik tanındığı, diğer dört programdan mezun olan adayların ise, pazarlama öğretmenliği mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanacağının düzenlendiği, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararını yürürlükten kaldıran ... tarih ve ... sayılı Kurul kararında ise, Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanabileceği belirtilen ilk beş programın yine yukarıda sayıldığı şekliyle aynen korunduğu, buna ilaveten kaynak programlar arasına Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Öğretmenliği/Eğitimi, İktisat ve İşletme programlarının da eklendiği, pazarlama öğretmenliği programına birinci öncelik tanındığı, diğer yedi programdan mezun olan adayların, pazarlama öğretmenliği mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanacağının düzenlendiği görülmüştür.
Dairemizin E:2015/4087 sayılı dosyasında 16/04/2019 tarihli ara kararı ile davalı idareden; 2014 yılı Eylül ayı öğretmen atama döneminde ''Pazarlama ve Perakende alanına'' öğretmen olarak atanan kişilerin listesinin, (isim ve soyisimleri, sayısı, KPSS puanları, yükseköğrenimde bitirdikleri bölümün adı ile yükseköğrenime başlama ve mezuniyet tarihlerini gösterir şekilde), 2014 yılı Eylül ayı öğretmen atama döneminde ''Pazarlama ve Perakende alanına'' öğretmen olarak atanmak için başvuran kişilerin listesinin, (isim ve soyisimleri, sayısı, KPSS puanları, yükseköğrenimde bitirdikleri bölümün adı ile yükseköğrenime başlama ve mezuniyet tarihlerini gösterir şekilde), ... tarihli ve ... sayılı Talim Terbiye Kurulu Kararının geçici 3. maddesi uyarınca yapıldığı ileri sürülen öğretmen atamalarında, kazanılmış hakkı olduğu ileri sürülen bölümlerin adının, bu bölümlerden yapılan atamalarda esas alınan kriterlerin ne olduğunun bildirilmesinin istenilmesine karar verildiği, davalı idarenin 12/06/2019 tarihli ara karar cevabında, 2014 yılı Eylül ayı öğretmen atama döneminde ''Pazarlama ve Perakende alanına'' öğretmen olarak atanmak üzere başvuran ve atanan kişilerin listesinin ekte gönderildiğinin, öğretmen atamalarının ... tarihli ve... sayılı Talim Terbiye Kurulu Kararının geçici 3. maddesi uyarınca kazanılmış hakların korunması kapsamında yapıldığının belirtilmiş olduğu, yazı ekinde listenin dosya kapsamına sunulduğu görülmüştür.
Davalı idare tarafından sunulan listenin incelenmesinde, ''Pazarlama ve Perakende alanına'' öğretmen olarak atanmak üzere 205 kişinin başvuru yaptığı, bu kişilerden 85 kişinin atandığı, atanan kişilerin Pazarlama Öğretmenliği, Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği, Büro Yönetimi Öğretmenliği, İşletme Öğretmenliği/Eğitimi ve Konaklama İşletmeciliği Öğretmenliği programları mezunları olduğu, Pazarlama Öğretmenliği bölümü dışında diğer programlardan mezun olan kişilerin ... tarihli ve ... sayılı Talim Terbiye Kurulu kararı ile yapılan değişiklik tarihinde ilgili fakültelerde öğrenim görmekte veya mezun durumda oldukları görülmüştür.
Yukarıda yer alan bilgi, belge ve Kurul kararları doğrultusunda dava konusu olay incelendiğinde, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararına göre daha önce hiç bir ayrıma tabi tutulmaksızın Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanma hakkı tanınmış bulunan dört programın (Muhasebe ve Finansman Öğretmenliği, Büro Yönetimi Öğretmenliği, İşletme Öğretmenliği/Eğitimi ve Konaklama işletmeciliği Öğretmenliği) mezunlarının yeni Kurul kararı ile getirilen kısıtlama nedeniyle, daha önce "Pazarlama Öğretmenliği" mezunları ile "eşit" olan Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanma haklarını kaybettikleri, cetvelde yer alan "1'inci sıradaki bölüm mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması durumunda atanırlar." hükmünün, -dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte olduğu gibi- özellikle bu alanda sınırlı sayıda kadro ilânına çıkıldığı durumlarda, daha önce bu programlardan mezun olan ve eşit atanma hakkı bulunan adaylar yönünden pazarlama ve perakende öğretmenliğine atanma imkânını tümüyle ortadan kaldırdığı anlaşılmaktadır.
Davalı idarece dava konusu atamalarda; Kurul kararının geçici 3. maddesinin uygulandığı belirtilmiş ise de, geçici 3. madde, Kurul kararı ile öğretmenliğe kaynak teşkil eden yükseköğretim programları arasından çıkarılan programlardan mezun olanlar ile bu kararın yürürlüğe girdiği tarihte çıkarılan programlar ile ilgili fakültelerde öğrenim görmekte olanların kazanılmış hakkına ilişkin düzenleme içerdiğinden, bu maddenin dava konusu olayda uygulanmasına imkân bulunmamaktadır.
Bu durumda, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararında yer alan Pazarlama ve Perakende alanına öncelik sıralamasına tabi olmaksızın atanabileceğine ilişkin düzenleme nedeniyle, pazarlama öğretmenliği dışındaki diğer dört programa kayıt yaptıran veya bu programlardan mezun olan kişilerin, ... tarih ve ... sayılı Kurul kararı ile yapılan değişiklik nedeni ile öncelikli atanma hakkını kaybettiği görüldüğünden, Kurul kararında değişiklik yapıldığı 12/07/2010 tarihinde ilgili fakültelerde öğrenim görmekte olan veya mezun durumda olanların kazanılmış haklarının ve haklı beklentisinin korunması gerektiği sonucuna ulaşılmış, davalı idare tarafından yapılan atamalarında bu kapsamda yapıldığı görülmüştür.
Yukarıda açıklandığı üzere, daha önce hiçbir ayrıma tabi tutulmaksızın Pazarlama ve Perakende alanına öğretmen olarak atanma hakkı tanınan yukarıda belirtilen dört program mezunları yönünden doğan eşitsizliğin giderilmesi amacıyla, söz konusu program mezunları ile bu programlarda eğitim görmekte olanların kazanılmış haklarının korunması suretiyle yapılan atamalarda ve davacının atanmamasında hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yönündeki İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Nitekim, İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 07/12/2020 tarih ve E:2020/210; K:2020/2904 sayılı kararı da bu yöndedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 ayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ve davacının tazminat talebi hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 24/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.